၄။ ပဝါရဏာက္ခန္ဓက
အဖာသုဝိဟာရကထာဒိဝဏ္ဏနာ
(၁၈၀) ၂၀၉။ ပဝါရဏာက္ခန္ဓကေ၊ ပဝါရဏာခန္ဓက၌။
ပါဠိယံ၊ ၌။
ပိဏ္ဍာယ ပဋိက္ကမေယျာတိ၊ ဟူသည်ကား။
ပိဏ္ဍာယ၊ ဆွမ်းအလို့ငှာ။
စရိတွာ၊ လှည့်လည်၍။
ပဋိက္ကမေယျ၊ ဖဲရာ၏။
အဝက္ကာရပါတိန္တိ၊ ဟူသည်ကား။
အတိရေကပိဏ္ဍပါတဌပနကံ၊ ဆွမ်းကြွင်းကို ထားသော။
ဧကဘာဇနံ၊ တခုသော ခွက်တည်း။
အဝိသယှန္တိ၊ ဟူသည်ကား။
ဥက္ခိပိတုံ၊ ချီခြင်းငှာ။
အသက္ကုနေယျံ၊ မတတ်ကောင်းသော။
ဝိလင်္ဃနံ ဥက္ခိပနံ၊ ကြွခြင်း။
ဝိလင်္ဃော၊ ကြွခြင်း။
သော ဧဝ၊ ထို ဝိလင်္ဃသည်လျှင်။
ဝိလင်္ဃကော၊ မည်၏။
ဟတ္ထေဟိ၊ လက်တို့ဖြင့်။
ဝိလင်္ဃကော၊ ချီကြွခြင်းတည်း။
ဟတ္ထဝိလင်္ဃကော၊ လက်တို့ဖြင့် ချီကြွခြင်း။
ဣတိ၊ ထိုကြောင့်။
"ဟတ္ထုက္ခေပကေနာ"တိ၊ ဟူ၍။
အာဟ၊ ၏။
အထ ဝါ၊ တနည်းကား။
ဝိလင်္ဃကေန ဥက္ခိပကေန၊ ကြွသော။
ဟတ္ထေန၊ လက်ဖြင့်။
ဣတိ အတ္ထော၊ အနက်။
အညမညံ၊ ချင်း။
သံသိဗ္ဗိတ-ဟတ္ထေဟိ၊ စပ်ယှက်အပ်သော လက်တို့ဖြင့်။
ဣတိ၊ ဤသို့။
ဝုတ္တံ၊ ဆိုလိုသည်။
ဟောတိ၊ ၏။
၂၁၃။ သစေ ပန ဝုဍ္ဎတရော ဟောတီတိ၊ ဟူသည်ကား။
ပဝါရဏာဒါယကော၊ ပဝါရဏာကိုပေးသော။
ဘိက္ခု၊ သည်။
ဝုဍ္ဎတရော၊ သီတင်းကြီးသည်။
ဟောတိ၊ အံ့။
"ဧဝဉှိ တေန တဿတ္ထာယ ပဝါရိတံ ဟောတီ"တိ ဧတ္ထ၊ ဟူသောပုဒ်၌။
ဧဝံ၊ ဤသို့ တိဿော ဘန္တေ ဘိက္ခု သံဃံ ပဝါရေတိ-ဟု ပဝါရဏာပြုသည်ရှိသော်။
တေန၊ ထိုပဝါရဏာပေးလိုက်သော ရဟန်းသည်။
အပ္ပဝါရိတောပိ၊ ကိုယ်တိုင်ပဝါရဏာမပြုသော်လည်း။
တဿ၊ ထို ပဝါရဏာဆောင်သောရဟန်း၏။
သံဃပ္ပတ္တိမတ္တေန၊ သံဃာသို့ ရောက်ကာမျှဖြင့်။
သံဃပဝါရဏာကမ္မံ၊ သံဃပဝါရဏာကံသည်။
သမဂ္ဂကမ္မမေဝ၊ သည်သာလျှင်။
