**ပရေ စ န ဝိဇာနန္တီ** တိ၊ သော။
ဣမံ ဓမ္မဒေသနံ သတ္ထာ ဇေတဝနေ ဝိဟရန္တော ကောသမ္ဗကေ၊ ကောသမ္ဗီမြို့ဟူသော နေရာရှိကုန်သော။
ဝါ၊ ကောသမ္ဗီမြို့၌နေကုန်သော။
ဘိက္ခူ၊ ရဟန်းတို့ကို။
အာရဗ္ဘ၊ ၍။
ကထေသိ၊ ပြီ။
ဟိ၊ ချဲ့ဥုးအံ့။
ကောသမ္ဗိယံ
ကောသမ္ဗိယံ။ ။ တိတ္ထေန (ခါးသဖြင့်) ကုသီယတိ အက္ကောသီယတီတိ ကောသမ္ဗော-ကြို့ပင်၊ [ကုသ+ဗ၊-မောဂ်-၇,၁၂၂။] ကောသမ္ဗော+ဧတ္ထ အတ္တီတိ ကောသမ္ဗီ-ကြို့ပင်များစွာရှိရာမြို့၊ [ကောသမ္ဗ+ဏ+ဤ၊-မ.ဋ္ဌ-၂,၂၈၇။] (တစ်နည်း) ကုသမ္ဗဿဣသိနော+နိဝါသော ကောသမ္ဗီ-ကုသမ္ဗရသေ့၏နေရာ-သင်္ခန်းကျောင်း၊ ကောသမ္ဗိ-ယာ+အဝိဒူရေ ဘဝါ ကောသမ္ဗီ-ကုသမ္ဗရသေ့၏ သင်္ခန်းကျောင်းအနီး၌ဖြစသောမြို့(မဋီ-၂, ၃၀၄၊ သာရတ္ထ-၂, ၂၃၈)။ ကုသမ္ဗေန+နိဗ္ဗတ္ထာ ကောသမ္ဗီ-ကုသမ္ဗရသေ့သည်ဖြစ်စေအပ်သော မြို့(မောဂ်-၄,၁၈)၊ "ခါဒထ ပိဝထ" တျာဒီဟိ ဒသဟိ သဒ္ဒေဟိ ကောသန္တိ ဧတ္ထာတိ ကောသမ္ဗီ၊ [ကုသ+ဗ+ဤ၊-ဓာန်ဋီ-၂၀၀။]
၊ ကောသမ္ဗီမြို့၌။
ဝါ၊ ကောသမ္ဗီမြို့၏အနီးဖြစ်သော။
ဃောသိတာရာမေ၊ ဃောသိတသူဋ္ဌေး ဆောက်လုပ်စေအပ်သောကျောင်းတိုက်၌။
ဝါ၊ ဃောသိတာရုံကျောင်းတိုက်၌။
[ဃောသိတာရာမေတိ ဃောသိတသေဋ္ဌိနာ ကာရိတေ အာရာမေ၊-မ.ဋ္ဌ-၂၀,၂၈၈။]
ပဉ္စသတပဉ္စသတပရိဝါရာ၊ ငါးရာငါးရာအခြွေအရံရှိကုန်သော။
ဝိနယဓရော စ၊ ဝိနည်းဓိုရ်ရဟန်းလည်းကောင်း။(ဝိနည်းပိဋကကို ဆောင်သော ရဟန်းလည်းကောင်း)။
ဓမ္မကထိကော စ၊ ဓမ္မကတိကရဟန်းလည်းကောင်း။ (တရားဟောသော ရဟန်းလည်းကောင်း)။
(ဣတိ၊ သို့။)
ဒွေ၊ ၂ပါးကုန်သော။
ဘိက္ခူ၊ တို့သည်။
ဝိဟရိံသု၊ နေကုန်ပြီ။
[ဝိ.ဋ္ဌ-၃, ၄၃၁၊ မ. ဋ္ဌ-၂, ၂၉၁၊ ဇာဋ္ဌ-၃, ၄၆၂၌ "ဝိနယဓရော စ သုတ္တန္တိကော စ(သုတ္တန်ဆောင်ရဟန်း)" ဟုဆို၏။]
တေသု၊ ထိုရဟန်း၂ပါးတို့တွင်။
ဓမ္မကထိကော၊ ဓမ္မကထိကရဟန်းသည်။
ဧကဒိဝသံ၊ တစ်ခုသော နေ့၌။
သရီရဝလဉ္ဇံ၊ ကိုယ်၌သုံးစွဲခြင်းကို။
ဝါ၊ ကိုယ်လက်သုတ်သင်ခြင်းကို။
ကတွာ၊ ပြုပြီး၍။
ဥဒကကောဋ္ဌကေ၊ ရေချိုးအိမ်၌။ (ရေချိုးခန်း၌)။
အာမစနဥဒကာဝသေသံ၊ ဆေးကြောကြောင်းဖြစ်သော ရေအကြွင်းအကျန်ကို။
ဝါ၊ သန့်သက်ရေအကြွင်းအကျန်ကို။
ဘာဇနေ၊ ခွက်၌။
ဌပေတွာဝ၊ ချန်ထား၍။
နိက္ခမိ၊ ထွက်ခဲ့ပြီ။
ပစ္ဆာ၊ နောက်၌။
ဝိနယဓရော၊ ဝိနည်းဓိုရ်ရဟန်းသည်။
တတ္ထ၊ ထိုရေအိမ်၌။
ဝါ၊ သို့။
ပဝိဋ္ဌော၊ ဝင်သည်။
(သမာနော၊ သော်။)
တံ ဥဒကံ၊ ထိုရေကို။
ဒိသွာ၊ မြင်၍။
နိက္ခမိတွာ၊ ထွက်၍။
ဣတရံ၊ အခြားသော ဓမ္မကထိကရဟန်းကို။
"အာဝုသော၊ ငါ့ရှင်!
တယာ၊ အရှင်သည်။
ဥဒကံ၊ ကို။
ဌပိတံ၊ ချန်ထားအပ်သလော?
အာဝုသော၊ ငါ့ရှင်!
အာမ၊ မှန်ပါ။
ဣတိ၊ ဤသို့ပြောပြီ။
ဧတ္ထ၊ ဤရေကြွင်းကိုချန်ထားရာ၌။
အာပတ္ထိဘာဝံ၊ အာပတ်၏အဖြစ်ကို။
ဝါ၊ အာပတ်သင့်ကြောင်းကို။
န ဇာနာသိ ကိံ၊ မသိဘူးလော?
ဣတိ၊ မေးပြီ။
"အာမ၊ မှန်ပါ။
န ဇာနာမိ၊ မသိပါ။
ဣတိ၊ ဤသို့ပြောပြီ။
အာဝုသော!
ဧတ္ထ၊ ဤရေကြွင်းကို ချန်ထားရာ၌။
အာပတ္ထိ၊ အာပတ်သည်။
ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။
ဣတိ၊ ဤသို့ပြောပြီ။
တေန ဟိ၊ ထိုသို့ဖြစ်လျှင်။
နံ၊ ထိုအာပတ်ကို။
ပဋိကရိဿာမိ၊ ကုစားပါမည်။
ဣတိ၊ ဤသို့ပြောပြီ။
အာဝုသော!
ပန၊ သို့သော်လည်း။
တေ၊ အရှင်ဘုရား၏။
[အာပတ္ထိ၌စပ်၊]
ဝါ၊ သည်။
[ကတံ၌စပ်။]
အသဉ္စိစ္စ၊ သညာနှင့်တကွ စေတနာဖြင့် မစေ့ဆော်မူ၍။ (စေတနာမပါဘဲ)။
အဿတိယာ၊ သတိကင်းသဖြင့်။ (အမှတ်တမဲ့)။
သစေ ကတံ၊ အကယ်၍ပြုအပ်မိသည်ဖြစ်အံ့။ (ဧဝံ သတိ)။
အာပတ္တိ၊ သည်။
နတ္ထိ၊ မရှိပါ။ (မသင့်ပါ)။
ဣတိ၊ ဤသို့ပြောပြီ။
သော၊ ထိုဓမ္မကထိကရဟန်းသည်။
တဿာအာပတ္တိယာ
တဿာ။ ။ တာနောင် သ္မိံဝိဘတ်ကို တေသု ဝုဒ္ဓိသုတ်ကြီးဖြင့် သာပြု(ရူ-၁၀၆)၊ (တစ်နည်း) ဃပတော သ္မိံသာနံ သံ သာ၌"ဃပတော သာ" ဟူသော ယောဂဝိဘာဂဖြင့် သို့မဟုတ်, လိုက်လာသော ဝါသဒ္ဒါဖြင့်သ္မိံကို သာပြု(ဝိဗော-၇၂)၊ သလာ, တာ၌ ရဿပြု။
၊ ထိုအာပတ်၌။
အနာပတ္တိဒိဋ္ဌိ၊ အနာပတ်ဟုအယူရှိသည်။
ဝါ၊ အာပတ််မသင့်ဟုမှတ်ယူသည်။
အဟောသိ၊ ပြီ။
ဝိနယဓရောပိ၊ သည်လည်း။
အတ္တနော၊ မိမိ၏။
နိဿိတကာနံ၊ မှီ၍နေသော တပည့်တို့အား။
"အယံ ဓမ္မကထိကော၊ သည်။
အာပတ္တိံ၊ သို့။
အာပဇ္ဇမာနောပိ၊ သင့်ရောက်ပါသော်လည်း။
န ဇာနာတိ၊ အာပတ်အဖြစ်ကိုမသိ။ (အာပတ်သင့်မှန်းမသိ)။
ဣတိ၊ သို့။
အာရောစေသိ၊ ပြောပြီ။
တေ၊ ထိုဝိနည်းဓိုရ်ရဟန်း၏ တပည့်တို့သည်။
တဿ၊ ထိုဓမ္မကထိဟရဟန်း၏။
နိဿိတကေ၊ မှီ၍နေသော တပည့်တို့ကို။
ဒိသွာ၊ ၍။
"တုမှာကံ၊ တို့၏။
ဥပဇ္ဈာယော၊ ဥပဇ္ဈာယ်သည်။
အာပတ္ထိံ၊ သို့။
အာပဇ္ဇိတွာပိ၊ သင့်ရောက်၍လည်း။
ဝါ၊ သော်လည်း။
အာပတ္တိဘာဝံ၊ အာပတ်၏အဖြစ်ကို။
န ဇာနာတိ၊ မသိ။"
ဣတိ။
အာဟံသု၊ ပြောကုန်ပြီ။
တေ၊ ထိုဓမ္မကထိကရဟန်း၏ တပည့်တို့သည်။
ဂန္တွာ၊ ၍။
အတ္တနော၊ မိမိ၏။
ဥပဇ္ဈာယဿ၊ အား။
အာရောစေသုံ၊ လျှောက်ကုန်ပြီ။
သော၊ ထိုဓမ္မကထိကရဟန်းသည်။
ဧဝံ၊ သို့။
အာဟ၊ ပြီ။
(ကိံ)။
"အယံ ဝိနယဓရော၊ သည်။
ပုဗ္ဗေ၊ ရှေး၌။
အနာပတ္တီတိ၊ အနာပတ်ဟု။
ဝါ၊ အာပတ်မသင့်ဟု။
ဝတွာ၊ ပြောပြီး၍။
ဣဒါနိ၊ ၌။
အာပတ္တီတိ၊ အာပတ်သင့်၏ဟူ၍။
ဝဒတိ၊ ပြောပြန်၏။
ဧသော၊ ဤဝိနည်းဓိုရ်ရဟန်းသည်။
မုသာဝါဒီ၊ မုသားပြောလေ့ရှိသူတည်း။"
ဣတိ (အာဟ)။
တေ၊ ထိုဓမ္မကထိကရဟန်း၏ တပည့်တို့သည်။
ဂန္တွာ၊ ၍။
"တုမှာကံ၊ တို့၏။
ဥပဇ္ဈာယော၊ သည်။
မုသာဝါဒီ၊ တည်း။"
ဣတိ အာဟံသု။
တေ၊ ထိုရဟန်းတို့သည်။
ဧဝံ၊ သို့။
အညမညံ၊ အချင်းချင်း။
ကလဟံ၊ ခိုက်ရန်ကို။
ဝဍ္ဎယိံသု၊ တိုးပွားစေကုန်ပြီ။
တတော၊ ထိုမှနောက်၌။
ဝိနယဓရော၊ သည်။
ဩကာသံ၊ အခွင့်ကို။
လဘိတွာ၊ ရ၍။
ဓမ္မကထိကဿ၊ ၏(အပေါ်၌)။
အာပတ္တိယာ၊ ကို။
အဒဿနေ၊ မရှုခြင်းကြောင့်။
ဥက္ခေပနီယကမ္မံ
ဥက္ခေပနီယကမ္မံ။ ။ အာပတ်ကို မရှုခြင်း, မကုစားခြင်း, မိစ္ဆာအယူကို မစွန့်ခြင်း၃ပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါးကြောင့် ပစ္စည်းအာမိသအပေးအယူလုပ်ခြင်း, စာပေကျမ်းဂန် သင်ယူပို့ချခြင်း, ရှိခိုးခြင်း, ခရီးဥုးကြိုဆိုခြင်းစသော ကိစ္စတို့၌အခြားသော ရဟန်းတို့နှင့် ပတ်သက်ခွင့်မရှိရအောင် ပတ်သက်ခွင့်မရှိရအောင် သံဃာမှကြဉ်ဖယ်ကြောင်း ဝိနည်းကံကို ဥက္ခေပနီယကံ ဟုခေါ်သည်(ဝိ-၄,၄၈)၊ "အာပတ္တိအဒဿနာဒီသု ဥဒ္ဓရိတွာ ခိပီယတိ အပနီယတိ အနေန ဝိနယကမ္မေနာတိ ဥက္ခေပနီယံ၊ ဥက္ခေပနီယမေဝ+ကမ္မံ ဥက္ခေပနီယကမ္မံ(ပါစိယော-၄၁၅)" ဟုပြု။
၊ ဥက္ခေပနီယကံကို။
ဝါ၊ နှင်ထုတ်ကြောင်းကံကို။
အကာသိ၊ ပြုပြီ။
တတော၊ ထိုအခါမှ။
ပဋ္ဌာယ၊ စ၍။
တေသံ၊ ထိုဝိနည်းဓိုရ်ရဟန်းနှင့် ဓမ္မကထိကရဟန်းတို့၏။
ပစ္စယဒါယကာ၊ ပစ္စည်း၄ပါးကုန်သော ဒါယကာတို့သည်လည်းကောင်း။
ဥပဋ္ဌာကာပိ၊ အလုပ်အကျွေးတို့သည်လည်းကောင်း။
ဒွေ၊ ၂ဖက်ကုန်သော။
ကောဋ္ဌာသာ၊ အုပ်စုတို့သည်။
အဟေသုံ၊ ဖြစ်ကုန်ပြီ။
** ဩဝါဒပဋိဂ္ဂါဟိကာ**
** ဩဝါဒပဋိဂ္ဂါဟိကာ**။ ။ပဋိဂ္ဂဏှန္တီတိ ပဋိဂ္ဂါဟိကာ၊ ဩဝါဒံ+ပဋိဂ္ဂါဟိကာ ဩဝါဒပဋိဂ္ဂါဟိကာ၊ ဘိက္ခုနိယောကို ရသဖြင့် ဣတ္ထိလိင်ဖြစ်ရကား ဒါယိကာ(ရူ-၃၅၃) စသည်တို့ကဲ့သို့ ပဋိ+ဂဟ+ဏွု+အာ၊ ဏွုကို အကပြု, တေသု ဝုဒ္ဓိသုတ်ကြီးဖြင့် အ-ကို ဣပြု၍ ပြီးစေရမည် ဖြစ်သောကြောင့် ဇာ.ဋ္ဌ-၃, ၄၆၂အတိုင်း "ဩဝါဒပဋိဂ္ဂါဟိကာ" ဟုရှိသင့်သည်၊ စာအုပ်တို့၌ "ဩဝါဒပဋိဂ္ဂါဟိကာ" ဟု ရှိ၏၊ လင်္ဂဝိပလ္လာသကြံပါ။
၊ ဩဝါဒကိုခံယူကုန်သော။
ဘိက္ခုနိယောပိ၊ ဘိက္ခုနီတို့လည်းကောင်း။
အာရက္ခဒေဝတာပိ၊ အစောင့်အရှောက်ဖြစ်သော နတ်တို့လည်းကောင်း။
တာသံ၊ ထိုနတ်တို့၏။
သန္ဒိဋ္ဌသမ္ဘတ္တာ
သန္ဒိဋ္ဌသမ္ဘတ္တာ။ ။ ပဿီယိံသူတိ ဒိဋ္ဌာ၊ သင်္ဂမ္မ+ဒိဋ္ဌာ သန္ဒိဋ္ဌာ၊ ဘဇန္တီတိ ဘတ္တာ၊ [သံ+ဘဇ+တ၊] သုဋ္ဌု+ဘတ္တာ သမ္ဘတ္တာ(ဝိ.ဋ္ဌ-၁,၂၄၈၊ ပါရာဘာ-၂,၄၈၇)၊ (တစ်နည်း) သမ္ဘန္တီတိ သမ္ဘတ္တာ-အကျွမ်းဝင်သောနတ်တို့၊ [သမ္ဘ (ဝိဿသ- အကျွမ်းဝင်ခြင်းအနက်)+တ၊-နီတိဓာတု-၁၂၉။] (တစ်နည်း) သမ္ဘဇနံ သမ္ဘတ္တိ၊ သမ္ဘတ္တိ+ယေသံ အတ္တီတိ သမ္ဘတ္တာ-အထူးထလယ် ဆည်းကပ်နေထိုင်ခြင်းရှိသောနတ်တို့၊ [ သမ္ဘတ္တိ+ဏ၊-သံဋီ-၂,၄၇၁။] သန္ဒိဋ္ဌာ စ+သမ္ဘတ္တာ စ သန္ဒိဋ္ဌသမ္ဘတ္တာ။
၊ ထိုအရပ်၌ဆုံတွေ့အပ်ဖူးကုန်,ကောင်းစွာဆည်းကပ်ဖော်ဆည်းကပ်ဖက်ဖြစ်ကုန်သော။(တွေ့ရုံသာ တွေ့အပ်ဖူးကုန်, သွားဖော်လာဖက်စားဖော်သောက်ဖက်ဖြစ်ကုန်သော)။
အာကာသဋ္ဌဒေဝတာပိ၊ ကောင်းကင်၌တည်သောနတ်တို့လည်းကောင်း။
ဝါ၊ အာကာသစိုးနတ်တို့လည်းကောင်း။
ဣတိ၊ သို့။
ယာဝ ဗြဟ္မလောကာ၊ ဗြာဟ္မာ့ဘုံတိုင်အောင်။
သဗ္ဗေပိ၊ အလုံးစုံလည်းဖြစ်ကုန်သော။
ပုထဇ္ဇနာ၊ ပုထုဇဉ်တို့သည်။
ဒွေ၊ ၂ဖက်ကုန်သော။
ပက္ခာ၊ အုပ်စုတို့သည်။
အဟေသုံ၊ ကုန်ပြီ။
ပန၊ သည်သာမကသေး။
စာတုမဟာရာဇိကံ၊ ၄ပါးသောနတ်မင်းကြီးတို့၏နေရာကို။
ဝါ၊ စတုမဟာရာဇ်နတ်ပြည်ကို။
အာဒိံ၊ အစကို။
ကတွာ၊ ပြု၍။
ယာဝ အကနိဋ္ဌဘဝနာ၊ အကနိဋ္ဌဘုံတိုင်အောင်။
**ဧကနိန္နာဒံ**၊ တစ်ပြိုင်နက်ဖြစ်သော ပဲ့တင်သံရှိသော။
ဝါ၊ ရှိလျက်။ (ပဲ့တင်ထပ်လျက်)။
ကောလာဟလံဧကနိန္နာဒံ ကောလာဟလံ။ ။ ကောလာဟလသဒ္ဒါသည် ပါဠိအဋ္ဌကထာဋီကာတို့၌ ပုလ္လိင်, နပုလ္လိင်အားဖြင့်၂မျိုးတွေ့ရ၏၊ နိိန္နာဒသဒ္ဒါကား ပုလ္လိင်တစ်မျိုးသာတွေ့ရ၏၊ဤ၌ ကောလာဟလံကိုရသဖြင့် "ဧကတော+ပဝတ္တော+နိန္နာဒေါ ယသာတိ ဧကနိန္နာဒံ (ပါရာဘာ-၁,၃၂၂)"ဟုပြု၊ ကောလာဟလံ၏တုလျာဓိကရဏဝိသေသန၊ (တစ်နည်း) အဂမာသိ၏ ကြိယာဝိသေသနကြံ၊ ကောလာဟလံကို "ကောလနံကောလော-တစ်ပေါင်းတည်းဖြစ်ခြင်း၊ (မည်သူ့အသံဟု ခွဲမရခြင်း)၊ ကောလံ+အာဟလတိ ဝိန္ဒတီတိ ကောလာဟလံ- တစ်ပေါင်းတည်းဖြစ်ခြင်းကို ရသော(မည်သူ့အသံဟု ခွဲမရသော) ဆူညံသံ၊ [ကောလ+အာ+ဟလ+အ၊-ဓာန် ဋီ-၁၃၀။]" ဟုပြု။
တစ်နည်း။ ။ ၂ပုဒ်လုံးကို အဂမာသိ၏ ကတ္တားယူ၍ "ဧကနိန္နာဒံ-တစ်ပြိုင်နက်ဖြစ်သော ပဲ့တင်သံသည်လည်းကောင်း၊ ကောလာဟလံ-သည်လည်းကောင်း" လည်းပေးကြ၏၊ ထိုအလို ဧကနိန္နာဒံကို ပုလ္လိင်မှ နပုလ္လိင်သို့ပြန်နေသော လိင်္ဂဝိပလ္လာသကြံ၊ "ပုနပ္ပုနံ+နာဒေါ နိန္နာဒေါ-အဖန်ဖန်မြည်ဟည်းသံ-ပဲ့တင်သံ၊ ဧကတော+ပဝတ္တော+နိန္နာဒေါ ဧကနိန္နာဒေါ" ဟုပြု(သာရတ္ထ-၁,၁၈၀)၊၂ပုဒ်လုံးကို ကံအနက်ယူ၍ပေးကြသေး၏၊ အဂမာသိ၏ကတ္တား သီးခြားမရှိသဖြင့် မကောင်းပါ။ ၊ အုတ်အုတ်ကျက်ကျက်အသံသည်။ အဂမာသိ၊ ပျံ့နှံ့သွားပြီ။ ဝါ၊ ဖြစ်ပြီ။
တစ်နည်း။ ။ ၂ပုဒ်လုံးကို အဂမာသိ၏ ကတ္တားယူ၍ "ဧကနိန္နာဒံ-တစ်ပြိုင်နက်ဖြစ်သော ပဲ့တင်သံသည်လည်းကောင်း၊ ကောလာဟလံ-သည်လည်းကောင်း" လည်းပေးကြ၏၊ ထိုအလို ဧကနိန္နာဒံကို ပုလ္လိင်မှ နပုလ္လိင်သို့ပြန်နေသော လိင်္ဂဝိပလ္လာသကြံ၊ "ပုနပ္ပုနံ+နာဒေါ နိန္နာဒေါ-အဖန်ဖန်မြည်ဟည်းသံ-ပဲ့တင်သံ၊ ဧကတော+ပဝတ္တော+နိန္နာဒေါ ဧကနိန္နာဒေါ" ဟုပြု(သာရတ္ထ-၁,၁၈၀)၊၂ပုဒ်လုံးကို ကံအနက်ယူ၍ပေးကြသေး၏၊ အဂမာသိ၏ကတ္တား သီးခြားမရှိသဖြင့် မကောင်းပါ။ ၊ အုတ်အုတ်ကျက်ကျက်အသံသည်။ အဂမာသိ၊ ပျံ့နှံ့သွားပြီ။ ဝါ၊ ဖြစ်ပြီ။
အထ၊ ၌။
ဧကော၊ တစ်ပါးသော။
အညတရော၊ မထင်ရှားသော။
ဘိက္ခု၊ သည်။
တထာဂတံ၊ သို့။
ဥပသင်္ကမိတွာ၊ ၍။
ဥက္ခေပကာနံ၊ နှင်ထုတ်တတ်ကုန်သော။
ဝိနယဓရအန္တေဝါသိကာနံ၊ ဝိနည်းဓိုရ်၏ အနီးနေတပည့်တို့၏။
"ဓမ္မိကေနေဝ၊ တရားနှင့်ယှဉ်သည်သာဖြစ်သော။
ဝိနယကမ္မေန၊ ဝိနည်းကံဖြင့်။
အယံ၊ ဤဓမ္မကထိကရဟန်းကို။
ဥက္ခိတ္တော၊ နှင်ထုတ်အပ်ပြီ။"
ဣတိ၊ ဤသို့သော။
လဒ္ဓိံ စ၊ အယူကိုလည်းကောင်း။
ပန၊ ထိုမှတစ်ပါး။
ဥက္ခိတ္တာ နုဝတ္တကာနံ၊ နှင်ထုတ်အပ်သော ရဟန်းသို့အစဉ်လိုက်ကုန်သော။
ဓမ္မကထိကအန္တေဝါသိကာနံ၊ ဓမ္မကထိကရဟန်း၏အနီးနေတပည့်တို့၏။
"အဓမ္မိကေနေဝ၊ တရားနှင့်မယှဉ်သည်သာဖြစ်သော။
ကမ္မေန၊ ဝိနည်းကံဖြင့်။
ဥက္ခိတ္တော၊ နှင်ထုတ်အပ်ပြီ။"
ဣတိ၊ ဤသို့သော။
လဒ္ဓိံ စ၊ ကိုလည်းကောင်း။
စ၊ ထိုမှတစ်ပါး။
ဥက္ခေပကေဟိ၊ နှင်ထုတ်အပ်သော ရဟန်းတို့သည်။
ဝါရိယမာနာနမ္ပိ၊ တားမြစ်အပ်ကုန်သည်လည်းဖြစ်သော။
တေသံ၊ ထိုဥက္ခိတ္တာနုဝတ္တကရဟန်းတို့၏။
တံ၊ ထိုဓမ္မကထိကရဟန်းကို။
အနုပရိဝါရေတွာ၊ အစဉ်ဝန်းရံ၍။
ဝိစရဏဘာဝံ စ၊ လှည့်လည်ကုန်သည်၏အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း။
အာရောစေသိ၊ လျှောက်ပြီ။
ဘဂဝါ၊ သည်။
"သမဂ္ဂါ၊ ညီညွတ်သူတို့သည်။
ဟောန္တု ကိရ၊ ဖြစ်ကြကုန်လောတဲ့။"
ဣတိ၊ သို့။
ဒွေ ဝါရေ၊ ၂ကြိမ်တို့တိုင်တိုင်။
ပေသေတွာ၊ စေလွှတ်လသော်။ (အပြောခိုင်းလသော်)။
"ဘန္တေ၊ ရား!
