Issues
Select Version
sāsanāre-သာသနာရေး
မြန်မာဘာသာ
Bhikkhu Bodhi
English
莊春江讀經站
繁体中文
Aṭṭhakanipātapāḷi
Aṭṭhakanipātapāḷi

1. Verañjasuttaṃ

Author: sāsanāre-သာသနာရေး @ IAPT

ဧကံ၊ သော။ သမယံ၊ ၌။ ဘဂဝါ၊ မြတ်စွာဘုရားသည်။ ဝေရဉ္ဇာယံ၊ ဝေရဉ္ဇာမြို့အနီး၌။ နဠေရုပုစိမန္ဒမူလေ၊ နဠေရုမည်သော ဘီလူး၏ တမာပင်အနီး၌။ (နဠေရုမည်သောဘီလူးသည် သိမ်းပိုက်အုပ်စိုးအပ်သော တမာပင်၏အောက်၌) ဝိဟရတိ၊ သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။
အထ ခေါ၊ ထိုအခါ၌။ (ဝေရဉ္ဇာမြို့အနီးရှိ နဠေရုတမာပင်အောက်၌ မြတ်စွာဘုရား သီတင်းသုံးနေတော်မူရာ ထိုအခါ၌) ဝေရဉ္ဇော၊ (တေရဉ္ဇာမြို့၌ ဖွားမြင်၍) တေရဉ္ဇာမြို့သားဖြစ်သော၊ ဝါ၊ ဝေရဉ္ဇာမြို့ဟူသော နေရာဌာနရှိသော။ ဗြာဟ္မဏော၊ ဥဒယမည်သော ပုဏ္ဏားသည်။ [ထို့နောက် ဤစာအုပ် စာမျက်နှာ (၂၆၊၆၂)သတ္တကနိပါတ်စာပိုဒ် (၇) ဥဂ္ဂသုတ်နှင့် စာပိုဒ်(၂၂) ဝဿကာရသုတ်ကြည့်။]။ပ။ ဧတံ၊ ကို။ အဝေါစ၊ လျှောက်ပြီ။ (ကိန္တိ၊ သို့။ အဝေါစ၊ မူ)
ဘော ဂေါတမ၊ အရှင်ဂေါတမ။ မေ၊ အကျွန်ုပ်သည်။ ဧတံ၊ ဤအကြောင်းကို။ သုတံ၊ ကြားအပ်ဖူးပါပြီ။ (ကိန္တိ၊ အဘယ်သို့။ သုတံ၊ ကြားအပ်ဖူးသနည်းဟူမူ)
သမဏော၊ ရဟန်းတော်ဖြစ်သော။ ဂေါတမော၊ ရှင်ဂေါတမသည်။ ဇိဏ္ဏေ၊ ဇရာစီးနင်း အိုမင်းကုန်သော။ (ဗျာဓိမပါ, ဇရာသက်သက်, နှိပ်စက်ယိုယွင်း အိုမင်းကုန်သော)။ ဝုဍ္ဎေ၊ အရွယ်အားဖြင့် ကြီးရင့်ကုန်သော။ မဟလ္လကေ၊ မွေးဖွားခဲ့ရာ ကာလကြာပြီး, အဘိုးကြီးဖြစ်ကုန်သော။ အဒ္ဓဂတေ၊ ရှည်လျားသောကာလကို ကျော်လွန်ကုန်သော။ တါ၊ ကာလရှည်လျား, အရွယ်သုံးပါးကို ကျော်လွန်ကုန်သော။ ဝယောအနုပ္ပတ္တေ၊ (၆၇-နှစ်, စလစ်ချိန်ထောက်) နောက်ဆုံးအရွယ်သို့ ရောက်ကုန်သော။ ဗြာဟ္မဏေ၊ ပုဏ္ဏားတို့ကို။ [တနည်း- ဇိဏ္ဏေ၊ ကာလကြာညောင်း, ဆွေဟောင်းမျိုးဟောင်း၌ ဖြစ်ကုန်သော။ ဝါ၊ ရှေးအထက်ထက်, ဆွေမျိုးအဆက်ဆက်မှ ဆင်းသက်လာကုန်သော။ ဝုဍ္ဎေ၊ သီလစသော ဂုဏ်အားဖြင့် ကြီးမြင့်ကုန်သော။ မဟလ္လကေ၊ စည်းစိမ်ဥစ္စာပေါများသည်အဖြစ်ကို ယူကုန်သော။ ဝါ၊ ပေါများသောစည်းစိမ်ဥစ္စာရှိကုန်သော။ အဒ္ဓဂတေ၊ ပုဏ္ဏားစည်းကမ်း, ကျင့်စဉ်လမ်းသို့, ဖြောင့်တန်းမတ်မတ် ကျင့်သွားတတ်ကုန်သော။ ဝယောအနုပ္ပတ္တေ၊ ၆၇-နှစ်, စလစ်ချိန်ထောက်, နောက်ဆုံးအရွယ်သို့ ရောက်ကုန်သော။ ဗြာဟ္မဏေ၊ တို့ကို။ ဤအနက်များဆိုင်ရာ ရှင်းလင်းချက်ကို ဒုတိယအကြိမ်ရိုက် ပထမတွဲနိဿယ စာမျက်နှာ (၁၇၁) ဒုကနိပါတ် စာပိုဒ်(၃၉)ကြည့်] **န အဘိဝါဒေတိ ဝါ**၊ ရှိခိုးထိုက်၏ဟု မမှတ်ထင်။န အဘိဝါဒေတိ တါ စသည်၌ ဝါသဒ္ဒါ၏အနက်။ ။ ဤ၌ ဝါသဒ္ဒါသည် သမုစ္စည်း ဝိကပ်စသော ဟောရိုးဟောစဉ် အနက်ကို မဟော၊ ဝိဘာဝန အနက်ကို ဟော၏၊ ဝိဘာဝနအနက်ဟူသည် ပင်ကို မူရင်းသဘောကို ထင်ရျားဖော်ပြခြင်းအနက်တည်း၊ "ရူပံ နိစ္စံ ဝါ အနိစ္စံ ဝါ"၌ ဝါသဒ္ဒါသည် ရုပ်၏ပင်ကို နိစ္စ အနိစ္စ သဘောကို ထင်ရှာ'ဖော်ပြသကဲံသို့ ထို့အတူ "န အဘိဝါဒေတိ ဝါ"စသည်၌ ဝါသဒ္ဒါသည်လည်း ရှိခိုးမှု, ခရိးဦးကြိုဆိုမှု, နေရာဖြင့် ဖိတ်မန်မှု မပြုထိုက်ဟု မှတ်ထင်ခြင်း ယူဆခြင်းတည်းဟူသော ပင်ကိုမူရင်းသဘောကို ထင်ရျားစွာ ဖော်ပြသည်ဟု ဆိုလိုသည်။ နိဿယခန်း၌ ထိုပင်ကို မူရင်းသဘော ဖော်ပြမှု ပေါ်လွင်အောင် (ဝါသဒ္ဒါ၏ဝိဘာဝနအနက်ပေါ်လွင်အောင်) ဋီကာဖွင့်သည့်အတိုင်း တိတိကျကျ အနက်ပြန်ဆိုထား၏။ သို့သော်" န အဘိဝါဒေတိ ဝါ- ရှိခိုးမတတ်"ဟူ၍ (တတ်)ဟူသော အသုံးအနှုန်း ထည့်ပေးရုံမျှဖြင့်လည်း ပင်ကိုသဘော ပေါ်လွင်နိုင်ပါ၏။
ဧတ္ထ ဟိ ဝါသဒ္ဒေါ ဝိဘာဝနေ နာမ အတ္ထေ "ရူပံ နိစ္စံ ဝါ အနိစ္စံ ဝါ"တိ အာဒီသု ဝိယ (အဋ္ဌကထာ)။ ဝိဘာဝနေ နာမ အတ္ထေတိ ပကတိ ဝိဘာဝနသင်္ခါ‌တေ အတ္ထေ၊ န အဘိဝါဒေတိ ဝါတိ အဘိဝါဒေတဗ္ဗန္တိ န သလ္လက္ခေတိ၊ ဧဝံ အသလ္လက္ခဏ ပကတိကောတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဝိမတိဋီကာ ပ-၆၇။
