Issues
Sāratthadīpanī-ṭīkā ( tatiyo bhāgo )
Sāratthadīpanī-ṭīkā ( tatiyo bhāgo )

1. Lasuṇavaggavaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

1. Lasuṇavaggavaṇṇanā

793-797.
PācittiyesuM3.123V3.114 lasuṇavaggassa paṭhame jātiṃ saratīti jātissaro .
Sabhāvenevāti sūpasampākādiṃ vināva .
Badarasāḷavaṃ nāma badaraphalāni sukkhāpetvā cuṇṇetvā kattabbā khādanīyavikati .
Sesamettha uttānameva .
Āmakalasuṇañceva ajjhoharaṇañcāti imāni panettha dve aṅgāni .
798-802.
Dutiyatatiyacatutthāni uttānatthāneva .
812. Pañcame dvinnaṃ pabbānaṃ uparīti ettha dvinnaṃ aṅgulīnaṃ saha pavesane ekekāya aṅguliyā ekekaṃ pabbaṃ katvā dvinnaṃ pabbānaṃ upari .
Ekaṅgulipavesane dvinnaṃ pabbānaṃ upari na vaṭṭatīti veditabbaṃ .
Mahāpaccariyampi ayameva nayo dassito .
Udakasuddhipaccayena pana satipi phassasādiyane yathāvuttaparicchede anāpatti .
815-817.
Chaṭṭhe āsumbhitvāti pātetvā .
Dadhimatthūti dadhimaṇḍaṃ dadhimhi pasannodakaṃ .
Bhuñjantassa bhikkhuno hatthapāse ṭhānaṃ , pānīyassa vā vidhūpanassa vā gahaṇanti imāni panettha dve aṅgāni .
822. Sattame ‘‘ paṭiggaṇhāti , āpatti dukkaṭassā ’’ ti idaṃ pubbapayogadukkaṭassa nidassanamattanti āha ‘‘ na kevalaṃ paṭiggahaṇeyeva hotī ’’ tiādi .
Pamāṇan ti pācittiyāpattiyā pamāṇaṃ .
Imehiyeva dvīhi pācittiyaṃ hoti , nāññehi bhajjanādīhīti attho .
Vuttamevatthaṃ vitthārato dassetuṃ ‘‘ tasmā ’’ tiādimāha .
Taṃ pubbāparaviruddhan ti punapi vuttanti vuttavādaṃ sandhāyāha .
Aññāya viññattiyā laddhampi hi anāṇattiyā viññattiyā imissāV3.115 aviññattiyā laddhapakkhaṃ bhajati , tasmā heṭṭhā aviññattiyā laddhe karaṇakārāpanesu visesaṃ avatvā idha visesavacanaṃ pubbāparaviruddhaṃ .
Yadi cettha karaṇe pācittiyaṃ , kārāpanepi pācittiyeneva bhavitabbaṃ .
Atha kārāpane dukkaṭaṃ , karaṇepi dukkaṭeneva bhavitabbaṃ .
Na hi karaṇe vā kārāpane vā viseso atthi , tasmā aññāya viññattiyāM3.124 laddhaṃ sayaṃ bhajjanādīni katvāpi kārāpetvāpi bhuñjantiyā dukkaṭamevāti idamettha sanniṭṭhānaṃ .
Avisesena vuttan ti karaṇakārāpanānaṃ sāmaññato vuttaṃ .
Sesamettha uttānameva .
Sattannaṃ dhaññānaṃ aññatarassa viññāpanaṃ vā viññāpāpanaṃ vā , paṭilābho , bhajjanādīni katvā vā kāretvā vā ajjhoharaṇanti imāni panettha tīṇi aṅgāni .
824. Aṭṭhame nibbiṭṭhoti patiṭṭhāpito .
Keṇīti rañño dātabbassa āyassetaṃ adhivacanaṃ .
Ṭhānantaran ti gāmajanapadādiṭhānantaraṃ .
Sesamettha uttānameva .
Uccārādibhāvo , anavalokanaṃ , vaḷañjanaṭṭhānaṃ , tirokuṭṭapākāratā , chaḍḍanaṃ vā chaḍḍāpanaṃ vāti imāni panettha pañca aṅgāni .
830. Navame sabbesan ti bhikkhussa bhikkhuniyā ca .
Idha khettapālakā ārāmādigopakā ca sāmikā eva .
836. Dasame ekapayogenāti ekadisāvalokanapayogena .
Tesaṃyevāti yesaṃ naccaṃ passati .
Kiñcāpi sayaṃ naccanādīsu pācittiyaṃ pāḷiyaṃ na vuttaṃ , tathāpi aṭṭhakathāpamāṇena gahetabbanti dassetuṃ ‘‘ sabbaaṭṭhakathāsu vuttan ’’ ti āha .
‘‘ Ārāme ṭhatvāti na kevalaṃ ṭhatvā , tato tato gantvāpi sabbiriyāpathehi labhati ,‘ ārāme ṭhitā ’ ti pana ārāmapariyāpannabhāvadassanatthaṃ vuttaṃ .
Itarathā nisinnāpi na labheyyā ’’ ti tīsupi gaṇṭhipadesu vuttaṃ .
Sesamettha uttānameva .
Naccādīnaṃ aññataratā , aññatra anuññātakāraṇā gamanaṃ , dassanaṃ vā savanaṃ vāti imāni panettha tīṇi aṅgāni .
Lasuṇavaggavaṇṇanā niṭṭhitā .