ဟောတိ၊ ၏။
ဣတိ၊ ဤသို့။
ဒဋ္ဌဗ္ဗံ၊ ၏။
တေန စ ဘိက္ခုနာတိ၊ ဟူသည်ကား။
ပဝါရဏာဒါယကေန၊ ပဝါရဏာပေးသော။
ဘိက္ခုနာ၊ သည်။
၂၃၄။ ဗဟူပိ သမာနဝဿာ ဧကတော ပဝါရေတုံ လဘန္တီတိ၊ ဟူသည်ကား။
ဧကသ္မိံ သံဝစ္ဆရေ၊ တနှစ်တည်း၌။
လဒ္ဓူပသမ္ပဒတာယ၊ ရအပ်သော ပဉ္စင်းအဖြစ် ရှိသည်၏အဖြစ်ဖြင့်။
သမာနုပသမ္ပန္နဝဿာ၊ တူသော ပဉ္စင်းဝါရှိကုန်သော။
သဗ္ဗေ၊ ခပ်သိမ်းကုန်သော ရဟန်းတို့သည်။
ဧကတော၊ တပေါင်းတည်း။
ပဝါရေတုံ၊ ပဝါဏာပြုခြင်းငှာ။
လဘန္တိ၊ ကုန်၏။
ဣတိ အတ္ထော၊ အနက်။
၂၃၇။ ပါဠိယံ၊ ၌။
မိစ္ဆာဒိဋ္ဌီတိ၊ ဟူသည်ကား။
"နတ္ထိ ဒိန္န"န္တိအာဒိ-နယပ္ပဝတ္တာ၊ နတ္ထိ ဒိန္နံအစရှိသောနည်းဖြင့် ဖြစ်သောဒိဋ္ဌိတည်း။
အန္တဂ္ဂါဟိ-ကာတိ၊ ဟူသည်ကား။
သဿတုစ္ဆေဒသင်္ခါတဿ၊ သဿတုစ္ဆေဟုဆိုအပ်သော။
အန္တဿ၊ အဆုံးကို။
ဂါဟိကာ၊ ယူတတ်သောဒိဋ္ဌိတည်း။
၂၃၉။ "ဝတ္ထုံ ပကာသေန္တော"တိ၊ ဟူသောစကားကို။
ပုဂ္ဂလေ၊ ၌။
ပရိသင်္ကုပ္ပတ္တိယာ၊ ရွံ့ရှာခြင်း ဖြစ်ခြင်း၏။
နိမိတ္တဘူတံ၊ အကြောင်းဖြစ်၍ဖြစ်သော။
ဝတ္ထုမတ္တံယေဝ၊ ဝတ္ထုမျှကိုသာလျှင်။
သန္ဓာယ၊ ၍။
ဝုတ္တံ၊ ၏။
ယံ ပန ဝတ္ထုံ၊ အကြင်ဝတ္ထုကိုကား။
သန္ဓာယ၊ ၍။
"ပုဂ္ဂလော ပညာယတိ၊ န ဝတ္ထု"န္တိ၊ ဟူ၍။
အာဟ၊ ၏။
တံ ဝတ္ထုံ၊ ကို။
သန္ဓာယ၊ ၍။
ဧတံ၊ ဤ ဝတ္ထုံ ပကာသေန္တော-ဟူသောစကားကို။
န ဝုတ္တံ၊ အပ်။
တဿ ဘိက္ခုနော၊ ၏။
ဝသနဋ္ဌာနေ၊ နေရာအရပ်၌။
ပေါက္ခရဏိတော၊ ရေကန်မှ။
မစ္ဆဂ္ဂဟ-ဏာဒိ၊ ငါးကို ယူခြင်းအစရှိသည်သည်။
ယဒိ ဒိဿေယျ၊ အကယ်၍ ထင်သည်ဖြစ်အံ့။
တဒါ၊ ထိုအခါ၌။
"ဝတ္ထု စ ပုဂ္ဂလော စ ပညာယတီ"တိ၊ ဟူ၍။
ဝတ္တဗ္ဗံ၊ ဆိုအပ်သည်။
ဘဝေယျ၊ ၏။