ဝါ၊ ရှိခိုးထိုက်၏ မမှတ်ထင် မယူဆသည့် ပင်ကိုသဘာဝ ရှိ၏။ (ဒိတွာ၊ တွေ့မြင်၍။ ဝါ၊ တွေ့မြင်လသော်) န ပစ္စုဋ္ဌေတိ ဝါ၊ နေရာမှ ထထိုက်၏ဟု မမှတ်ထင်။ ဝါ၊ နေရာမှ ထထိုက်၏ဟု မမှတ်ထင် မယူဆသည့် ပင်ကိုသဘာဝရှိ၏။ အာသနေန၊ နေရာဖြင့်။ န နိမန္တေတိ ဝါ၊ ဖိတ်မန်ထိုက်၏ဟု မမှတ်ထင်။ ဝါ၊ ဖိတ်မန်ထိုက်၏ ဟု မမှတ်ထင် မယူဆသည့် ပင်ကို သဘာဝရှိ၏။ [တနည်း- န အဘိဝါဒေတိ ဝါ၊ ထင်။ ဝါ၊ ၏။ န ပစ္စုဋ္ဌေတိ ဝါ၊ ထ၍ ခရီးဦးကြိုဆိုထိုက်၏ဟု မမှတ်ထင်။ ဝါ၊ ....မမှတ်ထင် မယူဆသည့် ပင်ကိုသဘာဝ ရှိ၏။ အာသနေန၊ ဖြင့်။ န နိမန္တေတိ ဝါ၊ ထင်။ ဝါ၊ ၏။ ဒိသွာပုဒ် မထည့်ခြင်းမျှသာ ထူးသည်] ဣတိ၊ သို့။ သုတံ၊ ကြားအပ်ဖူးပါပြီ။]
ဘော ဂေါတမ၊ မ။ တတိဒံ၊ ထိုအကျွန်ုပ်ကြားအပ်ဖူးသော အကြောင်းသည်။ တထေဝ၊ ထိုကြားဖူးသည့်အတိုင်း ဟုတ်မှန်သည်သာတည်း။ (ကသ္မာ၊ အဘယ့်ကြောင့်နည်းဟူမူ)
ဟိ၊ အကြင်ကြောင့်။ ဘဝံ ဂေါတမော၊ အရှင်ဂေါတမသည်။ ဇိဏ္ဏေ၊ ကုန်သော။ ဝုဍ္ဎေ၊ ကုန်သော။ မဟလ္လကေ၊ ကုန်သော။ အဒ္ဓဂတေ၊ ကုန်သော။ ဝယောအနုပ္ပတ္တေ၊ ကုန်သော။ ဗြာဟ္မဏ၊ တို့ကို။ **န အဘိဝါဒေတိ ဝါ**၊ ရှိလည်းမခိုး။ ဝိဘာဝနတ္ထမဟုတ်သော ဝါသဒ္ဒါ၏အနက် ။ ။ "န သမဏေ ဂေါတမော"အစချီသော ရှေးယခင်ဝါကျ၌ အသက်ကြီးသူတို့ကို မြတ်စွာဘုရားက ရှိမခိုးခြင်းစသော အလေ့အထ သဘာတတို့ကို ပုဏ္ဏားက တဆင့်ကြားအနေဖြင့် ပြောပြနေခြင်းဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ထိုရှေးယခင်ဝါကျ၌ "န အဘိဝါ ဒေတိ ဝါ" စသည်၌ ဝါသဒ္ဒါသည် (အဋ္ဌကထာဖွင့်သည့်အတိုင်း) ဝိဘာဝနအနက်ဟော ဖြစ်၏။ တဖန် ထိုရှိမခိုးခြင်း စသည်တို့ကို ပုဏ္စားက မိမိကိုယ်တိုင်ဒိဋ္ဌ မြင်တွေ့ရသည့်အတိုင်း ပြောပြနေသော ဤယခု "န ဟိ ဘဝံ"အစချီသော ဝါကျ၌ကား ဝါသဒ္ဒါသည် ဝိဘာဝနအနက်ဟော မဖြစ်သင့်၊ သမုစ္စည်းအနက်, အနိယမအနက်ဟောသာ ဖြစ်သင့်၏။ (ဒိသွာ၊ ၍။ ဝါ၊ သော်)။ န ပစ္စုဋ္ဌေတိ ဝါ၊ နေရာမှလည်းမထ။ အာသနေန၊ နေရာဖြင့်။ န နိမန္တေတိ ဝါ၊ မဖိတ်မန်လည်း မဖိတ်မန်။ (ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်။ တထေဝ၊ ထိုကြားဖူးသည့်အတိုင်း ဟုတ်မှန်သည်သာတည်း။)
ဘော ဂေါတမ မ။ တယိဒံ၊ ထိုရှိခိုးမှုစသည်ကို မပြုခြင်းသည်။ န သမ္ပန္နမေဝ၊ မသင့်လျော်သည်သာတည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေါစ၊ လျှောက်ထားပြီ)။
ဗြာဟ္မဏ၊ ပုဏ္ဏား။ ယံ၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်ကို။ အဟံ၊ ငါဘုရားသည်။ အဘိဝါဒေယျံ ဝါ၊ ရှိခိုးမှုလည်း ရှိခိုးထိုက်၏။ ပစ္စုဋ္ဌေယျံ ဝါ၊ နေရာမှထ၍ ခရီးဦးကြိုဆိုမူလည်း ကြိုဆိုထိုက်၏။ အာသနေန၊ နေရာဖြင့်။ နိမန္တေယျံ ဝါ၊ ဖိတ်မန်မူလည်း ဖိတ်မန်ထိုက်၏။ တံ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို။ (ရှိခိုးခြင်း စသည်ဖြင့် ငါက အရိုအသေပြုထိုက်သော ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို)။ သဒေဝကေ၊ အောက်ကာမာဝစရ နတ်ပြည်ငါးထပ်ရှိ နတ်အပေါင်းနှင့်လည်း တကွဖြစ်သော။ သမာရကေ၊ မာရ်မင်းအမှူးထား, ဝသဝတ္တီဘုံသား နတ်အပေါင်းနှင့်လည်းတကွဖြစ်‌သော။ သဗြဟ္မကေ၊ (၂၀)သော ဗြဟ္မာအပေါင်းနှင့်လည်းတကွ ဖြစ်သော။ လောကေ၊ ဩကာသလောက၌လည်းကောင်း။ [နောက်ထပ် အနက်ဖွင့်အမျိုးမျိုးနှင့် ရှင်းလင်းချက်ကို ဒုတိယအကြိမ်ရိုက် ပထမတွဲနိဿယ စာမျက်နှာ (၄၀၉) တိက နိပါတ်စာပိုဒ် (၆၄) ဝေနာဂပုရသုတ်၌ ရေးခဲ့ပြီ။] သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ၊ သမဏဗြာဟ္မဏတို့နှင့်လည်း တကွဖြစ်သော။ ဝါ၊ ဤသာသနာတော်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော ရဟန်းပုဏ္ဏား, မကောင်းမှုတို့ကို ငြိမ်းအေးစေပြီးသော ရဟန္တာ, မကောင်းမှုတို့ကို ပယ်ရှားမျောသွားစေပြီးသော သူတော်ကောင်းတို့နှင့်လည်း တကွဖြစ်သော။ သဒေဝမနုဿာယ၊ သမ္မုတိနတ်တည်းဟူသော လူမင်း, ထိုလူမင်းနှင့် သမဏဗြာဟ္မဏတို့မှ ကြွင်းကျန်သော လူတို့နှင့်လည်းတကွဖြစ်သော။ ပဇာယ၊ သတ္တဝါအပေါင်း၌လည်းကောင်း။ အဟံ၊ ငါသည်။ န ပဿာမိ၊ မြင်တော်မမူ။ (အားလုံးစုံကို အဆီးအတားမရှိ သိမြင်နိုင်သော သဗ္ဗညုတဉာဏ်မျက်စိဖြင့် ကြည့်ရှုပါလျက်ပင် မြင်တော်မမူ)။ (ကသ္မာ၊ အဘယ့်ကြောင့်။ န ပဿာမိ၊ မြင်တော်မမူသနည်းဟူမူ။)
