50. Iddhividhañāṇaniddeso
101. Kathaṃ
T1.163V0.102M0.107 kāyampi cittampi ekavavatthānatā sukhasaññañca lahusaññañca adhiṭṭhānavasena ijjhanaṭṭhe paññā iddhividhe ñāṇaṃ ?Idha bhikkhu chandasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti , vīriyasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti , cittasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti , vīmaṃsāsamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti .
So imesu catūsu iddhipādesu cittaṃ paribhāveti paridameti , muduṃ karoti kammaniyaṃ .
So imesu catūsu iddhipādesu cittaṃ paribhāvetvā paridametvā muduṃ karitvā kammaniyaṃ kāyampi citte samodahati , cittampi kāye samodahati , kāyavasena cittaṃ pariṇāmeti , cittavasena kāyaṃ pariṇāmeti , kāyavasena cittaṃ adhiṭṭhāti , cittavasena kāyaṃ adhiṭṭhāti ;
kāyavasena cittaṃ pariṇāmetvā cittavasena kāyaṃ pariṇāmetvā kāyavasena cittaṃ adhiṭṭhahitvā cittavasena kāyaṃ adhiṭṭhahitvā sukhasaññañca lahusaññañca kāye okkamitvā viharati .
So tathābhāvitena cittena parisuddhena pariyodātena iddhividhañāṇāya cittaṃ abhinīharati abhininnāmeti .
So anekavihitaṃ iddhividhaṃ paccanubhoti .
102. Ekopi hutvā bahudhā hoti , bahudhāpi hutvā eko hoti ;
āvibhāvaṃ tirobhāvaṃ ;
tirokuṭṭaṃ [ tirokuḍḍaṃ ( syā .)] tiropākāraṃ tiropabbataṃ asajjamāno gacchati , seyyathāpi ākāse ;
pathaviyāpi ummujjanimujjaṃ karoti , seyyathāpi udake ;
udakepi abhijjamāne gacchati , seyyathāpi pathaviyaṃ
T1.164 ;ākāsepi pallaṅkena kamati [ caṅkamati ( syā .) dī . ni .1.238 passitabbā ] seyyathāpi pakkhī sakuṇo imepi candimasūriye evaṃmahiddhike evaṃmahānubhāve pāṇinā parāmasati [ parimasati ( syā .)] parimajjati ;
yāva brahmalokāpi kāyena vasaṃ vatteti .
Taṃ ñātaṭṭhena ñāṇaṃ , pajānanaṭṭhena paññā .
Tena vuccati –
‘‘ kāyampi cittampi ekavavatthānatā sukhasaññañca lahusaññañca adhiṭṭhānavasena ijjhanaṭṭhe paññā iddhividhe ñāṇaṃ ’’.
Iddhividhañāṇaniddeso paññāsamo .