သမဂ္ဂါ၊ တို့သည်။
ဘဝိတုံ၊ ဖြစ်ခြင်းငှာ။
နဣစ္ဆန္တိ၊ အလိုမရှိကြပါကုန်။"
ဣတိ၊ သို့။
သုတွာ၊ ကြားရ၍။
တတိယဝါရေ၊ တတိယအကြိမ်၌။
"ဘိက္ခုသံဃော၊ ရဟန်းအပေါင်းသည်။
ဘိန္နော၊ ကွဲပြီ။
ဘိက္ခုသံဃော၊ သည်။
ဘိန္နော၊ ပြီ။"
ဣတိ၊ ဤသို့မိန့်တော်မူပြီး၍။
တေသံ၊ ထိုဥက္ခေပကရဟန်း, ဥက္ခိတ္တာနုဝတ္တကရဟန်းတို့၏။
သန္တိကံ၊ အထံသို့။
ဂန္တွာ၊ ကြွတော်မူ၍။
ဥက္ခေပကာနံ၊ နှင်ထုတ်ကုန်သော ရဟန်းတို့အား။
ဥက္ခေပနေ၊ နှင်ထုတ်ခြင်း၌လည်းကောင်း။
ဣတရေသံ၊ အခြားကုန်သော ဓမ္မကထိကနှင့် ဥက္ခိတ္တာနုဝတ္တကရဟန်းတို့အား။
အာပတ္တိယာ၊ ကို။
အဒဿနေ စ၊ မရှုခြင်း၌လည်းကောင်း။
အာဒီနဝံ၊ အပြစ်ကို။
ကထေတွာ၊ ဟောတော်မူပြီး၍။
ပုန၊ တစ်ဖန်။
တေသံ၊ ထို၂ဖက်သော ရဟန်းတို့အား။
တတ္ထေဝ၊ ထိုကောသမ္ဗီမြို့ဃောသိတာရုံကျောင်းတိုက်၌ပင်။
ဧကသီမာယံ၊ တစ်သိမ်တည်း၌။
ဥပေါသထာဒီနိ၊ ဥပုသ်ကံအစရှိသည်တို့ကို။
အနုဇာနိတွာ၊ ခွင့်ပြုတော်မူ၍။
ဘတ္တဂ္ဂါဒီသု၊ ဆွမ်းစားကျောင်းအစရှိသည်တို့၌။
ဘဏ္ဍနဇာတာနံ
ဘဏ္ဍနဇာတာနံ။ ။ ဘဏ္ဍနံ+ဇာတံ ဧတေသန္တိ ဘဏ္ဍနဇာတာ၊ ဝိသေသနဿပရနိပါတဝသေန စေတံ ဝုတ္တံ၊-အံဋီ၀-၂,၁၉၄၊ သာရတ္ထ-၃,၄၊ ဝိမတိ-၂,၃။
၊ ဖြစ်သောခိုက်ရန်ရှိိသော ရဟန်းတို့ကို။ (ခိုက်ရန်ဖြစ်ပွားကုန်သောရဟန်းတို့ကို)။
"အာသနန္တရိကာယ
"အာသနန္တရိကာယ။ ။ ဧကံ အာသနံ+အန္တရံ (ဗျဝဟိတံ) ဣမိဿ နိသိန္နကိရိယာယာတိ အာသနန္တရိကာ-တစ်နေရာစီခြားခြင်းရှိသော ထိုင်ခြင်း(ပါစိယော-၄၀၀) အာသနံ+အန္တရံ အာသနန္တရံ-နေရာ၂ခုတို့၏အကြား၊ အာသနန္တရံ+အဿာအတ္ထီတိ အာသနနန္တရိကာ-နေရာ၂ခုတို့၏အကြားဖြစ်သော နေရာရှိသော ထိုင်ခြင်း၊ကြိယာဝိသေသနအနက်၌ တတိယာသက်(မဟာဘာ-၂,၇၄၄)။
၊ နေရာ၂ခုတို့၏အကြားဖြစ်သော နေရာတစ်ခုရှိသော ထိုင်ခြင်းဖြင့်။
ဝါ၊ နေရာတစ်ခုစီခြားထိုင်ခြင်းဖြင့်။
နိသီဒိတဗ္ဗံ၊ ထိုင်ရာ၏။"
ဣတိ၊ သို့သော။
ဘတ္တဂ္ဂေ၊ ဆွမ်းစားကျောင်း၌။
ဝတ္တံ၊ ကျင့်ဝတ်ကို။
ပညာပေတွာ၊ အပြားအားဖြင့်သိစေတော်မူပြီး၍။
ဝါ၊ ပညတ်တော်မူပြီး၍။
"ဣဒါနိပိ၊ ၌လည်း။
ဘဏ္ဍနဇာတာဝ၊ ဖြစ်သောခိုက်ရန်ရှိကုန်သည်သာ။
(ဟုတွာ)။
ဝိဟရန္တိ၊ နေကုန်၏။"
ဣတိ။
သုတွာ၊ ကြားတော်မူ၍။
တတ္ထ၊ ထိုအရပ်သို့။
ဂန္တွာ၊ ကြွတော်မူ၍။
"ဘိက္ခဝေ၊ တို့!
အလံ၊ မသင့်။
ဘဏ္ဍနံ၊ မိမိတို့ဘက်တွင်တိုင်ပင်ခြင်းကို။ (ခိုက်ရန်ဖြစ်ခြင်းကို)။
မာ (အကတ္ထ)၊ မပြုကြနှင့်။"
ဣတိအာဒီနိ၊ ဤသို့အစရှိသောစကားတော်တို့ကို။
ဝတွာ၊ မိန့်တော်မူပြီး၍။
"ဘိက္ခဝေ!
ဧတေ ဘဏ္ဍနကလဟ ဝိဂ္ဂဟဝိဝါဒါ နာမ
ဘဏ္ဍနကလဟ ဝိဂ္ဂဟဝိဝါဒါ။ ။ ဘဏ္ဍန္တိ ပရိဘာသန္တိ ဧတေနာတိ ဘဏ္ဍနံ၊ ဝိရုဒ္ဓစိတ္တံ(ဒီဋီ-၃,၈၇၊မဋီ-၃,၂၄၀)၊ ကလီယတိ ပရီမီယတိ အနေန သူရဘာဝေါတိ ကလဟော၊ [ကလ+ဟ၊-မောဂ်-၇,၂၂၃၊] ကဟံ ဟနတီတိ ကလဟော-သူတစ်ပါး၏မာန်ကို နှိမ်နင်းဖျက်ဆီးတတ်သော ရန်ဖြစ်မှု၊ [ကလ+ဟန+ကွိ၊-ဥဒါနံ.ဋ္ဌ-၃၀၉၊ဋ္ဌပြု -၈၅)၊ ဝိရူပံ ဝိရုဒ္ဓါ ဝါ ဂဟဏံ ဝိဂ္ဂဟော(သာရတ္ထ-၁, ၁၁၃)၊ ဝိရူပံ ဂဏှာတိ တေနာတိ ဝိဂ္ဂဟော-ဖောက်ပြန်စွာယူကြောင်း ဒေါသမူစိတ္တုပ္ပာဒ်၊ဝိရုဒ္ဓံ ဝဒတိ ဧတေနာတိ ဝိဝါဒေါ-ဆန့်ကျင်ဘက် ပြောဆိုကြောင်း ဒေါသမူစိတ္တုပ္ပာဒ်(ဒီဋီ-၂,၉၉၊ အံဋီ-၃,၂၉၃)၊ ဝိရုဒေါ+ဝါဒေါ ဝိဝါဒေါ(ကပ္ပဒ္ဒုမ၊ ဝိမတိ-၂, ၂၀၈)။ ဘဏ္ဍနံ စ+ကလဟော စ+ဝိဂ္ဂဟော စ+ ဝိဝါဒေါ စ ဘဏ္ဍနကလဝိဂ္ဂဟဝိဝါဒါ။]
၊ ဤမိမိတို့ဘက်တွင်တိုင်ပင်ခြင်း, ခိုက်ရန်ဖြစ်ခြင်း, ဆန့်ကျင်ဘက်ပြောဆိုခြင်းတို့မည်သည်။
အနတ္ထကာရကာ၊ အကျိုးမဲ့ကိုပြုတတ်ကုန်၏။
ဟိ၊ မှန်၏။
ကလဟံ၊ ခိုက်ရန်ကို။
နိဿာယ၊ မှီ၍။ (အကြောင်းပြု၍)။
လဋုဟိကာ၊ ဗီလုံးငှက်မဖြစ်သော။
သကုဏိကာပိ၊ ငှက်မကလေးသည်လည်း။
ဟတ္ထိနာမ၊ ကြီးမားသောဆင်ကို။
ဇီဝိတက္ခယံ၊ အသက်၏ကုန်ခြင်းသို့။
ပါပေသိ၊ ရောက်စေခဲ့ဖူးပြီ။"
ဣတိ၊ သို့။
လဋုကိကဇာတကံ၊ လဋုကိကဇာတ်တော်ကို။
ကထေတွာ၊ ပြီး၍။
"ဘိက္ခဝေ၊ တို့!
သမဂ္ဂါ၊ ညီညွတ်သူတို့သည်။
ဟောထ၊ ဖြစ်ကြလော။
မာ ဝိဝဒထ၊ ဆန့်ကျင်ဘက်မပြောဆိုကြနှင့်။
ဟိ၊ မှန်၏။
ဝိဝါဒံ၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ပြောဆိုခြင်းကို။
နိဿယ၊ ၍။
အနေကသတသဟဿ၊ အသိန်းမကများစွာကုန်သော။ (သိန်းပေါင်းများစွာကုန်သော)။
ဝဋ္ဋကာပိ၊ ငုံးတို့သည်လည်း။
ဇီဝိတက္ခယံ၊ သို့။
ပတ္တာ၊ ရောက်ဖူးကုန်ပြီ။"
ဣတိ၊ သို့။
ဝဋ္ဋကဇာတကံ၊ ဝဋ္ဋကဇာတ်တော်ကို။
ကထေသိ၊ ပြီ။
ဧဝမ္ပိ၊ ဤသို့ဟောတော်မူပါသော်လည်း။
တေသု၊ ထိုရဟန်းတို့သည်။
ဘဂဝတော၊ ၏။
ဝစနံ၊ စကားတော်ကို။
အနာဒိယန္တေသု၊ မနာယူကုန်လသော်။
ဓမ္မဝါဒိနာ၊ အမှန်တရားကိုပြောလေ့ရှိသော။ (ဓမ္မဝါဒီဖြစ်သော)။
တထာဂတဿ၊ ၏။
ဝိဟေသံ၊ ပင်ပန်းတော်မူခြင်းကို။
အနိစ္ဆန္တေန၊ အလိုမရှိသော။
အညတရေန၊ တစ်ပါးသော ရဟန်းသည်။
[(တစ်နည်း) "အညတရေန၊ သော။
ဓမ္မဝါဒိနာ၊ သည်။
တထာဂတဿ၊ ၏။
ဝိဟေသံ၊ ကို။
အနိစ္ဆန္တေန၊ လသော်။
ဝါ၊ အလိုမရှိသည်၏အဖြစ်ကြောင့်"ဟုတစ်နည်းပေး။]
"ဘန္တေ၊ ရား!
ဓမ္မသာမိ၊ တရား၏အရှင်ဖြစ်တော်မူသော။
ဘဂဝါ၊ မြတ်စွာဘုရားသည်။
အာဂမေတု၊ (ပြောဆိုဆုံးမမှုကို) ရပ်ဆိုင်းတော်မူပါ။
ဘန္တေ!
ဘဂဝါ၊ သည်။
အပ္ပေါဿုက္ကော၊ (အဓိကရုဏ်းငြိမ်းအေးဖို့) အားထုတ်ခြင်းမရှိတော်မမူသည်။ (ကြောင့်ကြမဲ့သည်)။
ဒိဋ္ဌဓမ္မသုခဝိဟာရံ၊ မျက်မှောက်ဘဝ၌ ချမ်းသာစွာနေကြောင်းသမာပတ်ကို။
အနုယုတ္တော၊ အဖန်ဖန်အားထုတ်တော်မူသည်။
ဝါ၊ ခံစားတော်မူသည်။ (ဟုတွာ)။
ဝိဟရတု၊ နေတော်မူပါ။
မယမေဝ၊ တပည့်တော်တို့သည်သာ။
တေန ဘဏ္ဍာနေန၊ ထိုမိမိဘက်တို့တွင်တိုင်ပင်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း။
တေန ကလဟေန၊ ထိုခိုက်ရန်ဖြစ်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း။
တေန ဝိဂ္ဂဟေန၊ ထိုဆန့်ကျင်ဘက်ကိုယူခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း။
တေနဝိဝါဒေန၊ ထိုဆန့်ကျင်ဘက်ပြောဆိုခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း။
ပညာယိဿာမ၊ ထင်ရှားပါကုန်အံ့။"
ဣတိ၊ သို့။
ဝုတ္တေ၊ လျှောက်အပ်သော်။
အတီတံ၊ ကို။
အာဟရိ၊ ဆောင်တော်မူပြီ။
(ကိံ၊ အဘယ်သို့ဆောင်တော်မူသနည်း?)
ဘိက္ခဝေ!
ဘူတပုဗ္ဗံ၊ ရှေး၌ဖြစ်ဖူးသော အကြောင်းကား။
(တစ်နည်း) ဘူတပုဗ္ဗံ၊ ရှေး၌ဖြစ်ဖူးသော ဝတ္ထုအကြောင်းကို။
(ဘာသာဿာမိ၊ ဟောတော်မူမည်။)
ဗာရာဏသိယံ၊ မြို့၌။
ဗြဟ္မဒတ္တော နာမ၊ ဗြဟ္မဒတ်မည်သော။
ကာသိရာဇာ၊ ကာသိမင်းသည်။
အဟောသိ၊ ရှိခဲ့ပြီ။
ဗြဟ္မဒတ္ထေန၊ ဗြဟ္မဒတ်မင်းသည်။
ဒီဃီတိဿ၊ ဒီဃီတိမည်သော။
ကောသလရညော၊ ကောသလမင်း၏။
ရဇ္ဇံ၊ နိုင်ငံကို။
အစ္ဆိန္ဒိတွာ၊ လုယူ၍။
ဝါ၊ ခြင်းကြောင့်။
အညာတကဝေသေန၊ မထင်ရှားသူ၏အသွင်ဖြင့်။
ဝသန္တဿ၊ နေရသော။
ပိတုနော၊ ခမည်းတော်၏။
ဝါ၊ ကို။
မာရိတဘာဝံ စေဝ၊ သေစေအပ်သည်၏အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း။
ဝါ၊ သတ်အပ်သည်၏အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း။
ဒီဃာဝုကုမာရေန၊ ဒီဃာဝုမင်းသားသည်။
အတ္တနော၊ အား။
ဇီဝိတေ၊ အသက်ကို။
ဒိန္နေ၊ ပေးအပ်သော်။
တတော၊ ထိုအခါမှ။
ပဋ္ဌာယ၊ စ၍။
တေသံ၊ ထိုဗြဟ္မဒတ်မင်းနှင့် ဒီဃာဝုမင်းသားတို့၏။
သမဂ္ဂဘာဝံ စ၊ ညီညွတ်ကုန်သည်၏အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း။
ကထေတွာ၊ ၍။
"ဘိက္ခေဝ၊ တို့!