ဗြာဟ္မဏ၊ ပုဏ္ဏား။ ဟိ၊ အကြင့်ကြောင့်။ ယံ၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်ကို။ တထာဂတော၊ မြတ်စွာဘုရားသည်။ အဘိဝါဒေယျ ဝါ၊ ရှိခိုးမှုလည်း ရျိခိုးလိုက်လေရာ၏။ ပစ္စုဋ္ဌေယျ ဝါ၊ နေရာမှထ၍ ခရီးဦးကြိုဆိုမှုလည်း ကြိုဆိုလိုက်လေရာ၏။ အာသနေန၊ ဖြင့်။ နိမန္တေယျ ဝါ၊ ဖိတ်ဖန်မူလည်း ဖိတ်မန်လိုက်လေရာ၏။ တဿ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏။ (ငါဘုရား၏ ရှိခိုးမှု, ခရီးဦးကြိုဆိုမှု, နေရာဖြင့် ဖိတ်မန်မှု အပြုခံရသော ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏)။ မုဒ္ဓါပိ၊ ဦးခေါင်းသည်သော်မှပင်။ ဝိပတေယျ၊ မြေ၌ ပြတ်ကြွေကျလေရာ၏။ ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်။ (ထိုသို့ ငါဘုရား၏ ရှိခိုးမှုစသည် အပြုခံရသော ပုဂ္ဂိုလ်ဦးခေါင်း၏ မြေ၌ ပြတ်ကြွေကျလေရာသည် အဖြစ်ကြောင့်)။ (တံ၊ ထိုငါဘုရား၏ ရှိခိုးမှုစသော အရိုအသေပြုထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်ကို။ အဟံ၊ ငါဘုရားသည်။ န ပဿာမိ၊ မြင်‌တော်မမူ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ)။
ဘဝံ ဂေါတမော၊ အရှင်ဂေါတမသည်။ **အရသရူပေါ**၊ သာမဂ္ဂီမည်သော သာယာဖွယ်အရသာ သဘောမရှိ၊ (ညီညွတ်သောသူတို့၏ လုပ်ငန်းဖြစ်သော ရှိခိုးခြင်း, ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်းစသော သာယာဖွယ်အရသာဟူသော သဘောမရှိ။)ပုဏ္ဏား၏အလိုကျ အရသရူပ။ ။ အဘိဝါဒန- ရှိခိုးခြင်း။ ပစ္စုဋ္ဌာန- နေရာမှထ၍ ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်း။ အဉ္ဇလိကမ္မ- လက်အုပ်ချီခြင်း။ သာမီစိကမ္မ- အၕီုအသေပြုခြင်းဟူသော လုပ်ငန်းတို့ကို လောက၌ သာမဂ္ဂိရသဟု ခေါ်၏။ အကျယ်တဝင့် ရှင်းလင်းပြရသော်- ရှိခိုးခြင်း စသော ထိုလုပ်ငန်းတို့သည် တဦးနှင့် တဦး ညီညွတ်မှုရှိမှသာ ဖြစ်နိုင်၏။ ရှိခိုးမှု စသည်ကို ပြုလုပ်သူနှင့် ပြုလုပ်ခ့ရသူ နှစ်ဦးလုံးအတွက် ထိုလုပ်ငန်းတို့သည် စားကောင်းသောက်ဖွယ်ကဲ့သို့ သာယာဖွယ်အရသာတမျိုးလည်း ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့်-
သမဂ္ဂါနံ ကမ္မံ သာမဂ္ဂီ- ညီညွတ်သူတို့၏လုပ်ငန်း။ ရသီယတိ အဿာဒီယတီတိရသော- သာယာဖွယ်အရသာ။ သာမဂ္ဂီ စ သာ ရသော စာတိ သာမဂ္ဂိရသော- ညီဉွတ်သူတို့၏ လုပ်ငန်းဖြစ်သော သာယာဖါယ်အရသာဟု ဝစနတ္ထပြု။ မြတ်စွာဘုရားကို "အရသရူပေါ"ဟု ကဲ့ရဲ့သော ပုဏ္ဏား၏အလိုအားဖြင့်လည်း အရသရူပေါ၌ ရသ(အရသာ)ဟူသည် ထိုရှိခိုးခြင်းစသော သာမဂ္ဂိရသပင်ဖြစ်၏။ ရူပသဒ္ဒါသည် သဘာဝအနက်ဟောတည်း။ ရသော စ သော ရူပဉ္စာတိ ရသရူပံ- ရှိခိုးခြင်း‌စသော သာမဂ္ဂိရသ(သာမဂ္ဂီမည်သော အရသာ) ဟူသောသဘော။ နတ္ထိ ရသရူပံ ယဿာတိ အရသရူပေါ- သာမဂ္ဂိရသဟူသော သဘောမရှိသော ရဟန်းဂေါတမ။ ဤနေရာဝယ် ပါရာဇိကဏ်ပဏ္ဌိသစ်၊ ဒု-၁၀၇-၌ "ရသကား သမ္ပတ္တိရသ။ ဝါ- ကိစ္စရသ"ဟု မိန့်၏။ သို့သော် အဋ္ဌကထာဝယ် နောက်၌ ကာမသုခဿာဒသင်္ခါရတာဟုလည်းကောင်း, ဋီကာ၌ အမ္ဗရသ (သရက်သီးအရသာဖြင့်) နှိုင်းခိုင်း၍ လည်းကောင်း ဖွင့်ထားသောကြောင့် ရသသဒ္ဒါကို သာယာဖါယ်အရသာ အနက်ဟောဟုသာ ဆိုသင့်ပါသည်။
ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေါစ၊ ပုဏ္ဏားက ပြစ်တင်ပြောကြားလျှောက်ထားပြီ)။
ဗြာဟ္မဏ၊ ပုဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ အကြင်အကြောင်းကြောင့်။ မံ၊ ငါဘုရားကို။
