Issues
Select Version
Sīlakkhandhavaggapāḷi
Sīlakkhandhavaggapāḷi

Brāhmaṇapaññatti

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Brāhmaṇapaññatti

309. Atha kho bhagavato soṇadaṇḍassa brāhmaṇassa cetasā cetoparivitakkamaññāya etadahosi –
‘‘ vihaññati kho ayaṃ soṇadaṇḍo brāhmaṇoT1.153 sakena cittena .
Yaṃnūnāhaṃ soṇadaṇḍaṃ brāhmaṇaṃ sake ācariyake tevijjake pañhaṃ puccheyyan ’’ ti .
Atha kho bhagavā soṇadaṇḍaṃM1.113 brāhmaṇaṃ etadavoca –
‘‘ katihi pana , brāhmaṇa , aṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapenti ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamāno sammā vadeyya , na ca pana musāvādaṃ āpajjeyyā ’’ ti ?
310. Atha kho soṇadaṇḍassa brāhmaṇassa etadahosi –
‘‘ yaṃP1.120 vata no ahosi icchitaṃ , yaṃ ākaṅkhitaṃ , yaṃ adhippetaṃ , yaṃ abhipatthitaṃ –
‘ aho vata maṃ samaṇo gotamo sake ācariyake tevijjake pañhaṃ puccheyya , addhā vatassāhaṃ cittaṃ ārādheyyaṃ pañhassa veyyākaraṇenā ’ ti , tatra maṃ samaṇo gotamo sake ācariyake tevijjake pañhaṃ pucchati .
Addhā vatassāhaṃ cittaṃ ārādhessāmi pañhassa veyyākaraṇenā ’’ ti .
311. Atha kho soṇadaṇḍo brāhmaṇo abbhunnāmetvā kāyaṃ anuviloketvā parisaṃ bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ pañcahi , bho gotama , aṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapenti ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamāno sammā vadeyya , na ca pana musāvādaṃ āpajjeyya .
Katamehi pañcahi ?
Idha , bho gotama , brāhmaṇo ubhato sujāto hoti mātito ca pitito ca , saṃsuddhagahaṇiko yāva sattamā pitāmahayugā akkhitto anupakkuṭṭho jātivādena ;
ajjhāyako hoti mantadharo tiṇṇaṃ vedānaṃ pāragū sanighaṇḍukeṭubhānaṃ sākkharappabhedānaṃ itihāsapañcamānaṃ padako veyyākaraṇo lokāyatamahāpurisalakkhaṇesu anavayo ;
abhirūpo hotiV1.106T1.154 dassanīyo pāsādiko paramāya vaṇṇapokkharatāya samannāgato brahmavaṇṇī brahmavacchasī akhuddāvakāso dassanāya ;
sīlavā hoti vuddhasīlī vuddhasīlena samannāgato ;
paṇḍito ca hoti medhāvī paṭhamo vā dutiyo vā sujaṃ paggaṇhantānaṃ .
Imehi kho , bho gotama , pañcahi aṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapenti ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamāno sammā vadeyya , na ca pana musāvādaṃ āpajjeyyā ’’ ti .
‘‘ Imesaṃ pana , brāhmaṇa , pañcannaṃ aṅgānaṃ sakkā ekaṃ aṅgaṃ ṭhapayitvā catūhaṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapetuṃ ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamāno sammā vadeyya , na ca pana musāvādaṃ āpajjeyyā ’’ ti ?
‘‘ SakkāM1.114 , bho gotama .
Imesañhi , bho gotama , pañcannaṃ aṅgānaṃ vaṇṇaṃ ṭhapayāma .
Kiñhi vaṇṇo karissati ?