အာဒိန္နဒဏ္ဍာနံ၊ ကိုင်ယူအပ်သော တုတ်လက်နက်ရှိကုန်သော။
အာဒိန္နသတ္ထာ နံ၊ ကိုင်ယူအပ်သောတုတ်မှတစ်ပါးဓားစသော အခြားလက်နက်ရှိကုန်သော။
တေသံ ရာဇူတံ၊ ထိုမင်းတို့၏သော်မှလည်း။
[ပိသဒ္ဒါအကျေကြံ၊]
ဧဝံ ရူပံ၊ သော။
ခန္တိသောရစ္စံ၊ သည်းခံခြင်း,ကောင်းသောအမှု၌ မွေ့လျော်သူ၏အဖြစ်သည်။
ဘဝိဿတိ နာမ၊ ဖြစ်နိုင်ခဲ့သေး၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့!
**ယံ** (ယေ) တုမှေ၊ အကြင်သင်တို့သည်။
ဧဝံ၊ သို့။
သွာခါလေ၊ ကောင်းစွာဟောတော်မူအပ်သော။
ဓမ္မဝိနယေ၊ တရားအားဖြင့် ဆုံးမသင့်ရာသာသနာတော်၌။
ပဗ္ဗဇိတာ၊ ရဟန်းပြုခဲ့ကုန်သည်။
သမာနာ၊ ကုန်လျက်။
ခမာ စ၊ သည်းခံကုန်သည်လည်းကောင်း။
သောရတာ စ၊ ကောင်းသောအမှု၌ မွေ့လျော်ကုန်သည်လည်းကောင်း။
ဘဝေယျာထ၊ ဖြစ်ကုန်ရာ၏။
[တံ၊ ကား အနက်မဲ့နိပါတ်။]
(တေ တုမှေ၊ ထိုသင်တို့သည်။)
ဣဓ၊ ဤသာသနာတော်၌။
**သောဘေထ** ခေါ၊ ယံ သောဘေထ။ ။ ယံကို လိင်္ဂဝိပလ္လာသ, ဝစနဝိပလ္လာသ, သောဘေထ၌ ဧယျာထဝိဘတ်, ယျာကိုချေသည်ဟု ယူ၍ ပေးခဲ့သည်၊ ယံကို ယဒိအနက်ယူ၍"ဘိက္ခဝေ! တုမှေ ဧဝံ သွာခါတေ ဓမ္မဝိနယေ ပဗ္ဗဇိတာ သမာနာ ခမာ စ-ကောင်း၊ သောရတာ စ-ကောင်း၊ ယံ (ယဒိ) ဘဝေယျာထ-အကယ်၍ဖြစ်ကုန်အံ့၊ (ဧဝံ သန္တေသု-ကုန်လသော်၊) ဣဓ-၌၊ သောဘေထ-အကယ်၍ဖြစ်ကုန်အံ့၊ (ဧဝံ သန္တေသု-ကုန်လသော်၊) ဣဓ-၌၊ သောဘေထ ခေါ-တင့်တယ်ကုန်ရာအံ့လော"ဟု တစ်နည်းပေး။["ယံ(ယဒိ)-အကယ်၍၊ တုမှေ ၊ပေ၊ သောရတာ ဘဝေယျာထ-ဖြစ်ပါကုန်မူကား၊ ဣဓ-၌၊ သောဘေထ ခေါ-တင့်တယ်ကုန်ရာ၏" ဟုလည်းပေးကြ၏။]
**တစ်နည်း**။ ။ ယံကို ကြိယာပရာမသန, တံကိုအနက်ရှိ, သောဘေထ၌ ဧထဝိဘတ်ယူ၍ "ဘိက္ခဝေ! တုမှေ၊ တို့သည် ၊ပေ၊ သောရတာ-ကောင်း၊ ယံ ဘဝေယျာထ-အကြင်ဖြစ်ကုန်ရာ၏၊ တံ-ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းသည်၊ ဣဓ-၌၊ သောဘေထ ခေါ-တင့်တယ်ရာ၏လော၊ (တင့်တယ်စရာရှိ၏လော)" ဟုပေး။
တစ်နည်း။ ။ ယံ တံ၂ပုဒ်ကို တတိယာအနက်၌ ပထမာဝိဘတ်ကြံ၍ "ယံ-အကြင်သည်းခံခြင်း, ကောင်းသောအမှု၌ မွေ့လျော်သူ၏အဖြစ်ဖြင့်၊ တုမှေ၊ခမာ- ကောင်း၊ သောရတာ-ကောင်း၊ ဘဝေယျာထ-ကုန်၏၊ တံ-ထိုသည်းခံခြင်း, ကောင်းသောအမှု၌မွေ့လျော်သူ၏အဖြစ်ဖြင့်၊ ဣဓ-၌၊ သောဘေထ-တင့်တယ်စေကုန်လော၊ [ခေါ အနက်မဲ့၊]" ဟုပေး။(ဝိ.ဋ္ဌ-၃, ၂၄၈၊ ပါစိယော-၃၃၈၊ မဟာဘာပါနိ-၂, ၅၈။] ၊ တင့်တယ်ကုန်ရာအံ့လော? (တင့်တယ်စရာရှိကြ၏လော?)၊" ဣတိ၊ သို့။ ဩဝဒိတွာပိ၊ ဆုံးမတော်မူ၍လည်း။ ဝါ၊ သော်လည်း။ တေ၊ ထိုရဟန်းတို့ကို။ သမဂ္ဂေ၊ ညီညွတ်သူတို့ကို။ (ညီညွတ်သူများဖြစ်အောင်)။ ကာတုံ၊ ငှာ။ နေဝ အသက္ခိ၊ မစွမ်းနိုင်ခဲ့။
**တစ်နည်း**။ ။ ယံကို ကြိယာပရာမသန, တံကိုအနက်ရှိ, သောဘေထ၌ ဧထဝိဘတ်ယူ၍ "ဘိက္ခဝေ! တုမှေ၊ တို့သည် ၊ပေ၊ သောရတာ-ကောင်း၊ ယံ ဘဝေယျာထ-အကြင်ဖြစ်ကုန်ရာ၏၊ တံ-ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းသည်၊ ဣဓ-၌၊ သောဘေထ ခေါ-တင့်တယ်ရာ၏လော၊ (တင့်တယ်စရာရှိ၏လော)" ဟုပေး။
တစ်နည်း။ ။ ယံ တံ၂ပုဒ်ကို တတိယာအနက်၌ ပထမာဝိဘတ်ကြံ၍ "ယံ-အကြင်သည်းခံခြင်း, ကောင်းသောအမှု၌ မွေ့လျော်သူ၏အဖြစ်ဖြင့်၊ တုမှေ၊ခမာ- ကောင်း၊ သောရတာ-ကောင်း၊ ဘဝေယျာထ-ကုန်၏၊ တံ-ထိုသည်းခံခြင်း, ကောင်းသောအမှု၌မွေ့လျော်သူ၏အဖြစ်ဖြင့်၊ ဣဓ-၌၊ သောဘေထ-တင့်တယ်စေကုန်လော၊ [ခေါ အနက်မဲ့၊]" ဟုပေး။(ဝိ.ဋ္ဌ-၃, ၂၄၈၊ ပါစိယော-၃၃၈၊ မဟာဘာပါနိ-၂, ၅၈။] ၊ တင့်တယ်ကုန်ရာအံ့လော? (တင့်တယ်စရာရှိကြ၏လော?)၊" ဣတိ၊ သို့။ ဩဝဒိတွာပိ၊ ဆုံးမတော်မူ၍လည်း။ ဝါ၊ သော်လည်း။ တေ၊ ထိုရဟန်းတို့ကို။ သမဂ္ဂေ၊ ညီညွတ်သူတို့ကို။ (ညီညွတ်သူများဖြစ်အောင်)။ ကာတုံ၊ ငှာ။ နေဝ အသက္ခိ၊ မစွမ်းနိုင်ခဲ့။
သော၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။
တာယ အာကိဏ္ဏဝိဟာရတာယ၊ ထိုသို့ ရောပြွမ်းသောနေရခြင်းရှိသည်၏အဖြစ်ကြောင့်။ (ထိုသို့ ရောရောနှောနှော နေရခြင်းကြောင့်)။
ဥက္ကဏ္ဌိတော၊ ငြီးငွေ့တော်မူသည်။
ဟုတွာ၊ ၍။
"အဟံ၊ သည်။
ဣဒါနိ၊ ၌။
အာကိဏ္ဏော၊ ရောပြွမ်းသည်။
(ဟုတွာ)။
ဒုက္ခံ၊ ဆင်းရဲစွာ။
ဝိဟရာမိ၊ နေရ၏။
ဣမေစ ဘိက္ခူ၊ ဤရဟန်းတို့သည်လည်း။
မမ၊ ၏။
ဝစနံ၊ ကို။
န ကရောန္တိ၊ မပြုကျင့်ကုန်။
ဝါ၊ မလိုက်နာကုန်။
အဟံ၊ သည်။
ဧကကောဝ၊ တစ်ပါးတည်းသာလျှင်။
ဂဏမှာ၊ အပေါင်းအဖော်မှ။
ဝူပကဋ္ဌော၊ ကင်းဆိတ်ရာသို့ရောက်သည်။
(ဟုတွာ)။
ယန္တူန ဝိဟရေယျံ၊ အကယ်၍ နေရပါမူကား ကောင်းလေစွ။"
ဣတိ၊ သို့။
စိန္တေတွာ၊ ၍။
ကောသမ္ဗီမြို့၌။
ပိဏ္ဍာယ၊ ငှာ။
စရိတွာ၊ လှည့်လည်တော်မူပြီး၍။
ဘိက္ခုသံဃံ၊ ရဟန်းအပေါင်းကို။
အနပလောကေတွာ၊ မပန်ပြောမူ၍။
ဧကကောဝ၊ သာလျှင်။
အတ္တနော၊ မိမိ၏။
ပတ္တစီဝရံ၊ ကို။
အာဒါယ၊ ၍။
ဗာလက လောဏကဂါမံ၊ ဗာလကလောဏကရွာသို့။
ဂန္တွာ။
တတ္ထ၊ ထိုရွာ၌။
ဘဂုတ္ထေရဿ၊ ဘဂုထေရ်အား။
ဧကစာရိကဝတ္တံ
ဧကစာရိကဝတ္တံ။ ။ စရဏံ စာရော၊ စာရော+ဧတဿ အတ္ထီတိ စာရိကံ၊ ဧကံ+စာရိကံ ဧကစာရိကံ၊ ဧကစာရိကံ+စ+ဝတ္တံ စာတိ ဧကစာရိကဝတ္တံ(စူဘာ-၃၁၉)၊(တစ်နည်း) စရိတဗ္ဗန္တိ စာရိကံ၊ [စရ+ဏျ၊ ယကိုကပြု၊] ဧကေန+စာရိကံ ဧကစာရိကံ၊ ရှေးနည်းအတိုင်း ဆက်တွဲပါ(ပါစိယော-၄၈၅)။
၊ တစ်ပါးတည်းလှည့်လည်ရခြင်းရှိသော ကျင့်ဝတ်ကို။
ဝါ၊ တစ်ပါးတည်း ကျင့်ထိုက်သော ဝတ်ကို။
ကထေတွာ၊ ၍။
ပါစီနဝံသမိဂဒါယေ၊ သားကောင်တို့ကို ဘေးမဲ့ပေးရာဖြစ်သောအရှေ့ဝါးတော၌။
တိဏ္ဏံ၊ ၃ပါးကုန်သော။
ကုလပုတ္တာနံ၊ အမျိုးကောင်းသားတို့အား။
သာမဂ္ဂိယာနိသံသံ၊ ညီညွတ်သူတို့၏အဖြစ်၏ အကျိုးကို။
ဝါ၊ ညီညွတ်ခြင်း၏အကျိုးကို။
ကထေတွာ၊ ၍။
ယေန၊ အကြင်အရပ်၌။
ပါလိလေယျကံ
ပါလိလေယျကံ။ ။ ပဌမာအနက်၌ ဒုတိယာသက်(ဝိမတိ-၂၀၉)၊ သံ.ဋ္ဌ-၂,၂၈၀၌ ပါလိလေယျကမြို့ဟုဆို၏၊ ထိုအလို ပဌမာဝိဘတ်တည်း။ ပါစိယော-၄၀၃၌ ဋ္ဌဋီနောက်သို့ မလိုက်ဘဲ "ပါလိလေယျကံ-ပလလဲတောအုပ်၌နေသော ဆင်ပြောင်သို့" ဟုပေးရန် ဖွင့်၏။
၊ ပါလိလေယျကရွာသည်။(ပလလဲရွာသည်)။
အတ္ထိ။
တံ၊ ထိုပါလိလေယျကရွာသို့။
ဝါ၊ ၌။
[ရှေ့နည်း သာရတ္ထ-၃, ၃၆၀၊ နောက်နည်း ဝိမတိ-၂, ၂၀၉။]
အဝသရိ၊ ရောက်တော်မူပြီ။
တဩတဩ သုဒံ။ ။ သုဒံ အနက်မဲ့၊ တသည် (၁) လွန်ခဲ့ပြီးသော ဒြပ်ကို စွဲရသော ပက္ကန္တဝိသယ တ, (၂) တိုက်ရိုက်စွဲစရာရှိသော ပသိဒ္ဓဝိသယ တ, (၃) ဖြစ်ခဲ့ပြီးသော ကြိယာကို စွဲရသော အနုဘူတဝိသယ တ-ဟု ၃မျိုးရှိ၏၊ တတြ၌ အနုဘူတဝိသယ တ-ယူ၍ ရှေ့ဝါကျ "အဝသရိ" ဟူသော ကြိယာကို စွဲသည်။(အလင်္ကာဘာ၂၁၇)
တစ်နည်း။ ။ ဝိ-၃,၄၉၉၌ "တတြ သုဒံ ဘဂဝါ ပါလိလေယျကေ ဝိဟရတိ ရက္ခိတဝနသဏ္ဍေ သဒ္ဒသာလမူလေ" ဟုရှိ၍ ဝိ.ဋ္ဌ-၃,၄၃၄၌ ပါလိလေယျကို "ပါလိလေယျကံ ဥပနိ-ဿာယ" ဟုဖွင့်၏၊ ဤ၌ ဝိ.ဋ္ဌအတိုင်း"ပါလိလေယျကံ ဥပနိဿယျ"ဟုရှိ၏၊ ဝေယံ မဟာနိ-၂, ၂၈၃၌ တ-ကို ပသိဒ္ဓဝိသယယူကာ တတြကို ပါလိလေယျကေနှင့်တွဲ၍ "တတြ ပါလိလေယျကရွာ၌" ဟုပေး၏၊ဤ၌လည်း တ-ကို ပသိဒ္ဓဝိသယ, တြပစ္စည်းကို ကံအနက်ဟောယူကာ"တတြပါလိလေယျကံ-ထိုပါလိလေယျကရွာကို"ဟု တစ်နည်းပေး။
တစ်နည်း။ ။ ဝိ.ဋ္ဌ-၃,၄၃၄၌ တတြကို မည်သို့မျှ မဖွင့်ပါ၊ မဟာဘာ-၂, ၆၂၁၌လည်း တတြကို အနက်မပေးပါ၊ ထိုအလို တတြကို ဝါကျောပညာသ-ဝါကျအစပျိုးရာ၌ ဝါကျ၏ အဥုးအစအဖြစ်ကို ထွန်းပြသော နိပါတ်မျှသာ (အနက်မဲ့) ဟု ကြံ။ (ဝိသုဒ္ဓိဋီ-၂,၃၇)။ ၊ ထိုသို့ရောက်တော်မူပြီးရာအခါ၌။ ဘဂဝါ၊ သည်။ ပါလိလေယျကံ၊ ပါလိလေယျကရွာကို။ ဥပနိဿာယ၊ မှီ၍။ **ရက္ခိတဝနသဏ္ဍေ**၊ ရက္ခိတဝနသဏ္ဍေ။ ။ ပါလိလေယျကတော အဝိဒူရေ ရက္ခိတဝနသဏ္ဍော နာမ အတ္ထိ၊-သံ. ဋ္ဌ-၂, ၂၈၀၊ သာရတ္ထ-၃, ၃၆၀။ ၊ ရက္ခိတတောအုပ်၌။ ဘဒ္ဒသာလမူလေ ဘဒ္ဒသာလမူလေ။ ။ ဘဒ္ဒသာလောတိ ပန တတ္ထေကော မနာပေါ လဋ္ဌိကော (နုပျိုသော) သာလရုက္ခေါ၊ ဘဂဝါ တံ ဂါမံ ဥပနိဿာယ ဝနသဏ္ဍေ ပဏ္ဏသာလာယ သမီပေ တသ္မိံ ရုက္ခမူလေ ဝိဟာသိ၊-သ.ဋ္ဌ-၂,၂၈၀၊ သာရတ္ထ-၃,၃၆၀။ ၊ နုပျိုကောင်းမွန်သောအင်ကြင်းပင်၏အနီးအောက်၌။ ပါလိလေယျကေန၊ ပါလိလေယျကမည်သော။ ဟတ္ထိနာ၊ ဆင်သည်။ ဥပဋ္ဌိယမာနော၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးအပ်သည်။ (ဟုတွာ)။ [ဥပဋ္ဌိယမာနော၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးအပ်သော်။ (အပြုစုခံရင်း)။ ဝါ၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးအပ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်" ဟုလည်းပေး။] ဖာသုကံ၊ ချမ်းသာစွာ။ ဝဿာဝါကံ၊ မိုးလပတ်လုံးနေတော်မူခြင်းဖြင့်။ ဝါ၊ ဝါဆိုတော်မူခြင်းဖြင့်။ ဝသိ၊ နေတော်မူပြီ။
တစ်နည်း။ ။ ဝိ-၃,၄၉၉၌ "တတြ သုဒံ ဘဂဝါ ပါလိလေယျကေ ဝိဟရတိ ရက္ခိတဝနသဏ္ဍေ သဒ္ဒသာလမူလေ" ဟုရှိ၍ ဝိ.ဋ္ဌ-၃,၄၃၄၌ ပါလိလေယျကို "ပါလိလေယျကံ ဥပနိ-ဿာယ" ဟုဖွင့်၏၊ ဤ၌ ဝိ.ဋ္ဌအတိုင်း"ပါလိလေယျကံ ဥပနိဿယျ"ဟုရှိ၏၊ ဝေယံ မဟာနိ-၂, ၂၈၃၌ တ-ကို ပသိဒ္ဓဝိသယယူကာ တတြကို ပါလိလေယျကေနှင့်တွဲ၍ "တတြ ပါလိလေယျကရွာ၌" ဟုပေး၏၊ဤ၌လည်း တ-ကို ပသိဒ္ဓဝိသယ, တြပစ္စည်းကို ကံအနက်ဟောယူကာ"တတြပါလိလေယျကံ-ထိုပါလိလေယျကရွာကို"ဟု တစ်နည်းပေး။
တစ်နည်း။ ။ ဝိ.ဋ္ဌ-၃,၄၃၄၌ တတြကို မည်သို့မျှ မဖွင့်ပါ၊ မဟာဘာ-၂, ၆၂၁၌လည်း တတြကို အနက်မပေးပါ၊ ထိုအလို တတြကို ဝါကျောပညာသ-ဝါကျအစပျိုးရာ၌ ဝါကျ၏ အဥုးအစအဖြစ်ကို ထွန်းပြသော နိပါတ်မျှသာ (အနက်မဲ့) ဟု ကြံ။ (ဝိသုဒ္ဓိဋီ-၂,၃၇)။ ၊ ထိုသို့ရောက်တော်မူပြီးရာအခါ၌။ ဘဂဝါ၊ သည်။ ပါလိလေယျကံ၊ ပါလိလေယျကရွာကို။ ဥပနိဿာယ၊ မှီ၍။ **ရက္ခိတဝနသဏ္ဍေ**၊ ရက္ခိတဝနသဏ္ဍေ။ ။ ပါလိလေယျကတော အဝိဒူရေ ရက္ခိတဝနသဏ္ဍော နာမ အတ္ထိ၊-သံ. ဋ္ဌ-၂, ၂၈၀၊ သာရတ္ထ-၃, ၃၆၀။ ၊ ရက္ခိတတောအုပ်၌။ ဘဒ္ဒသာလမူလေ ဘဒ္ဒသာလမူလေ။ ။ ဘဒ္ဒသာလောတိ ပန တတ္ထေကော မနာပေါ လဋ္ဌိကော (နုပျိုသော) သာလရုက္ခေါ၊ ဘဂဝါ တံ ဂါမံ ဥပနိဿာယ ဝနသဏ္ဍေ ပဏ္ဏသာလာယ သမီပေ တသ္မိံ ရုက္ခမူလေ ဝိဟာသိ၊-သ.ဋ္ဌ-၂,၂၈၀၊ သာရတ္ထ-၃,၃၆၀။ ၊ နုပျိုကောင်းမွန်သောအင်ကြင်းပင်၏အနီးအောက်၌။ ပါလိလေယျကေန၊ ပါလိလေယျကမည်သော။ ဟတ္ထိနာ၊ ဆင်သည်။ ဥပဋ္ဌိယမာနော၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးအပ်သည်။ (ဟုတွာ)။ [ဥပဋ္ဌိယမာနော၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးအပ်သော်။ (အပြုစုခံရင်း)။ ဝါ၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးအပ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်" ဟုလည်းပေး။] ဖာသုကံ၊ ချမ်းသာစွာ။ ဝဿာဝါကံ၊ မိုးလပတ်လုံးနေတော်မူခြင်းဖြင့်။ ဝါ၊ ဝါဆိုတော်မူခြင်းဖြင့်။ ဝသိ၊ နေတော်မူပြီ။
ကောသမ္ဗိဝါသိနော၊ ကောသမ္ဗီမြို့၌နေကုန်သော။
ဥပါသကာပိ၊ တို့သည်လည်း။
ဝိဟာရံ၊ သို့။
ဂန္တွာ။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
အပဿန္တာ၊ မမြင်ကုန်လသော်။
"ဘန္တေ၊ တို့!
သတ္ထာ၊ သည်။
ကုဟိံ၊ အဘယ်မှာနည်း?"
ဣတိ၊ သို့။
ပုစ္ဆိတွာ၊ လသော်။
ပါလိလေယျကဝနသဏ္ဍံ၊ ပါလိလေယျကရွာ၏အနီး၌ဖြစ်သော ရက္ခိတတောအုပ်သို့။
ဂတော၊ ဤသို့ပြောကုန်ပြီ။
"ကိံ ကာရဏာ၊ အဘယ်အကြောင်းကြောင့်။
(ဂတော၊ ကြွသွားတော်မူသနည်း?)"
ဣတိ၊ ဤသို့မေးကုန်ပြီ။
"အမှေ၊ တို့ကို။
သမဂ္ဂေ၊ ညီညွတ်သူတို့ကို။
ကာတုံ၊ ငှာ။
ဝါယမိ၊ ကြိုးစားတော်မူပြီ။
ပန၊ သို့သော်လည်း။
မယံ၊ တို့သည်။
သမဂ္ဂါ၊ ညီညွတ်သူတို့သည်။
န အဟုမှာ၊ မဖြစ်ခဲ့ကုန်။"
ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်။
(ဂတော၊ ပြီ။)
ဣတိ၊ ဤသို့ပြောကုန်ပြီ။
[ဣတိတစ်လုံးအကျေကြံ။]
"ဘန္တေ၊ တို့!
တုမှေ၊ အရှင်ဘုရားတို့သည်။
သတ္ထု၊ ၏။
သန္တိကေ၊ အထံတော်၌။
ပဗ္ဗဇိတွာ၊ ရှင်ရဟန်းပြု၍။
တသ္မိံ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။
သာမဂ္ဂိံ၊ ညီညွတ်သူတို့၏အဖြစ်ကို။
ကရောန္တေ၊ ပြုတော်မူလသော်။
သမဂ္ဂါ၊ ညီညွတ်သူတို့သည်။
နာဟုဝတ္ထ(န+အဟုဝတ္ထ) ကိံ၊ မဖြစ်ခဲ့ကုန်သလော?"
ဣတိ၊ ဤသို့မေးကုန်ပြီ။
"အာဝုသော၊ ဒါယကာတို့!
ဧဝံ၊ ဤအတိုင်းမှန်၏။"
ဣတိ၊ ဤသို့ပြောကုန်ပြီ။
မနုဿာ၊ တို့သည်။
"ဣမေ၊ ဤရဟန်းတို့သည်။
သတ္ထု၊ ၏။
သန္တိကေ၊ ၌။
ပဗ္ဗဇိတွာ၊ ၍။
တသ္မိံ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားသည်။
သာမဂ္ဂိံ၊ ကို။
ကရောန္တောပိ၊ ပြုတော်မူပါသော်လည်း။
သမဂ္ဂါ၊ တို့သည်။
န ဇာတာ၊ မဖြစ်ကုန်။
မယံ၊ တို့သည်။
ဣမေ၊ ဤရဟန်းတို့ကို။
နိဿာယ၊ ၍။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
ဒဋ္ဌုံ၊ ဖူးမြင်ခြင်းငှာ။
ဝါ၊ ဖူးမြင်ခွင့်ကို။
နလဘိမှာ၊ မရတော့ကုန်။
ဣမေသံ၊ ဤရဟန်းတို့အား။
အာသနံ၊ နေရာကို။
နေဝဒဿာမ၊ မပေးကုန်တော့အံ့။ (မပေးဘဲနေကြစို့)။
အဘိဝါဒနာဒီနိ၊ ရှိခိုးခြင်းအစရှိသည်တို့ကို။
န ကရိဿာမ၊ မပြုကုန်တော့အံ့။(မပြုဘဲနေကြစို့)။"
ဣတိ၊ ဤသို့တိုင်ပင်၍။
တတော၊ ထိုအခါမှ။
ပဋ္ဌာယ၊ စ၍။
တေသံ၊ ထိုရဟန်းတို့ဖို့။
ဝါ၊ တို့၏အပေါ်၌။
သာမီစိမတ္တမ္ပိ၊ အရိုအသေမျှကိုလည်း။
န ကရိံသု၊ မပြုတော့ကုန်။
တေ၊ ထိုရဟန်းတို့သည်။
အပ္ပါဟာရတာယ၊ နည်းသော အစာအာဟာရရှိကုန်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်။
သုဿမာနာ၊ ပိန်ခြောက်ကုန်လသော်။
ကတိပါဟေနေဝ၊ အနည်းငယ်သော ရက်ဖြင့်သာလျှင်။
ဥဇုကာ၊ ဖြောင့်မှန်ကုန်သည်။
ဝါ၊ တည့်ကုန်သည်။
ဟုတွာ။
အညမညံ၊ အချင်းချင်း။
အစ္စယံ၊ အပြစ်ကို။
ဝါ၊ အာပတ်ကို။
ဒေသေတွာ၊ ဒေသနာပြော၍။
ခမာပေတွာ၊ သည်းခံစေပြီး၍။
ဝါ၊ ကန်တော့တောင်းပန်ပြီး၍။
"ဥပါသကာ၊ တို့!
မယံ၊ တို့သည်။
သမဂ္ဂါ၊ တို့သည်။
ဇာတာ၊ ဖြစ်ကုန်ပြီ။
တုမှေပိ၊ တို့သည်လည်း။
နော၊ တို့၏။
(ဥပရိ၊ အပေါ်၌။)
ပုရိမသဒိသာ၊ ရှေး၌ဖြစ်သော ဥပါသကာတို့နှင့်တူကုန်သည်။
ဝါ၊ ရှေးတုန်းကနှင့်တူကုန်သည်။
ဟောထ၊ ဖြစ်ကြလော။"
ဣတိ၊ သို့။
အာဟံသု၊ ပြောကုန်ပြီ။
"ဘန္တေ၊ တို့!
ဝေါ၊ အရှင်ဘုရားတို့သည်။
သတ္ထာ၊ ကို။
ခမာပိတော ပန၊ သည်းခံစေအပ်ပြီလော?
ဝါ၊ ကန်တော့တောင်းပန်အပ်ပြီလော?"
ဣတိ၊ ဤသို့မေးကုန်ပြီ။
"အာဝုသော၊ ဒါယကာတို့!
န ခမာပိတော၊ သည်းမခံစေအပ်သေးပါ။
ဝါ၊ မကန်တော့ မတောင်းပန်အပ်သေးပါ။"
ဣတိ၊ ဤသို့ပြောကုန်ပြီ။
"တေန ဟိ၊ ထိုသို့ဖြစ်လျှင်။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
ခမာပေထ၊ သည်းခံစေကုန်လော။
ဝါ၊ ကန်တော့တောင်းပန်အပ်ပြီးရာအခါ၌။
မယမ္ပိ၊ တပည့်တော်တို့သည်လည်း။
တုမှာကံ၊ အရှင်ဘုရားတို့၏။
(ဥပရိ၊ အပေါ်၌။)
ပုရိမ သဒိဿာ၊ ရှေး၌ဖြစ်သော ဥပါသကာတို့နှင့်တူကုန်သည်။
ဝါ၊ ရှေးတုန်းကနှင့်တူကုန်သည်။
ဘဝိဿာမ၊ ဖြစ်ပါကုန်အံ့။"
ဣတိ၊ ဤသို့လျှောက်ကုန်ပြီ။
တေ၊ ထိုရဟန်းတို့သည်။
အန္တောဝဿဘာဝေန၊ ဝါတွင်း၏အဖြစ်ကြောင့်။
သတ္ထု၊ ၏။
သန္တိကံ၊ သို့။
ဂန္တုံ၊ ငှာ။
အဝိသဟန္တာ၊ မရဲဝံ့ကုန်သည်။
(ဟုတွာ)။
ဒုက္ခေန၊ ဆင်းရဲသဖြင့်။
တံ အန္တောဝဿံ၊ ထိုဝါတွင်းကို။
ဝီတိနာမေသုံ၊ ကုန်လွန်စေကုန်ပြီ။
သတ္ထာ ပန၊ သည်ကား။
တေန ဟတ္ထိနာ၊ ထိုဆင်သည်။
ဥပဋ္ဌိယမာနော၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးအပ်သည်။
(ဟုတွာ)။
သုခံ၊ ချမ်းသာစွာ။
ဝသိ၊ နေတော်မူရပြီ။
ဟိ၊ မှန်၏။
သောပိ ဟတ္ထိနာဂေါ၊ ထိုဆင်ကြီးသည်လည်း။
ဝါ၊ ထိုဆင်ပြောင်သည်လည်း။
ဂဏံ၊ ဆင်အပေါင်းကို။
ပဟာယ၊ ပယ်စွန့်၍။
ဖာသုဝိဟာရတ္ထာယေဝ၊ ချမ်းသာစွာနေခြင်းအကျိုးငှာသာလျှင်။
တံ ဝနသဏ္ဍံ၊ ထိုတောအုပ်သို့။
ပါဝိသိ၊ ဝင်ခဲ့ပြီ။
ယထာဟ၊ အဘယ်သို့မိန့်တော်မူသနည်း?
"အဟံ ၊ပေ၊ ဝိဟရေယျ" န္တိ၊ အဟံ ၊ပေ၊ ဝိဟရေယျံဟူ၍။
(အာဟ၊ ပြီ။) ("ယထာဟ" အနက်ပေးပုံ၄မျိုးကိုပါရာ-၁,၅၃ရှု။)
[အဟံ၊ ငါသည်။
ဟတ္ထီဟိ၊ ဆင်ထီးကြီးတို့နှင့်လည်းကောင်း။
ဟတ္ထိနီဟိ၊ ဆင်မကြီးတို့နှင့်လည်းကောင်း။
ဟတ္ထိကလဘေဟိ၊ ဆင်ပေါက်တို့နှင့်လည်းကောင်း။
ဟတ္ထိစ္ဆာပေဟိ၊ ဆင်ကလေးတို့နှင့်လည်းကောင်း။ (နို့စို့ဆင်ငယ်တို့နှင့်လည်းကောင်း)။
အာကိဏ္ဏော၊ ရေပြွမ်းသည်။ (ဟုတွာ)။
ဝိဟရာမိ၊ နေရ၏။
ဆိန္နဂ္ဂါနိ၊ ဖြတ်အပ်သော အဖျား(အညွန့်) ရှိကုန်သော။
တိဏာနိ စေဝ၊ မြက်တို့ကိုလည်း။
ခါဒါမိ၊ ခဲစားရ၏။
မေ၊ ငါသည်။
ဝါ၊ ၏။
ဩဘဂ္ဂေါဘဂ္ဂံ၊ အောက်သို့ချိုးအပ်, အောက်သို့ချိုးအပ်သော။ (ချိုးချအပ် ချိုးချအပ်သော)။
သာခါဘင်္ဂံ စ၊ ချိုးချအပ်သော သစ်ခက်ကိုလည်း။
ဝါ၊ သစ်ခက်ကျိုးကိုလည်း။
ခါဒန္တိ၊ ခဲစားကြကုန်၏။
အာဝိလာနိ၊ နောက်ကျကုန်သော။
ပါနီယာနိ စ၊ သောက်ရေတို့ကိုလည်း။
ပိဝါမိ၊ သောက်ရ၏။
ဩဂါဟာ၊ ရေဆိပ်မှ။
ဥတ္တိဏ္ဏဿ စ၊ တက်လာသည်လည်းဖြစ်သော။
အဿ မေ၊ ထိုငါ၏။
ကာယံ၊ ကိုယ်ကို။
ဟတ္ထိနိယော၊ ဆင်မတို့သည်။
ဥပနိဃံသန္တိယော၊ ပွတ်တိုက်ကုန်လျက်။
ဝါ၊ တိုးဝှေ့ကုန်လျက်။
ဂစ္ဆန္တိ၊ ကုန်၏။
အဟံ၊ သည်။
ဧကောဝ၊ တစကောင်တည်းသာလျှင်။
ဂဏမှာ၊ ဆင်အပေါင်းမှ။
ဝူပကဋ္ဌော၊ ဖဲခွာသည်။ (ဟုတွာ)။
ယန္နူန ဝိဟရေယျံ၊ အကယ်၍ နေရပါမူကားကောင်းလေစွ။]
အထ ခေါ၊ ထိုမှနောက်၌။
သော ဟတ္ထိနာဂေါ၊ သည်။
ယူထာ၊ ဆင်အုပ်မှ။
အပက္ကမ္မ၊ ဖဲခွာ၍။
ယေန၊ အကြင်အရပ်၌။
ပါလိလေယျကံ၊ ပါလိလေယျကရွာသည်လည်းကောင်း။
ရက္ခိတဝနသဏ္ဍံ၊ ရက္ခိတတော အုပ်သည်လည်းကောင်း။
ဘဒ္ဒသာလမူလံ၊ နုပျိုကောင်းမွန်သော အင်ကြင်းပင်၏ အနီးအောက်သည်လည်းကောင်း။ (အတ္ထိ)။
[ရှေ့ "ယေန ပါလိလေယျကံ အတ္ထိ" ကဲ့သို့ "ပါလိလေယျကံ,ရက္ခိတဝနသဏ္ဍံ, ဘဒ္ဒသာလမူလံ" ၃ပုဒ်လုံးဝယ် ပဌမာအနက်၌ ဒုတိယာတည်း။]
**ယေန**၊ အကြင်အရပ်၌။
ဘဂဝါ၊ သည်။
(အတ္ထိ၊ ၏။)
တေန
ယေန...တေနုပသင်္ကမိ။ ။ အထက်တွင် ယေန၌ သတ္တမီအနက်ပေးခဲ့သည်၊ ဟိတ်အနက်ယူ၍"ယေန-အကြင်အကြောင်းကြောင့်၊ဒေဝနုမဿေဟိ-တို့သည်၊ ဥပသင်္ကမိတဗ္ဗော-သွားထိုက်၏၊ တေန-ထိုအကြောင်းကြောင့်၊ ဥပသင်္ကမိ-ပြီ" ဟုတစ်နည်းပေး။ ဥပသင်္ကမိ၌ ရှေ့နည်းအလို အဇ္ဇတနီဝိဘတ် ပစ္စုပ္ပန်အနက်တည်း၊နောက်နည်းအလိုကား အတိတ်အနက်တည်း၊ (ဝိ.ဋ္ဌ-၁, ၁၀၀၊ သာရတ္ထ-၁, ၃၃၉၊ ပါရာဘာ, ၁-၄၉၆)။
၊ (ပါလိလေယျကရွာ, ရက္ခိတတောအုပ်, အင်ကြင်းပင်၏ အနီးအောက်မြတ်စွာဘုရားရှိရာ) ထိုအရပ်၌။
ဝါ၊ သို့။
ဥပသင်္ကမိ၊ သွား၏။
ဥပသင်္ကမိတွာ၊ သွားပြီး၍။
(တစ်နည်း) ဥပသင်္ကမိ၊ သွားပြီ။
ဥပသင်္ကမိတွာ၊ ရောက်ရာအရပ်မှတစ်ဆင့်သာ၍နီးကပ်သောအရပ်သို့သွားပြီး၍။
[ပန၊ အနက်မဲ့။]
ဘဂဝန္တံ၊ ကို။
ဝန္ဒတွာ၊ ၍။
ဩလောကေန္တော၊ ကြည့်လသော်။
အညံ၊ အခြားသော။
ကိဉ္စိ၊ တစ်စုံတစ်ခုကို။
အဒိသွာ၊ မမြင်မူ၍။
ဘဒ္ဒသာလမူလံ၊ နုပျိုကောင်းမွန်သော အင်ကြင်းပင်၏အနီးအောက်ကို။
ပါဒေနေဝ၊ ခြေဖြင့်သာလျှင်။
ပဟရန္တော၊ ပုတ်ခတ်လျက်။
တစ္ဆေတွာ၊ ညှိ၍။
သောဏ္ဍာယ၊ နှာမောင်းသံဖြင့်။
သာခံ၊ သစ်ခက်ကို။
ဂဟေတွာ၊ ကိုင်၍။
သမ္မဇ္ဇိ၊ တံမြက်စည်းလှည်းပြီ။
တတော၊ ထိုအခါမှ။
ပဋ္ဌာယ၊ စ၍။
သောဏ္ဍာယ၊ နှာမောင်းဖြင့်။
ဃဋံ၊ အိုးကို။
ဂဟေတွာ၊ ကိုင်၍။
ပါနီယံ၊ သောက်ရေကိုလည်းကောင်း။
ပရိဘောဇနီယံ၊ သုံးရေကိုလည်းကောင်း။
ဥပဋ္ဌာပေတိ၊ အနီး၌တည်စေ၏။
ဝါ၊ အနီး၌ထား၏။
ဥဏှောဒကေန၊ ရေနွေးဖြင့်။
အတ္ထေ၊ အလိုသည်။
သတိ၊ ရှိလသော်။
ဥဏှောဒကံ၊ ကို။
ပဋိယာဒေတိ၊ စီရင်၏။
ဝါ၊ ကျို၏။
ကထံ၊ အဘယ်သို့စီရင်သနည်း?
ဟတ္ထေန၊ နှာမောင်းဖြင့်။
ကဋ္ဌာနိ၊ ထင်းတို့ကို။
ဃံသိတွာ၊ ပွတ်တိုက်၍။
အဂ္ဂိံ၊ မီးကို။
သမ္ပာဒေတိ၊ ကောင်းစွာဖြစ်စေ၏။
ဝါ၊ မွှေး၏။
တတ္ထ၊ ထိုမီး၌။
ပါသာဏေ၊ ကျောက်တုံးတို့ကို။
ပက္ခိပိတွာ၊ ထည့်၍။
ပစိတွာ၊ မီးဖုတ်၍။
ဒါရုဒဏ္ဍကေန၊ သစ်သားချောင်းဖြင့်။
ပဝဋ္ဋေတွာ၊ လိမ့်စေ၍။
ဝါ၊ လှိမ့်၍။
ပရိစ္ဆိန္နာယ၊ ပိုင်းခြားအပ်သော။
ခုဒ္ဒကသောဏ္ဍိကာယ
ခုဒ္ဒကသောဏ္ဍိကာယ။ ။ "သိလာပေါက္ခရဏီ သောဏ္ဍီ(ဓာန်-၆၀၉)" ဂါထာအရကျောက်ရေကန်အနက်ဟော သောဏ္ဍီနောင် သွတ္ထကပစ္စည်းသက်၊ "သောဏ္ဍီယေဝသောဏ္ဍိကာ၊ (တစ်နည်း) သုဏ္ဍတိ နိန္နဝသေန ဥဒကံ ရက္ခတီတိ သုဏ္ဍံ၊သုဏ္ဍံယေဝ သောဏ္ဍိကာ(ဇာဋီသစ်-၄၅၃)၊ ခဒ္ဒကာ+သောဏ္ဍိကာ ခုဒ္ဒကသောဏ္ဍိကာ"ဟုပြု။
၊ ငယ်သောကျောက်ရေကန်၌။ (ကျောက်ရေကန်ငယ်၌)။
ခိပတိ၊ ပစ်ချ၏။
တတော၊ ထိုမှနောက်၌။
ဟတ္ထံ၊ နှာမောင်းကို။
ဩတာရေတွာ၊ (ရေအိုင်ငယ်သို့) သက်ရောက်စေ၍။
ဝါ၊ ချ၍။
ဥဒကဿ၊ ၏။
တတ္တဘာဝံ၊ ပူသည်၏အဖြစ်ကို။
ဇာနိတွာ၊ ၍။
ဂန္တွာ၊ ၍။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
ဝန္ဒတိ၊ ရှိခိုး၏။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
ဝန္ဒတိ၊ ရှိခိုး၏။
သတ္ထာ၊ သည်။
"ပါလိလေယျက၊ က!
