5. Ūnavīsativassasikkhāpadavaṇṇanā
402. Pañcame rūpasuttan ti heraññikānaṃ suttaṃ .
Duruttānan ti akkosavasena duruttānaṃ , duruttattāyeva durāgatānaṃ .
Vacanapathānan ti ettha vacanameva tadatthaṃ ñātukāmānaṃ ñāpetukāmānañca pathoti vacanapatho .
Dukkhamānan ti dukkhena khamitabbānaṃ .
404. Gabbhe
M3.85 sayitakālena saddhiṃ vīsatimaṃ vassaṃ assāti gabbhavīso .Hāyanavaḍḍhanan ti gabbhamāsesu adhikesu uttarihāyanaṃ , ūnesu vaḍḍhananti veditabbaṃ .
Ekūnavīsativassan ti dvādasamāse mātukucchismiṃ vasitvā mahāpavāraṇāya jātakālato paṭṭhāya ekūnavīsativassaṃ .
Pāṭipadadivaseti pacchimikāya vassūpagamanadivase .
‘‘ Tiṃsarattidivo māso ’’ ti
V3.77 ( a . ni .3.71;8.43; vibha .1023) vacanato ‘‘ cattāro māsā parihāyantī ’’ ti vuttaṃ .Vassaṃ ukkaḍḍhantīti vassaṃ uddhaṃ kaḍḍhanti , tatiye saṃvacchare ekamāsaṃ adhikamāsavasena pariccajantā vassaṃ uddhaṃ kaḍḍhantīti attho , tasmā tatiyo saṃvaccharo terasamāsiko hoti , saṃvaccharassa pana dvādasamāsikattā aṭṭhārasasu vassesu adhikamāse visuṃ gahetvā ‘‘ cha māsā vaḍḍhantī ’’ ti vuttaṃ .
Tatoti chamāsato .
Nikkaṅkhā hutvāti adhikamāsehi saddhiṃ paripuṇṇavīsativassattā nibbematikā hutvā .
Yaṃ pana vuttaṃ tīsu gaṇṭhipadesu ‘‘ aṭṭhārasannaṃyeva vassānaṃ adhikamāse gahetvā gaṇitattā sesavassadvayassapi adhikāni divasāni honteva , tāni adhikadivasāni sandhāya ‘ nikkaṅkhā hutvā ’ ti vuttan ’’ ti , taṃ na gahetabbaṃ .
Na hi dvīsu vassesu adhikadivasāni nāma visuṃ upalabbhanti tatiye vasse vassukkaḍḍhanavasena adhikamāse pariccatteyeva atirekamāsasambhavato .
Tasmā dvīsu vassesu atirekadivasāni nāma visuṃ na sambhavanti .
Nanu ca ‘‘ te dve māse gahetvā vīsativassāni paripuṇṇāni hontī ’’ ti kasmā vuttaṃ , ekūnavīsativassamhi puna aparasmiṃ vasse pakkhitte vīsativassāni paripuṇṇāni hontīti āha ‘‘ ettha pana … pe … vuttan ’’ ti .
Anekatthattā nipātānaṃ pana -saddo hi-saddatthe , ettha hīti vuttaṃ hoti .
Idañhi vuttassevatthassa samatthanavasena vuttaṃ .
Iminā ca imaṃ dīpeti ‘‘ yaṃ vuttaṃ ‘ ekūnavīsativassaṃ sāmaṇeraṃ nikkhamanīyapuṇṇamāsiṃ atikkamma pāṭipadadivase upasampādentī ’ ti , tattha gabbhamāsepi aggahetvā dvīhi māsehi aparipuṇṇavīsativassaṃ sandhāya ‘ ekūnavīsativassan ’ ti vuttaṃ , tasmā adhikamāsesu dvīsu gahitesu vīsativassāni paripuṇṇāni nāma hontī ’’ ti .
Tasmāti yasmā gabbhamāsāpi gaṇanūpagā honti , tasmā .
Ekavīsativasso hotīti jātadivasato paṭṭhāya vīsativasso samāno gabbhamāsehi saddhiṃ ekavīsativasso hoti .
406. Aññaṃ
M3.86 upasampādetīti upajjhāyo kammavācācariyo vā hutvā upasampādeti .Sesamettha uttānameva .
Ūnavīsativassatā , ūnakasaññitā , upasampādananti imāni panettha tīṇi aṅgāni .
Ūnavīsativassasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .