55. Āsavakkhayañāṇaniddeso
107. Kathaṃ catusaṭṭhiyā ākārehi tiṇṇannaṃ indriyānaṃ vasibhāvatā paññā āsavānaṃ khaye ñāṇaṃ ?
Katamesaṃ tiṇṇannaṃ indriyānaṃ ?
Anaññātaññassāmītindriyassa aññindriyassa aññātāvindriyassa .
Anaññātaññassāmītindriyaṃ kati ṭhānāni gacchati , aññindriyaṃ kati ṭhānāni gacchati , aññātāvindriyaṃ kati ṭhānāni gacchati ?
Anaññātaññassāmītindriyaṃ ekaṃ ṭhānaṃ gacchati – sotāpattimaggaṃ .
Aññindriyaṃ cha ṭhānāni gacchati – sotāpattiphalaṃ
P1.116 , sakadāgāmimaggaṃT1.170 , sakadāgāmiphalaṃ , anāgāmimaggaṃ , anāgāmiphalaṃ , arahattamaggaṃ .Aññātāvindriyaṃ ekaṃ ṭhānaṃ gacchati – arahattaphalaṃ .
Sotāpattimaggakkhaṇe anaññātaññassāmītindriyassa saddhindriyaṃ adhimokkhaparivāraṃ hoti , vīriyindriyaṃ paggahaparivāraṃ hoti , satindriyaṃ upaṭṭhānaparivāraṃ hoti , samādhindriyaṃ avikkhepaparivāraṃ hoti , paññindriyaṃ dassanaparivāraṃ hoti , manindriyaṃ vijānanaparivāraṃ hoti , somanassindriyaṃ abhisandanaparivāraṃ
M0.112 hoti , jīvitindriyaṃ pavattasantatādhipateyyaparivāraṃ hoti .Sotāpattimaggakkhaṇe jātā dhammā ṭhapetvā cittasamuṭṭhānaṃ rūpaṃ sabbeva kusalā honti , sabbeva anāsavā honti , sabbeva niyyānikā honti , sabbeva apacayagāmino honti , sabbeva lokuttarā honti , sabbeva nibbānārammaṇā honti .
Sotāpattimaggakkhaṇe anaññātaññassāmītindriyassa imāni aṭṭhindriyāni sahajātaparivārā honti , aññamaññaparivārā honti , nissayaparivārā honti , sampayuttaparivārā honti , sahagatā honti , sahajātā honti , saṃsaṭṭhā honti , sampayuttā honti .
Teva tassa ākārā ceva honti parivārā ca .
Sotāpattiphalakkhaṇe aññindriyassa saddhindriyaṃ adhimokkhaparivāraṃ hoti , vīriyindriyaṃ paggahaparivāraṃ
V0.107 hoti , satindriyaṃ upaṭṭhānaparivāraṃ hoti , samādhindriyaṃ avikkhepaparivāraṃ hoti , paññindriyaṃT1.171 dassanaparivāraṃ hoti , manindriyaṃ vijānanaparivāraṃ hoti , somanassindriyaṃ abhisandanaparivāraṃ hoti , jīvitindriyaṃ pavattasantatādhipateyyaparivāraṃ hoti .Sotāpattiphalakkhaṇe jātā dhammā sabbeva abyākatā honti , ṭhapetvā cittasamuṭṭhānaṃ rūpaṃ sabbeva anāsavā honti , sabbeva lokuttarā honti , sabbeva nibbānārammaṇā honti .
Sotāpattiphalakkhaṇe aññindriyassa imāni aṭṭhindriyāni sahajātaparivārā honti , aññamaññaparivārā honti , nissayaparivārā honti , sampayuttaparivārā honti , sahagatā honti , sahajātā honti , saṃsaṭṭhā honti , sampayuttā honti .
Teva tassa ākārā ceva honti parivārā ca .