တေ၊ သင်သည်။
ဥဒကံ၊ ကို။
တာပိတံ၊ ပူစေအပ်ပြီလော?(ကျိုအပ်ပြီလော?)"
ဣတိ၊ သို့။
ဝတွာ၊ မေးတော်မူ၍။
တတ္ထ၊ ထိုကျောက်ရေကန်ငယ်သို့။
ဂန္တွာ၊ ကြွတော်မူ၍။
နှာယတိ၊ ရေချိုးတော်မူ၏။
အထ၊ ထိုမှနောက်၌။
အဿ၊ ထိုမြတ်စွာဘုရားအား။
နာနာဝိဓာနိ၊ အထူးထူးသောအပြားရှိကုန်သော။ (အမျိုးမျိုးအပြားပြားကုန်သော)။
ဖလာနိ၊ သစ်သီးတို့ကို။
အာဟရိတွာ၊ ဆောင်ယူ၍။
ဒေတိ၊ ကပ်လျှူ၏။
ပန၊ သည်သာမကသေး။
ယဒါ၊ အကြင်အခါ၌။
သတ္ထာ၊ သည်။
ဂါမံ၊ သို့။
ပိဏ္ဍာယ၊ ငှာ။
ပဝိသတိ၊ ၏။
တဒါ၊ ထိုအခါ၌။
သတ္ထု၊ ၏။
ပတ္တစီဝရံ၊ ကို။
အာဒါယ၊ ၍။
ကုမ္ဘေ၊ ဥုးကင်း၌။
ပတိဋ္ဌပေတွာ၊ တည်စေ၍။
ဝါ၊ ထား၍။
သတ္ထာရာ၊ နှင့်။
သဒ္ဓိံယေဝ၊ အတူသာလျှင်။
ဂစ္ဆတိ၊ ၏။
သတ္ထာ၊ သည်။
ဂါမူပစာရံ၊ ရွာ၏ဥပစာသို့။
ဝါ၊ ရွာအနီးအပါးသို့။
ပတွာ၊ ရောက်၍။
ဝါ၊ လသော်။
"ပါလိလေယျက၊ က!
ဣတော၊ ဤအရပ်မှ။
ပဋ္ဌာယ၊ ၍။
တယာ၊ သင်သည်။
ဂန္တုံ၊ လိုက်ခြင်းငှာ။
န သက္ကာ၊ မတတ်ကောင်း။
မေ၊ ၏။
ပတ္တစီဝရံ၊ ကို။
အာဟရ၊ ဆောင်ယူခဲ့လော။"
ဣတိ၊ သို့။
အာဟရာပေတွာ၊ ဆောင်ယူစေ၍။
ဂါမံ၊ သို့။
ပိဏ္ဍာယ၊ ငှာ။
ပါဝိသိ၊ မူပြီ။
သောပိ၊ ထိုပါလိလေယျကဆင်သည်လည်း။
သတ္ထု၊ ၏။
ယာဝ နိက္ခမနာ၊ ရွာမှထွက်လာတော်မူရာအချိန်တိုင်အောင်။
တတ္ထေဝ၊ ထိုရွာ၏ ဥပစာ၌ပင်။
ဌတွာ၊ ရပ်၍။
အာဂမနကာလေ၊ ကြွလာတော်မူရာအခါ၌။
ပစ္စုဂ္ဂမနံ၊ ခရီးဥုးကြိုဆိုခြင်းကို။
ကတွာ၊ ၍။
ပုရိမနယေနေဝ၊ ရှေး၌ဖြစ်သော နည်းဖြစ်သာလျှင်။
ဝါ၊ အသွားတုန်းကနည်းအတိုင်းသာလျှင်။
ပတ္တစီဝရံ၊ ကို။
ဂဟေတွာ၊ ယူ၍။
ဝသနဋ္ဌာနေ၊ နေရာအရပ်၌။
ဩတာရေတွာ၊ ရောက်စေ၍။
ဝါ၊ ချ၍။
ဝတ္တံ၊ ဝတ်ကို။
ဒဿေတွာ၊ မြင်သေစ၍။ (လုပ်ပြ၍)။
သာခါယ၊ သစ်ခက်ဖြင့်။
ဗီဇတိ၊ ယပ်ခတ်၏။
ရတ္တိံ၊ ညဉ့်အခါ၌။
ဝါဋ္ဌမိဂရိပန္ထနိဝါရဏတ္ထံ၊ ရဲရင့်သောသားကောင်တို့၏ ဘေးရန်ကို တားမြစ်ခြင်းအကျိုးငှာ။
မဟန္တံ၊ ကြီးစွာသော။
ဒဏ္ဍံ၊ တုတ်ကို။
သောဏ္ဍာယ၊ နှာမောင်းဖြင့်။
ဂဟေတွာ၊ ကိုင်၍။
"သတ္ထာရံ၊ ကို။
ရက္ခိဿာမိ၊ စောင့်ရှောက်အံ့။"
ဣတိ၊ ဤသို့ကြံ၍။
ယာဝ အရုဏုဂ္ဂမနာ၊ အရုဏ်တက်ရာကာလတိုင်အောင်။
ဝနသဏ္ဍဿ၊ တောအုပ်၏။
အန္တရန္တရေန၊ အကြားအကြားဖြင့်။
ဝါ၊ ၌။
ဝိစရတိ၊ လှည့်လည်၏။
တတော၊ ထိုအခါမှ။
ပဋ္ဌာယယေဝ၊ စ၍သာလျှင်။
သော ဝနသဏ္ဍော၊ သည်။
ပါလိလေယျကရက္ခိတဝနသဏ္ဍော နာမ၊ ပါလိလေယျကဆင်သည် စောင့်ရှောက်အပ်သောတောအုပ်မည်သည်။
ဇာတော ကိရ၊ ဖြစ်ခဲ့သတဲ့။
အရုဏေ၊ သည်။
ဥဂ္ဂတေ၊ တက်လသော်။
မုခေါဒကဒါနံ၊ မျက်နှာသစ်ရေကပ်လျှူခြင်းကို။
အာဒိံ ကတွာ၊ အစပြု၍။
တေနေဝ ဥပါယေန၊ ထိုနည်းလမ်းဖြင့်ပင်။
သဗ္ဗဝတ္တာနိ၊ အလုံးစုံသော ဝတ်တို့ကို။
ကရောတိ၊ ပြု၏။
အထ၊ ၌။
ဧကော၊ တစ်ကောင်သော။
မက္ကဋော၊ မျောက်သည်။
တံ ဟတ္ထိံ၊ ကို။
ဥဋ္ဌာယ၊ ထ၍။
သမုဋ္ဌာယ၊ ကောင်းစွာထ၍။
ဒိဝသေ ဒိဝသေ၊ နေ့တိုင်းနေ့တိုင်း၌။
တထာဂတဿ၊ ဖို့။
ဝါ၊ ၏အပေါ်၌။
အာဘိသမာစာရိကံ
အာဘိသမာစာရိကံ။ ။ အဘိဝိသိဋ္ဌော ဥတ္တမော+သမာစာရော အဘိသမာစာရော၊ အဘိသမာစာရေ+ဘဝံ အာဘိသမာစာရိကံ-ထူးကဲမြင့်မြတ်သော အကျင့်၌ ဖြစ်သော (ပါဝင်သော) ကျင့်ဝတ်(အံဋီ-၃,၁၄၂)၊ (တစ်နည်း) အဘိသမာစာရေဝ အဘိသမာစာရိကံ-ထူးကဲမြင့်မြတ်သောကျင့်ဝတ်၊ (တစ်နည်း) အဘိသမာစာရံ အာရဗ္ဘပညတ္တံ အာဘိသမာစာရိကံ-ထူးကဲမြင့်မြတ်သောမဂ်ဖိုလ်သီလကို အကြောင်းပြု၍ ပညတ်အပ်သော ကျင့်ဝတ်(ဝိသုဒ္ဓိ-၁, ၁၂၊ ဝိသုဒ္ဓိဋီ-၁, ၃၂၊သာရတ္ထ-၃၊ ၂၄၀)။
၊ ထူးကဲမြင့်မြတ်သော အကျင့်၌ဖြစ်သော (ပါဝင်သော) ဝတ်ကြီး,ဝတ်ငယ်ကို။
ကရောန္တံ၊ ပြုနေသည်ကို။
ဒိသွာ၊ မြင်၍။
"အဟမ္ပိ၊ သည်လည်း။
ကိဉ္စိဒေဝ၊ တစ်စုံတစ်ခုသာလျှင်ဖြစ်သော ကောင်းမှုကို။
ကရိဿာမိ၊ အံ့။"
ဣတိ၊ ဤသို့ကြံ၍။
ဝိစရန္တော၊ လှည့်လည်လသော်။
ဧကဒိဝသံ၊ ၌။
နိမ္မက္ခိကံ
နိမ္မက္ခိကံ။ ။ နတ္ထိ ဧတ္ထ မက္ခိကာတိ နိမ္မက္ခိကံ၊မက္ခိကာသဒ္ဒေန စေတ္တ မက္ခိကဏ္ဍကမ္ပိ သာမညနော ဂဟိတန္တိ ဝဒန္တိ၊-သာရတ္ထ-၁, ၄၃၆။
၊ ပျားကောင်, ပျားဥမရှိသော။
ဒဏ္ဍကမဓုံ၊ သစ်ကိုင်းငယ်၌ စွဲနေသော ပျားလပို့ကို။
ဝါ၊ ပျားအုံကို။
ဒိသွာ၊ ၍။
ဒဏ္ဍကံ၊ သစ်ကိုင်းငယ်ကို။
ဘဉ္ဇိတွာ၊ ချိုး၍။
ဒဏ္ဍကေနေဝ၊ သစ်ကိုင်းငယ်နှင့်သာ။
သဒ္ဓိံ၊ တကွ။
မဓုပဋလံ၊ ပျားသလက်ကို။
သတ္ထု၊ ၏။
သန္တိကံ၊ သို့။
အာဟရိတွာ၊ ဆောင်၍။
ကဒလိပတ္တံ၊ ငှက်ပျောရွက်ကို။
ဆိန္ဒိတွာ၊ ဖြတ်၍။
တတ္ထ၊ ထိုငှက်ပျောရွက်ပေါ်၌။
ဌပေတွာ၊ တည်စေ၍။
ဝါ၊ ထား၍။
အဒါသိ၊ ကပ်လျှူပြီ။
သတ္ထာ၊ သည်။
ဂဏှိ၊ ခံယူတော်မူပြီ။
မက္ကဋော၊ မျောက်သည်။
"ပရိဘောဂံ၊ ဘုဉ်းပေးတော်ခြင်းကို။
ကရိဿတိ နု ခေါ၊ ပြုတော်မူမည်လော။
န ကရိဿတိ (နုခေါ)၊ ပြုတော်မမူမည်လော။"
ဣတိ၊ ဤသို့နှလုံးသွင်း၍။
ဩလောကေန္တော၊ ကြည့်လသော်။
ဂဟေတွာ၊ ကိုင်၍။
နိသိန္နံ၊ ထိုင်တော်မူနေသည်ကို။
ဒိသွာ၊ ၍။
"ကိံ နု ခေါ၊ အဘယ်ကြောင့်နည်း။"
ဣတိ၊ သို့။
စိန္တေတွာ၊ စဉ်းစား၍။
ဒဏ္ဍကောဋိယံ၊ သစ်ကိုင်းဖျား၌။
ဝါ၊ ကို။
ဂဟေတွာ၊ ကိုင်၍။
ပရိဝတ္တေတွာ၊ လည်စေ၍။
ဝါ၊ လှည့်ပတ်၍။
ဥပဓာရေန္တော၊ စူးစမ်းလသော်။
အဏ္ဍကာနိ၊ ပျားဥတို့ကို။
ဒိသွာ၊ ၍။
တာနိ၊ ထိုပျားဥတို့ကို။
သဏိကံ၊ ဖြည်းဖြည်း။
အပနေတွာ၊ ဖယ်ရှား၍။
ပုန၊ တစ်ဖန်။
အဒါသိ၊ ပြီ။
သတ္ထာ၊ သည်။
ပရိဘောဂံ၊ ဘုဉ်းပေးတော်မူခြင်းကို။
အကာသိ၊ ပြီ။
သော၊ ထိုမျောက်သည်။
တုဋ္ဌမာနသော၊ နှစ်သက်သောစိတ်ရှိသည်။
(ဟုတွာ၊ ၍)။
တံ တံ သာခံ၊ ထိုထိုသစ်ကိုင်းကို။
ဂဟေတွာ၊ ကိုင်၍။
နစ္စန္တောဝ၊ ကလျက်သာလျှင်။
အဋ္ဌာသိ၊ တည်နေပြီ။
အထ၊ ထိုအခါ၌။
အဿ၊ ထိုမျောက်၏။
ဝါ၊ သည်။
ဂဟိတသာခါပိ၊ ဆွဲကိုင်အပ်သော သစ်ကိုင်းသည်လည်းကောင်း။
အက္ကန္တသာခါပိ၊ နင်းအပ်သော သစ်ကိုင်းသည်လည်းကောင်း။
ဘိဇ္ဇိံသု၊ ကျိုးကုန်ပြီ။
သော၊ ထိုမျောက်သည်။
ဧကသ္မိံ၊ တစ်ခုသောကိုယ်ရှိသည်။
ဝါ၊ စူးဝင်အပ်သော ကိုယ်ရှိသည်။ (ကိုယ်ထဲ သစ်ငုတ်စူးဝင်သွားသည်)။
(ဟုတွာ)။
သတ္ထရိ၊ မြတ်စွာဘုရား၌။
**ပသန္နေနေဝ**၊ ကြည်ညိုသည်သာဖြစ်သော။
စိတ္တေန
ပသန္နေနေဝ စိတ္တေန။ ။ ဣတ္ထမ္ဘူတလက္ခအနက်၌ တတိယာသက်(ထေရ.ဋ္ဌ-၂, ၁၀၈)။ ဓမ္မဋီ၌ "ပသန္နေနေဝ-သော၊ စိတ္တေန-ဖြင့်၊ (လက္ခိတော- မှတ်သားအပ်သော၊) သော မက္ကဋော-ထိုမျောက်သည်"ဟု ဣတ္ထမ္ဘူတလက္ခဏအနက်ပေးပုံတစ်မျိုးကို ဆို၏၊ ထို့ပြင် ကရိုဏ်းအနက်, ဟိတ်အနက်ဟုလည်းဆို၏။
၊ စိတ်ဖြင့်။
ကာလံ၊ ကို။
ကတွာ၊ ၍။
တာဝတိံသဘဝနေ၊ ဘုံ၌။
တိံသယောဇနိကေ၊ သော။
ကနကဝိမာနေ၊ ၌။
နိဗ္ဗတ္တိ၊ ပြီ။
အစ္ဆရာသဟဿပရိဝါရော၊ နတ်သမီးတစ်ထောင်အခြံအရံရှိသော။
မက္ကဋဒေဝပုတ္တောနာမ၊ မျောက်နတ်သားမည်သည်။
အဟောသိ၊ ဖြစ်ပြီ။
တတ္ထ၊ ထိုရက္ခိတောအုပ်၌။
ဟတ္ထိနာဂေန၊ ဆင်ပြောင်သည်။
ဥပဋ္ဌိမာယနဿ၊ ပြုစုလုပကျွေးအပ်သော။
တထာဂတဿ၊ ၏။
ဝသနဘာဂေါ၊ နေတော်မူသည်၏အဖြစ်သည်။
သကလဇမ္ဗုဒီပေ၊ အလုံးစုံသော ဇမ္ဗူဒိပ်၌။
ပါကဋော၊ ထင်ရှားသည်။
အဟောသိ၊ ပြီ။
သာဝတ္ထိနဂရတော၊ မြို့မှ။
အနာထပိဏ္ဍိကော၊ အနာထပိဏ်သူဌေးသည်လည်းကောင်း။
ဝိသာခါ၊ ဝိသာခါမည်သော။
မဟာဥပါသိကာ စ၊ ဥပါသိကာမကြီးလည်းကောင်း။
ဣတိဧဝမာဒီနိ၊ ဤသို့အစရှိကုန်သော။
မဟာကုလာနိ၊ ကြီးကျယ်များပြားသော အမျိုးတို့သည်။
ဝါ၊ ကြီးကျယ်များပြားသောအိမ်ထောင်စုတို့သည်။
အာနန္ဒတ္ထေရဿ၊ အား။
"ဘန္တေ! နော၊ တပည့်တော်တို့ကို။
ဝါ၊ တို့အား။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
ဒဿေထာ၊ ဖူးမြင်စေပါကုန်လော။
ဝါ၊ ပင့်ဆောင်၍ပြတော့မူပါကုန်လော။"
ဣတိ၊ သို့။
သာသနံ၊ ထိုသတင်းစကားကို။
ပဟိဏိံသု၊ ပို့ကုန်ပြီ။
ဒိသာဝါသိနော၊ အရပ်၄မျက်နှာတို့၌ နေကုန်သော။ (ထိုထိုအရပ်တို့၌နေကုန်သော)။
ပဉ္စသတာ၊ ငါးရာကုန်သော။
ဘိက္ခူပိ၊ တို့သည်လည်း။
ဝုဋ္ဌဝဿာ၊ မိုးလပတ်လုံး နေပြီးကုန်သည်။
ဝါ၊ ဝါကျွတ်ပြီးကုန်သည်။
(ဟုတွာ)။
အာနန္ဒတ္ထေရံ၊ သို့။
ဥပသင်္ကမိတွာ၊ ၍။
"အာဝုသော အာနန္ဒ၊ ငါ့ရှင်အာနန္ဒာ!
နော၊ တပည့်တော်တို့သည်။
ဘဂဝတော၊ ၏။
သမ္မုခါ၊ မျက်မှောက်တော်၌။
ဝါ၊ မှ။
ဓမ္မီ၊ တရားရှိသော။
ကထာ၊ စကားတော်ကို။
စိရဿုတာ
စိရဿုတာ။ ။ "သုယိတ္ထာတိ သုတာ၊ စိရံ+သုတာယ ဧတိဿာတိ စိရဿုတာ" ဟုပြု၊ ဤအလို သုတဟူသော သမာသ်ပုဒ်တစ်စိတ်သည် ဧတိဿာဟူသော အညပုဒ်နှင့် အရတူသောကြောင့် ဗာဟိရတ္ထဗ္ဗီဟိသမာသ်, ဘိန္နာဓိကရဏဗဟုဗ္ဗီဟိသမာသ်တည်း၊ (တစ်နည်း) "သဝနံ သုတံ၊ စိရံ+သုတံ ဧတိဿာတိ စိရဿုတာ-ကြာမြင့်စွာသော ကြားနာရခြင်းရှိပါပြီ" ဟုပြု၊ ဤအလို အဗာဟိရတ္ထဗဟုဗ္ဗီဟိသမာသ်,တုလျာဓိကရဏဗဟုဗ္ဗီဟိသမာသ်တည်း။ (နီတိသုတ္တ-၂၀၈)
၊ ကြားနာအပ်ပြီးသော တရားစကား၏ ကြာမြင့်သော ကာလရှိပါပြီ။
ဝါ၊ ကြားနာအပ်ပြီး၍ကြာမြင့်သောကာလရှိပါပြီ။
အာဝုသော အာနန္ဒ၊ န္ဒာ!
သာဓု၊ တောင်းပန်ပါ၏။
မယံ၊ တို့သည်။
ဘဂဝတော၊ ၏။
သမ္မုခါ၊ ၌။
ဓမ္မိံ၊ သော။
ကထံ၊ ကို။
သဝနာယ၊ ကြားနာခြင်းငှာ။
လဘေယျာမ၊ ရလိုပါကုန်၏။"
ဣတိ၊ သို့။
ယာစိံသု၊ တောင်းပန်ကုန်ပြီ။
ထေရော၊ အရှင်အာနန္ဒာထေရ်သည်။
"ထေ ဘိက္ခူ၊ တို့ကို။
အာဒါယ၊ ခေါ်ယူ၍။
တတ္ထ၊ ထိုရက္ခိတတောအုပ်သို့။
ဂန္တွာ၊ ၍။
တေမာသံ၊ ၃လပတ်လုံး။
ဧကဝိဟာရိနော၊ တစ်ပါးတည်း နေတော်မူသော။
တထာဂတဿ၊ ၏။
သန္တိကံ၊ သို့။
ဧတ္တကေဟိ၊ ဤမျှအတိုင်းအရှည်ရှိကုန်သော။
ဘိက္ခူဟိ၊ တို့နှင့်။
သဒ္ဓိံ၊ ဥပသင်္ကမိတုံ၊ ငှာ။
ဝါ၊ သည်။
အယုတ္တံ၊ မသင့်။"
ဣတိ၊ သို့။
စိန္တေတွာ၊ ၍။
တေ ဘိက္ခူ၊ တို့ကို။
ဗဟိ၊ အပြင်ဘက်၌။
ဌပေတွာ၊ ထား၍။
ဧကကောဝ၊ တစ်ပါးတည်းသာလျှင်။
(ဟုတွာ)။
သတ္ထာရံ၊ သို့။
ဥပသင်္ကမိ၊ ပြီ။
ပါလိလေယျကော၊ ပါလိလေယျကဆင်သည်။
တံ၊ ထိုအရှင်အာနန္ဒာထေရ်ကို။
ဒိသွာ၊ ဒဏ္ဍံ၊ တုတ်ကို။
အာဒါယ၊ ကိုင်၍။
ပက္ခန္ဒိ၊ ပြေးသွားပြီ။
သတ္ထာ၊ သည်။
ဩလောကေတွာ၊ ၍။
"ပါလိလေယျက၊ က!
