Issues
Select Version
Paṭisambhidāmaggapāḷi
Paṭisambhidāmaggapāḷi

34. Nirodhasamāpattiñāṇaniddeso

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

34. Nirodhasamāpattiñāṇaniddeso

83. Kathaṃ dvīhi balehi samannāgatattā tayo ca saṅkhārānaṃ paṭippassaddhiyā soḷasahi ñāṇacariyāhi navahi samādhicariyāhi vasibhāvatā paññā nirodhasamāpattiyā ñāṇaṃ ?
DvīhiM0.95 balehīti dve balāni – samathabalaṃ , vipassanābalaṃ .
Katamaṃ samathabalaṃ ?
Nekkhammavasena cittassekaggatā avikkhepoT1.144 samathabalaṃ .
Abyāpādavasena cittassekaggatā avikkhepo samathabalaṃ .
Ālokasaññāvasena cittassekaggatā avikkhepoP1.98 samathabalaṃ .
Avikkhepavasena cittassekaggatā avikkhepo samathabalaṃ … pe … paṭinissaggānupassī assāsavasena cittassekaggatā avikkhepo samathabalaṃ .
Paṭinissaggānupassī passāsavasena cittassekaggatā avikkhepo samathabalaṃ .
Samathabalan ti kenaṭṭhena samathabalaṃ ?
Paṭhamena jhānena nīvaraṇe na kampatīti – samathabalaṃ .
Dutiyena jhānena vitakkavicāre na kampatīti – samathabalaṃ .
Tatiyena jhānena pītiyā na kampatīti – samathabalaṃ .
Catutthena jhānena sukhadukkhe na kampatīti – samathabalaṃ .
Ākāsānañcāyatanasamāpattiyā rūpasaññāya paṭighasaññāya nānattasaññāya na kampatīti – samathabalaṃ .
Viññāṇañcāyatanasamāpattiyā ākāsānañcāyatanasaññāya na kampatīti – samathabalaṃ .
Ākiñcaññāyatanasamāpattiyā viññāṇañcāyatanasaññāya na kampatīti – samathabalaṃ .
Nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiyā ākiñcaññāyatanasaññāya na kampatīti – samathabalaṃ .
Uddhacce ca uddhaccasahagatakilese ca khandhe ca na kampati na calati na vedhatīti – samathabalaṃ .
Idaṃ samathabalaṃ .
Katamaṃ vipassanābalaṃ ?
Aniccānupassanā vipassanābalaṃ .
Dukkhānupassanā vipassanābalaṃ .
Anattānupassanā vipassanābalaṃ .
Nibbidānupassanā vipassanābalaṃ .
Virāgānupassanā vipassanābalaṃT1.145 .
Nirodhānupassanā vipassanābalaṃ .
Paṭinissaggānupassanā vipassanābalaṃ .
Rūpe aniccānupassanā vipassanābalaṃV0.91 … pe … rūpe paṭinissaggānupassanā vipassanābalaṃ .
Vedanāya … pe … saññāya … saṅkhāresu … viññāṇe … cakkhusmiṃ … pe … jarāmaraṇe aniccānupassanā vipassanābalaṃ … pe … jarāmaraṇe paṭinissaggānupassanā vipassanābalaṃ .
Vipassanābalanti kenaṭṭhena vipassanābalaṃ ?
Aniccānupassanāya niccasaññāya na kampatīti – vipassanābalaṃ .
Dukkhānupassanāya sukhasaññāya na kampatīti – vipassanābalaṃ .
Anattānupassanāya attasaññāya na kampatīti – vipassanābalaṃ .
Nibbidānupassanāya nandiyā na kampatīti – vipassanābalaṃ .
Virāgānupassanāya rāge na kampatīti – vipassanābalaṃ .
Nirodhānupassanāya samudayeP1.99 na kampatīti – vipassanābalaṃ .
Paṭinissaggānupassanāya ādāne na kampatītiM0.96 – vipassanābalaṃ .
Avijjāya ca avijjā sahagatakilese ca khandhe ca na kampati na calati na vedhatīti – vipassanābalaṃ .
Idaṃ vipassanābalaṃ .
Tayo ca saṅkhārānaṃ paṭippassaddhiyāti katamesaṃ tiṇṇannaṃ saṅkhārānaṃ paṭippassaddhiyā ?
Dutiyaṃ jhānaṃ samāpannassa vitakkavicārā vacīsaṅkhārā paṭippassaddhā honti .