သမဏော ဂေါတမော၊ ရှင်ရဟန်းဂေါတမသည်။ **အရသရူပေါ**၊ သာမဂ္ဂီမည်သော သာယာဖွယ်အရသာသဘောမရှိ။ (ဝတ္ထုနှင့်အာရုံစသော အကြောင်းတရားတို့၏ ပေါင်းဆုံညီညွတ်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမ သုခဟူသော သာယာဖွယ်အရသာသဘော မရှိ)မြတ်စွာဘုရား၏ အလိုတော်ကျ အရသရူပ။ ။ ဤနေရာ၌ ရူပရသစသောပုဒ်တို့ကို ရှေးဦးစွာ ရှင်းပြထားနှင့်ပါဦးမည်။ ရူပါရုံ, သဒ္ဒါရုံစသော ကာမဂုဏ်အာရုံငါးမျိုးတို့ကို သုံးဆောင်ခံစားခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော တဏှာနှင့် ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာတို့သည် စိတ်နှလုံးကို ကျေနပ်နှစ်သက် ရောင့်ရဲစေတတ်သောကြောင့် (သရက်သီး၏ အရသာစသည်တို့ကဲ့သို့) သာယာဖွယ်အရသာများပင် ဖြစ်ကြကုန်၏။ ထို့ကြောင့် "ရသီယန္တိ အဿာဒီယန္တီတိ ရသာ"ဟူသော ဝစနတ္ထနှင့်အညီ ထိုတဏှာနှင့် ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာတို့ကိုလည်း ရသ (သာယာဖွယ် အရသာ)ဟု ခေါ်ဝေါ်အပ်ကုန်၏။ အာရုံငါးမျိုး ရှိသောကြောင့် ပါဠိတော်၌ ရူပရသ, သဒ္ဒရသ စသည်ဖြင့် ရသငါးမျိုး ဟောတော်မူ၏။
"ရူပါနံ ရသာ ရူပရသာ- ရူပါရုံတို့၏ သာယာဖွယ်အရသာများ"ဟူ၍ ဝစနတ္ထပြု။ ရူပါရုံတို့ကို သုံးဆောင် ခံစားခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာတို့ကို ရူပရသ(ရူပါရုံတို့၏ သာယာဖွယ်အရသာ) ခေါ်သည်ဟု ဋီကာဖွင့်၏။ ထိုဋီကာဖွင့်အတိုင်း "ရူပါနံ ပရိဘောဂေန ဥပ္ပန္နာ ရသာ ရူပရသာ" ဟူ၍လည်း ဝစနတ္ထ ပြုတော်မူကြ၏။ သဒ္ဒရသစသော ပုဒ်တို့၌လည်း "သဒ္ဒါနံ ရသာ သဒ္ဒရသာ၊ (သို့မဟုတ်) သဒ္ဒါနံ ပရိဘောဂေန ဥပ္ပန္နာ ရသာ သဒ္ဒရသာ" စသည် ဆိုလေ။
ထိုရူပရသ,သဒ္ဒရသ စသည်တို့ကို "ကာမသုခဿာဒ"ဟုလည်းကောင်း၊ "သာမဂ္ဂိရသ"ဟုလည်းကောင်းခေါ်၏။ ကာမသုခ- ကာမဂုဏ်ချမ်းသာဟူသော +အဿာဒ- သာယာဖွယ်အရသာ။ ကာမေသု ဥပ္ပန္နံ သုခံ ကာမသုခံ- ကာမဂုဏ် အာရုံတို့၌ (အာရုံပြု ခံစားသောအားဖြင့်) ဖြစ်သော သုခဝေဒနာ။ ဤဝစနတ္ထနှင့်အညီ ရူပါရုံစသော ကာမဂုဏ်အာရုံတို့ကို ခံစားသော အချိန်အခါ၌ ဖြစ်ပ်ေလာသော တဏှာနှင့် ယှဉ်သော သုခဝေဒနာကို ကာမသုခ(ကာမချမ်းသာ)ဟု ခေါ်၏။ ထိုကာမသုခသည်ပင် သာယာဖွယ် အရသာဖြစ်သောကြောင့် အဿာဒလည်း မည်၏။ အဿာဒီယတေတိ အဿာဒေါ၊ ကာမသုခဉ္ဏ တံ အဿာဒေါစာတိ ကာမသုခဿာခေါ- ကာမချမ်းသာဟူသော သာယာဖွယ်အရသာ။
သမဂ္ဂါနံ ကမ္မံ သာမဂ္ဂီ။ သမဂ္ဂါနံ- ညီညွတ်သော ဝတ္ထုအာရုံစသော အကြောင်းတရားတို့၏ ကမ္မံ- ညီညွတ်ပေါင်းစုံခြင်း အမှုတည်း။ သာမဂ္ဂီ- ခြင်းအမှု။ သာမဂ္ဂိဘံ ဥပ္ပန္နာ ရသာ သာမဂ္ဂိရသာ။ သာမဂ္ဂိယံ- ဝတ္ထုအာရုံစသော အကြောင်းတရားတို့၏ ညီညွတ်ပေါင်းဆုံမှုကြောင့်။ ဥပ္ပန္နာ- ဖြစ်ပေါ်လာကုန်သော။ ရသာ- ရူပရသ စသော သာယာဖွယ် အရသာငါးမျိုးတို့တည်း။ (ရူပါရုံစသော ကာမဂုဏ်အာရုံငါးမျိုးတို့ကို သုံးဆောင်ခံစားခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာဟူသော သာယာဖွယ် အရသာငါးမျိုးတို့တည်း)။ သာမဂ္ဂိရသာ- ....ငါ'မျိုးတို့။
မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုရူပရသစသော သာမဂ္ဂိရသငါးမျိုးတို့ကို ပယ်သတ်တော်မူပြီးဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ယင်းငါးမျိုး ရှိတော်မမူသော မြတ်စွာဘုရားကို "အရသရူပ"ဟု ခေါ်ဝေါ်တော်မူအပ်၏။ အရသရူပပုဒ်၏ ဝိဂြိုဟ်မှာ ယခင်ကအတိုင်းပင် ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် "ရသ- သာယာဖွယ် အရသာဟူသော+ ရူပ- သဘော၊ နတ္ထိ ရသရူပံ ယဿာတိ အရသရူပေါ- (ရူပရသ, သဒ္ဒရသစသော) သာယာဖွယ်အရသာ သဘောငါးမျိုး ရှိတော်မမူသော မြတ်စွာဘုရား။ ဝါ- ရူပါရုံစသော အာရုံငါးပါးတို့ကို ခံစားခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာဟူသော သာယာဖွယ် သာမဂ္ဂိရသ ငါးမျိုး ရှိတော်မမူသော မြတ်စွာဘုရား။