အပေဟိ၊ ဖယ်လော။
အပေဟိ၊ ဖယ်လော။
မာ နိဝါရယိ၊ မတားနှင့်။
ဧသော၊ ဤရဟန်းသည်။
ဗုဒ္ဓုပဋ္ဌာကော၊ မြတ်စွာဘုရား၏အလုပ်အကျွေးတည်း။"
ဣတိ အာဟ။
သော၊ ထိုပါလိလေယျကဆင်သည်။
တတ္ထေဝ၊ ထိုအရပ်၌ပင်။
ဒဏ္ဍံ၊ ကို။
ဆဋ္ဋေတွာ၊ စွန့်၍။
ပတ္တစီဝရပဋိဂ္ဂဟဏံ၊ သပိတ်သင်္ကန်းကို လှမ်းယူခြင်းကို။
အာပုစ္ဆိ၊ ပန်ပြောပြီ။
ထေရော၊ သည်။
နာဒါသိ (န+အဒါသိ)၊ မပေး။
နာဂေါ၊ ဆင်ပြောင်သည်။
"ဥဂ္ဂဟိတဝတ္တော၊ သင်ယူအပ်ပြီးသော ကျင့်ဝတ်ရှိသည်။
သစေ ဘဝိဿတိ၊ အံ့။
(ဧဝံ သတိ)။
သတ္ထု၊ ၏။
နိသီဒနပါသာဏဖလကေ၊ ထိုင်တော်မူရာ ကျောက်ဖျာ၌။
အတ္တနော၊ ၏။
ပရိက္ခာရံ၊ ပရိက္ခရာအသုံးအဆောင်ကို။
န ဌပေဿတိ၊ ထားလိမ့်မည်မဟုတ်။"
ဣတိ စိန္တေသိ။
ထေရော၊ သည်။
ပတ္တစီဝရံ၊ ကို။
ဘူမိယံ၊ မြေ၌။
ဌပေသိ၊ ထားပြီ။
ဟိ၊ မှန်။
ဝတ္တသမ္ပန္နာ၊ ဝတ်အကျင့်နှင့်ပြည့်စုံကုန်သောတပည့်တို့သည်။
ဂရူနံ၊ ဆရာတို့၏။
အာသနေ ဝါ၊ နေရာ၌လည်းကောင်း။
သယနေ ဝါ၊ အိပ်ရာ၌လည်းကောင်း။
အတ္တနော၊ ၏။
ပရိက္ခာရံ၊ ကို။
န ဌပေန္တိ၊ မထားကုန်။
ထေရော၊ သည်။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
ဝါ၊ သို့။
ဥပသင်္ကမိတွာ၊ ၍။
ဝန္ဒိတွာ၊ ၍။
ဧကမန္တံ၊ ၌။
နိသီဒိ၊ ပြီ။
သတ္ထာ၊ သည်။
"အာနန္ဒ၊ န္ဒာ!
ဧကောဝ၊ တစ်ပါးတည်းသာ။
(ဟုတွာ)။
အာဂတော၊ လာသည်။
အသိ၊ ဖြစ်သလော?"
ဣတိ။
ပုစ္ဆိတွာ၊ ၍။
ဝါ၊ လသော်။
ပဉ္စသတေဟိ၊ ရှိကုန်သော။
ဘိက္ခူဟိ၊ တို့နှင့်။
သဒ္ဓိံ ၊အာဂတဘာဝံ၊ လာသည်၏အဖြစ်ကို။
သုတွာ၊ ၍။
"ဧတေ၊ ထိုရဟန်းတို့သည်။
ကဟံ ပန၊ အဘယ်အရပ်၌နည်း?"
ဣတိ၊ သို့။
ဝတွာ၊ မေးတော်မူ၍။
"တုမှာကံ၊ ရှင်တော်ဘုရားတို့၏။
စိတ္တံ၊ စိတ်တော်ကို။
အဇာနန္တော၊ မသိသည်။
(ဟုတွာ)။
ဗဟိ၊ ၌။
ဌပေတွာ၊ ၍။
အာဂတော၊ သည်။
အမှိ၊ ဖြစ်၏။"
ဣတိ၊ သို့။
ဝုတ္တေ၊ လျှောက်အပ်သော်။
"နေ၊ ထိုရဟန်းတို့ကို။
ပက္ကောသာဟိ၊ ခေါ်ချေလော။"
ဣတိ အာဟ။
ထေရော။
တထာ၊ ထိုမိန့်တော်မူသည့်အတိုင်း။
အကာသိ၊ ပြီ။
တေဘိက္ခူ၊ တို့သည်။
အာဂန္တွာ၊ ၍။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
ဝန္ဒိတွာ၊ ၍။
ဧကမန္တံ၊ ၌။
နိသီဒိံသု၊ ထိုင်ကုန်ပြီ။
သတ္ထာ၊ သည်။
တေဟိ၊ ထိုရဟန်းတို့နှင့်။
သဒ္ဓိံ ပဋိသတန္ထာရံ၊ စကားအဆက်အစပ်ကို။ (နှုတ်ဆက်စကားကို)။
ကတွာ၊ ၍။
တေဟိ ဘိက္ခူဟိ၊ တို့သည်။
"ဘန္တေ! ဘဂဝါ၊ သည်။ [ဟိအနက်မဲ့၊]
ဗုဒ္ဓသုခုမာလော စေဝ၊ ဘုရားဖြစ်၍ နုညံ့တော်မူသည်လည်းကောင်း။
ခတ္တိယသုခုမာလော စ၊ မင်းမျိုးဖြစ်၍ နုညံ့တော်မူသည်လည်းကောင်း။
(ဟောတိ)။
တုမှေဟိ၊ အရှင်ဘုရားတို့သည်။
တေမာသံ၊ ပတ်လုံး။
ဧကကေဟိ၊ တစ်ပါးတည်းတို့သည်။
(ဟုတွာ)။
တိဋ္ဌန္တေဟိ၊ ရပ်တော်မူကုန်လျက်လည်းကောင်း။
နိသီဒန္တေဟိ စ၊ ထိုင်တော်မူကုန်လျက်လည်းကောင်း။
ဒုက္ကရံ၊ ခဲယဉ်းသဖြင့်ပြုအပ်သောအမှုကို။
ဝါ၊ ခဲယဉ်းသော အမှုကို။
ကတံ၊ ပြုတော်မူအပ်ပါပြီ။
ဝတ္တပဋိကာရကောပိ၊ ဝတ်ကြီးဝတ်ငယ်ကိုပြုသူသည်လည််းကောင်း။
မုခေါဒကာဒိဒါယကောပိ၊ မျက်နှာသစ်ရေအစရှိသည်ကိုကပ်လျှူသူသည်လည်းကောင်း။
န+အဟောသိ မညေ၊ မရှိဘူးဟုထင်ပါ၏။"
ဣတိ။
ဝုတ္တေ၊ လျှောက်အပ်သော်။
"ဘိက္ခဝေ၊ တို့!
ပါလိလေယျကဟတ္ထိနာ၊ သည်။
မမ၊ ၏။
သဗ္ဗကိစ္စာနိ၊ အလုံးစုံသောပြုဖွယ်တို့ကို။
ကတာနိ၊ ပြုအပ်ကုန်ပြီ။
ဟိ၊ မှန်၏။
ဧဝရူပံ၊ ဤသို့သဘောရှိသော။
သဟာယံ၊ အဖော်ကို။
လဘန္တေန၊ ရလသော်။
ဝါ၊ ရသူသည်။
ဧကတောဝ၊ တပေါင်းတည်းသာလျှင်။
ဝသိတုံ၊ ငှာ။
ယုတ္တံ၊ သင့်၏။
အလဘန္တဿ၊ မရလသော်။
ဝါ၊ မရသူအား။
ဝါ၊ ၏။
ဧကစာရိကဘာဝေါဝ၊ တစ်ပါးတည်း လှည့်လည်နေထိုင်ခြင်းရှိသူ၏အဖြစ်သည်သာ။
သေယျော၊ ကောင်းမြတ်၏။"
ဣတိ။
ဝတွာ၊ ၍။
နာဂဝဂ္ဂေ၊ နာဂဝဂ်၌။
"သစေ ၊ပေ၊ နာဂေါ"တိ၊ ဟူကုန်သော
တိဿော၊ ၃ပုဒ်ကုန်သော။
ဣမာဂါထာ၊ တို့ကို။
အဘာသိ၊ ဟောတော်မူပြီ။
(ကိံ) သစေ ၊ပေ၊ နာဂေါတိ၊ သစေ၊ ပေ၊ နာဂေါဟူ၍။
အဘာသိ၊ ပြီ။
နိပကံ၊ ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်, ရင့်ကျက်သော။
ဝါ၊ ရင့်ကျက်ကြောင်းမှန်, ပညာဉာဏ်ရှိသော။
သဒ္ဓိံစရံ၊ အတူလှည့်လည်ဘက်ဖြစ်သော။
သာဓုဝိဟာရိံ၊ ဥပစာအပ္ပနာ,၂ဖြာသောမေတ္တာဖြင့်ကောင်းစွာနေလေ့ရှိသော။
ဓီရံဓီရံ။ ။ "ဓီရံန္တိ ပဏ္ဍိတံ(ဓမ္မ.ဋ္ဌ-၂, ၃၂၃)၊ ဓီရံန္တိ ဓိတိသမ္ပန္နံ(သုတ္တနိ.ဋ္ဌ-၁,၈၃)"ကို ကြည့်၍ "ဈာယတီတိ ဓီ၊ [ဈေ+ကွိ+ဤ၊ ဈကို ဓပြု၊] ဓာရေတီတိ ဝါ ဓီ၊ [ဓာ+ကွိ+ဤ၊] သင်္ခါရေသု ဓီကာရေ ဇာယတိ ဧတာယာတိ ဝါ ဓီ၊ [ဇန+ကွိ+ဤ၊ဇနကို ဓပြု၊-ဓာန်ဋီ-၁၅၂၊ ဓာဒီ၊] ဓီ ပညာ+အဿ အတ္ထီတိ ဓီရော၊ [ဓီ+ရ၊]" ဟုပြု။
တစ်နည်း။ ။ "ဓိကတပါပေါတိ ဓီရော (သုတ္တနိ.ဋ္ဌ-၁,၈၃)"ကိုကြည့်၍ "ဓီ+အဿ အတ္ထီတိ ဓီရော (မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်းရှိသူ)" ဟု ပြု၊ ဓီသဒ္ဒါ ဇီဂုစ္ဆန အနက်ဟောနိပါတ်ပုဒ်တည်း၊ (တစ်နည်း) ဓီတိ+ကတပါပေါ ဓီရော၊ (ကတပါပကိုချေ,ရလာ)"ဟုကြံ။
အခြားနည်းများ။ ။ ဓိယာ ပညာယ ရာတိ ဂဏှာတီတိ ဓီရော၊ [ဓီ+ရာ+အ၊-သာရတ္ထ-၁, ၁၉၇၊ သီဋီသစ်-၁, ၁၈၇။] ဓာရေတီတိ ဓီရော၊ [ဓာ+ရ၊ ဤလာ၊-မောဂ်-၇, ၁၄၅။] ဝိသယပရိညာဏေန ဒဟတိ ပဋိပက္ခေ သောဓေတီတိ ဓီရော၊ [ဒဟ+ရ၊ ဒကို ဓပြု, ဓ၌ အ-ကို ဤပြု, ဟကိုချေ၊-မဋီ-၃, ၄၁။] ၊ ပညာရှိသော။ ဝါ၊ ဝီရိယရှိသော။ ဝါ၊ ထွီဟုပြုအပ်သော မကောင်းမှုရှိသော။
တစ်နည်း။ ။ "ဓိကတပါပေါတိ ဓီရော (သုတ္တနိ.ဋ္ဌ-၁,၈၃)"ကိုကြည့်၍ "ဓီ+အဿ အတ္ထီတိ ဓီရော (မကောင်းမှုကို စက်ဆုပ်ခြင်းရှိသူ)" ဟု ပြု၊ ဓီသဒ္ဒါ ဇီဂုစ္ဆန အနက်ဟောနိပါတ်ပုဒ်တည်း၊ (တစ်နည်း) ဓီတိ+ကတပါပေါ ဓီရော၊ (ကတပါပကိုချေ,ရလာ)"ဟုကြံ။
အခြားနည်းများ။ ။ ဓိယာ ပညာယ ရာတိ ဂဏှာတီတိ ဓီရော၊ [ဓီ+ရာ+အ၊-သာရတ္ထ-၁, ၁၉၇၊ သီဋီသစ်-၁, ၁၈၇။] ဓာရေတီတိ ဓီရော၊ [ဓာ+ရ၊ ဤလာ၊-မောဂ်-၇, ၁၄၅။] ဝိသယပရိညာဏေန ဒဟတိ ပဋိပက္ခေ သောဓေတီတိ ဓီရော၊ [ဒဟ+ရ၊ ဒကို ဓပြု, ဓ၌ အ-ကို ဤပြု, ဟကိုချေ၊-မဋီ-၃, ၄၁။] ၊ ပညာရှိသော။ ဝါ၊ ဝီရိယရှိသော။ ဝါ၊ ထွီဟုပြုအပ်သော မကောင်းမှုရှိသော။
သဟာယံ၊ အဖော်ကို။
သစေ လဘေထ၊ အကယ်၍ရအံ့။
(ဧဝံသတိ၊ ဤသို့ရသည်ရှိသော်။)
သဗ္ဗာနိ၊ အလုံးစုံကုန်သော။
ပရိဿယာနိ
ပရိဿယာနိ ။ ။ ပုံလိင်မှ နပုံလိင်သို့ ပြန်နေသော လိင်္ဂဝိပလ္လာသ(ပါစိယော-၄၀၂)၊"သမန္တတော သေန္တိ ဂစ္ဆန္တိ ပဝတ္တန္တီတိ ပရိဿယာနိ၊[ပရိ+သိ+ အ၊]" ဟုကြံ။
၊ ခြင်္သေ့သစ်ကျား, ထင်ရှားဘယ, ရာဂစလတ်, ဖုံးကွယ်အပ်သော ဘေးရန်တို့ကို။
အဘိဘုယျ၊ လွှမ်းမိုး၍။
တေန၊ ထိုအဖော်နှင့်။
(သဒ္ဓိံ၊ အတူ။)
အတ္တမနော၊ မိမိစိတ်ရှိသည်။
ဝါ၊ နှစ်သက်သည်။
(ဟုတွာ၊ ၍။)
စရေယျ၊ ကျင့်ကြံသွားလာ, နေထိုင်ရာ၏။
နိပကံ၊ သော။
သဒ္ဓိံ စရံ၊ သော။
သာဓုဝိဟာရိံ၊ သော။
သဟာယံ၊ ကို။
နော စေ လဘေထ၊ အကယ်၍ မရအံ့။
(ဧဝံဿတိ၊ ဤသို့ မရသည်ရှိသော်။)
ရာဇာ၊ မဟာဇနကမင်းသည်။
ဝိဇိတံ၊ အောင်အပ်ပြီးသော။
ရဋ္ဌံ၊ တိုင်းပြည်ကို။
ပဟာယ၊ စွန့်ပယ်၍။
(ဧကော၊ တစ်ပါးတည်းသည်။
ဟုတွာ၊ ၍။
စရတိဣဝ၊ ကျင့်ကြံသွားလာနေထိုင်သကဲ့သို့လည်းကောင်း။
**နာဂေါ**၊ ကြီးမားသော။
**မာတင်္ဂေါ**၊ ဆင်သည်။
အရညေမာတင်္ဂရညေဝ နာဂေါ။ ။ "မာတဂေါ+အရညေ+ဣဝ နာဂေါ"ဟုဖြတ်၊ မာတင်္ဂသဒ္ဒါ ဆင်ကိုဟောသောကြောင့် နာဂသဒ္ဒါ မဟန္တအနက်ကို ဟော၏(သာရတ္ထ-၃,၃၅၂၊မဋီ-၃,၃၅၀)၊ ပါစိယော-၄၀၂-၃၌ကား "မဟန္တော အင်္ဂါ သရီရံ ဧတဿာတိ မာတင်္ဂေါ" ဟူသော ဝစနတ္ထကြောင့် မာတင်္ဂအရ ဆင်ကိုယူ၍ နာဂသဒ္ဒါ ဥတ္တမအနက်ဟောဟု ဆို၏၊ "မဟန္တံ အင်္ဂံ သရီရံ ဧတဿာတိ မာတင်္ဂေါ၊ [မဟန္တ+အင်္ဂ၊ ဟန္တကိုချေ, မ၌ဒီဃပြု၊]" ဟု ဓာန်ဋီ-၃၆၀တိုင်းရှိလျှင် ပိုကောင်းသည်။
တစ်နည်း။ ။ "မာတင်္ဂေါ-မာတင်အမျိုး၌ ဖြစ်သော၊ ဝါ-ကြီးမားသော ကိုယ်အင်္ဂါရှိသော၊ နာဂေါ-ဆင်သည်" ဟုလည်းပေးကြ၏(မိုးထိ.မဟာနိ-၂, ၅၇၄)၊"မာတင်္ဂေါတိ လဒ္ဓနာမော...ဟတ္ထိနာဂေါ"ဟူသော အဖွင့်ကို ကြည့်ပေးဟန်တူသည်၊ ဟတ္ထိနာဂေါ၌ ဟတ္ထိကို မာတင်္ဂ၏အနက်ဟုယူလျှင်ကားထိုသို့ပေးဖွယ်မလိုပါ၊"မာတင်္ဂရညေ-မာတင်္ဂတော၌၊ နာဂေါ ဣဝ-ဆင်ကဲ့သို့" ဟူသော အနက်ကား လုံးဝမသင့်။ ၊ တော၌။ ဧကော၊ တစ်စီးတည်းသည်။ (ဟုတွာစရတိ) ဣဝ၊ လှည့်လည်သွားလာသကဲ့သို့လည်းကောင်း။ (ဧဝံ၊ တူ။) ဧကော၊ တစ်ပါးတည်းသည်။ (ဟုတွာ) စရေ၊ ကျင့်ကြံသွားလာ,နေထိုင်ရာ၏။
တစ်နည်း။ ။ "မာတင်္ဂေါ-မာတင်အမျိုး၌ ဖြစ်သော၊ ဝါ-ကြီးမားသော ကိုယ်အင်္ဂါရှိသော၊ နာဂေါ-ဆင်သည်" ဟုလည်းပေးကြ၏(မိုးထိ.မဟာနိ-၂, ၅၇၄)၊"မာတင်္ဂေါတိ လဒ္ဓနာမော...ဟတ္ထိနာဂေါ"ဟူသော အဖွင့်ကို ကြည့်ပေးဟန်တူသည်၊ ဟတ္ထိနာဂေါ၌ ဟတ္ထိကို မာတင်္ဂ၏အနက်ဟုယူလျှင်ကားထိုသို့ပေးဖွယ်မလိုပါ၊"မာတင်္ဂရညေ-မာတင်္ဂတော၌၊ နာဂေါ ဣဝ-ဆင်ကဲ့သို့" ဟူသော အနက်ကား လုံးဝမသင့်။ ၊ တော၌။ ဧကော၊ တစ်စီးတည်းသည်။ (ဟုတွာစရတိ) ဣဝ၊ လှည့်လည်သွားလာသကဲ့သို့လည်းကောင်း။ (ဧဝံ၊ တူ။) ဧကော၊ တစ်ပါးတည်းသည်။ (ဟုတွာ) စရေ၊ ကျင့်ကြံသွားလာ,နေထိုင်ရာ၏။
မာတင်္ဂေါ၊ ဆင်သည်။
အရညေ၊ ၌။
ဧကော၊ သည်။
နာဂေါ၊ သော။
ဧကဿ၊ တစ်ပါးတည်း၏။
စရိတံ၊ ကျင့်ကြံသွားလာနေထိုင်ရခြင်းသည်။
သေယျော၊ မြတ်၏။
["ဧကဿ၊ သည်။
(ဟုတွာ၊ ၍။)
စရိတံ၊ သည်။
သေယျော" ဟုတစ်နည်းပေး။]
ဗာလေ၊ လူမိုက်၌။
သဟာယတာ၊ အဖော်ကောင်း၏ဖြစ်ရာ ဂုဏ်အင်္ဂါသည်။
နတ္ထိ၊ မရှိ။
(တသ္မာ၊ ထို့ကြောင့်တည်း။)
(ကသ္မာ၊ နည်း?)အပ္ပေါဿုက္ကော= ကြေင့်ကြမရှိသည်။
(ဟုတွာစရိတိ) ဣဝ၊ သို့။
(ဧဝံ၊ တူ။)
ဧကော၊ သည်။
အပ္ပေါဿုက္ကော၊ သည်။
(ဟုတွာ) စရေ၊ ရာ၏။
ပါပါနိ စ၊ မကောင်းမှုတို့ကိုလည်း။
န ကယိရာ၊ မပြုရာ။
ဂါထာပရိယောသာနေ၊ ၌။
ပဉ္စသတာပိ၊ ငါးရာလည်းဖြစ်ကုန်သော။
တေ ဘိက္ခူ၊ တို့သည်။
အရဟတ္ထေ၊ အရဟတ္ထဖိုလ်၌။
ပတိဋ္ဌဟိံသု၊ တည်ကုန်ပြီ။
အာနန္ဒတ္ထေရောပိ၊ သည်လည်း။
အနာထပိဏ္ဍိကာဒီဟိ၊ ပိဏ်သူဌေးအစရှိသူတို့သည်။
ပေသိတသာသနံ၊ ပို့အပ်သော သတင်းစကားကို။
အာရောစေတွာ၊ လျှောက်၍။
"ဘန္တေ! အနာထပိဏ္ဍိကပ္ပမုခါ၊ အနာထပိဏ်သူဌေးအမှူးရှိကုန်သော။
တေ ပဉ္စအရိယသာဝကကောဋိယော၊ ထို၅ကုဋေသော အရိယာသာဝကတို့သည်။
[တေကို လိင်္ဂဝိပလ္လာသ၊ (တစ်နည်း) အနက်မဲ့နိပါတ်ပုဒ်ကြံ၊-ဣတိ.ဋ္ဌ-၁၆၀၊ ဝိမာန.ဋ္ဌ-၁၁၂၊ထေရ.ဋ္ဌ-၁,၄၅၇။]
တုမှာကံ၊ တို့၏။
အာဂမနံ၊ ကြွလာတော်မူခြင်းကို။
ပစ္စာသီသန္တိ၊ တောင့်တနေပါကုန်၏။"
ဣတိ အာဟ။
သတ္ထာ၊ သည်။
"တေန ဟိ၊ ထိုသို့ဖြစ်လျှင်။
ပတ္ထစီဝရံ၊ ကို။
ဂဏှာဟိ၊ ယူလော။"
ဣတိ၊ ဤသို့မိန့်တော်မူ၍။
ပတ္တစီဝရံ၊ ကို။
ဂါဟာပေတွာ၊ ယူစေ၍။
နိက္ခမိ၊ ထွက်တော်မူပြီ။
နာဂေါ၊ ပါလိလေယျကဆင်ပြောင်သည်။
ဂန္တွာ၊ ၍။
ဂတမဂ္ဂေ၊ သွားအပ်သောလမ်း၌။
ဝါ၊ သွားရာလမ်း၌။
တိရိယံ၊ ကန့်လန့်။
အဋ္ဌာသိ၊ ရပ်နေပြီ။
"ဘန္တေ!