Catutthaṃ jhānaṃ samāpannassa assāsapassāsā kāyasaṅkhārā paṭippassaddhā honti .
Saññāvedayitanirodhaṃ samāpannassa saññā ca vedanā ca cittasaṅkhārā paṭippassaddhā honti .
Imesaṃ tiṇṇannaṃ saṅkhārānaṃ paṭippassaddhiyāT1.146 .
84. Soḷasahi ñāṇacariyāhīti katamāhi soḷasahi ñāṇacariyāhi ?
Aniccānupassanā ñāṇacariyā , dukkhānupassanā ñāṇacariyā , anattānupassanā ñāṇacariyā , nibbidānupassanā ñāṇacariyā , virāgānupassanā ñāṇacariyā , nirodhānupassanā ñāṇacariyā , paṭinissaggānupassanā ñāṇacariyā , vivaṭṭanānupassanā ñāṇacariyā , sotāpattimaggo ñāṇacariyā , sotāpattiphalasamāpatti ñāṇacariyā , sakadāgāmimaggo ñāṇacariyā , sakadāgāmiphalasamāpatti ñāṇacariyā , anāgāmimaggo ñāṇacariyā , anāgāmiphalasamāpatti ñāṇacariyā , arahattamaggo ñāṇacariyā , arahattaphalasamāpatti ñāṇacariyā – imāhi soḷasahi ñāṇacariyāhi .
85. Navahi samādhicariyāhīti katamāhi navahi samādhicariyāhi ?
Paṭhamaṃ jhānaṃ samādhicariyā , dutiyaṃ jhānaṃ samādhicariyā , tatiyaṃ jhānaṃ samādhicariyā , catutthaṃ jhānaṃ samādhicariyā , ākāsānañcāyatanasamāpatti … pe … viññāṇañcāyatanasamāpatti … ākiñcaññāyatanasamāpatti … nevasaññānāsaññāyatanasamāpatti samādhicariyā .
Paṭhamaṃ jhānaṃ paṭilābhatthāyaV0.92 vitakko ca vicāro ca pīti ca sukhañca cittekaggatā ca … pe … nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiṃ paṭilābhatthāya vitakko ca vicāro ca pīti ca sukhañca cittekaggatā ca – imāhi navahi samādhicariyāhi .
VasītiT1.147 pañca vasiyo .
Āvajjanavasī , samāpajjanavasī , adhiṭṭhānavasīP1.100 , vuṭṭhānavasī , paccavekkhaṇāvasī .
Paṭhamaṃ jhānaṃ yatthicchakaṃ yadicchakaṃ yāvaticchakaṃ āvajjati ;
āvajjanāya dandhāyitattaṃ natthīti – āvajjanavasī .
Paṭhamaṃ jhānaṃ yatthicchakaṃ yadicchakaṃ yāvaticchakaṃ samāpajjati ;
samāpajjanāya dandhāyitattaṃ natthīti – samāpajjanavasī .
Paṭhamaṃ jhānaṃ yatthicchakaṃ yadicchakaṃ yāvaticchakaṃ adhiṭṭhātiM0.97 ;
adhiṭṭhāne dandhāyitattaṃ natthīti – adhiṭṭhānavasī .
Paṭhamaṃ jhānaṃ yatthicchakaṃ yadicchakaṃ yāvaticchakaṃ vuṭṭhāti ;
vuṭṭhāne dandhāyitattaṃ natthīti – vuṭṭhānavasī .
Paṭhamaṃ jhānaṃ yatthicchakaṃ yadicchakaṃ yāvaticchakaṃ paccavekkhati ;
paccavekkhaṇāya dandhāyitattaṃ natthīti – paccavekkhaṇāvasī .
Dutiyaṃ jhānaṃ … pe … nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiṃ yatthicchakaṃ yadicchakaṃ yāvaticchakaṃ āvajjati ;
āvajjanāya dandhāyitattaṃ natthīti – āvajjanavasī .
Nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiṃ yatthicchakaṃ yadicchakaṃ yāvaticchakaṃ samāpajjati … pe … adhiṭṭhāti … vuṭṭhāti … paccavekkhati ;
paccavekkhaṇāya dandhāyitattaṃ natthīti – paccavekkhaṇāvasī .
Imā pañca vasiyo .
Taṃ ñātaṭṭhena ñāṇaṃ , pajānanaṭṭhena paññā .
Tena vuccati –
‘‘ dvīhi balehi samannāgatattā tayo ca saṅkhārānaṃ paṭipassaddhiyā soḷasahi ñāṇacariyāhi navahi samādhicariyāhi vasībhāvatā paññā nirodhasamāpattiyā ñāṇaṃ ’’.
Nirodhasamāpattiñāṇaniddeso catuttiṃsatimo .