Chaṭṭhapariccheda
Vijayāgamanaṃ
1.
Vaṅgesu
M0.42 vaṅganagare , vaṅgarājā ahu pure ;Kāliṅgarañño dhītā ’ si , mahesī tassa rājino .
2.
So rājā deviyā tassā , ekaṃ alabhi dhītaraṃ ;
Nemittābyākaruṃ tassā , saṃvāsaṃ magarājinā .
3.
Atīva rūpiniṃ āsi , atīva kāmagiddhinī ;
Devena deviyā ’ cāpi , lajjāyā ’ si jagucchitā .
4.
Ekākinī sā nikkhamma , serīcārasukhatthinī ;
Satthena saha aññātā , agā magadhagāminā .
5.
Lāḷaraṭṭhe aṭaviyā , sīho satthamabhiddhavi ;
Aññattha sesā dhāviṃsu , sīhagatadisantusā .
6.
Gaṇhitvā gocaraṃ sīho , gacchaṃ disvā tamā ’ rato ;
Ratto upāgalālento , laṅgulaṃ pattakaṇṇako .
7.
Sā taṃ disvā saritvāna , nemittavacanaṃ sutaṃ ;
Abhītā tassa aṅgāni , rañjayanti parāmasi .
8.
Tassā phassenā ’ ti ratto , piṭṭhiṃ āropiyā ’ sutaṃ ;
Sīho sakaṃ guhaṃ netvā , tāya saṃvāsamācari .
9.
Tena saṃvāsamanvāya , kālena yamake duve ;
Puttañca dhītarañcāti , rājadhītā janesi sā .
10.
Puttassa hatthapādā ’ suṃ , sīhākārā tato akā ;
Nāmena sīhabāhuṃ taṃ , dhītaraṃ sīhasīvaliṃ .
11.
Putto soḷasavasso so , mātaraṃ pucchi saṃsayaṃ ;
Tuvaṃ pitā ca no amma , kasmā visadisā iti .
12.
Sā sabbamabravī tassa , kiṃnayāmā ’ ti so ’ bravi ;
Guhaṃ thaketitāto te , pāsāṇenāti sā ’ bravi .
13.
Mahāguhāya
M0.43 thakanaṃ , khandhenā ’ dāya so akā ;Ekāhene ’ va paññāsa-yojanāni gatāgataṃ .
14.
Gocarāya gahe sīhe , dakkhiṇasmiñhi mātaraṃ ;
Vāme kaṇiṭṭhiṃ katvāna , tayo sīghaṃ apakkamī .
15.
Nivāsetvāna sākhaṃ te , paccantaṃ gāmamāgamuṃ ;
Tatthāsi rājidhītāya , mātulassa suto tadā .
16.
Senāpati vaṅgarañño , ṭhito paccanta gāmako ;
Nisinnovaṭamūlaleso , kammantaṃ saṃvidhāyakaṃ .
17.
Disvā te pucchite ’ vocuṃ , aṭavī vāsino mayaṃ ;
Iti so dāpayī tesaṃ , vatthāni dhajinī pati .
18.
Tānā ’ hesuṃ uḷārāni , bhattaṃ paṇṇesu dāpayi ;
Sovaṇṇabhājananā ’ suṃ , tesaṃ puññena tāni ca .
19.
Tena so vimhito pucchi , ke tumheti camūpati ;
Tassa sā jātigottāni , rājadhītā nivedayi .
20.
Pitucchā dhītaraṃ taṃ so , ādāya dhajinī pati ;
Gantvāna vaṅganagaraṃ , saṃvāsaṃ tāya kappayi .
21.
Sīho sīghaṃ guhaṃ gantvā , te adisvā tayo jane ;
Aṭṭito puttasokena , na ca khādi na cā ’ pivi .
22.
Dārake te gavesanto , agā paccantagāmake ;
Ubbāsīyati so so ’ va , yaṃyaṃ gāmamupeti so .
23.
Paccantavāsino gantvā , rañño taṃ paṭivedayuṃ ;
Sīho piḷeti te raṭṭhaṃ , taṃ deva paṭisedhaya .
24.
Alakaṃ nisedhakaṃ tassa , hatthikkhandhagataṃ pure ;
Ādetu sīhadāyīti , sahassaṃ so pacārayi .