ယေ ဝေ။ပ။ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ ကာမသုခဿာဒသင်္ခါတာ ရူပရသ သဒ္ဒဂန္ဓရသ ဖောဋ္ဌဗ္ဗရသာ။ပ။ ဝတ္ထာရမ္မဏာဒိသာမဂ္ဂိယဉ္စ ဥပ္ပန္နတ္တာ သာမဂ္ဂိရသာတိဝုစ္စန္တိ၊ (အဋ္ဌကထာ) ရူပပရိဘောဂေန ဥပ္ပန္နတဏှာသမ္ပယုတ္တသောမနဿဝေဒနာ ရူပတော နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဟဒယတပ္ပနတော အမ္ဗရသာဒယော ဝိယ ရူပရသာတိ ဝုစ္စန္တိ။ ဤသုတ်ဋီကာနှင့် သာရတ္ထဋီကာ၊ ပ-၃၄၀။
ဝိမတိဋီကာ၏ သာမဂ္ဂိရသနှင့် ရူပရသစသည်။ ။ မြတ်စွာဘုရား၏ အလိုတော်ကိုပြသော ဤနေရာ၌ ရူပတဏှာ, သဒ္ဒတစှာ စသည်ကို သာမဂ္ဂိရသဟုလည်းကောင်း, ရူပရသသဒ္ဒရသ စသည်ဟုလည်းကောင်း ခေါ်ဆိုရမည် ဖြစ်ကြောင်းကို ဝိမတိဋီကာ ဖွင့်ဆို၏။ ထိုဋီကာအလို "အရသရူပေါ"၌ ရသပုဒ်နှင့် ကာမသုခဿာဒပုဒ်တို့အရလည်း ရူပတစှာ, သဒ္ဒတဏှာ စသည်ကိုပင် ယူရမည် ဖြစ်၏။ သို့သော် ရူပါရုံ, သဒ္ဒါရုံ စသည်ကို သုံးဆောင်ခံစားခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော ထိုတဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာကိုယူရန် ဖွင့်ဆိုသော သရတ္ထဋီကာ အလိုအားဖြင့်လည်း ထိုတဏှာပါပြီး ဖြစ်သောကြောင့် အဓိပ္ပါယ် အတူတူပင်ဟု ဆိုနိုင်ပါ၏။
ရူပတဏှာဒိကဿေဝ သာမဂ္ဂိရသဿ အဘာဝေန ဘဂဝါ "အရသရူပေါ" တိ ဒဿေတုံ သာမဂ္ဂိရသသဒ္ဒဿ ရူပရသာဒီသု ဝတ္တနပ္ပကာရံ ဒဿေန္တောအာဟ" ဝတ္ထာရမ္မဏာဒီတိအာဒိ"။ ဝိမတိဋီကာ၊ ပ-၆၈။
ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝဒမာနော၊ ပြောဆိုလသော်။ ဝါ၊ ပြောဆိုသောသူသည်။ သမ္မာ၊ မှန်ကန်စွာ။ ဝဒေယျ၊ ပြောဆိုသည်မည်နိုင်၏။ [အတ္ထိခွေသ၊ အတ္ထိခေါ+ဧသ] ဧသ(ဧသော) ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည် (ငါဘုရားကို "အရသရူပ"ဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည်မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အတ္ထိ ခေါ၊ ရှိသည်သာ။ ဝါ၊ အမှန်တကယ်ပင်ရှိ၏။ [ထိုအကြောင်းကား အဘယ်နည်းဟု မေးဖွယ်ရှိ၍ "ယေ တေ ဗြာဟ္မဏ" စသည်ကို မိန့်တော်မူ၏]
ဗြာဟ္မဏ၊ ပုဏ္စား။ ယေ တေ ရူပရသာ၊ အကြင်ရူပါရုံ၏ သာယာဖွယ်အရသာတို့သည်လည်းကောင်း။ (အကြင်ရူပါရုံ၏ သာယာဖွယ် အရသာဖြစ်သော တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာတို့သည်လည်းကောင်း) ဝါ၊ အကြင်ဝေဒနာဟူသော သာယာဖွယ် အရသာတို့သည်လည်းကောင်း။ ယေ တေ သဒ္ဒရသာ၊ အကြင် သဒ္ဒါရုံ၏ သာယာဖွယ်အရသာတို့သည် လည်းကောင်း။ (အကြင်သဒ္ဒါရုံ၏ သာယာဖွယ် အရသာဖြစ်သော တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာတို့သည်လည်းကောင်း) ဝါ၊ အကြင်သဒ္ဒါရုံကို သုံးဆောင်ခံစားခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော တဏှာနှင့် ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာဟူသော သာယာဖွယ်အရသာတို့သည်လည်းကောင်း။ ယေ တေ ဂန္ဓရသာ၊ အကြင်ဂန္ဓာရုံ၏ သာယာဖွယ်အရသာတို့သည်လည်းကောင်း။ (အကြင်ဂန္ဓာရုံ၏ သာယာဖွယ်အရသာဖြစ်သော တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာတို့သည် လည်းကောင်း) ဝါ၊ အကြင်ဂန္ဓာရုံကို သုံးဆောင်ခံစားခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာဟူသော သာယာဖွယ်အရသာတို့သည် လည်းကောင်း၊ ယေ တေ ရသရသာ၊ အကြင်ရသာရုံ၏ သာယာဖွယ်အရသာတို့သည်လည်းကောင်း။ (အကြင်ရသာရုံ၏ သာယာ.... ဝေဒနာတို့သည်လည်းကောင်း။ ဝါ၊ အကြင်ရသာရုံကိာ သုံးဆောင်ခံစား....အရသာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ယေ တေ ဖောဋ္ဌဗ္ဗရသာ၊ အကြင်ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ၏ သာယာဖွယ်အရသာတို့သည်လည်းကောင်း (အကြင်ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ၏ သာယာ....