5. Ādittavaggo
1. Ādittasuttaṃ
41. Evaṃ
T1.43 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme .Atha kho aññatarā devatā abhikkantāya
M1.29 rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami ;upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhitā kho sā devatā bhagavato santike imā gāthāyo abhāsi –
‘‘ Ādittasmiṃ agārasmiṃ , yaṃ nīharati bhājanaṃ ;
Taṃ tassa hoti atthāya , no ca yaṃ tattha ḍayhati .
‘‘ Evaṃ ādittako loko , jarāya maraṇena ca ;
Nīharetheva dānena , dinnaṃ hoti sunīhataṃ .
‘‘ Dinnaṃ
V1.36P1.32 sukhaphalaṃ hoti , nādinnaṃ hoti taṃ tathā ;Corā haranti rājāno , aggi ḍahati nassati .
‘‘ Atha
T1.44 antena jahati , sarīraṃ sapariggahaṃ ;Etadaññāya medhāvī , bhuñjetha ca dadetha ca ;
Datvā ca bhutvā ca yathānubhāvaṃ ;
Anindito saggamupeti ṭhānan ’’ ti .
2. Kiṃdadasuttaṃ
42.
‘‘ Kiṃdado balado hoti , kiṃdado hoti vaṇṇado ;
Kiṃdado sukhado hoti , kiṃdado hoti cakkhudo ;
Ko ca sabbadado hoti , taṃ me akkhāhi pucchito ’’ ti .
‘‘ Annado balado hoti , vatthado hoti vaṇṇado ;
Yānado sukhado hoti , dīpado hoti cakkhudo .
‘‘ So ca sabbadado hoti , yo dadāti upassayaṃ ;
Amataṃ dado ca so hoti , yo dhammamanusāsatī ’’ ti .
3. Annasuttaṃ
43.
‘‘ Annamevābhinandanti , ubhaye devamānusā ;
Atha ko nāma so yakkho , yaṃ annaṃ nābhinandatī ’’ ti .
‘‘ Ye
M1.30 naṃ dadanti saddhāya , vippasannena cetasā ;Tameva annaṃ bhajati , asmiṃ loke paramhi ca .
‘‘ Tasmā
T1.45V1.37 vineyya maccheraṃ , dajjā dānaṃ malābhibhū ;Puññāni paralokasmiṃ , patiṭṭhā honti pāṇinan ’’ ti .
4. Ekamūlasuttaṃ
44.
‘‘ Ekamūlaṃ dvirāvaṭṭaṃ , timalaṃ pañcapattharaṃ ;
Samuddaṃ dvādasāvaṭṭaṃ , pātālaṃ atarī isī ’’ ti .
5. Anomasuttaṃ
45.
‘‘ Anomanāmaṃ
P1.33 nipuṇatthadassiṃ , paññādadaṃ kāmālaye asattaṃ ;Taṃ passatha sabbaviduṃ sumedhaṃ , ariye pathe kamamānaṃ mahesin ’’ ti .
6. Accharāsuttaṃ
46.
‘‘ Accharāgaṇasaṅghuṭṭhaṃ , pisācagaṇasevitaṃ ;
Vanantaṃ mohanaṃ nāma , kathaṃ yātrā bhavissatī ’’ ti .
‘‘ Ujuko nāma so maggo , abhayā nāma sā disā ;
Ratho akūjano nāma , dhammacakkehi saṃyuto .
‘‘ Hirī tassa apālambo , satyassa parivāraṇaṃ ;
Dhammāhaṃ sārathiṃ brūmi , sammādiṭṭhipurejavaṃ .
‘‘ Yassa etādisaṃ yānaṃ , itthiyā purisassa vā ;
Sa ve etena yānena , nibbānasseva santike ’’ ti .
7. Vanaropasuttaṃ
47.
‘‘ Kesaṃ
T1.46V1.38 divā ca ratto ca , sadā puññaṃ pavaḍḍhati ;Dhammaṭṭhā sīlasampannā , ke janā saggagāmino ’’ ti .
‘‘ Ārāmaropā vanaropā , ye janā setukārakā ;
Papañca udapānañca , ye dadanti upassayaṃ .
‘‘ Tesaṃ
M1.31 divā ca ratto ca , sadā puññaṃ pavaḍḍhati ;Dhammaṭṭhā sīlasampannā , te janā saggagāmino ’’ ti .
8. Jetavanasuttaṃ
48.
‘‘ Idañhi taṃ jetavanaṃ , isisaṅghanisevitaṃ ;
Āvutthaṃ [ āvuṭṭhaṃ ( ka .)] dhammarājena , pītisañjananaṃ mama .
‘‘ Kammaṃ
P1.34 vijjā ca dhammo ca , sīlaṃ jīvitamuttamaṃ ;Etena maccā sujjhanti , na gottena dhanena vā .
‘‘ Tasmā hi paṇḍito poso , sampassaṃ atthamattano ;
Yoniso vicine dhammaṃ , evaṃ tattha visujjhati .
‘‘ Sāriputtova paññāya , sīlena upasamena ca ;
Yopi pāraṅgato bhikkhu , etāvaparamo siyā ’’ ti .
9. Maccharisuttaṃ
49.
‘‘ Yedha
V1.39 maccharino loke , kadariyā paribhāsakā ;Aññesaṃ dadamānānaṃ , antarāyakarā narā .
