Issues
Select Version
သာရဒဿီ-sāradassī
မြန်မာဘာသာ
法护-Dhammapāla
中文
汉译
中文
Sujanābhivaṃsa-သုဇနာဘိဝံသ
မြန်မာဘာသာ
Dhammapada-aṭṭhakathā
Dhammapada-aṭṭhakathā

5. Uposathikaitthīnaṃ vatthu

Author: Sujanābhivaṃsa-သုဇနာဘိဝံသ @ IAPT

ယထာ ဒဏ္ဍေနာတိ၊ သော။ ဣမံ ဓမ္မဒေသနံ သတ္ထာ ပုဗ္ဗာရာမေ ဝိဟရန္တော ဝိသာခါဒီနံ၊ ဝိသာခါအစရှိကုန်သော။ ဥပါသိကာနံ၊ ဥပါသိကာမတို့၏။ ဥပေါ သထကမ္မံ၊ ဥပုသ်စောင့်သုံးမှုကို။ အာရဗ္တ ကထေသိ။
ကိရ၊ ချဲ့။ သာဝတ္ထိယံ၊ ၌။ ဧကသ္မိံ၊ သော။ မဟာဥပေါသထဒိဝသေ၊ မြတ်သော ဥပုသ်နေ့၌။ ပဉ္စသတ မတ္တာ၊ ကုန်သော။ ဣတ္ထိယော၊ တို့သည်။ ဥပေါသထိကာ၊ ဆောက်တည်အပ် သော ဥပုသ်သီလရှိကုန်သည်။ ဝါ၊ ဥပုသ်စောင့်သုံးကုန်သည်။ [ဓမ္မဘာ-၂,၂၄၅] ဟုတွာ။ ဝိဟာရံ၊ သို့။ အဂမိံသု၊ ကုန်ပြီ။
ဝိသာခါ၊ သည်။ တာသု၊ ထိုဥပါသိကာမ တို့တွင်။ မဟလ္လကိတ္ထိယော၊ အရွယ်ကြီးသော မိန်းမတို့သို့။ ဝါ၊ မိန်းမကြီးတို့သို့။ ဥပသင်္ကမိတွာ။ ပုစ္ဆိ။ (ကိံ)။ “အမ္မာ၊ အမိတို့! ကိမတ္ထံ၊ အဘယ်အကျိုးငှာ။ ဥပေါ သထိကာ၊ တို့သည်။ ဇာတာ၊ ကုန်သည်။ အတ္ထ၊ ကုန်သနည်း?” ဣတိ၊ မေးပြီ။
တာဟိ၊ ထိုမိန်းမကြီးတို့သည်။ “ဒိဗ္ဗသမ္ပတ္တိံ၊ နတ်၌ဖြစ်သော စည်းစိမ်ကို(နတ် စည်းစိမ်ကို)။ ပတ္ထေတွာ၊ ၍။ (ဥပေါသထိကာ၊ တို့သည်။ အမှ၊ ကုန်၏။)” ဣတိ၊ သို့။ ဝုတ္တေ။ မဇ္ဈိမိတ္ထိယော၊ အရွယ်အလယ်အလတ်ဖြစ်သော မိန်းမတို့ကို။ ပုစ္ဆိ။ တာဟိ၊ တို့သည်။ **သပတ္တိဝါသာ**၊ တူသော လင်ရှိသူမနှင့် အတူနေခြင်းမှ(လင်တူနေရခြင်းမှ။) သပတ္တိဝါသာ ။ ။သမာနော+ပတိ ဧတိဿာတိ သပတ္တီ-တူသောလင်ရှိသော မိန်းမ၊ သမာန+ပတိ၊ သမာနဿ ပက္ခာဒီသု(မောဂ်-၃၈၃)သုတ်ဖြင့် သမာနကို သ,ပြု, ဤပစ္စည်းသက်၊ တဒွေဘော်လာ၊ (မောဂ်နီ-၁, နိဒီ-၂၇၀)၊ သပတ္တိယာ+ဝါသောသပတ္တိဝါသော-တူသောလင်ရှိသူမနှင့် နေရခြင်း၊ (တစ်နည်း) သမာနော+ပတိ သာ မိကော ဧတာသန္တိ သပတ္တိယော၊ သပတ္တီနံ+သန္တိကေ+ဝါသော သပတ္တိဝါသော-တူ သော လင်ရှိသူမတို့၏ အထံ၌ နေရခြင်း။ (ဇာဋီသစ်-၃, ၂၁၉) မုစ္စနတ္ထာယ၊ လွတ်မြောက်ခြင်းအကျိုးငှာ။ (ဥပေါသ ထိကာ၊ တို့သည်။ အမှ၊ ကုန်၏)။ ” ဣတိ၊ သို့။ ဝုတ္တေ။ တရုဏိတ္ထိယော၊ ငယ်ရွယ် သော မိန်းမတို့ကို။ ပုစ္ဆိ။ တာဟိ၊ တို့သည်။ “ပဌမဂဗ္ဘေ၊ ပထမကိုယ်ဝန်၌။ (ပထမ ကိုယ်ဝန်ယူရာအခါ၌)။ ပုတ္တပဋိလာဘတ္ထာယ၊ သားရခြင်းအကျိုးငှာ။ (ဥပေါ သထိကာ။ အမှ)။” ဣတိ၊ သို့။ ဝုတ္တေ။ ကုမာရိကာယော၊ အပျိုစင်အမျိုးသမီး တို့ကို။ ပုစ္ဆိ။ တာဟိ၊ တို့သည်။ “တရုဏဘာဝေယဝ၊ ငယ်ရွယ်သူ၏အဖြစ်၌ပင်(ငယ်ရွယ်ရာအခါ၌ပင်။) ပတိကုလဂမနတ္ထာယ၊ လင့်အိမ်သို့ လိုက်သွားနိုင်ခြင်း ငှာ။ (ဥပေါသထိကာ။ အမှ)။ ” ဣတိ၊ သို့။ ဝုတ္တေ။ တာသံ၊ ထိုငါးရာသော မိန်း မတို့၏။ သဗ္ဗမ္ပိ၊ အလုံးစုံလည်းဖြစ်သော။ တံ ကထံ၊ ကို။ သုတွာ၊ ၍။ တာ၊ ထို မိန်းမတို့ကို။ အာဒါယ၊ ၍။ သတ္ထု၊ ၏။ သန္တိကံ၊ သို့။ ဂန္တွာ၊ ၍။ ပဋိပါဋိယာ၊ အစဉ် အားဖြင့်။ အာရောစေသိ၊ ပြီ။
တံ၊ ထိုစကားကို။ သုတွာ၊ ၍။ သတ္ထာ၊ သည်။ “ဝိ သာခေ၊ ခါ! ဣမေသံ သတ္တာနံ၊ တို့၏။ ဇာတိအာဒယော နာမ၊ ဇာတိအစရှိ သည်တို့မည်သည်။ ဒဏ္ဍဟတ္ထကဂေါပါလကုသဒိသာ၊ လက်၌ဒုတ်ငယ်ရှိသော နွားကျောင်းသားနှင့် တူကုန်၏။ ဇာတိ၊ ပဋိသန္ဓေနေခြင်းသည်။ ဇရာယ၊ အို ခြင်း၏။ သန္တိကံ၊ သို့။ ဇရာ၊ သည်။ ဗျာဓိနော၊ နာခြင်း၏။ သန္တိကံ၊ သို့။ ဗျာဓိ၊ သည်။ မရဏဿ၊ သေခြင်း၏။ သန္တိကံ၊ သို့။ ပေသေတွာ၊ ပို့၍။ မရဏံ၊ သည်။ ကုဌာရိယာ၊ ဓားမဖြင့်။ ဆိန္ဒန္တာ ဝိယ၊ ဖြတ်သူတို့ကဲ့သို့။ ဇီဝိတံ၊ ကို။ ဆိန္ဒတိ၊ ၏။ [“ကုဌာရိယာ၊ ဖြင့်။ ဆိန္ဒန္တာ၊ ဖြတ်သူတို့သည်။ ဇီဝိတံ၊ ကို။ ဆိန္ဒတိ ဝိယ၊ ဖြတ်သကဲ့သို့။ (ဧဝံ၊ တူ။) မရဏံ၊ သည်။ ဇီဝိတံ၊ ကို။ ဆိန္ဒတိ၊ ၏”ဟုလည်း ပေးနိုင်သည်။] ဧဝံ သန္တေပိ၊ သော်လည်း။ ဝိဝဋ္ဋံ၊ ဝဋ်မှကင်းသော နိဗ္ဗာန်ကို။ [ဝဋ္ဋတော+ဝိဂတံ ဝိဝဋ္ဋံ၊-သီဋီသစ် -၁,၃ဝ၉၊ ၄၆၈။] ပတ္ထေန္တာ နာမ၊ တို့မည်သည်။ နတ္ထိ၊ ကုန်။ ပန၊ အဟုတ်ကား။ ဝဋ္ဋမေဝ၊ ကိုသာ။ ပတ္ထေန္တိ၊ ကုန်၏။” ဣတိ၊ သို့။ ဝတွာ၊ ၍။ အနုသန္ဓိံ ဃဋေတွာ ဓမ္မံ ဒေသန္တော ဣမံ ဂါထံ အာဟ။ (ကိံ)။ “ယထာ၊ ပေ၊ ပါဏိနန္တိ၊ ၍။ (အာဟ)။
ဂေါပါလော၊ နွားကျောင်းသားသည်။ ဒဏ္ဍေန၊ နှင်တံဖြင့်။ ဂါဝေါ၊ နွားတို့ကို။ ဂေါစရံ၊ နွားတို့၏ လှည့်လည်ကျက်စားရာအရပ်သို့။ ဝါ၊ နွားစားကျက်သို့။ ပါဇေတိ ယထာ၊ သွားစေသကဲ့သို့။ ဝါ၊ မောင်းနှင်သကဲ့သို့။
