Khāṇumatakabrāhmaṇagahapatikā
323. Evaṃ
M1.120V1.112P1.127T1.162 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā magadhesu cārikaṃ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ pañcamattehi bhikkhusatehi yena khāṇumataṃ nāma magadhānaṃ brāhmaṇagāmo tadavasari .Tatra sudaṃ bhagavā khāṇumate viharati ambalaṭṭhikāyaṃ .
Tena kho pana samayena kūṭadanto brāhmaṇo khāṇumataṃ ajjhāvasati sattussadaṃ satiṇakaṭṭhodakaṃ sadhaññaṃ rājabhoggaṃ raññā māgadhena seniyena bimbisārena dinnaṃ rājadāyaṃ brahmadeyyaṃ .
Tena kho pana samayena kūṭadantassa brāhmaṇassa mahāyañño upakkhaṭo hoti .
Satta ca usabhasatāni satta ca vacchatarasatāni satta ca vacchatarīsatāni satta ca ajasatāni satta ca urabbhasatāni thūṇūpanītāni honti yaññatthāya .
324. Assosuṃ kho khāṇumatakā brāhmaṇagahapatikā –
‘‘ samaṇo khalu , bho , gotamo sakyaputto sakyakulā pabbajito magadhesu cārikaṃ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ pañcamattehi bhikkhusatehi khāṇumataṃ anuppatto khāṇumate viharati ambalaṭṭhikāyaṃ .
Taṃ kho pana bhavantaṃ gotamaṃ evaṃ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato –
‘ itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā ’ ti
P1.128 .So imaṃ lokaṃ sadevakaṃ samārakaṃ
T1.163 sabrahmakaṃ sassamaṇabrāhmaṇiṃ pajaṃ sadevamanussaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedeti .So dhammaṃ deseti ādikalyāṇaṃ majjhekalyāṇaṃ pariyosānakalyāṇaṃ sātthaṃ sabyañjanaṃ kevalaparipuṇṇaṃ parisuddhaṃ brahmacariyaṃ pakāseti .
Sādhu kho pana tathārūpānaṃ arahataṃ dassanaṃ hotī ’’ ti .
325. Atha
V1.113 kho khāṇumatakā brāhmaṇagahapatikā khāṇumatā nikkhamitvā saṅghasaṅghī gaṇībhūtā yena ambalaṭṭhikā tenupasaṅkamanti . 326. Tena
M1.121 kho pana samayena kūṭadanto brāhmaṇo uparipāsāde divāseyyaṃ upagato hoti .Addasā kho kūṭadanto brāhmaṇo khāṇumatake brāhmaṇagahapatike khāṇumatā nikkhamitvā saṅghasaṅghī gaṇībhūte yena ambalaṭṭhikā tenupasaṅkamante .
Disvā khattaṃ āmantesi –
‘‘ kiṃ nu kho , bho khatte , khāṇumatakā brāhmaṇagahapatikā khāṇumatā nikkhamitvā saṅghasaṅghī gaṇībhūtā yena ambalaṭṭhikā tenupasaṅkamantī ’’ ti ?
327.‘‘ Atthi kho , bho , samaṇo gotamo sakyaputto sakyakulā pabbajito magadhesu cārikaṃ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṃ pañcamattehi bhikkhusatehi khāṇumataṃ anuppatto , khāṇumate viharati ambalaṭṭhikāyaṃ .
Taṃ kho pana bhavantaṃ gotamaṃ evaṃ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato –
‘ itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavā ’ ti .
Tamete bhavantaṃ gotamaṃ dassanāya upasaṅkamantī ’’ ti .
328. Atha kho kūṭadantassa brāhmaṇassa etadahosi –
‘‘ sutaṃ kho pana metaṃ –
‘ samaṇo
T1.164 gotamo tividhaṃ yaññasampadaṃ soḷasaparikkhāraṃ jānātī ’ ti .Na kho panāhaṃ jānāmi tividhaṃ yaññasampadaṃ soḷasaparikkhāraṃ .
Icchāmi cāhaṃ mahāyaññaṃ yajituṃ .
Yaṃnūnāhaṃ
P1.129 samaṇaṃ gotamaṃ upasaṅkamitvā tividhaṃ yaññasampadaṃ soḷasaparikkhāraṃ puccheyyan ’’ ti . 329. Atha kho kūṭadanto brāhmaṇo khattaṃ āmantesi –
‘‘ tena hi , bho khatte , yena khāṇumatakā brāhmaṇagahapatikā tenupasaṅkama .
Upasaṅkamitvā khāṇumatake brāhmaṇagahapatike evaṃ vadehi –
‘ kūṭadanto , bho , brāhmaṇo evamāha –
‘‘ āgamentu kira bhavanto , kūṭadantopi brāhmaṇo samaṇaṃ gotamaṃ dassanāya upasaṅkamissatī ’’’ ti .
‘‘ Evaṃ , bho ’’ ti kho so khattā kūṭadantassa brāhmaṇassa paṭissutvā yena khāṇumatakā brāhmaṇagahapatikā tenupasaṅkami .
Upasaṅkamitvā khāṇumatake brāhmaṇagahapatike etadavoca –
‘‘ kūṭadanto , bho , brāhmaṇo evamāha –
‘ āgamentu kira bhonto , kūṭadantopi brāhmaṇo samaṇaṃ gotamaṃ dassanāya upasaṅkamissatī ’’’ ti .