5. Dantabhūmisuttavaṇṇanā
213. Evaṃ
V4.144 me sutan ti dantabhūmisuttaṃ .Tattha araññakuṭikāyan ti tasseva veḷuvanassa ekasmiṃ vivittaṭṭhāne padhānakammikānaṃ bhikkhūnaṃ atthāya katasenāsane .
Rājakumāroti bimbisārassa putto orasako .
Phuseyyāti labheyya .
Ekaggatan ti evaṃ paṭipanno samāpattiṃ nāma labhati , jhānaṃ nāma labhatīti idaṃ mayā sutanti vadati .
Kilamathoti kāyakilamatho .
Vihesāti sveva kilamatho vutto .
Yathāsake tiṭṭheyyāsīti attano ajānanakoṭṭhāseyeva tiṭṭheyyāsīti .
214. Desesīti cittekaggataṃ nāma evaṃ labhati , samāpattiṃ evaṃ nibbattetīti appanāupacāraṃ pāpetvā ekakasiṇaparikammaṃ kathesi .
Pavedetvāti pakāsetvā .
Nekkhammena ñātabban ti kāmato nissaṭaguṇena ñātabbaṃ .
Kāmato nissaṭaguṇe ṭhitena puggalena ekaggaṃ nāma jānitabbanti adhippāyenetaṃ vuttaṃ
M4.141 .Sesāni tasseva vevacanāni .
Kāme
P4.198 paribhuñjantoti duvidhepi kāme bhuñjamāno . 215. Hatthidammā vā assadammā vā godammā vāti ettha adantahatthidammādayo viya cittekaggarahitā puggalā daṭṭhabbā .
Dantahatthiādayo viya cittekaggasampannā .
Yathā adantahatthidammādayo kūṭākāraṃ akatvā dhuraṃ achaḍḍetvā dantagamanaṃ vā gantuṃ , dantehi vā pattabbaṃ bhūmiṃ pāpuṇituṃ na sakkonti , evameva cittekaggarahitā sampannacittekaggehi nibbattitaguṇaṃ vā nibbattetuṃ pattabhūmiṃ vā pāpuṇituṃ na sakkonti .
216. Hatthavilaṅghakenāti hatthena hatthaṃ gahetvā .
Daṭṭheyyan ti
V4.145 passitabbayuttakaṃ .Āvutoti āvarito .
Nivutoti nivārito .
Ophuṭoti onaddho .
217. Nāgavanikan ti hatthipadopame ( ma . ni .1.288 ādayo ) nāgavanacarako puriso ‘‘ nāgavaniko ’’ ti vutto , idha hatthisikkhāya kusalo hatthiṃ gahetuṃ samattho .
Atipassitvāti disvā .
Etthagedhāti etasmiṃ pavattagedhā .
Sarasaṅkappānan ti dhāvanasaṅkappānaṃ .
Manussakantesu sīlesu samādapanāyāti ettha yadā nāgo itthipurisehi kumārakumārikāhi soṇḍādīsu
P4.199 gahetvā upakeḷayamāno vikāraṃ na karoti sukhāyati , tadānena manussakantāni sīlāni samādinnāni nāma honti .Pemanīyāti tāta rājā te pasanno maṅgalahatthiṭṭhāneva ṭhapessati , rājārahāni bhojanādīni labhissasīti evarūpī nāgehi piyāpitabbā kathā .
Sussūsatīti taṃ pemanīyakathaṃ sotukāmo hoti .
Tiṇaghāsodakan ti tiṇaghāsañceva udakañca , tiṇaghāsan ti ghāsitabbaṃ tiṇaṃ , khāditabbanti attho .
Paṇavoti ḍiṇḍimo .
Sabbavaṅkadosanihitaninnītakasāvoti nihitasabbavaṅkadoso ceva apanītakasāvo ca .
Aṅganteva saṅkhaṃ gacchatīti aṅgasamo hoti .
219. Gehasitasīlānan ti
M4.142 pañcakāmaguṇanissitasīlānaṃ .Ñāyassāti aṭṭhaṅgikamaggassa .
222. Adantamaraṇaṃ mahallako rañño nāgo kālaṅkatoti rañño mahallako nāgo adantamaraṇaṃ mato kālaṃ kato hoti , adantamaraṇaṃ kālaṃkiriyaṃ nāma kariyatīti ayamettha attho .
Esa nayo sabbattha .
Sesaṃ uttānamevāti .
Papañcasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya
Dantabhūmisuttavaṇṇanā niṭṭhitā .