နာဂေါ၊ သည်။
ကိံ၊ ဘာကို။
ကရောတိ၊ ပြုနေပါသနည်း?"
ဣတိ၊ ဤသို့မေးလျှောက်ကုန်ပြီ။
"ဘိက္ခေဝေ၊ တို့!
တုမှာကံ၊ တို့အား။
ဘိက္ခံ၊ ဆွမ်းကို။
ဒါတုံ၊ ပေးလျှူခြင်းငှာ။
ပစ္စာသီသတိ၊ တောင့်တနေ၏။
အယံ၊ ဤဆင်ပြောင်သည်။
ဒီဃရတ္တံ၊ ရှည်စွာသောညဉ့်ပတ်လုံး။
မယှံ၊ ငါဘုရားအား။
ဥပကာရကော၊ လျော်သောကျေးဇူးကိုပြုတတ်၏။
ဝါ၊ ကျေးဇူးများ၏။
အဿ၊ ဤဆင်ပြောင်၏။
စိတ္တံ၊ ကို။
ကောပေတုံ၊ ပျက်စီးခြင်းငှာ။
န ဝဋ္ဋတိ၊ မသင့်။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့!
နိဝတ္တထ၊ ပြန်လှည့်ကြလော။"
ဣတိ၊ သို့။
သတ္ထာ၊ သည်။
တိက္ခူ၊ တို့ကို။
ဂဟေတွာ၊ ခေါ်တော်မူ၍။
နိဝတ္တိ၊ ပြန်လှည့်တော်မူပြီ။
ဟတ္ထီပိ၊ သည်လည်း။
ဝနသဏ္ဍံ၊ တောအုပ်သို့။
ပဝိသိတွာ၊ ၍။
ပနသကဒလိဖလာဒီနိ၊ ပိန္နဲသီး,ငှက်ပျောသီးအစရှကုန်သော။
နာနာဖလာနိ၊ အမျိုးမျိုးသောသစ်သီးတို့ကို။
သံဟရိတွာ၊ စုဆောင်း၍။
ရာသိံ၊ အစုအပုံကို။
ကတွာ၊ ၍။
ပုနဒိဝသေ၊ နောက်တစ်နေ့၌။
ဘိက္ခူနံ၊ တို့အား။
အဒါသိ၊ ကပ်လှူပြီ။
ပဉ္စသတာ၊ ငါးရာကုန်သော။
ဘိက္ခူ၊ တို့သည်။
သဗ္ဗာနိ၊ အလုံးစုံကုန်သော သစ်သီးတို့ကို။
ခေပေတုံ၊ ကုန်စေခြင်းငှာ။
နာသက္ခိံသု၊ မစွမ်းနိုင်ကုန်။
ဘတ္တကိစ္စပရိယောသာနေ၊ ဆွမ်းဘုန်းပေးခြင်းကိစ္စ၏အဆုံး၌။
သတ္ထာ၊ သည်။
ပတ္တစီဝရံ၊ ကို။
ဂါဟေတွာ၊ ယူစေ၍။
နိက္ခမိ၊ ထွက်တော်မူပြီ။
နာဂေါ၊ သည်။
ဘိက္ခူနံ၊ တို့၏။
အန္တရန္တရေန၊ အကြားအကြားဖြင့်။
ဝါ၊ ၌။
ဂန္တွာ၊ ၍။
သတ္ထု၊ ၏။
ပုရတော၊ ရှေ့၌။
တိရိယံ၊ ကန့်လန့်။
အဋ္ဌာသိ၊ ရပ်နေပြီ။
"ဘန္တေ!
နာဂေါ၊ သည်။
ကိံ၊ ကို။
ကရောတိ၊ နည်း?"
ဣတိ၊ ဤသို့မေးလျှောက်ကုန်ပြီ။
[ဟိ အနက်မဲ့။]
"ဘိက္ခဝေ၊ တို့!
အယံ၊ ဤဆင်ပြောင်သည်။
တုမှေ၊ တို့ကို။
ပေသေတွာ၊ စေလွှတ်၍။
မံ၊ ငါဘုရားကို။
နိဝတ္တေကုကာမော၊ ပြန်လှည့်စေခြင်းငှာ အလိုရှိ၏။"
ဣတိ၊ ဤသို့မိန့်တော်မူပြီ။
အထ၊ ၌။
နံ၊ ထိုဆင်ပြောင်ကို။
သတ္ထာ၊ သည်။
"ပါလိလေယျက၊ က!
မမ၊ ၏။
ဣဒံ ပန၊ ဤသွားခြင်းသည်ကား။
အနိဝတ္တဂမနံ၊ ပြန်လှည့်ခြင်းမရှိသော သွားခြင်းတည်း။
တဝ၊ သင်၏။
ဣမိနာ အတ္တဘာဝေန၊ ဤအတ္တဘောဖြင့်။
ဈာနံ ဝါ၊ ဈာန်သည်လည်းကောင်း။
ဝိပဿနံ ဝါ၊ ဝိပဿနာသည်လည်းကောင်း။
မဂ္ဂဖလံ ဝါ၊ မဂ်ဖိုလ်သည်လည်းကောင်း။
နတ္ထိ၊ မရှိနိုင်။
တွံ၊ သည်။
တိဋ္ဌ၊ တည်နေရစ်လော။"
ဣတိ၊ သို့။
အာဟ။
တံ၊ ထိုစကားတော်ကို။
သုတွာ။
နာဂေါ၊ သည်။
မုခေ၊ ပါးစပ်၌။
သောဏ္ဍံ၊ နှာမောင်းကို။
ပက္ခိပိတွာ၊ ထည့်၍။
ရောဒန္တော၊ ငိုလျက်။
ပစ္ဆတော ပစ္ဆတော၊ နောက်၌ နောက်၌။
ဝါ၊ နောက်က နောက်က။
အဂမာသိ၊ လိုက်ခဲ့ပြီ။
ဟိ၊ မှန်၏။
သော၊ ထိုဆင်ပြောင်သည်။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
နိဝတ္တေတုံ၊ ပြန်လှည့်စေခြင်းငှာ။
လဘန္တော၊ ရလသော်။
တေနေဝ နိယာမေန၊ ထိုနည်းဖြင့်ပင်။
ယာဝဇီဝံ၊ အသက်ထက်ဆုံး။
ပဋိဇဂ္ဂေယျ၊ ပြုစုလုပ်ကျွေးရာ၏။
ပန၊ သို့သော်လည်း။
သတ္ထာ၊ သည်။
တံ၊ ထိုဆင်ပြောင်ကို။
ဂါမူပစာရံ၊ ရွာ၏ဥပစာသို့။
ဝတွာ၊ ရောက်တော်မူလသော်။
"ပါလိလေယျက၊ က!
ဣတော၊ ဤနေရာမှ။
ပဋ္ဌာယ၊ စ၍။
တဝ၊ သင်၏။
အဘူမိ၊ နယ်မြေ မဟုတ်။
မနုဿာဝါသော၊ လူတို့၏နေရာသည်။
သပရိပန္ထော၊ ဘေးရန်နှင့်တကွဖြစ်၏။ (ဘေးအန္တရာယ်ရှိ၏။)
တွံ၊ သည်။
တိဋ္ဌ၊ တည်နေရစ်လော။"
ဣတိ အာဟ။
သော၊ ထိုဆင်ပြောင်သည်။
ရောဒမာနော၊ ငိုလျက်။
တတ္ထေဝ၊ ထိုရွာ၏ ဥပစာအရပ်၌သာ။
ဌတွာ၊ ရပ်၍။
သတ္ထရိ၊ သည်။
စက္ခုပထံ၊ မျက်စိ၏လမ်းကြောင်းကို။
ဝါ၊ မျက်စိမြင်လောက်ရာအရပ်ကို။
ဝိဇဟန္တေ၊ စွန့်လသော်။
**ဟဒယေန**၊ နှလုံး၏။
ဖလိတေန
ဟဒယေန ဖလိတေန။ ။ သတ္တမျတ္ထေ စ၌ စသဒ္ဒါဖြင့် သာမီအနက်၌ တတိယာသက်၊ (တစ်နည်း) ဣတ္ထမ္ဘုူတလက္ခအနက်ယူ၍ "ဖလိတေန-ကွဲသော၊ ဟဒယေန-နှလုံးဖြင့်"ဟုပေး၊ ဣတ္ထမ္ဘူတလက္ခဏအနက်ပေးရာ၌ 'ဖလိတေန-ကွဲသော၊ ဟဒယေန-နှလုံးဖြင့်၊ (လက္ခိတော-မှတ်သားအပ်သော၊) သော (နာဂေါ)- သည်"ဟုဓမ္မဋီ၌ ပေးစေ၏။
၊ ကွဲသည်၏အဖြစ်ကြောင့်။
ဝါ၊ ကွဲခြင်းကြောင့်။
ကာလံ၊ ကို။
ကတွာ၊ ၍။
သတ္ထရိ၊ ၌။
ပသာဒေန၊ စိတ်ကိုကြည်ညိုစေခြင်းကြောင့်။
ဝါ၊ ကြည်ညိုခြင်းကြောင့်။
တာဝတိံသဘဝနေ၊ ဘုံ၌။
တိံသယောဇနိကေ၊ ရှိသော။
ကနကဝိမာနေ၊ ၌။
အစ္ဆရာသဟဿမဇ္ဈေ၊ နတ်သမီးတစ်ထောင်တို့၏အလယ်၌။
နိဗ္ဗတ္တိ၊ ပြီ။
အဿ၊ ထိုနတ်သား၏။
နာမံ၊ နာမည်သည်။
ပါလိလေယျကဒေဝပုတ္တောယေဝ၊ ပါလိလေယျကနတ်သားသည်သာ။
အဟောသိ၊ ပြီ။
သတ္ထာပိ၊ သည်လည်း။
အနုပုဗ္ဗေန၊ အစဉ်အားဖြင့်။
ဇေတဝနံ၊ သို့။
အဂမာသိ၊ ရောက်တော်မူပြီ။
ကောသမ္ဗကာ၊ ကောသမ္ဗီမြို့ဟူသော နေရာရှိကုန်သော။
ဝါ၊ ကောသမ္ဗီမြို့၌နေကုန်သော။
ဘိက္ခူ၊ တို့သည်။
"သတ္ထာ၊ သည်။
သာဝတ္ထိံ၊ သို့။
အာဂတော ကိရ၊ ကြွလာတော်မူပြီတဲ့။"
ဣတိ သုတွာ။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
ခမာပေတုံ၊ သည်းခံတော်မူစေခြင်းငှာ။
ဝါ၊ ကန်တော့ တောင်းပန်ခြင်းငှာ။
တတ္ထ၊ ထိုဇေတဝန်ကျောင်းသို့။
အဂမံသု၊ သွားကုန်ပြီ။
ကောသလရာဇာ၊ သည်။
"ကောသမ္ဗကာ၊ ကုန်သော။
ဘဏ္ဍနကာရကာ၊ ကုန်သော။
တေ ဘိက္ခူ၊ တို့သည်။
အာဂစ္ဆန္တိ ကိရ၊ လာကုန်သတဲ့။"
ဣတိ၊ သို့။
သုတွာ၊ ၍။
သတ္ထာရံ၊ သို့။
ဥပသင်္ကမိတွာ၊ ၍။
"ဘန္တေ! အဟံ။
တေသံ၊ ထိုရဟန်းတို့အား။
မမ၊ ၏။
ဝိဇိတံ၊ နိုင်ငံသို့။
ပဝိသိတုံ၊ ငှာ။
ဝါ၊ ဝင်ခွင့်ကို။
န ဒဿာမိ၊ ပေးလိမ့်မည်မဟုတ်။
ဝါ၊ မပေးနိုင်ပါ။"
ဣတိ အာဟ။
"မဟာရာဇ၊ မင်းကြီး!
ဧတေ ဘိက္ခူ၊ ထိုရဟန်းတို့သည်။
သီလဝန္တာ၊ သီလရှိသူတို့တည်း။
ကေဝလံ၊ သက်သက်။
အညမညံ၊ အချင်းချင်း။
ဝိဝါဒန၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ပြောဆိုခြင်းကြောင့်။
မမ၊ ၏။
ဝစနံ၊ ကို။
န ဂဏှိံသု၊ မနာယူကြကုန်။
ဣဒါနိ၊ ၌။
မံ၊ ကို။
ခမာပေတုံ၊ ငှာ။
အာဂစ္ဆန္တိ၊ ကုန်၏။
မဟာရာဇ! အာဂစ္ဆန္တု၊ လာကြပါစေ။"
ဣတိ၊ ဤသို့မိန့်တော်မူပြီ။
အနာထပိဏ္ဍကောပိ၊ သည်လည်း။
"ဘန္တေ! အဟံ၊ သည်။
တေသံ၊ ထိုရဟန်းတို့အား။
ဝိဟာရံ၊ ကျောင်းသို့။
ပဝိသိတုံ၊ ငှာ။
ဝါ၊ ကို။
န ဒဿာမိ။"
ဣတိ။
ဝတွာ၊ ၍။
ဝါ၊ လသော်။
တထေဝ၊ ထိုကောသလမင်းအား မိန့်တော်မူသည့်အတိုင်းပင်။
ဘဂဝတာ၊ သည်။
ပဋိက္ခိတော၊ ပယ်မြစ်တော်မူအပ်သည်။
(ဟုတွာ၊ ၍။)
တုဏှီ အဟောသိ။
ပန၊ ဆက်ဥုးအံ့။
ဘဂဝါ၊ သည်။
သာဝတ္ထိယံ၊ သို့။
အနုပ္ပတ္တာနံ၊ ရောက်လာကုန်သော။
တေသံ၊ ထိုခိုက်ရန်ပြုတတ်ကုန်သော ရဟန်းတို့အား။
ဝါ၊ တို့ကို။
ဧကမန္တော၊ သင့်တင့်လျောက်ပတ် တစ်ခုသော အရပ်အဖို့၌။
ဝိဝိတ္တံ
ဝိဝိတ္တံ။ ။ "ဝိဝိတ္တံ-ဆိတ်ငြိမ်ရာကို၊ ကာရာပေတွာ-၍" ဟုလည်းကောင်း "ဝိဝိတ္တံ- ဆိတ်ငြိမ်သော၊ သေနာသနံ-ကို၊ ကာရာပေတွာ-၍" ဟုလည်းကောင်း ပေးကြသေး၏၊ ခိုက်ရန်ပြုသော ရဟန်းများကို တစ်နေရာတည်းမှာသီးခြားနေရာပေးစေခြင်းကိုသာ ဆိုလိုသောကြောင့် ထိုသို့ပေးခြင်းကို စဉ်းစားပါ။ [ဝိဝိစ္စီတိ ဝိဝိတ္တော, ဝိဝိတ္တာ, ဝိဝိတ္တံ၊ ဝိ+ဝိစ ဝိဝေစနေ ပုထဘာဝေ စ ဝါ+တ(ရူ-၃၇၆၊ ဓာန်ဋီ-၃၅၃)၊ ဝိ+ဝိဇိ ပုထဘာဝေ+တ(ဓာန်ဋီ-၃၅၃)။]
၊ အများမှ ကင်းဆိတ်သည်ကို။
ဝါ၊ သီးခြားဖြစ်အောင်။
ကာရာပေတွာ၊ ပြုစေတော်မူ၍။
သေနာသနံ၊ အိပ်ရာနေရာကို။
ဒါပေသိ၊ ပေးစေတော်မူပြီ။
အညေ၊ ကုန်သော။
ဘိက္ခူ၊ တို့သည်။
တေဟိ၊ ထိုခိုက်ရန်ပြုသော ရဟန်းတို့နှင့်။
သဒ္ဓိံ၊ တူ။
ဧကတော၊ တပေါင်းတည်း။
နေဝ နိသီဒန္တိ၊ မထိုင်ကုန်။
န တိဋ္ဌန္တိ၊ မရပ်တည်ကုန်။
အာဂတာဂတာ၊ ရောက်လာ,ရောက်လာသူတို့သည်။
သတ္ထာရံ၊ ကို။
ပုစ္ဆန္တိ၊ ကုန်၏။
(ကိံ)။
"ဘန္တေ၊ ရား!
ဘဏ္ဍနကာရကာ၊ ခိုက်ရန်ပြုတတ်ကုန်သော။
ကောသမ္ဗကာ၊ ကုန်သော။
ဧတ ဘိက္ခူ၊ ထိုရဟန်းတို့သည်။
ကတမေ၊ အဘယ်ရဟန်းတို့ပါနည်း?"
ဣတိ၊ ဤသို့မေးကုန်ပြီ။
သတ္ထာ၊ သည်။
"ဧတေ၊ ဤရဟန်းတို့တည်း။"
ဣတိ၊ ဤသို့မိန့်တော်မူ၍။
ဒဿေတိ၊ ပြတော်မူ၏။
"တေ၊ ထိုခိုက်ရန်ပြုသော ရဟန်းတို့သည်။
ဧတေ ကိရ၊ ဤရဟန်းတို့တဲ့။
တေ၊ တို့သည်။
ဧတေ ကိရ၊ တို့တဲ့။"
ဣတိ၊ သို့။
အာဂတာဂတေဟိ၊ ရောက်လာရောက်လာသူတို့သည်။
အင်္ဂုလိယာ၊ လက်ချောင်းဖြင့်။
ဒဿိယမာနာ၊ ပြုအပ်ကုန်လသော်။
လဇ္ဇာယ၊ ရှက်ခြင်းကြောင့်။
သီသံ၊ ဥုးခေါင်းကို။
ဥက္ခိပိတုံ၊ မော့ခြင်းငှာ။
အသက္ကောန္တာ၊ မစွမ်းနိုင်ကုန်သည်။
(ဟုတွာ)။
ဘဂဝတော၊ ၏။
ပါဒမူလေ၊ ခြေတော်ရင်း၌။
နိပဇ္ဇိတွာ၊ ပျပ်ဝပ်၍။
ဘဂဝန္တံ၊ ကို။
ခမာပေသုံ၊ သည်းခံတော်မူစေကုန်ပြီ။
ဝါ၊ ကန်တော့တောင်းပန်ကုန်ပြီ။
သတ္ထာ၊ သည်။
"ဘိက္ခဝေ၊ တို့!