တေန၊ ထိုကြောင့်။
"ပုရိမနယေနေဝ စောရေဟီ"တိ၊ ဟူ၍။
အာဟ၊ ၏။
ဘိက္ခုနော၊ ၏။
သရီရေ၊ ကိုယ်၌။
မာလာဂန္ဓဉ္စ၊ ပန်းအနံ့ကိုလည်းကောင်း။
အရိဋ္ဌဂန္ဓဉ္စ၊ အရိဋ္ဌဆေးနံ့ကိုလည်းကောင်း။
ဒိသွာ ဧဝ
ဒိသွာ ဧဝံ- (ဆဋ္ဌ)
၊ မြင်၍သာလျှင်။
"ဝတ္ထု စ ပုဂ္ဂလော စ ပညာယတီ"တိ၊ ဟူ၍။
ဝုတ္တံ၊ ၏။
ဣတိ၊ ဤသို့။
ဝေဒိတဗ္ဗံ၊ ၏။
အဖာသုဝိဟာရကထာဒိဝဏ္ဏနာ၊ သည်။
နိဋ္ဌိတာ၊ ပြီ။
ဘဏ္ဍနကာရကဝတ္ထုကထာဝဏ္ဏနာ
(၁၈၁) ၂၄၀။ ဒွေ စာတုဒ္ဒသိကာ ဟောန္တီတိ၊ ဟူသည်ကား။
တတိ-ယပက္ခေ၊ တတိယပက္ခ၌။
စာတုဒ္ဒသိယာ၊ စာတုဒ္ဒသီနှင့်။
သဒ္ဓိံ၊ ကွ။
ဒွေ-စာတုဒ္ဒသိကာ၊ နှစ်ခုသော စာတုဒ္ဒသီတို့သည်။
ဟောန္တိ၊ ကုန်၏။
"ဘဏ္ဍန-ကာရကာနံ တေရသေ ဝါ စာတုဒ္ဒသေ ဝါ ဣမေ ပန္နရသီပဝါရဏံ ပဝါ-ရေဿန္တီ"တိ ဣမိနာ၊ ဟူသောပါဌ်ဖြင့်။
ယထာ သကံ ဥပေါသထကရဏ-ဒိဝသတော၊ အကြင် အကြင် မိမိတို့ ဥပုသ်ပြုသော နေ့မှ။
ပဋ္ဌာယ၊ စ၍။
ဘိက္ခူနံ၊ တို့အား။
စာတုဒ္ဒသီပန္နရသီဝေါဟာရော၊ စာတုဒ္ဒသီ ပန္နရသီဟုခေါ်ဝေါ်ခြင်းသည်။
ဟောတိ၊ ၏။
စန္ဒဂတိသိဒ္ဓိယာ၊ ကြယ်သွား လသွားဖြင့်ပြီးသော။
တိထိယာ၊ တိထိ၏။
ဝသေန၊ အစွမ်းအားဖြင့်။
န ဟောတိ၊ မဖြစ်။
ဣတိ၊ ဤသို့။
ဒဿေတိ၊ ၏။
"အနုဇာနာမိ ဘိက္ခဝေ ရာဇူနံ အနု-ဝတ္တိတု"န္တိ၊ ဟူ၍။
ဝစနတော၊ ဟောခြင်းကြောင့်။
ဧဝံ၊ ဤသို့ ဟောသောအတိုင်း။
ကိဉ္စာပိ အနုဝတ္တိတဗ္ဗံ၊ အကယ်၍ကား မင်းသို့ အစဉ်လိုက်အပ်၏ရှင့်။
ပန၊ စင်စစ်သော်ကား။
ဧတ္ထ၊ ဤဥပုသ် ပဝါရဏာအရာ၌။
လောကိ-ယာနံ၊ လောကီဗေဒင်တတ်တို့၏။
တိထိံ၊ တိထိတို့ကို။
အနုဝတ္တန္တေဟိပိ၊ အစဉ်လိုက်ကုန်သော်လည်း။
အတ္တနော ဥပေါသထက္ကမေန၊ မိမိတို့ ဥပုသ် အစဉ်သဖြင့်။