ဧဝံ၊ ဤအတူ။ ဇရာ စ၊ အိုခြင်းသည်လည်းကောင်း။ မစ္စု စ၊ သေခြင်းသည်လည်းကောင်း။ ပါဏီနံ၊ သတ္တဝါတို့၏။ [ဂါထာ၌ ဆန်းကြောင့် ရဿပြု၍ “ပါဏိနံ"ဟု ရှိသည်။] အာယုံ၊ အသက်ကို။ ပါဇေန္တိ၊ ဇရာ, ဗျာဓိ, မရဏသို့ သွားရောက်စေကုန်၏။
တတ္ထ၊ ၌။ ပါဇေတီတိ၊ ကား။ ဆေကော၊ ကျွမ်းကျင်သော။ ဂေါပါလော၊ သည်။ ကေဒါရန္တရံ၊ လယ်ကန်သင်း၏ အတွင်းသို့။ ပဝိသန္တိယော၊ ကုန်သော။ ဂါဝေါ၊ တို့ကို။ ဒဏ္ဍေန၊ ဖြင့်။ နိဝါရေတွာ၊ တား၍။ တေနေပ၊ ထိုတုတ်ဖြင့်ပင်။ ပေါထေ န္တော၊ ရိုက်နှက်လျက်။ သုလဘတိဏောဒကံ၊ လွယ်ကူစွာ ရအပ်သော မြက်ရေ ရှိသော။ ဂေါစရံ၊ ကျက်စားရာနေရာသို့(စားကျက်သို့)။ နေတိ၊ ၏။
အာယုံ ပါဇေန္တီတိ၊ ကား။ ဇီဝိတိန္ဒြိယံ၊ ကို။ ဆိန္ဒန္တိ၊ ဖြတ်ကုန်၏။ ခေပေန္တိ၊ ကုန်စေကုန်၏။
ဟိ၊ ဥပမာဆောင် ထင်အောင် ပြဦးအံ့။ ဇရာ စ၊ သည်လည်းကောင်း။ မစ္စု စ၊ သည်လည်းကောင်း။ ဂေါပါလကော ဝိယ၊ နွားကျောင်းသားကဲ့သို့။ ဝါ၊ နွား ကျောင်းသားနှင့် တူသည်။ (ဟောတိ)။ ဇီဝိတိန္ဒြိယံ၊ သည်။ ဂေါဂဏော ဝိယ၊ နွားအပေါင်းကဲ့သို့။ ဝါ၊ တူသည်။ (ဟောတိ)။ မရဏံ၊ သည်။ ဂေါစရဘူမိ ဝိယ၊ နွား၏ကျက်စားရာမြေကဲ့သို့။ ဝါ၊ နွားစားကျက်မြေနှင့် တူသည်။ (ဟောတိ)။
တတ္ထ၊ ထို“ဂေါပါလကော ဝိယ”အစရှိသော စကားရပ်၌။ တာဝ၊ စွာ။ ဇာတိ၊ သည်။ သတ္တာနံ၊ တို့၏။ ဇီဝိတိန္ဒြိယံ၊ ကို။ ဇရာယ၊ ၏။ သန္တိကံ၊ သို့။ ပေသေသိ၊ ပြီ။ ဇရာ၊ သည်။ ဗျာဓိနော၊ ၏။ သန္တိကံ၊ သို့။ (ပေသေသိ)။ ဗျာဓိ၊ သည်။ မရဏဿ၊ ၏။ သန္တိကံ၊ သို့။ (ပေသေသိ)။
တမေဝ မရဏံ၊ သည်ပင်။ ကုဌာရိယာ၊ ဖြင့်။ ဆေဒံ ဝိယ၊ ဖြတ်ခြင်းကဲ့သို့။ ဆိန္ဒိတွာဂစ္ဆတိ၊ ၏။ ဣတိ ဣဒံ၊ ဤဆိုအပ်ခဲ့သည်ကား။ ဧတ္ထ၊ ဤဂါထာ၌။ ဩပမ္မသမ္ပဋိပါဒနံ၊ ဥပမာနကို ဥပမေယျနှင့် ကောင်းစွာ ပြီးစေခြင်းတည်း။ ဝါ၊ ဥပမာနကို ဥပမေယျနှင့် နှီးနှောတိုက်ဆိုင်ခြင်းတည်း။ ဝါ၊ ဥပမာ၏အဖြစ်ကို ပြီးစေခြင်းတည်း။ [ဩပမ္ပသမ္ပဋိပါဒန န္တိ ဩပမ္ပတ္ထဿ ဥပ မေယျေန သမ္မဒေဝ ပဋိပါဒနံ၊- သာရတ္ထ-၁, ၃၅၂၊ ပါရာဘာ-၂, ၁၃၃၊]
ဒေသနာ ဝသာနေ၊ ၌။ ဗဟူ၊ တို့သည်။ သောတာပတ္တိဖလာဒီနိ၊ တို့သို။ ပါပုဏိံသု၊ ကုန်ပြီ။ ဣတိ၊ ဥပေါသထိကဣတ္ထီနံ ဝတ္ထု ပြီးပြီ။
ဥပေါသထိကဣတ္ထီနံ ဝတ္ထုဘာသာဋီကာပြီးပြီ။