Piṇḍolabhāradvājattheravatthu
195. Aṭṭhame
V1.154 sīhanādikānan ti sīhanādaṃ nadantānaṃ .Piṇḍolabhāradvājoti so kira arahattaṃ pattadivase avāpuraṇaṃ ādāya vihārena vihāraṃ pariveṇena pariveṇaṃ gantvā ‘‘ yassa magge vā phale vā kaṅkhā atthi , so maṃ pucchatū ’’ ti sīhanādaṃ nadanto vicari .
Buddhānampi purato ṭhatvā ‘‘ imasmiṃ
M1.154 , bhante , sāsane katabbakiccaṃ mayhaṃ matthakaṃ pattan ’’ ti sīhanādaṃ nadi .Tasmā sīhanādikānaṃ aggo nāma jāto .
Pañhakamme panassa ayamanupubbikathā – ayaṃ
P1.197 kira padumuttarabuddhakāle pabbatapāde sīhayoniyaṃ nibbatto .Satthā paccūsasamaye lokaṃ volokento tassa hetusampattiṃ disvā haṃsavatiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ sīhe gocarāya pakkante tassa vasanaguhaṃ pavisitvā ākāse pallaṅkaṃ ābhujitvā nirodhaṃ samāpajjitvā nisīdi .
Sīho gocaraṃ labhitvā nivatto guhādvāre ṭhito antoguhāyaṃ dasabalaṃ nisinnaṃ disvā ‘‘ mama vasanaṭṭhānaṃ āgantvā añño satto nisīdituṃ samattho nāma natthi , mahanto vatāyaṃ puriso , yo antoguhāyaṃ pallaṅkaṃ ābhujitvā nisinno .
Sarīrappabhāpissa samantā pharitvā gatā , mayā evarūpaṃ acchariyaṃ nadiṭṭhapubbaṃ .
Ayaṃ puriso imasmiṃ loke pūjaneyyānaṃ aggo bhavissati , mayāpissa yathāsatti yathābalaṃ sakkāraṃ kātuṃ vaṭṭatī ’’ ti jalajathalajāni nānākusumāni āharitvā bhūmito yāva nisinnapallaṅkaṭṭhānā pupphāsanaṃ santharitvā sabbarattiṃ sammukhaṭṭhāne tathāgataṃ namassamāno aṭṭhāsi .
Punadivase purāṇapupphāni apanetvā navapupphehi āsanaṃ santhari .
Eteneva niyāmena satta divasāni pupphāsanaṃ paññāpetvā balavapītisomanassaṃ nibbattetvā guhādvāre ārakkhaṃ gaṇhi .
Sattame divase satthā nirodhato vuṭṭhāya guhādvāre aṭṭhāsi .
Sīhopi migarājā tathāgataṃ tikkhattuṃ padakkhiṇaṃ katvā catūsu ṭhānesu vanditvā paṭikkamitvā aṭṭhāsi .
Satthā ‘‘ vaṭṭissati ettako upanissayo etassā ’’ ti vehāsaṃ abbhuggantvā vihārameva gato .
Sopi sīho buddhaviyogena dukkhito kālaṃ katvā haṃsavatīnagare mahāsālakule paṭisandhiṃ gaṇhitvā vayappatto ekadivasaṃ nagaravāsīhi saddhiṃ vihāraṃ gantvā dhammadesanaṃ suṇanto satthāraṃ
P1.198 ekaṃV1.155 bhikkhuṃ sīhanādikānaṃ aggaṭṭhāne ṭhapentaṃ disvā vuttanayeneva sattāhaṃ mahādānaṃ pavattetvā taṃ ṭhānantaraṃ patthetvā satthārā samijjhanabhāvaṃ disvā byākato yāvajīvaṃ kusalaṃ katvā tattha kālakato devesu ca manussesuM1.155 ca saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde rājagahanagare brāhmaṇamahāsālakule nibbatti .Nāmena bhāradvājo nāma ahosi .
So vayappatto tayo vede uggahetvā pañca māṇavasatāni mante vācento vicarati .