Yato kho , bho gotama , brāhmaṇo ubhato sujāto hoti mātito ca pitito ca saṃsuddhagahaṇiko yāva sattamā pitāmahayugāP1.121 akkhitto anupakkuṭṭho jātivādena ;
ajjhāyako ca hoti mantadharo ca tiṇṇaṃ vedānaṃ pāragū sanighaṇḍukeṭubhānaṃ sākkharappabhedānaṃ itihāsapañcamānaṃ padako veyyākaraṇo lokāyatamahāpurisalakkhaṇesu anavayo ;
sīlavā ca hoti vuddhasīlī vuddhasīlena samannāgato ;
paṇḍito ca hoti medhāvī paṭhamo vā dutiyo vā sujaṃ paggaṇhantānaṃ .
Imehi kho bho gotama catūhaṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapenti ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamānoT1.155 sammā vadeyya , na ca pana musāvādaṃ āpajjeyyā ’’ ti .
312.‘‘ Imesaṃ pana , brāhmaṇa , catunnaṃ aṅgānaṃ sakkā ekaṃ aṅgaṃ ṭhapayitvā tīhaṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapetuṃ ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamāno sammā vadeyya , na ca pana musāvādaṃ āpajjeyyā ’’ ti ?
‘‘ Sakkā , bho gotama .
Imesañhi , bho gotama , catunnaṃ aṅgānaṃ mante ṭhapayāma .
Kiñhi mantā karissanti ?
Yato kho , bho gotama , brāhmaṇo ubhato sujāto hoti mātito ca pitito ca saṃsuddhagahaṇiko yāva sattamā pitāmahayugā akkhitto anupakkuṭṭho jātivādena ;
sīlavā ca hoti vuddhasīlī vuddhasīlena samannāgato ;
paṇḍito ca hoti medhāvī paṭhamo vā dutiyo vā sujaṃ paggaṇhantānaṃ .
Imehi kho , bho gotama , tīhaṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapenti ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamāno sammā vadeyya , na ca pana musāvādaṃ āpajjeyyā ’’ ti .
‘‘ Imesaṃ pana , brāhmaṇa , tiṇṇaṃ aṅgānaṃ sakkā ekaṃ aṅgaṃ ṭhapayitvā dvīhaṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapetuṃ ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamāno sammā vadeyya , na ca panaV1.107 musāvādaṃ āpajjeyyā ’’ ti ?
‘‘ Sakkā , bho gotama .
Imesañhi , bho gotama , tiṇṇaṃ aṅgānaṃ jātiṃ ṭhapayāma .
Kiñhi jāti karissati ?
Yato kho , bho gotama , brāhmaṇo sīlavā hoti vuddhasīlī vuddhasīlena samannāgato ;
paṇḍito ca hotiM1.115 medhāvī paṭhamo vā dutiyo vā sujaṃ paggaṇhantānaṃ .
ImehiT1.156 kho , bho gotama , dvīhaṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapenti ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamāno sammā vadeyya , na ca pana musāvādaṃ āpajjeyyā ’’ ti .
313. EvaṃP1.122 vutte , te brāhmaṇā soṇadaṇḍaṃ brāhmaṇaṃ etadavocuṃ –
‘‘ mā bhavaṃ soṇadaṇḍo evaṃ avaca , mā bhavaṃ soṇadaṇḍo evaṃ avaca .
Apavadateva bhavaṃ soṇadaṇḍo vaṇṇaṃ , apavadati mante , apavadati jātiṃ ekaṃsena .
Bhavaṃ soṇadaṇḍo samaṇasseva gotamassa vādaṃ anupakkhandatī ’’ ti .
314. Atha kho bhagavā te brāhmaṇe etadavoca –
‘‘ sace kho tumhākaṃ brāhmaṇānaṃ evaṃ hoti –
‘ appassuto ca soṇadaṇḍo brāhmaṇo , akalyāṇavākkaraṇo ca soṇadaṇḍo brāhmaṇo , duppañño ca soṇadaṇḍo brāhmaṇo , na ca pahoti soṇadaṇḍo brāhmaṇo samaṇena gotamena saddhiṃ asmiṃ vacane paṭimantetun ’ ti , tiṭṭhatu soṇadaṇḍo brāhmaṇo , tumhe mayā saddhiṃ mantavho asmiṃ vacane .