ဝေဒနာတို့သည်လည်းကောင်း) ဝါ၊ အကြင်ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံကို .... အရသာတို့သည်လည်းကောင်း။ (သန္တိ၊ ရှိကုန်၏)။ **တေ**၊ ထိုရူပရသစသည်တို့ကို။တေ တထာဂတဿ ပုဒ်တို့၏ စာစပ်။ ။ တေပုဒ်ကို ကံအနက်ပြန်ဆိုခိုက်၌ "တေ- ထိုရူပရသ စသည်တို့ကို။ ပဟီနာ- ပယ်အပ်ပြီးကုန်ပြီ။ တေ- ထိုရူပရသ စသည်တို့ကို။ ဥစ္ဆိန္န- ပယ်ဖြတ်အပ်။ တေ- ထိုရူပရသစသည်တို့ကို။ တာလာဝတ္ထုကတာ- ....ထန်းပင်ငုတ်ကဲ့သို့ ပြုအပ်ပြီးကုန်ပြီ။ အနဘာဝံကတာ- အပ်ကုန်ပြီ"ဟူ၍ အဓိပ္ပါယ် ဆက်စပ်ပါ။ ထို့ကြောင့် ယင်းသို့ စပ်ရာ၌ ထို"တေ"ပုဒ်သည် "ပဟီနာ- ပယ်အပ်ပြီးကုန်ပြီ"ဟူ၍ ကံအနက် ပြန်ဆိုရသော ပဟီနာပုဒ်နှင့် သာဆိုင်၏။ "ကင်းကွာကုန်ပြီ"ဟု အနက်ပြန်ဆိုရသော ပဟီနာပုဒ်နှင့်မဆိုင်။ ဥစ္ဆိန္နပုဒ်တစိတ်နှင့်သာ ဆိုင်၏။ ဥစ္ဆိန္နမူလာဟူသော တပုဒ်လုံးနှင့် မဆိုင်။ ကမ္မဓာရယသမာသ် ဖြစ်သော တာလာဝတ္ထုကတာပုဒ်နှင့်သာ ဆိုင်၏။ ဗဟုဗ္ဗီဟိသမာသ် တာလာဝတ္ထုကတာပုဒ်နှင့် မဆိုင်။ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မာပုဒ်၌လည်း မစပ်ရ။ ဤသို့အားဖြင့် ကံအနက်ပြန်ဆိုရသော တေပုဒ်နှင့် ဆိုင်ရာပုဒ်ကို ရွေးချယ်စပ်ပါ။
တေပုဒ်ကို ကတ္တားအနက်ပြန်ဆိုခိုက်၌ "တေ- ထိုရူပရသ စသည်တို့သည်။ ပဟီနာ- ကင်းကွာကုန်ပြီ။ ဥစ္ဆိန္နမူလာ- .....ရှိကုန်၏။ တာလာဝတ္ထုကတာ- ထန်းပင်၏ ..... အစဉ်ရှိကုန်၏။ အာပတိံအနုပ္ပါဒဓမ္မာ- ရှိကုန်၏ဟုစပ်။
တထာဂတဿပုဒ်ကို ကတ္တားအနက်ပြန်ဆိုခိုက်၌ "တထာဂတဿ- မြတ်စွာဘုရားသည်၊ ပဟီနာ- ပယ်အပ်ပြီးကုန်ပြီ။ ဥစ္ဆိန္န- ပယ်ဖြတ်အပ်၊ တာလာဝတ္ထုကတာ- .... ထန်းပင်ငုတ်ကဲ့သို့ ပြုအပ်ပြီးကုန်ပြီ၊ အနဘာဝံကတာ- ကုန်ပြီ"ဟု စပ်ပါ၊ အာယတိံအနုပ္ပါဒဓမ္မာ၌ကား မစပ်ရ။ တထာဂတဿပုဒ်ကို သမ္ဗန်အနက် ပြန်ဆိုခိုက်၌ တထာဂတဿ- မြတ်စွာဘုရား၏၊ စိတ္တသန္တာနတော- စိတ်အစဉ်မှ။ တထာဂတဿ၊ ၏၊ ဝါ- မှာ၊ ဥစ္ဆိန္နမူလာ- ရှိကုန်၏။ တာလာဝတ္ထုကတာ- စဉ်ရှိကုန်၏။ တထာဂတဿ- ၏၊ ဝါ-မှာ၊ အနဘာဝံ- နောက်၌ဖြစ်ခြင်းမရှိ၊ အာယတိံအနုပ္ပါဒဓမ္မာ- ကုန်၏။
ဝါ၊ တို့သည်။ တထာဂတဿ၊ မြတ်စွာဘုရားသည်။ ဝါ၊ မြတ်စွာဘုရားမှာ။ ပဟီနာ၊ ပယ်အပ်ပြီးကုန်ပြီ။ [တနည်း- တေ၊ ထိုရူပရသ စသည်တို့မှသည်။ တထာဂတဿ၊ မြတ်စွာဘုရား။ စိတ္တသန္တာနတော၊ စိတ်အစဉ်မှ။ ပဟီနာ၊ ကင်းကွာကုန်ပြီ]။ ဥစ္ဆိန္နမူလာ၊ (အရဟတ္တမဂ်ဟူသော ဓားဖြင့်) ပယ်ဖြတ်အပ်ပြီးသော အဝိဇ္ဇာ တဏှာ အမြစ်အရင်း ရှိကုန်၏။ **တာလာဝတ္ထုကတာ**၊ ထန်းပင်၏ တည်နေရာဖြစ်ခဲ့ဖူးသော မြေနေရာကွက်ကဲ့သို့ ပြုအပ်ပြီးသော တည်နေရာစိတ်အစဉ်ရှိကုန်၏။တာလာဝတ္ထုကတာ။ ။ ဤပုဒ်ကို အဋ္ဌကထာ၌ နှစ်နည်း ဖွင့်၏။ ထိုတွင် ပဌမနည်း၌ တာလဿ ဝတ္ထု တာလဝတ္ထု။ တာလဿ- ထန်းပင်၏။ ဝတ္ထု- တည်ရာဖြစ်ခဲ့ဖူးသော မြေနေရာကွက်တည်း။ တာလဝတ္ထု- ကွက်။ ထန်းပင်ကို အမြစ်ပါ မကျန်ရအောင် ဆွဲနုတ်ထုတ်ပစ်လိုက်ပြီး ဖြစ်သောကြောင့် ယခုအခါ ထိုထန်းပင်ရှိခဲ့ဖူးသော မြေနေရာကွက်ကို တာလဝတ္ထုဟု ခေါ်၏။ ထို့နောက်" တာလဝတ္ထု ဝိယ နေသံ ဝတ္ထုကတန္တိ တာလဝတ္ထုဝတ္ထုကတာ"ဟု ဆိုလိုလျက် (ဩဋ္ဌမုခမုခ- ကုလားအုပ်၏ မျက်နှာကဲ့သို့သော မျက်နှာရှိသောသူ-ဟူသော ပြယုဂ်၌ မုခတပုဒ်ကို ချေ၍ ဂဩဋ္ဌမုခ"ဟု ဆိုအပ်သကဲ့သို့) ဝတ္ထုတပုဒ်ကိုချေ။ လ၏ အကို ဒီဃပြု၍ တာလာဝတ္ထုကတာဟု ဆိုထားသည်။
နေသံ- ထိုရူပရသ, သဒ္ဒရသ စသည်တို့၏။ တတ္ထု- တည်ရာ စိတ်အစဉ်ကို။ တာလဝတ္ထု ဝိယ- ထန်းပင်၏ တည်ရာဖြစ်ဖူးသော မြေနေရာကွက်ကဲ့သို့ ဖြစ်အောင်။ (ဝါ- ထိုမြေနေရာကွက်နှင့်တူအောင်) ကတံ- ပြုအပ်ပြီ။ ဣတိ- ထိုသို့ ထန်းပင်၏ တည်ရာဖြစ်ဖူးသော မြေနေရာကွက်ကဲ့သို့ ဖြစ်အောင် ပြုအပ်သော တည်ရာစိတ်အစဉ်ရှိသည် အဖြစ်ကြောင့်။ တေ- ထိုရူပရသ သဒ္ဒရသစသည်တို့သည်။ တာလာဝတ္ထုကတာ- တာလာဝတ္ထုကတတို့မည်၏။ တာလာဝတ္ထုကတာ- ထန်းပင်၏ တည်ရာဖြစ်ခဲ့ဖူးသော မြေနေရာကွက်ကဲ့သို့ ပြုအပ်သော တည်ရာစိတ်အစဉ်ရှိသော ရူပရသ သဒ္ဒရသ စသော တရားများ။
