Issues
Select Version
Mahāvagga-aṭṭhakathā
Mahāvagga-aṭṭhakathā

2. Mudutaravaggo

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

2. Mudutaravaggo

1. Paṭilābhasuttavaṇṇanā

481. Dutiyavaggassa paṭhame sammappadhāne ārabbhāti sammappadhāne paṭicca , sammappadhāne bhāventoti attho .
Satindriye pi eseva nayo .

2. Paṭhamasaṃkhittasuttavaṇṇanā

482. Dutiye tatoti vipassanāmaggaphalavasena nissakkaṃ veditabbaṃ .
Samattā ni hi paripuṇṇāni pañcindriyāni arahattamaggassa vipassanindriyāni nāma honti .
Tato mudutarehīti tehi arahattamaggassa vipassanindriyehi mudutarāni anāgāmimaggassa vipassanindriyāni nāma honti , tato mudutarāni sakadāgāmimaggassa , tato mudutarāni sotāpattimaggassa vipassanindriyāniV3.263 nāma honti , tato mudutarāni dhammānusārimaggassa , tato mudutarāni saddhānusārimaggassa vipassanindriyāni nāma honti .
TathāP3.235 samattāni paripuṇṇāni pañcindriyāni arahattamaggindriyāni nāma honti , tato mudutarāni anāgāmimaggindriyāni nāma honti , tato mudutarāni sakadāgāmimaggindriyāni nāma honti , tato mudutarāni sotāpattimaggindriyāni nāma honti , tato mudutarāni dhammānusārimaggindriyāni , tato mudutarāni saddhānusārimaggindriyāni nāma honti .
SamattāniM3.267 paripuṇṇāni pañcindriyāni arahattaphalindriyāni nāma honti , tato mudutarāni anāgāmiphalindriyāni , tato mudutarāni sakadāgāmiphalindriyāni , tato mudutarāni sotāpattiphalindriyāni nāma honti .
Dhammānusārisaddhānusārino pana dvepi sotāpattimaggaṭṭhapuggalā , maggaṭṭhapuggalavasena nesaṃ nānattaṃ jātanti āgamanenapi maggenapi .
Saddhānusārī puggalo hi uddisāpento paripucchanto anupubbena maggaṃ pāpuṇāti , dhammānusārī ekena vā dvīhi vā savanehi .
Evaṃ tāva nesaṃ āgamanena nānattaṃ veditabbaṃ .
Dhammānusārissa pana maggo tikkho hoti , sūraṃ ñāṇaṃ vahati , asaṅkhārena appayogena kilese chindati kadalikkhandhaṃ viya tikhiṇā asidhārā .
Saddhānusārissa na tassa viya maggo tikkho hoti , na sūraṃ ñāṇaṃ vahati , sasaṅkhārena sappayogena kilese chindati kadalikkhandhaṃ viya atikhiṇā asidhārā .
Kilesakkhaye pana tesaṃ nānattaṃ natthi .
Avasesā ca kilesā khīyanti .

3. Dutiyasaṃkhittasuttavaṇṇanā

483. Tatiye tatoti phalavasena nissakkaṃ veditabbaṃ .
Samattāni hi paripuṇṇāni pañcindriyāni arahattaphalindriyāni nāma honti , arahattaphalena samannāgato puggalo arahā nāma hoti .
Arahattaphalato mudutarāni anāgāmiphalindriyāni nāma honti , tato mudutarāni sakadāgāmiphalindriyāni , tato mudutarāni sotāpattiphalindriyāni , sotāpattiphalena samannāgatoV3.264 puggalo sotāpanno nāma hoti .
Indriyavemattatā phalavemattatā hotīti indriyanānattena phalanānattaṃ , phalanānattena puggalanānattanti .

4. Tatiyasaṃkhittasuttavaṇṇanā

484. Catutthe paripūraṃ paripūrakārī ārādhetīti paripūraṃ arahattamaggaṃ karonto arahattaphalaṃ ārādheti .
Padesaṃ padesakārītiP3.236 avasese tayo padesamagge karonto padesaṃ phalattayamattameva ārādheti .
Iti imesu catūsupi suttesu missakāneva indriyāni kathitāni .

5-7.
Paṭhamavitthārasuttādivaṇṇanā

485-487.
PañcameM3.268 tato mudutarehīti vipassanāvasena nissakkaṃ veditabbaṃ .
Paripuṇṇāni hi pañcindriyāni arahattamaggassa vipassanindriyāni honti , tato mudutarāni antarāparinibbāyissa vipassanindriyāni , tato mudutarāni upahaccaparinibbāyissa , tato mudutarāni asaṅkhāraparinibbāyissa , tato mudutarāni sasaṅkhāraparinibbāyissa , tato mudutarāni uddhaṃsotaakaniṭṭhagāmissa vipassanindriyāni nāma honti .
Imasmiṃ pana ṭhāne arahattamaggeyeva ṭhatvā pañca nissakkāni nīharitabbāni .
Arahattamaggassa hi vipassanindriyehi mudutarāni paṭhamaantarāparinibbāyissa vipassanindriyāni , tato mudutarāni dutiyaantarāparinibbāyissa , tato mudutarāni tatiyaantarāparinibbāyissa , tato mudutarāni upahaccaparinibbāyissa , tato mudutarāni uddhaṃsotaakaniṭṭhagāmissa vipassanindriyāni .
Asaṅkhāraparinibbāyissa sasaṅkhāraparinibbāyinopi eteva pañca janā .
Idāni tīṇi nissakkāni .
Sakadāgāmimaggassa hi indriyehi mudutarāni sotāpattimaggindriyāni , sotāpattimaggeyeva indriyehi mudutarāni dhammānusārimaggindriyāni .
Tehipi mudutarāni saddhānusārimaggindriyāni .
Chaṭṭhasattamāni vuttanayāneva .
Imesu pana tīsupi suttesu pubbabhāgavipassanindriyāneva kathitāni .

8. Paṭipannasuttavaṇṇanā

488. AṭṭhameV3.265 tato mudutarehīti maggaphalavasena nissakkaṃ veditabbaṃ .
Taṃ pāḷiyaṃ vuttameva .
BāhirotiP3.237 imehi aṭṭhahi puggalehi bahibhūto .
Puthujjanapakkhe ṭhitoti puthujjanakoṭṭhāse ṭhito .
Imasmiṃ sutte lokuttarāneva indriyāni kathitāni .

9-10.
Sampannasuttādivaṇṇanā

489-490.
NavameM3.269 indriyasampannoti paripuṇṇindriyo .
Dasamaṃ uttānameva .
Imasmiṃ suttadvaye missakāni indriyāni kathitānīti .
Mudutaravaggo dutiyo .