So attano jeṭṭhakabhāvena nimantanaṭṭhānesu sabbesaṃ bhikkhaṃ sayameva sampaṭicchi .
Eso kira īsakaṃ loladhātuko ahosi .
So tehi māṇavehi saddhiṃ ‘‘ kuhiṃ yāgu kuhiṃ bhattan ’’ ti yāgubhattakhajjakāneva pariyesamāno carati .
So gatagataṭṭhāne piṇḍameva paṭimānento caratīti piṇḍolabhāradvājo teva paññāyi .
So ekadivasaṃ satthari rājagahamanuppatte dhammakathaṃ sutvā paṭiladdhasaddho pabbajitvā vipassanāya kammaṃ karonto arahattaṃ pāpuṇi .
Arahattaṃ pattavelāyameva avāpuraṇaṃ ādāya vihārena vihāraṃ pariveṇena pariveṇaṃ gantvā ‘‘ yassa magge vā phale vā kaṅkhā atthi , so maṃ pucchatū ’’ ti sīhanādaṃ nadanto vicari .
So ekadivasaṃ rājagahaseṭṭhinā veḷuparamparāya ussāpetvā ākāse laggitaṃ jayasumanavaṇṇaṃ candanasārapattaṃ iddhiyā ādāya sādhukāraṃ dadantena mahājanena parivuto vihāraṃ āgantvā tathāgatassa hatthe ṭhapesi .
Satthā jānantova paṭipucchi –
‘‘ kuto te , bhāradvāja , ayaṃ patto laddho ’’ ti ?
So laddhakāraṇaṃ kathesi .
Satthā ‘‘ tvaṃ evarūpaṃ uttarimanussadhammaṃ mahājanassa dassesi , akattabbaṃ tayā katan ’’ ti anekapariyāyena vigarahitvā ‘‘ na , bhikkhave , gihīnaṃ uttarimanussadhammaṃ
P1.199 iddhipāṭihāriyaṃ dassetabbaṃ , yo dasseyya , āpatti dukkaṭassā ’’ ti ( cūḷava .252) sikkhāpadaṃ paññāpesi .Atha bhikkhusaṅghamajjhe kathā udapādi –
‘‘ sīhanādiyatthero arahattaṃ pattadivase bhikkhusaṅghamajjhe ‘ yassa magge vā phale vā kaṅkhā atthi , so maṃ pucchatū ’ ti kathesi .
Buddhānampi sammukhe attano arahattappattiṃ kathesi , aññe sāvakā tuṇhī ahesuṃ .
Attano sīhanādiyabhāveneva mahājanassa pasādaṃ janetvā vehāsaṃ abbhuggantvā candanasārapattañca gaṇhī ’’ ti .
Te bhikkhū ime tayopi guṇe ekato katvā satthu kathayiṃsu .
Buddhā ca nāma garahitabbayuttakaṃ garahanti , pasaṃsitabbayuttakaṃ pasaṃsantīti imasmiṃ ṭhāne therassa pasaṃsitabbayuttameva aṅgaṃ gahetvā ‘‘ tiṇṇaṃ kho pana , bhikkhave , indriyānaṃ bhāvitattā bahulīkatattā
M1.156 bhāradvājo bhikkhu aññaṃ byākāsi –‘ khīṇā jāti , vusitaṃ brahmacariyaṃ , kataṃ karaṇīyaṃ
V1.156 , nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī ’ ti .Katamesaṃ tiṇṇaṃ ?
Satindriyassa , samādhindriyassa , paññindriyassa .
Imesaṃ kho , bhikkhave , tiṇṇaṃ indriyānaṃ bhāvitattā bahulīkatattā bhāradvājo bhikkhu aññaṃ byākāsi –
‘ khīṇā jāti , vusitaṃ brahmacariyaṃ , kataṃ karaṇīyaṃ , nāparaṃ itthattāyāti pajānāmī ’’’ ti ( saṃ . ni .5.519) theraṃ pasaṃsitvā sīhanādikānaṃ bhikkhūnaṃ aggaṭṭhāne ṭhapesi .