ဥပမာနနှင့် ဥပမေယျတိုက်ဆိုင်ခြင်း။ ။ ဤသို့ ဝစနတ္ထပြုရာ၌ (၁)ထန်းပင်။ (၂) ထန်းပင်၏တည်နေရာဖြစ်ဖူးသော မြေကွက်။ (၃) ထန်းပင်ကို အမြစ်ပါ မကျန်ရအောင် ဆွဲနုတ်ထုတ်ပစ်လိုက်ဖြင်းကြောင့် မြေကွက်လပ်သာကျန်တော့ခြင်းဟူ၍ ဥပမာနသုံးမျိုးရှိ၏။ ထို့အပြင် (၁) ရူပရသ သဒ္ဒရသစသောတရားများ။ (၂) ထိုရူပ ရသစသည်တို့၏ တည်ရာကိန်းရာ စိတ်အစဉ်။ (၃) ရူပရသ စသည်တို့ကို အဝိဇ္ဇာတဏှာဟူသော အမြစ်ပါ မကျန်ရအောင် အရဟတ္တမဂ်ဓားဖြင့် ပယ်ဖြတ် ခုတ်ထွင်လိုက်ခြင်းကြောင့် ထိုရူပရသစသည်တို့၏ တည်ရာစိတ်အစဉ်မျှသာ ကျန်ရစ်တော့ခြင်း ဟူ၍ ဥပမေယျလည်း သုံးမျိုးရှိ၏။ ထိုတွင် (၁) ဥပမာနဖြစ်သော ထန်းပင်နှင့်(၁)ဥပမေယျဖြစ်သော ရူပရသ စသည်တို့တူ၏။ (၂) ဥပမာနဖြစ်သော မြေကွက်လပ်နှင့်(၂)ဥပမေယျဖြစ်သော ရူပရသစသည်တို့၏ တည်ရာစိတ်အစဉ်တို့တူ၏။ (၃)ဥပမာနနှင့် (၃)ဥပမေယျသည် တူ၏-ဟူ၍ ဥပမာနနှင့် ဥပမေယျတို့ကို နှီးနှောတိုက်ဆိုင်ပါလေ။
ဒုတိယအဖွင့်တစ်မျိုး။ ။ ဤဒုတိယအဖွင့်၌ တာလာဝတ္ထုပုဒ်ကို "တာ‌လ+အဝတ္ထု"ဟု ပုဒ်ဖြတ်။ န ဝတ္ထု အဝတ္ထု။ ဝတ္ထု- အရွက်အသီး စသည်တို့၏ တည်နေရာသည်။ န- မဟုတ်။ အဝတ္ထု- (လည်ဆစ်လည်သီး ပြတ်လေပြီး၍) အရွက်အသီး စသည်တို့၏ တည်‌ရာမဟုတ်၊ အဝတ္ထု စ တံ တာလောစာတိ အဝတ္ထုတာလော- အရွက်အသီးစသည်တို့၏ တည်ရာမဟုတ်သော ထန်းပင်ငုတ်။ ဤသို့ "အဝတ္ထုတာလော"ဟု ဆိုလိုလျက် အဝတ္ထုဟူသော ဝိသေသနပုဒ်ကို နောက်ကထားသောကြောင့် တာလာဝတ္ထုဟု ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် "တာလာဝတ္ထု ဝိယ ကတာတိ တာလာဝတ္ထုကတာ"ဟု ဝစနတ္ထပြု။
ယေ- အကြင်ရူပရသ စသည်တို့ကို။ တာလာဝတ္ထု ဝိယ- (လည်ဆစ် ပြတ်ပြီး၍) အရွက်အသီး စသည်တို့၏ တည်ရာမဟုတ်သော ထန်းပင်ငုတ်ကဲ့သို့ ဖြစ်အောင်။ ကထာ- ပြုအပ်(ပယ်သတ်ဖျက်ဆီးအပ်)ပြီးကုန်ပြီ။ ဣတိ- ထို့ကြောင့်။ တေ- ထိုရူပရသစသည်တို့သည်။ တာလာဝတ္ထုကတာ- တာလာဝတ္ထုကတတို့ မည်၏။ တာလာဝတ္ထုကတာ- အရွက်အသီးစသည်တို့၏ တည်ရာမဟုတ်သော ထန်းပင်ငုတ်ကဲ့သို့ ပြုအပ်ပြီးသော ရူပရသစသော တရားများ။ ဤဝစနတ္ထ၌ ရှင်းပြဖွယ်ရှိသေးသည်ကား-
လည်ဆစ်လည်သီး (လည်ပင်း) အဖြတ်ခံရသော ထန်းပင်သည် အရွက်အသိးစသည် မထွက်ပေါ်လာစေနိုင်သော ထန်းပင်ငုတ်ဘဝသို့ရောက်သွား၏။ ထန်းပင်ငုတ်အဖြစ်ဖြင့် ကျန်ရှိနေ၏။ ထိုကျန်ရှိနေသော ထန်းပင်ငုတ်နှင့် ရူပရသစသည်တို့ကို နှိုင်းခိုင်းထား၏၊ သို့ဖြစ်လျှင် လည်ဆစ်ကို ဖြတ်ပစ်လိုက်ပြီးနောက် ထန်းပင်ငုတ် ကျန်ရှိနေသကဲ့သို့ ထို့အတူ ရူပရသစသည်တို့ကို ပယ်သတ်ပြီးတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား(ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်များ) မှာလည်း ထိုရူပရသစသောတရားများ (တဏှာနှင့်တကွသော သောမနဿဝေဒနာများ) ကျန်ရှိနေလေသလောဟု တွေးတောစောဒနာဖွယ်ရှိ၏။
သို့သော် ထန်းပင်ငုတ် ကျန်ရှိသည်, မကျန်ရှိသည်ကို စဉ်းစားဖွယ် မလိုပါ။ ဆိုလိုသည်မှာလည်း လည်ဆစ်ကို ဖြတ်ပစ်လိုက်ခြင်းကြောင့် ထိုထန်းပင်ငုတ်သည် နောက်ထပ် မစည်ပင် မပေါက်ပွားနိုင်တော့ဘဲ ထန်းပင်ငုတ်အဖြစ်ဖြင့် လုံးဝပျက်သုဉ်းသေဆုံးသွားသကဲ့သို့ ထို့အတူ မြတ်စွာဘုရား၌လည်း အဝိဇ္ဇာတဏှာဟူသော လည်ဆစ်လည်သီးကို ဖျက်ဆီးပယ်သတ်လိုက်ခြင်းကြောင့် နောက်ထပ် ဘဝခန္ဓာ အရွက်အသီးအကျိုးတရားများ မပေါ်ထွက်စေနိုင်လောက်အောင် ထိုရူပရသ စသည်တို့သည် လုံးဝပျက်သုဉ်းသေဆုံးသွားကြ၏။ ယင်းသို့ လုံးဝပျက်သုဉ်း သေဆုံးသွားအောင် မြတ်စွာဘုရားသည် ထိုရူပရသစသည်တို့ကို ချေမှုန်းပယ်သတ် ဖျက်ဆီးအပ်ပြီးကုန်ပြီဟုဆိုလိုသည်။ ဤနည်းကို ဝိမတိဋီကာ၌ နောက်ဆုံးကျမှ ဖွင့်သည်။
အထဝါ မတ္ထကစ္ဆိန္နတာလဿ ဌိတံ အဋ္ဌိတဉ္စ အမနသိကရိတွာ ပုန အနုပ္ပတ္တိ ဓမ္မတာသဒိသမတ္တံ ဥပမေတွာ တာလာဝတ္ထု ဝိယ ကတာတိ ဝိသေသန သမာသဝသေန (ကမ္မဓာရည်းသမာသ် အနေအားဖြင့်) အတ္ထဂ္ဂဟဏေပိ န ကောစိ ဒေါသော။ ဝိမတီဋီကာ၊ ပ-၆၈၊၆၉။
