Abhisaññānirodhakathā
411. Evaṃ vutte poṭṭhapādo paribbājako bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ tiṭṭhatesā , bhante , kathā , yāya mayaṃ etarahi kathāya sannisinnā .
Nesā , bhante , kathā bhagavato dullabhā bhavissati pacchāpi savanāya .
Purimāni , bhante , divasāni purimatarāni , nānātitthiyānaṃ samaṇabrāhmaṇānaṃ kotūhalasālāya sannisinnānaṃ sannipatitānaṃ abhisaññānirodhe
P1.180 kathā udapādi –‘ kathaṃ nu kho , bho , abhisaññānirodho hotī ’ ti ?
Tatrekacce evamāhaṃsu
T1.225 –‘ ahetū appaccayā purisassa saññā uppajjantipi nirujjhantipi .
Yasmiṃ samaye uppajjanti , saññī tasmiṃ samaye hoti .
Yasmiṃ samaye nirujjhanti , asaññī tasmiṃ samaye hotī ’ ti .
Ittheke abhisaññānirodhaṃ paññapenti .
‘‘ Tamañño evamāha –
‘ na kho pana metaṃ [ na kho nāmetaṃ ( sī . pī .)], bho , evaṃ bhavissati .
Saññā hi , bho , purisassa attā .
Sā ca kho upetipi apetipi .
Yasmiṃ samaye upeti , saññī tasmiṃ samaye hoti .
Yasmiṃ samaye apeti , asaññī tasmiṃ samaye hotī ’ ti .
Ittheke abhisaññānirodhaṃ paññapenti .
‘‘ Tamañño
V1.162 evamāha –‘ na kho pana metaṃ , bho , evaṃ bhavissati .
Santi hi , bho , samaṇabrāhmaṇā mahiddhikā mahānubhāvā .
Te imassa purisassa saññaṃ upakaḍḍhantipi apakaḍḍhantipi .
Yasmiṃ samaye upakaḍḍhanti , saññī tasmiṃ samaye
M1.169 hoti .Yasmiṃ samaye apakaḍḍhanti , asaññī tasmiṃ samaye hotī ’ ti .
Ittheke abhisaññānirodhaṃ paññapenti .
‘‘ Tamañño evamāha –
‘ na kho pana metaṃ , bho , evaṃ bhavissati .
Santi hi , bho , devatā mahiddhikā mahānubhāvā .
Tā imassa purisassa saññaṃ upakaḍḍhantipi apakaḍḍhantipi .
Yasmiṃ samaye upakaḍḍhanti , saññī tasmiṃ samaye hoti .
Yasmiṃ samaye apakaḍḍhanti , asaññī tasmiṃ samaye hotī ’ ti .
Ittheke abhisaññānirodhaṃ paññapenti .
‘‘ Tassa mayhaṃ , bhante , bhagavantaṃyeva ārabbha sati udapādi –
‘ aho nūna bhagavā , aho nūna sugato , yo imesaṃ dhammānaṃ sukusalo ’ ti .
Bhagavā , bhante , kusalo , bhagavā pakataññū abhisaññānirodhassa .
Kathaṃ nu kho , bhante , abhisaññānirodho hotī ’’ ti ?