4. Kumārakasuttavaṇṇanā
44. Catutthe
V0.240 kumārakāti taruṇapuggalā .Ye subhāsitadubbhāsitassa atthaṃ jānanti , te idha kumārakāti adhippetā .
Ime hi sattā jātadivasato paṭṭhāya yāva pañcadasavassakā , tāva ‘‘ kumārakā , bālā ’’ ti ca vuccanti , tato paraṃ vīsativassāni ‘‘ yuvāno ’’ ti .
Macchake bādhentīti maggasamīpe ekasmiṃ taḷāke nidāghakāle udake parikkhīṇe ninnaṭṭhāne ṭhitaṃ udakaṃ ussiñcitvā khuddakamacche gaṇhanti ceva hananti ca ‘‘ pacitvā khādissāmā ’’ ti .
Tenupasaṅkamīti maggato thokaṃ taḷākaṃ atikkamitvā ṭhito , tasmā ‘‘ upasaṅkamī ’’ ti vadati .
Kasmā pana upasaṅkami ?
Te kumārake attani vissāsaṃ janetuṃ upasaṅkami .
Bhāyatha voti ettha voti nipātamattaṃ .
Dukkhassāti nissakke sāmivacanaṃ , dukkhasmāti attho .
Appiyaṃ vo dukkhan ti ‘‘ kiṃ tumhākaṃ sarīre uppajjanakadukkhaṃ appiyaṃ aniṭṭhan ’’ ti pucchati .
Etamatthaṃ viditvāti ime sattā
P0.295 attano dukkhaṃ anicchantā eva hutvā dukkhahetuṃ paṭipajjantā attano taṃ icchantā eva nāma hontīti etamatthaṃ sabbākārato viditvā .Imaṃ udānan ti imaṃ pāpakiriyāya nisedhanaṃ ādīnavavibhāvanañca udānaṃ udānesi .
Tassattho – yadi tumhākaṃ sakalamāpāyikaṃ , sugatiyañca appāyukatāmanussadobhaggiyādibhedaṃ dukkhaṃ appiyaṃ aniṭṭhaṃ , yadi tumhe tato bhāyatha , āvi vā paresaṃ pākaṭabhāvavasena appaṭicchannaṃ katvā kāyena
M0.268 vā vācāya vā pāṇātipātādippabhedaṃ yadi vā raho apākaṭabhāvavasena paṭicchannaṃ katvā manodvāre eva abhijjhādippabhedaṃ aṇumattampi pāpakaṃ lāmakadhammaṃ mākattha mā karittha , atha pana taṃ pāpakammaṃ etarahi karotha , āyatiṃ vā karissatha , nirayādīsu catūsu apāyesu manussesu ca tassa phalabhūtaṃ dukkhaṃ ito vā etto vā palāyante amhe nānubandhissatīti adhippāyena upecca apecca palāyata mpi tumhākaṃ tato mutti mokkho natthi .Gatikālādipaccayantarasamavāye vipaccissatiyevāti dasseti .
‘‘ Palāyane ’’ tipi paṭhanti , vuttanayena yattha katthaci gamane pakkamane satīti attho .
Ayañca attho ‘‘ na antalikkhe na samuddamajjhe … pe … pāpakammā ’’ ti ( dha . pa .127; mi . pa .4.2.4) imāya gāthāya dīpetabbo .
Catutthasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .