Ajitakesakambalavādavaṇṇanā
170-172.
Ajitavāde natthi dinnan ti dinnaphalābhāvaṃ sandhāya vadati .
Yiṭṭhaṃ vuccati mahāyāgo .
Hutan ti paheṇakasakkāro adhippeto .
Tampi ubhayaṃ phalābhāvameva sandhāya paṭikkhipati .
Sukatadukkaṭānan ti sukatadukkaṭānaṃ , kusalākusalānanti attho .
Phalaṃ vipākoti yaṃ phalanti vā vipākoti vā vuccati , taṃ natthīti vadati .
Natthi ayaṃ lokoti paraloke ṭhitassa ayaṃ loko natthi , natthi paro lokoti idha loke ṭhitassāpi paro loko natthi , sabbe tattha tattheva ucchijjantīti dasseti .
Natthi mātā natthi pitāti tesu sammāpaṭipattimicchāpaṭipattīnaṃ phalābhāvavasena vadati .
Natthi sattā opapātikāti cavitvā upapajjanakā sattā nāma natthīti vadati .
Cātumahābhūtikoti
V1.137 catumahābhūtamayo .Pathavī pathavikāyan ti ajjhattikapathavīdhātu bāhirapathavīdhātuṃ .
Anupetīti anuyāyati .
Anupagacchatīti tasseva vevacanaṃ .
Anugacchatītipi attho .
Ubhayenāpi upeti , upagacchatīti dasseti .
Āpādīsupi eseva nayo .
Indriyānīti
P1.166 manacchaṭṭhāni indriyāni ākāsaṃ pakkhandanti .Āsandipañcamāti nipannamañcena pañcamā , mañco ceva cattāro mañcapāde gahetvā ṭhitā cattāro purisā cāti attho .
Yāvāḷāhanāti yāva susānā .
Padānīti ‘ ayaṃ evaṃ sīlavā
M1.150 ahosi , evaṃ dussīlo ’ tiādinā nayena pavattāni guṇāguṇapadāni , sarīrameva vā ettha padānīti adhippetaṃ .Kāpotakānīti kapotavaṇṇāni , pārāvatapakkhavaṇṇānīti attho .
Bhassantāti bhasmantā , ayameva vā pāḷi .
Āhutiyoti yaṃ paheṇakasakkārādibhedaṃ dinnadānaṃ , sabbaṃ taṃ chārikāvasānameva hoti , na tato paraṃ phaladāyakaṃ hutvā gacchatīti attho .
Dattupaññattan ti dattūhi bālamanussehi paññattaṃ .
Idaṃ vuttaṃ hoti –
‘ bālehi abuddhīhi paññattamidaṃ dānaṃ , na paṇḍitehi .
Bālā denti , paṇḍitā gaṇhantī ’ ti dasseti .
Tattha pūraṇo ‘‘ karoto na karīyati pāpan ’’ ti vadanto kammaṃ paṭibāhati .
Ajito ‘‘ kāyassa bhedā ucchijjatī ’’ ti vadanto vipākaṃ paṭibāhati .
Makkhali ‘‘ natthi hetū ’’ ti vadanto ubhayaṃ paṭibāhati .
Tattha kammaṃ paṭibāhantenāpi vipāko paṭibāhito hoti , vipākaṃ paṭibāhantenāpi kammaṃ paṭibāhitaṃ hoti .
Iti sabbepete atthato ubhayappaṭibāhakā ahetukavādā ceva akiriyavādā ca natthikavādā ca honti .
Ye vā pana tesaṃ laddhiṃ gahetvā rattiṭṭhāne divāṭhāne nisinnā sajjhāyanti vīmaṃsanti , tesaṃ ‘‘ karoto na karīyati pāpaṃ , natthi hetu , natthi paccayo , mato ucchijjatī ’’ ti tasmiṃ ārammaṇe micchāsati santiṭṭhati , cittaṃ ekaggaṃ hoti , javanāni javanti , paṭhamajavane satekicchā honti , tathā dutiyādīsu , sattame buddhānampi atekicchā anivattino ariṭṭhakaṇṭakasadisā .
Tattha koci ekaṃ dassanaṃ okkamati , koci dve , koci tīṇipi , ekasmiṃ okkantepi , dvīsu
P1.167 tīsu okkantesupi , niyatamicchādiṭṭhikova hoti ;patto saggamaggāvaraṇañceva mokkhamaggāvaraṇañca , abhabbo tassattabhāvassa anantaraṃ saggampi gantuṃ , pageva mokkhaṃ .
Vaṭṭakhāṇu nāmesa satto pathavigopako , yebhuyyena evarūpassa bhavato vuṭṭhānaṃ natthi .
‘‘ Tasmā
V1.138 akalyāṇajanaṃ , āsīvisamivoragaṃ ;Ārakā parivajjeyya , bhūtikāmo vicakkhaṇo ’’ ti .