‘‘ Kīdiso
T1.47 tesaṃ vipāko , samparāyo ca kīdiso ;Bhagavantaṃ puṭṭhumāgamma , kathaṃ jānemu taṃ mayan ’’ ti .
‘‘ Yedha maccharino loke , kadariyā paribhāsakā ;
Aññesaṃ dadamānānaṃ , antarāyakarā narā .
‘‘ Nirayaṃ tiracchānayoniṃ , yamalokaṃ upapajjare ;
Sace enti manussattaṃ , dalidde jāyare kule .
‘‘ Coḷaṃ piṇḍo ratī khiḍḍā , yattha kicchena labbhati ;
Parato āsīsare [ āsiṃsare ( sī . syā . kaṃ . pī .)] bālā , tampi tesaṃ na labbhati ;
Diṭṭhe dhammesa vipāko , samparāye [ samparāyo ( syā . kaṃ . pī .)] ca duggatī ’’ ti .
‘‘ Itihetaṃ vijānāma , aññaṃ pucchāma gotama ;
Yedha laddhā manussattaṃ , vadaññū vītamaccharā .
‘‘ Buddhe
M1.32 pasannā dhamme ca , saṅghe ca tibbagāravā ;Kīdiso tesaṃ vipāko , samparāyo ca kīdiso ;
Bhagavantaṃ puṭṭhumāgamma , kathaṃ jānemu taṃ mayan ’’ ti .
‘‘ Yedha laddhā manussattaṃ , vadaññū vītamaccharā ;
Buddhe pasannā dhamme ca , saṅghe ca tibbagāravā ;
Ete saggā [ sagge ( sī . syā . kaṃ .)] pakāsanti , yattha te upapajjare .
‘‘ Sace
V1.40P1.35 enti manussattaṃ , aḍḍhe ājāyare kule ;Coḷaṃ piṇḍo ratī khiḍḍā , yatthākicchena labbhati .
‘‘ Parasambhatesu
T1.48 bhogesu , vasavattīva modare ;Diṭṭhe dhammesa vipāko , samparāye ca suggatī ’’ ti .
10. Ghaṭīkārasuttaṃ
50.
‘‘ Avihaṃ upapannāse , vimuttā satta bhikkhavo ;
Rāgadosaparikkhīṇā , tiṇṇā loke visattikan ’’ ti .
‘‘ Ke ca te ataruṃ paṅkaṃ [ saṅgaṃ ( sī . syā .)], maccudheyyaṃ suduttaraṃ ;
Ke hitvā mānusaṃ dehaṃ , dibbayogaṃ upaccagun ’’ ti .
‘‘ Upako palagaṇḍo ca , pukkusāti ca te tayo ;
Bhaddiyo khaṇḍadevo ca , bāhuraggi ca siṅgiyo [ bahudantī ca piṅgayo ( sī .)];
Te hitvā mānusaṃ dehaṃ , dibbayogaṃ upaccagun ’’ ti .
‘‘ Kusalī bhāsasī tesaṃ , mārapāsappahāyinaṃ ;
Kassa te dhammamaññāya , acchiduṃ bhavabandhanan ’’ ti .
‘‘ Na aññatra bhagavatā , nāññatra tava sāsanā ;
Yassa te dhammamaññāya , acchiduṃ bhavabandhanaṃ .
‘‘ Yattha nāmañca rūpañca , asesaṃ uparujjhati ;
Taṃ te dhammaṃ idhaññāya , acchiduṃ bhavabandhanan ’’ ti .
‘‘ Gambhīraṃ
V1.41 bhāsasī vācaṃ , dubbijānaṃ sudubbudhaṃ ;Kassa tvaṃ
T1.49 dhammamaññāya , vācaṃ bhāsasi īdisan ’’ ti .‘‘ Kumbhakāro
M1.33 pure āsiṃ , vekaḷiṅge [ vehaḷiṅge ( sī .), vebhaḷiṅge ( syā . kaṃ .)] ghaṭīkaro ;Mātāpettibharo āsiṃ , kassapassa upāsako .
‘‘ Virato
P1.36 methunā dhammā , brahmacārī nirāmiso ;Ahuvā te sagāmeyyo , ahuvā te pure sakhā .
‘‘ Sohamete pajānāmi , vimutte satta bhikkhavo ;
Rāgadosaparikkhīṇe , tiṇṇe loke visattikan ’’ ti .
‘‘ Evametaṃ tadā āsi , yathā bhāsasi bhaggava ;
Kumbhakāro pure āsi , vekaḷiṅge ghaṭīkaro ;
Mātāpettibharo āsi , kassapassa upāsako .
‘‘ Virato methunā dhammā , brahmacārī nirāmiso ;
Ahuvā me sagāmeyyo , ahuvā me pure sakhā ’’ ti .
‘‘ Evametaṃ purāṇānaṃ , sahāyānaṃ ahu saṅgamo ;
Ubhinnaṃ bhāvitattānaṃ , sarīrantimadhārinan ’’ ti .
Ādittavaggo pañcamo .
Tassuddānaṃ –
Ādittaṃ kiṃdadaṃ annaṃ , ekamūlaanomiyaṃ ;
Accharāvanaropajetaṃ , maccharena ghaṭīkaroti .