Sakadāgāmimaggakkhaṇe
P1.117 … pe … sakadāgāmiphalakkhaṇe … pe … anāgāmimaggakkhaṇe … pe … anāgāmiphalakkhaṇe … pe … arahattamaggakkhaṇe aññindriyassa saddhindriyaṃ adhimokkhaparivāraṃ hoti … pe … jīvitindriyaṃ pavattasantatādhipateyyaparivāraṃ hoti .Arahattamaggakkhaṇe jātā dhammā ṭhapetvā cittasamuṭṭhānaṃ rūpaṃ sabbeva kusalā honti , sabbeva anāsavā honti , sabbeva niyyānikā honti , sabbeva apacayagāmino honti , sabbeva lokuttarā honti , sabbeva nibbānārammaṇā honti .
Arahattamaggakkhaṇe aññindriyassa imāni aṭṭhindriyāni sahajātaparivārā honti , aññamaññaparivārā honti , nissayaparivārā honti , sampayuttaparivārā
T1.172 honti , sahagatāM0.113 honti , sahajātā honti , saṃsaṭṭhā honti , sampayuttā honti .Teva tassa ākārā ceva honti parivārā ca .
Arahattaphalakkhaṇe aññātāvindriyassa saddhindriyaṃ adhimokkhaparivāraṃ hoti , vīriyindriyaṃ paggahaparivāraṃ hoti , satindriyaṃ upaṭṭhānaparivāraṃ hoti , samādhindriyaṃ avikkhepaparivāraṃ hoti , paññindriyaṃ dassanaparivāraṃ hoti , manindriyaṃ vijānanaparivāraṃ hoti , somanassindriyaṃ abhisandanaparivāraṃ hoti , jīvitindriyaṃ pavattasantatādhipateyyaparivāraṃ hoti .
Arahattaphalakkhaṇe jātā dhammā sabbeva abyākatā honti , ṭhapetvā cittasamuṭṭhānaṃ rūpaṃ sabbeva anāsavā honti , sabbeva lokuttarā honti , sabbeva nibbānārammaṇā honti .
Arahattaphalakkhaṇe aññātāvindriyassa imāni aṭṭhindriyāni sahajātaparivārā honti , aññamaññaparivārā honti , nissayaparivārā honti , sampayuttaparivārā honti , sahagatā honti , sahajātā honti , saṃsaṭṭhā honti , sampayuttā honti .
Teva tassa ākārā ceva honti parivārā ca .
Iti imāni aṭṭhaṭṭhakāni catusaṭṭhi honti .
Āsavāti
V0.108 katame te āsavā ?Kāmāsavo , bhavāsavo , diṭṭhāsavo , avijjāsavo .
Katthete āsavā khīyanti ?
Sotāpattimaggena anavaseso diṭṭhāsavo khīyati , apāyagamanīyo
P1.118 kāmāsavoT1.173 khīyati , apāyagamanīyo bhavāsavo khīyati , apāyagamanīyo avijjāsavo khīyati .Etthete āsavā khīyanti .
Sakadāgāmimaggena oḷāriko kāmāsavo khīyati , tadekaṭṭho bhavāsavo khīyati , tadekaṭṭho avijjāsavo khīyati .
Etthete āsavā khīyanti .
Anāgāmimaggena anavaseso kāmāsavo khīyati , tadekaṭṭho bhavāsavo khīyati , tadekaṭṭho avijjāsavo khīyati .
Etthete āsavā khīyanti .
Arahattamaggena anavaseso bhavāsavo khīyati , anavaseso avijjāsavo khīyati .
Etthete āsavā khīyanti .
Taṃ ñātaṭṭhena ñāṇaṃ , pajānanaṭṭhena paññā .
Tena vuccati –
‘‘ catusaṭṭhiyā ākārehi tiṇṇannaṃ indriyānaṃ vasibhāvatā paññā āsavānaṃ khaye ñāṇaṃ ’’.
Āsavakkhayañāṇaniddeso pañcapaññāsamo .