25.
Tatheva dvesahassāni , tīṇicā ’ pi narissaro ;
Dvīsu vāresu vāresi , mātā sīhabhujaṃ hitaṃ .
26.
Aggahi tatiye vāre , sīhabāhu apucchiya ;
Mātaraṃ tisahassaṃ taṃ , ghātetuṃ pitaraṃ sakaṃ .
27.
Rañño kumāraṃ dassesuṃ , taṃ rājā idha mabravi ;
Gahito yadi sīho te , dammi raṭṭhaṃ tadeva te .
28.
So
M0.44 taṃ gantvā guhādvāraṃ , sīhaṃ disvāva ārakā ;Entaṃ puttasinehena , vijjhituṃ taṃ saraṃ khipi .
29.
Saro naḷātamāhacca , mettacittena thassa tu ;
Kumārapādamūle ’ va , nivatto pati bhūmiyaṃ .
30.
Tathā ’ si yāva tatiyaṃ , tato kujjhimigāmipo ;
Tato khitto sarotassa , kāyaṃ nibbijja nikkhami .
31.
Sakesaraṃ sīhasīsaṃ , ādāya sapuraṃ agā ;
Matassa vaṅgarājassa , sattāhāni tadā ahu .
32.
Rañño aputtakattā ca , patītā cassa kammunā ;
Sutvā ca rañño nattuttaṃ , sañjānitvā ca mātaraṃ .
33.
Amaccā sannipatitā , akhilā ekamānasā ;
Sīhabāhu kumārassa , rājā hohīti abravuṃ .
34.
So rajjaṃ sampaṭicchitvā , datvā mātu patissa taṃ ;
Sīhasīvalimādāya , jātabhūmiṃ gato sayaṃ .
35.
Nagaraṃ tattha māpesi , ahu sīhapuranti taṃ ;
Araññe yojanasate , gāme cāpi nivesayi .
36.
Lāḷaraṭṭhe pure tasmiṃ , sīhabāhunarādhipo ;
Rajjaṃ kāresi katvāna , mahesiṃ sīhasīvaliṃ .
37.
Mahesī soḷasakkhattuṃ , yamake ca duve duve ;
Putte janayi kālesā , vijayo nāma jeṭṭhako .
38.
Sumitto nāma dutiyo , sabbe dvattiṃsa puttakā ;
Kālena vijayaṃ rājā , uparajje ’ bhi secayi .
39.
Vijayo visamācāro , āsi tamparisāpi ca ;
Sāhasāni anekāni , dussahāni kariṃsute .
40.
Kuddho mahājano rañño , tamatthaṃ paṭivedayi ;
Rājā te saññapetvāna , puttaṃ ovadi sādhukaṃ .
41.
Sabbaṃ tatheva dutiyaṃ , ahosi tatiyaṃ pana ;
Kuddho mahājano āha , puttaṃ ghātehi te iti .
42.
Rājā ’ thavijayaṃ tañca , parivārañca tassa taṃ ;
Sattasatāni purise , kāretvā addhamuṇṇake .
43.
Nāvāya
M0.45 pakkhipāpetvā , vissajjāpesi sāgare ;Tathā tesaṃ bhariyāyo , tatheva ca kumārake .
44.
Visuṃ visuṃ te vissaṭṭhā , purisitthikumārakā ;
Visuṃ visuṃ dīpakasmiṃ , okkamiṃsu vasiṃsu ca .
45.
Naggadīpoti ñāyittha , kumārokkantadīpako ;
Bhariyokkantadīpo tu , mahindadīpako iti .
46.
Suppārake paṭṭanamhi , vijayo pana okkami ;
Parisā sāhasene ’ ttha , bhīto nāvaṃ punā ’ ruhi .
47.
Laṃkāyaṃ vijayasanāmako kumāro ;
Otiṇṇo thiramati tambapaṇṇidīpe ;
Sālānaṃ yamakaguṇānamantarasmiṃ ;
Nibbātuṃ sayitadine tathāgatassa .
Sujanapasādasaṃve gatthāyakate mahāvaṃse
Vijayāgamanaṃnāma
Chaṭṭhāparicchedo .