ဝေါ၊ တို့သည်။
ဘာရိယံ၊ ကြီးလေးသော အမှုကို။
ကတံ၊ ပြုအပ်ပြီ။
ဟိ၊ မှန်။
တုမှေ၊ တို့သည်။
မာဒိသဿ၊ ငါကဲ့သို့ရအပ်သော။
ဗုဒ္ဓဿ၊ ၏။
သန္တိကေ၊ ၌။
ပဗ္ဗဇိတွာ၊ ၍။
မယိ၊ သည်။
သာမဂ္ဂိံ၊ ညီညွတ်သူတို့၏အဖြစ်ကို။
ကရောန္တေ၊ ပြုလသော်။
မမ၊ ၏။
ဝစနံ၊ ကို။
န ကရိတ္တ နာမ၊ မပြုခဲ့ကုန်။
ဝါ၊ မလိုက်နာခဲ့ကြကုန်။
ပေါရာဏကပဏ္ဍိတာပိ၊ ရှေး၌ဖြစ်သော ပညာရှိတို့သည်ပင်။
[အပိသဒ္ဒါ အဝဓာရဏအနက်ကြံ၊]
ဝဇ္ဈပ္ပတ္တာနံ၊ သတ်ထိုက်သူ၏ အဖြစ်သို့ရောက်ကုန်သော။
ဝါ၊ အသတ်ခံရတော့မည့်ဆဲဆဲဖြစ်ကုန်သော။
မာတာပိတူနံ၊ မိဘတို့၏။
ဩဝါဒံ၊ အဆုံးအမကို။
သုတွာ၊ ကြားရ၍။
တေသု၊ ထိုမိဘတို့ကို။
ဇီဝိတာ၊ ဇိဝိတိန္ဒြေမှ။
ဝေါရောပိယမာနေသုပိ၊ ခွင်းအပ်ပါကုန်သော်လည်း?
["ဝေါရောပိယမာနေသုပိ၊ အထူးအားဖြင့် အောက်သို့သက်ရောက်စေအပ်ပါကုန်သော်လည်း" ဟု သဒ္ဒတ္ထပေးပါ၊-သီဘာ-၃,၂၆၅။]
တံ၊ ထိုမိဘတို့၏ဩဝါဒကို။
အနတိက္ကမိတွာ၊ မကျော်လွန်မူ၍။
ပစ္ဆာ၊ နောက်၌။
ဒွီသု၊ နောက်၂ခုကုန်သော။
ရဋ္ဌေသု၊ နိုင်ငံတို့၌။
ရဇ္ဇံ၊ မင်း၏အဖြစ်ကို။
ကာရယိံသု၊ ပြုစေခဲ့ကုန်ပြီ။"
["ရဇ္ဇံ ကာရယိံသု" ၌ အနက်၃မျိုးပေးပုံကို နှာ-၆၀ ရှု။]
ဣတိ၊ သို့။
ဝတွာ၊ ၍။
ပုနဒေဝ၊ တစ်ဖန်သာလျှင်။
ကောသမ္ဗိကဇာတကံ၊ ကောသမ္ဗိကဇာတ်ကို။
ကထေတွာ၊ ၍။
"ဘိက္ခဝေ! ဧဝံ၊ သို့လျှင်။
ဒီဃာဝုကုမာရော၊ ဒီဃာဝုမင်းသားသည်။
မာတာပိတူသု၊ တို့ကို။
ဇီဝိတာ၊ မှ။
ဝေါရောပိယမာနေသုပိ၊ ကုန်သော်လည်း။
တေသံ၊ ထိုမိဘတို့၏။
ဩဝါဒံ၊ ကို။
အနတိက္ကမိတွာ၊ မူ၍။
ပစ္ဆာ၊ ၌။
ဗြဟ္မဒတ္တဿ၊ ဗြဟ္မဒတ်မင်း၏။
ဓီတရံ၊ သမီးတော်ကို။
လဘိတွာ၊ ရ၍။
ဒွီသု၊ ၂ပြည်ထောင်ကုန်သော။
ကာသိကောလရဋ္ဌေသု၊ ကာသိနိုင်ငံ, ကောသလနိုင်ငံတို့၌။
ရဇ္ဇံ၊ ကို။
ကာရေသိ၊ ပြုစေခဲ့ပြီ။
တုမှေဟိ ပန၊ သင်တို့သည်ကား။
မမ၊ ၏။
ဝစနံ၊ ကို။
အကရောန္တေဟိ၊ မပြုကုန်လသော်။
ဝါ၊ မပြုကုန်ဘဲ။
ဘာရိယံ၊ ကြီးလေးသော အမှုကို။
ကတံ၊ ပြုအပ်ပြီ။"
ဣတိ ဝတွာ၊ ၍။
ဣမံ ဂါထံ အာဟ၊ မူပြီ။
(ကိံ)။
ပရေ စ ၊ပေ၊ မေဓဂါ"တိ၊ ဟူ၍။
(အာဟ)။
စ၊ ထိုသို့ ရန်ကို ရန်ချင်း, မတုံ့လျှင်းမှ, ငြိမ်းအေးခြင်းသာ, ရှေးထုံးရှိပါသော်လည်း။
ပရေ၊ လိမ္မာမြင်သိ, ပညာရှိမှတစ်ပါး, အခြားသော ခိုက်ရန်ပြုတတ်သူတို့သည်။
ဧတ္ထ၊ ဤသံဃာ့အလယ်၌။
မယံ၊ ငါတို့သည်။
ယမာမသေ၊ ဖဲခွာရှောင်ရှား, ပျက်ဆုံးပါးလျက်, သေမင်းထံသို့ မပြတ်သွားနေကြရပါကုန်၏။
(ဣတိ၊ ဤသို့။)
န ဝိဇာနန္တိ၊ မသိကြကုန်။
ယေ စ၊ လိမ္မာမြင်သိ, အကြင်ပညာရိ့တို့သည်ကား။
တတ္ထ၊ ထိုသံဃာ့အလယ်၌။
(မယံ၊ တို့သည်။
ယမာမသေ၊ ကုန်၏။
ဣတိ၊ သို့။)
ဝိဇာနန္တိ၊ သိကြကုန်၏။
တတော၊ ထိုသို့သိခြင်းကြောင့်။
ဝါ၊ ထိုသို့သိ၍ ကျင့်ကြံခြင်းကြောင့်။
မေဓဂါ၊ ခိုက်ရန်တို့သည်။
သမ္မန္တိ၊ ငြိမ်းအေးကုန်၏။
(တစ်နည်း)
စ၊ သော်လည်း။
ပရေ၊ ဘုရား၏ဩဝါဒကို မလိုက်နာသော သူစိမ်းပြင်ပ ဖြစ်ကြသူတို့သည်။
ဧတ္ထ၊ ၌။
မယံ၊ တို့သည်။
ယမာမသေ၊ ခိုက်ရန်တိုးပွားအောင်ကြိုးစားနေကြကုန်၏။
(ဣတိ၊ ဤသို့။)
န ဝိဇာနန္တိ၊ မသိကုန်။
ယေ စ၊ တို့သည်ကား။
(မယံ၊ တို့သည်။
ယမာမသေ၊ ကုန််၏။
ဣတိ၊ သို့။)
ဝိဇာနန္တိ၊ ကုန်၏။
တတော၊ ကြောင့်။
မေဓဂါ၊ တို့သည်။
သမ္မန္တိ၊ ကုန်၏။
တတ္ထ၊ ထိုဂါထာ၌။
ပရေတိ၊ ပရေဟူသည်ကား။
ပဏ္ဍိတေ၊ ပညာရှိတို့ကို။
ထပေတွာ၊ ထား၍။
တတော၊ ထိုပညာရှိတို့မှ။
အညေ၊ အခြားကုန်သော။
ဘဏ္ဍနကာရကာ၊ ခိုက်ရန်ကိုပြုတတ်ကုန်သော ရဟန်းတို့သည်။
ပရေ နာမ၊ ပရေတို့မည်၏။
တေ၊ ထိုခိုက်ရန်ပြုတတ်သော ရဟန်းတို့သည်။
တတ္ထ သံဃ မဇ္ဈေ၊ ထိုသံဃာ့အလယ်၌။
[ဝိ.ဋ္ဌ-၃, ၄၃၃၊ မ.ဋ္ဌ-၄, ၁၄၆ ၌ "ဧတ္ထ" ဟုရှိ၏၊ "ဧတ္ထ သံဃမဇ္ဈေ-၌" ဟုပေး၊]
ကောလာဟလံ၊ ဆူဆူညံညံ ငြင်းခုံသိံကု။
[ဝိ.ဋ္ဌ-၃, ၄၃၃၊ မ.ဋ္ဌ-၄, ၁၄၆ ၌ "ကလဟံ" ဟုရှိ၏၊ "ကလဟံ-ခိုက်ရန်ကို" ဟုပေး၊]
ကရောန္တာ၊ ပြုကုန်လသော်။
ဝါ၊ ပြုကုန်သော။
[ရှေ့နည်း န ဝိဇာနန္တိ ၌ စပ်၊ နောက်နည်း မယံ၌စပ်၊]
မယံ၊ ငါတို့သည်။
ယမာမသေ, ဥပရမာမ၊ ရှောင်ကွင်းနေကြပါကုန်တကား။
ဝိနဿာမ၊ ပျက်စီးကြရပါကုန်တကား။
**သတတံ**၊ မပြတ်။
သမိတံ
သတတံ သမိတံ။ ။ သမ္မာ သမန္တတော ဝါ တနောတီတိ သတတံ-ကောင်းစွာ(ထက်ဝန်းကျင်) ချဲ့တတ်သော အမြဲမပြတ်သောအရာ၊[သံ+တနု+တ၊ "သံတတံ" ဟုဆိုလိုလျက် နိဂ္ဂဟိတ်ကိုချေ၊-ဓာန်ဋီ-၄၃၊ဋ္ဌပြု။] သမ္ဗန္ဓံ+ဣတံ ဂတံ သမိတံ၊ [သံ+ဣ+တ၊-အနုဋီ-၂,၁၃၅။] သမ္မောဘာ-၂, ၁၈၄၌ သတတံကို နိရန္တရ(အကြားမရှိအဆက်မပြတ်)အနက်ဟော ယူ၍ "သတတံ-အကြားမထင်အောင်အစဉ်အတိုင်းကျယ်ပြန့်သည်၊ သမိတံ-အကြားမလတ်အောင် ဆက်စပ်ခြင်းသို့ ရောက်သည်၊ (ဟုတွာ)" ဟုပေးတော်မူသည်။
၊ မလပ်။
မစ္စုသန္တိကံ၊ သေမင်း၏အထံသို့။
ဂစ္ဆာမ၊ သွားနေကြရပါတကား။
ဣတိ၊ သို့။
န ဝိဇာနန္တိ၊ မသိကုန်။
**ယေ စ တတ္ထ ဝိဇာနန္တီ**တိ၊ ကား။
တတ္ထ၊ ထိုသံဃာ့အလယ်၌။
ယေ ပဏ္ဍိတာ၊ အကြင်ပညာရှိတို့သည်။
[ဝိဇာနန္တိ၌စပ်။]
မယံ၊ ငါတို့သည်။
မစ္စုသန္တိကံ၊ သေမင်း၏အထံသို့။
ဂစ္ဆာမ၊ သွားနေကြရပါကုန်တကား။
ဣတိ၊ ဤသို့။
ဝိဇာနန္တိ၊ သိကုန်၏။
**တတော သမ္မန္တိ မေဓဂါ**တိ၊ ကား။
ဟိ၊ အကျိုးကား။
ဧဝံ၊ ဤသို့။
ဇာနန္တာ၊ သိကြကုန်သော။
တေ၊ ထိုပညာရှိတို့သည်။
["တေ၊ တို့သည်၊
ဇာနန္တာ၊ သိကုန်လသော်" ဟုလည်းပေး။]
ယောနိသော၊ သင့်သောအကြောင်းအားဖြင့်။
မနသိကာရံ၊ စိတ်၌ထားခြင်ကို။
ဝါ၊ နှလုံးသွင်းခြင်းကို။
ဥပ္ပာဒေတွာ၊ ဖြစ်စေ၍။
ဝါ၊ ဖြစ်စေခြင်းကြောင့်။
မေဓဂါနံ ကလဟာနံ၊ ခိုက်ရန်တို့၏။
ဝူပသမာယ၊ ငြိမ်းအေးခြင်းငှာ။
ပဋိပဇ္ဇန္တိ၊ ကျင့်ကြံကုန်၏။
ဝါ၊ ကျင့်ကြံကြိုးကုတ်အားထုတ်၏။
အထ၊ ထိုအခါ၌။
နေသံ၊ ထိုပညာရှိတို့၏။
တာယပဋိပတ္တိယာ၊ ထိုအကျင့်ကြောင့်။
တေ မေဓဂါ၊ ထိုခိုက်ရန်တို့သည်။
သမ္မန္တိ၊ ငြိမ်းအေးကုန်၏။
ဣတိ၊ ဤတွင်ဂါထာအဖွင့်တစ်နည်းအပြီးတည်း။
အထဝါ၊ ထို့ပြင်တစ်နည်းကား။
(တစ်နည်း)
အထ (ပုဗ္ဗော)၊ ရှေးဖြစ်သော။
နယော၊ နည်းသည်။
ဟောတု၊ ဖြစ်စေဥုးတော့။
ဝါ၊ ရှိစေဥုးတော့။
ဝါ (အပရော)၊ တစ်ပါးသော။
နယော၊ နည်းကို။
မယာ၊ ငါသည်။
ဝုစ္စတေ၊ ဆိုအပ်၏။
ဝါ၊ ဆိုဥုးအံ့။
[ရှေ့နည်းအလို "အထဝါ"ဟု နိပါတ်ပုဒ်တစ်ပုဒ်တည်း၊နောက်နည်းအလို "အထ+ဝါ" ဟုနိပါတ်နှစ်ပုဒ်အပေါင်းတည်း(မဓုဋီကာ-၈)။]
ပရေ စာတိ၊ ကား။
ပုဗ္ဗေ၊ ရှေး၌။
မယာ၊ ငါသည်။
မာ ဘိက္ခဝေ ဘဏ္ဍနန္တိ အာဒီနိ၊ မာ ဘိက္ခဝေ ဘဏ္ဍနံ အစရှိသော စကားတို့ကို။
("ရဟန်းတို့!မိမိတို့ဘက်၌ တိုင်ပင်ခြင်းကိုမပြုကြနှင့်" အစရှိသော စကားတို့ကို။)
ဝတွာ၊ မိန့်တော်မူ၍။
ဩဝဒိယမာနာပိ၊ ဆုံးမအပ်ပါကုန်သော်လည်းကောင်း။
မမ၊ ငါ၏။
ဩဝါဒဿ၊ ဩဝါဒကို။
အပ္ပဋိဂ္ဂဟဏေန၊ လက်မခံခြင်းကြောင့်။
အတိက္ကမနေန၊ ကျော်လွန်ခြင်းကြောင့်။
အမာမကာ၊ ငါ၏ဥစ္စာဖြစ်သော အတွင်းသာဝက မဟုတ်သူတို့သည်။
ပရေ နာမ၊ ပရတို့မည်၏။
ဝါ၊ သူစိမ်းပြင်ပတို့မည်၏။
မယံ၊ ငါတို့သည်။
ဆန္ဒာဒိဝသေန၊ ဆန္ဒအစရှိသည်တို့၏အစွမ်းဖြင့်။
မိစ္ဆာဂါဟံ၊ မှားသော အယူကို။
ဂဟေတွာ၊ ယူ၍။
ဝါ၊ ယူခြင်းကြောင့်။
ဧတ္ထ သံဃမဇ္ဈေ၊ ဤသံဃာ့အလယ်၌။
ယမာမသေ၊ အားထုတ်ကုန်၏။
ဘဏ္ဍနာဒီနံ၊ မိမိတို့ဘက်တွင် တိုင်ပင်ခြင်းအစရှိသည်တို့၏။
ဝုဒ္ဓိယာ၊ တိုးပွားခြင်းငှာ။
ဝါယမာမ၊ အားထုတ်နေကုန်၏။
ဣတိ၊ ဤသို့။
န ဝိဇာနန္တိ၊ မသိကုန်။
ပန၊ အနွယ်ကား။
ဣဒါနိ၊ ယခုအခါ၌။
ယောနိသော၊ သင့်သောအကြောင်းအားဖြင့်။
ပစ္စဝေက္ခမာနာ၊ ဆင်ခြင်ကုန်လသော်။
**တတ္ထ**၊ ထိုသင်တို့တွင့်။
**တုမှာကံ**၊ သင်တို့၏။
အန္တရေ
တတ္ထ တုမှာကံ အန္တရေ။ ။ ဂါထာ၌ တတ္ထကို "တုမှာကံ အန္တရေ" ဟုဖွင့်၏၊ ဤသို့ အန္တရေဟုလည်းကောင်း, မဇ္ဈေဟုလည်းကောင်း ဖွင့်ခြင်းသည် တတ္ထ၌ ထ ပစ္စည်း၏ နိဒ္ဓါရဏအနက်ကို ဖွင့်ခြင်းတည်း၊ မှန်၏- "တုမှာကံ အန္တရေ-သင်တို့၏လယ်၌" ဟူသော စကားသည် "ထိုသင်တို့တွင်" ဟူသော စကား၏ အဓိပ္ပာယ်နှင့်ထပ်တူကျ၏။ ကစ္စည်းဝုတ္တိ "ဗျဥ္ဇနော စ ဝိသညောဂေါ" သုတ်၏အဖွင့်၌ "တိဏ္ဏံ ဗျဉ္ဇနာနံ အန္တရေ" သည် "သုံးလုံးသော ဗျည်းတို့တွင်" ဟု နိဒ္ဓါရဏအနက်ကို ပြသကဲ့သို့တည်း။
၊ အလယ်၌။
ယေ စ ပဏ္ဍိတာ၊ အကြင်ပညာရှိတို့သည်ကား။
[ဝိဇာနန္တိ၌စပ်။]
ပုဗ္ဗေ၊ ရှေး၌။
မယံ၊ ငါတို့သည်။
ဆန္ဒာဒိဝသေန၊ ဆန္ဒအစရှိသည်တို့၏အစွမ်းဖြင့်။
ဝါယမန္တာ၊ အားထုတ်ကုန်သည်။
(ဟုတွာ၊ ၍။)
အယောနိသော၊ မသင့်သောအကြောင်းအားဖြင့်။
ပဋိပန္နာ၊ ကျင့်ခဲ့ကုန်ပြီ။
ဣတိ၊ ဤသို့။
ဝိဇာနန္တိ၊ သိကုန်၏။
တတော၊ ထိုသို့ သိကြခြင်းကြောင့်။
တေသံ၊ ထိုပညာရှိတို့၏။
သန္တိကာ၊ အထံမှ။
တေ ပဏ္ဍိတ ပုရိသေ၊ ထိုပညာရှိယောက်ျားတို့ကို။
နိဿာယ၊ မှီ၍။
ဒါနိ၊ ယခုအခါ၌။
ကလဟသင်္ခါတာ၊ ငြင်းခုံခြင်းဟုဆိုအပ်ကုန်သော။
ဣမေ မေဓဂါ၊ ဤခိုက်ရန်တို့သည်။
သမ္မန္တိ၊ ငြိမ်းပျောက်ကုန်၏။
ဣတိ အယံ၊ ဤသည်ကား။
ဧတ္ထ၊ ဤဂါထာ၌။
အတ္ထော၊ တစ်နည်းအနက်အဓိပ္ပာယ်တည်း။
ဣတိ၊ ဤတွင် ဂါထာအဖွင့်တစ်နည်းအပြီးတည်း။
ဂါထာပရိယောသာနေ၊ ၌။
သမ္ပတ္တဘိက္ခူ၊ ရောက်လာကုန်သော ရဟန်းတို့သည်။
သောတာပတ္တိဖလာဒီသု၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်တို့၌။
ပတိဋ္ဌဟိံသု၊ တည်ကြကုန်ပြီ။
ဣတိ၊ ဤတွင် ကောသမ္ဗကဝတ္ထုအပြီးတည်း။
ကောသမ္ဗကဝတ္ထုဘာသာဋီကာ ပြီး၏။