Kisāgotamītherīvatthu
246. Dvādasame
P1.378 lūkhacīvaradharānan ti tīhi lūkhehi samannāgataṃ paṃsukūlaṃ dhārentīnaṃ , kisāgotamī , aggāti dasseti .Gotamīti tassā nāmaṃ , thokaṃ kisadhātukattā pana kisāgotamīti vuccati .
Ayampi padumuttarabuddhakāle haṃsavatiyaṃ kulagehe nibbattitvā satthu dhammadesanaṃ suṇantī satthāraṃ ekaṃ bhikkhuniṃ lūkhacīvaradharānaṃ aggaṭṭhāne ṭhapentaṃ disvā adhikārakammaṃ katvā taṃ ṭhānantaraṃ patthesi .
Sā kappasatasahassaṃ devamanussesu
M1.291 saṃsaritvā imasmiṃ buddhuppāde sāvatthiyaṃ duggatakule nibbattitvā vayappattakāle ekaṃ kulaṃ agamāsi .Tattha naṃ ‘‘ duggatakulassa dhītā ’’ ti paribhaviṃsu .
Sā aparabhāge puttaṃ vijāyi , athassā sammānamakaṃsu .
So panassā dārako ādhāvitvā paridhāvitvā kīḷanavaye ṭhito kālamakāsi , tassā soko udapādi .
Sā ‘‘ ahaṃ imasmiṃyeva gehe hatalābhasakkārā hutvā puttassa jātakālato paṭṭhāya sakkāraṃ pāpuṇiṃ , ime mayhaṃ puttaṃ bahi chaḍḍetumpi vāyameyyun ’’ ti puttaṃ aṅkenādāya ‘‘ puttassa me bhesajjaṃ dethā ’’ ti gehadvārapaṭipāṭiyā vicarati .
Diṭṭhadiṭṭhaṭṭhāne manussā ‘‘ kattha te matakassa bhesajjaṃ diṭṭhapubban ’’ ti pāṇiṃ paharitvā parihāsaṃ karonti .
Sā tesaṃ kathāya neva saññattiṃ gacchati .
Atha naṃ eko paṇḍitapuriso disvā ,‘‘ ayaṃ puttasokena cittavikkhepaṃ pattā bhavissati , etissā
V1.281 pana bhesajjaṃ na añño jānissati , dasabalova jānissatī ’’ ti cintetvā evamāha –‘‘ amma , tava puttassa bhesajjaṃ
P1.379 añño jānanto nāma natthi , sadevake pana loke aggapuggalo dasabalo dhuravihāre vasati , tassa santikaṃ gantvā pucchāhī ’’ ti .Sā ‘‘ saccaṃ puriso kathetī ’’ ti puttamādāya tathāgatassa buddhāsane nisinnavelāya parisapariyante ṭhatvā ‘‘ puttassa me bhesajjaṃ detha bhagavā ’’ ti āha .
Satthā tassā upanissayaṃ disvā ‘‘ bhaddakaṃ te gotami kataṃ bhesajjatthāya idhāgacchantiyā , gaccha nagaraṃ pavisitvā koṭito paṭṭhāya sakalanagaraṃ caritvā yasmiṃ gehe koci matapubbo natthi , tato siddhatthakaṃ āharā ’’ ti āha .
Sā ‘‘ sādhu , bhante ’’ ti tuṭṭhamānasā antonagaraṃ pavisitvā paṭhamageheyeva ‘‘ dasabalo mama puttassa bhesajjatthāya siddhatthakaṃ āharāpeti , siddhatthakaṃ me dethā ’’ ti āha .
‘‘ Handa gotamī ’’ ti nīharitvā adaṃsu .
Ahaṃ evaṃ gahetuṃ na sakkomi , imasmiṃ gehe koci matapubbo nāma natthīti ?
Kiṃ vadesi gotami , ko idha matake gaṇetuṃ sakkotīti ?
‘‘ Tena hi alaṃ nāhaṃ gaṇhissāmi , dasabalo maṃ yattha matapubbo natthi , tato naṃ gaṇhāpetī ’’ ti āha .
Sā imināva niyāmena tatiyagharaṃ
M1.292 gantvā cintesi –‘‘ sakalanagare ayameva niyāmo bhavissati , idaṃ hitānukampakena buddhena diṭṭhaṃ bhavissatī ’’ ti saṃvegaṃ labhitvā tatova bahi nikkhamitvā āmakasusānaṃ gantvā puttaṃ hatthena gahetvā ,‘‘ puttaka , ahaṃ imaṃ maraṇaṃ taveva uppannanti cintesiṃ , na panetaṃ taveva , mahājanasādhāraṇo
P1.380 esa dhammo ’’ ti vatvā puttaṃ āmakasusāne chaḍḍetvā imaṃ gāthamāha –‘‘ Na gāmadhammo no nigamassa dhammo ,
Na cāpiyaṃ ekakulassa dhammo ;
Sabbassa lokassa sadevakassa ,
Eseva dhammo yadidaṃ aniccatā ’’ ti .( apa . therī 2.3.82);
Evañca pana vatvā satthu santikaṃ agamāsi .
Atha naṃ satthā ‘‘ laddho te , gotami , siddhatthako ’’ ti āha .
Niṭṭhitaṃ , bhante , siddhatthakena kammaṃ , patiṭṭhaṃ pana me dethāti āha .
Athassā satthā dhammapade imaṃ gāthamāha –
‘‘ Taṃ
V1.282 puttapasusammattaṃ , byāsattamanasaṃ naraṃ ;Suttaṃ gāmaṃ mahoghova , maccu ādāya gacchatī ’’ ti .( dha . pa .287);
Sā gāthāpariyosāne yathāṭhitāva sotāpattiphale patiṭṭhāya pabbajjaṃ yāci , satthā pabbajjaṃ anujāni .
Sā tikkhattuṃ satthāraṃ padakkhiṇaṃ katvā vanditvā bhikkhuniupassayaṃ gantvā pabbajjañca upasampadañca labhitvā nacirasseva yonisomanasikāre kammaṃ karontī vipassanaṃ vaḍḍhesi .
Athassā satthā imaṃ obhāsagāthamāha –
‘‘ Yo ca vassasataṃ jīve , apassaṃ amataṃ padaṃ ;
Ekāhaṃ jīvitaṃ seyyo , passato amataṃ padan ’’ ti .( dha . pa .114);
Sā gāthāpariyosāne arahattaṃ pattā parikkhāravalañje paramukkaṭṭhā hutvā tīhi lūkhehi samannāgataṃ cīvaraṃ pārupitvā vicari .
Aparabhāge satthā jetavane nisinno bhikkhuniyo paṭipāṭiyā ṭhānantare ṭhapento imaṃ theriṃ lūkhacīvaradharānaṃ aggaṭṭhāne ṭhapesīti .