Sace pana tumhākaṃ brāhmaṇānaṃ evaṃ hoti –
‘ bahussuto ca soṇadaṇḍo brāhmaṇo , kalyāṇavākkaraṇo ca soṇadaṇḍo brāhmaṇo , paṇḍito ca soṇadaṇḍo brāhmaṇo , pahoti ca soṇadaṇḍo brāhmaṇo samaṇena gotamena saddhiṃ asmiṃ vacane paṭimantetun ’ ti , tiṭṭhatha tumhe , soṇadaṇḍo brāhmaṇo mayā saddhiṃ paṭimantetū ’’ ti .
315. Evaṃ vutte , soṇadaṇḍo brāhmaṇo bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ tiṭṭhatu bhavaṃ gotamo , tuṇhī bhavaṃ gotamo hotu , ahameva tesaṃ sahadhammenaT1.157 paṭivacanaṃ karissāmī ’’ ti .
Atha kho soṇadaṇḍo brāhmaṇo te brāhmaṇe etadavoca –
‘‘ mā bhavanto evaṃ avacuttha , mā bhavanto evaṃ avacuttha –
‘ apavadateva bhavaṃ soṇadaṇḍo vaṇṇaṃ , apavadati mante , apavadati jātiṃ ekaṃsena .
Bhavaṃ soṇadaṇḍoP1.123 samaṇasseva gotamassa vādaṃ anupakkhandatī ’ ti .
Nāhaṃ , bho , apavadāmi vaṇṇaṃ vā mante vā jātiṃ vā ’’ ti .
316. TenaM1.116 kho pana samayena soṇadaṇḍassa brāhmaṇassa bhāgineyyo aṅgako nāma māṇavako tassaṃ parisāyaṃ nisinno hoti .
Atha kho soṇadaṇḍo brāhmaṇo te brāhmaṇe etadavocaV1.108 –
‘‘ passanti no bhonto imaṃ aṅgakaṃ māṇavakaṃ amhākaṃ bhāgineyyan ’’ ti ?
‘‘ Evaṃ , bho ’’.
‘‘ Aṅgako kho , bho , māṇavako abhirūpo dassanīyo pāsādiko paramāya vaṇṇapokkharatāya samannāgato brahmavaṇṇī brahmavacchasī akhuddāvakāso dassanāya , nāssa imissaṃ parisāyaṃ samasamo atthi vaṇṇena ṭhapetvā samaṇaṃ gotamaṃ .
Aṅgako kho māṇavako ajjhāyako mantadharo , tiṇṇaṃ vedānaṃ pāragū sanighaṇḍukeṭubhānaṃ sākkharappabhedānaṃ itihāsapañcamānaṃ padako veyyākaraṇo lokāyatamahāpurisalakkhaṇesu anavayo .
Ahamassa mante vācetā .
Aṅgako kho māṇavako ubhato sujāto mātito ca pitito ca saṃsuddhagahaṇiko yāva sattamā pitāmahayugā akkhitto anupakkuṭṭho jātivādena .
Ahamassa mātāpitaro jānāmi .
Aṅgako kho māṇavako pāṇampi haneyya , adinnampi ādiyeyyaT1.158 , paradārampi gaccheyya , musāvādampi bhaṇeyya , majjampi piveyya , ettha dāni , bho , kiṃ vaṇṇo karissati , kiṃ mantā , kiṃ jāti ?
Yato kho , bho , brāhmaṇo sīlavā ca hoti vuddhasīlī vuddhasīlena samannāgato , paṇḍito ca hoti medhāvī paṭhamo vā dutiyo vā sujaṃ paggaṇhantānaṃ .
Imehi kho , bho , dvīhaṅgehi samannāgataṃ brāhmaṇā brāhmaṇaṃ paññapenti ;
‘ brāhmaṇosmī ’ ti ca vadamāno sammā vadeyya , na ca pana musāvādaṃ āpajjeyyā ’’ ti .