စာတုဒ္ဒသိံ၊ ကို။
ပန္နရသိံ ဝါ ကရောန္တေဟေဝ၊ ပန္နရသီပြုကုန်လျက်လျှင်။
ပန္နရသိံ၊ ကို။
စာတုဒ္ဒသိံ ဝါ ကရောန္တေဟေဝ၊ စာတုဒ္ဒသီပြုကုန်လျက်သာလျှင်။
အနုဝတ္တိတ္တဗ္ဗံ၊ အစဉ်လိုက်အပ်၏။
သောဠသမဒိဝသံ ဝါ၊ တဆယ့်ခြောက်ရက်နေ့ကိုလည်းကောင်း။
တေရသမဒိဝသံ ဝါ၊ တဆယ့်သုံးရက်နေ့ကိုလည်းကောင်း။
ဥပေါသထဒိဝသံ ကရောန္တေဟိ၊ ဥပုသ်နေ့ကိုပြုကုန်လျက်။
န အနုဝတ္တိတဗ္ဗံ၊ အစဉ်မလိုက်အပ်။
တေနေဝ၊ ကြောင့်သာလျှင်။
ပါဠိယမ္ပိ၊ ၌လည်း။
"ဒွေ ဝါ တယော ဝါ
ဆဋ္ဌ-၌-ဝါ-မပါ
ဥပေါသထေ စာတုဒ္ဒသိကေ ကာတု"န္တိ၊ ဟူ၍။
ဝုတ္တံ၊ ၏။
ကသ္မာ၊ နည်း။
အညထာ၊ သောဠသမ တေရသမတို့ကို ဥပုသ်နေ့ ပြုအပ်သည်ရှိသော်။
"ဒွါဒသိယံ တေရသိယံ ဝါ ဥပေါသထော ကာ-တဗ္ဗော"တိ၊ ဟူ၍။
ဝတ္တဗ္ဗတော၊ ဟောသင့်သောကြောင့်တည်း။
"သကိံ ပက္ခဿ စာတုဒ္ဒသေ ပန္နရသေ ဝါ"တိအာဒိဝစနမ္ပိ၊ အစရှိသော စကားကိုလည်း။
ဥပဝုတ္ထက္ကမေနေဝ၊ ဥပုသ်အစဉ်ဖြင့်သာလျှင်။
ဝုတ္တံ၊ ၏။
တိထိက္က-မေန၊ တိထိအစဉ်ဖြင့်။
န ဝုတ္တံ၊ အပ်။
ဣတိ၊ ဤသို့။
ဂဟေတဗ္ဗံ၊ ၏။
ဘဏ္ဍနကာရကဝတ္ထုကထာဝဏ္ဏနာ၊ သည်။
နိဋ္ဌိတာ၊ ပြီ။
ပဝါရဏာသင်္ဂဟကထာဝဏ္ဏနာ
၂၄၁။ "ပဝါရေတွာ ပန အန္တရာပိ စာရိကံ ပက္ကမိတုံ လဘန္တီ"တိ ဣမိနာ၊ ဟူသောပါဌ်ဖြင့်။
ပဝါရဏာသင်္ဂဟေ၊ ပဝါရဏာသင်္ဂဟကို။
ကတေ၊ ပြုအပ်ပြီးသော်။
အန္တရာ၊ အကြား၌။
ပက္ကမိတုကာမာ၊ ဖဲလိုကုန်သောရဟန်းတို့သည်။
သံဃံ၊ ကို။
သန္နိပါတာပေတွာ၊ စည်းဝေးစေ၍။
ပဝါရေတုံ၊ ငှာ။
လဘန္တိ၊ ကုန်၏။
ဣတိ၊ ဤသို့။
ဒဿေတိ၊ ၏။
ပဝါရဏာသင်္ဂဟကထာဝဏ္ဏနာ၊ သည်။
နိဋ္ဌိတာ၊ ပြီ။
ပဝါရဏာက္ခန္ဓကဝဏ္ဏနာနယော၊ သည်။
နိဋ္ဌိတော၊ ပြီ။