သာရတ္ထနှင့် အင်္ဂုတ္တိုရ်ဋီကာ။ ။ ဤဋီကာများကား ရူပရသ စသည်တို့ကို လည်ဆစ်ပြတ်ပြီးသော ထန်းပင်ငုတ်နှင့် ဥပမာနှိုင်းခိုင်းရသော ဤနည်း၌ ထိုရူပရသ စသောပုဒ်တို့အရ တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာဟူသော အနက်ကို မယူလိုကြပေ။ အကယ်၍ ထိုအနက်ကိုယူလိုက်လျှင် ယခင်က ပြခဲ့သည့်အတိုင်း လည်ဆစ်ပြတ်ပြီးနောက် ထန်းပင်ငုတ်အဖြစ်ဖြင့် ကျန်ရှိနေသကဲ့သို့ ထိုရူပရသစသည်တို့သည်လည်း ဘုရားရဟန္တာတို့ သန္တာန်၌ ကျန်ရှိနေသေးသည်ဟူသော အပြစ်ဒေါသရောက်ဖွယ်ရှိရကား ယင်းအပြစ်ဒေါသကို ရှောင်ရှားလိုကြ၏။
ထို့ကြောင့် ဤနည်း၌ ယခင်ကဲ့သို့ တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာကို ရူပရသစသည်အဖြစ်ဖြင့် မယူကြတော့ဘဲ အကျိုးဝိပါက်ကို ဖြစ်စေတတ်သော တရားအနေအားဖြင့် ဘုရားရဟန္တာတို့သန္တာန်၌ ရှေးကဖြစ်ခဲ့ပြီးသော ကုသိုလ်,အကုသိုလ်တရားတို့ကိုသာ ရူပရသ စသည်အဖြစ်ဖြင့် ယူတော်မူကြ၏။ လည်ဆစ်လည်သီးနှင့်တူသော အဝိဇ္ဇာတဏှာတို့ကို အရဟတ္တမဂ်ဓားဖြင့် ပယ်ဖြတ်ပြီးသောအခါ ရူပရသစသည်ဟု ခေါ်သော ထိုဖြစ်ပြီးသောကုသိုလ်, အကုသိုလ်တို့သည် ထန်းရွက် ထန်းသီးစသည်နှင့်တူသော အကျိုးဝိပါက်ခန္ဓာကို ဖြစ်စေခြင်းငှာ မစွမ်းနိုင်ကြတော့ပေ။ ယင်းသို့ မစွမ်းနိုင်သော ထိုဖြစ်ပြီးကုသိုလ်, အကုသိုလ်တို့သည်သာ ထန်းပင်ငုတ်နှင့်တူ၏။ ထို့ကြောင့် "တာလာဝတ္ထု ဝိယ ကတာတိ တာလာဝတ္ထုကထာ"ဟူသော ယခင်ဝစနတ္ထနှင့်အညီ ထန်းပင်ငုတ်နှင့်တူအောင် ပြုအပ်သော ဖြစ်ပြီးကုသိုလ်, အကုသိုလ်တည်းဟူသော ရူပရသစသည်တို့ကို တာလာဝတ္ထုကတာခေါ်သည်ဟု ဖွင့်တော်မူကြသည်။
ရူပရသာဒိဝစနေန ဝိပါကဓမ္မဓမ္မာ ဟုတွာ ပုဗ္ဗေ ဥပ္ပန္နာ ကုသလာကုသလဓမ္မာ ဂဟိတာ၊ တေ ဥပ္ပန္နာပိ မတ္ထကသဒိသာနံ တဏှာဝိဇ္ဇာနံ မဂ္ဂသတ္ထေန ဆိန္နတ္တာ အာယတိံ တာလပတ္တသဒိသေ ဝိပါကက္ခန္ဓေ နိဗ္ဗတ္တေတုံ အသမတ္ထာ ဇာတာ။ တသ္မာ တာလာဝတ္ထု ဝိယ ကတာတိ တာလာဝတ္ထုကတာ ရူပရသာဒယောတိ။ ထိုဋီကာများ။
ဝိမတိဋီကာ၏ ကန့်ကွက်ချက်။ ။ ဝိမတိဋီကာဆရာတော်ကား ထိုဖြစ်ပြီးကုသိုလ် အကုသိုလ်တို့ကို ရူပရသ စသည်ခေါ်၏ဟူသော သာရတ္ထဋီကာစကားသည် "တေ တထာဂတဿ ပဟီနာ" ဟူသော ပါဠိတော်, "ကာမသုခဿာဒသင်္ခါတာ ရူပရသသဒ္ဒ။ပ။ ဇောဋ္ဌဗ္ဗရသာ"ဟူသော အဋ္ဌကထာတို့နှင့် မညီညွတ်ဟုလည်းကောင်း။ ဘုရားရဟန္တာအရှင်မြတ်များမှာ ပရိနိဗ္ဗာန်စံသည်တိုင်အောင် ကုသိုလ်, အကုသိုလ်၏ အကျိုးတရားများ ဖြစ်နေသောကြောင့် ထိုဖြစ်ပြီး ကုသိုလ်, အကုသိုလ်တို့ကို လည်ဆစ်ပြတ်ပြီးသော ထန်းပင်ငုတ်နှင့် မနှိုင်းခိုင်းသင့်ဟုလည်းကောင်း၊ ကန့်ကွက်ပြီးလျှင် (ယခင်က ထိုဝိမတိဋီကာဖွင့်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း) တဏှာရာဂကိုပင် ရူပရသစသည်ဟု ခေါ်ဆိုကာ ထိုတဏှာရာဂတည်းဟူသော ရူပရသစသည်တို့သည် ထန်းပင်၏ လည်ဆစ်,လည်သီးနှင့် တူ၏ဟုလည်းကောင်း, ဘုရားရဟန္တာတို့၏ စိတ်အစဉ်သည် တာလာဝတ္ထု (ထန်းပင်ငုတ်)နှင့်တူ၏ဟုလည်းကောင်း၊ ရူပရသစသော တဏှာရဂတို့ကို ပယ်ဖြတ်လိုက်ပြီးသောအခါ ထိုရူပရသစသော တဏှာရာဂတို့၏ ကိန်းအောင်းခဲ့ရာ စိတ်အစဉ်သည်သာ (ပရိနိဗ္ဗာန်သံသည်အထိ) ကျန်ရှိနေခြင်းသည် လည်ဆစ်ကို ဖြတ်အပ်ပြီးသောအခါ ထန်းပင်ငုတ်အဖြစ် ကျန်ရှိနေခြင်းနှင့်တူ၏ဟုလည်းကောင်း ဥပမာန, ဥပမေယျ နှိုင်းခိုင်းလျက်-
"တာလာဝတ္ထု ဝိယ ယေသံ ဝတ္ထု ကတန္တိ တာလာဝတ္ထုကတာ"ဟု ဗဟုဗ္ဗီဟိ သမာသ်ဝစနတ္ထ ပြုတော်မူ၏၊ ယေသံ- အကြင်ရူပရသ စသည်တို့၏။ ဝတ္ထု- တည်ရာအကြောင်းဖြစ်သော စိတ်အစဉ်ကို။ တာလာဝတ္ထု ဝိယ- ထန်းပင်ငုတ်ကဲ့သို့ ဖြစ်အောင်။ (လည်ဆစ်, လည်သီး ဖြတ်အပ်ပြီး၍ အရွက်အသီးစသည်တို့၏ တည်ရာမဖြစ်နိုင်သော ထန်းပင်ငုတ်နှင့်တူအောင်)။ ကတံ- ပြုအပ်ပြီးပြီ။ ဣတိ- ဤသို့ ထန်းပင်ငုတ်နှင့်တူအောင် ပြုအပ်ပြီးသော တည်ရာအကြောင်းဖြစ်သော စိတ်အစဉ်ရှိသည် အဖြစ်ကြောင့်။ တေ- ထိုရူပရသစသည်တို့သည်။ တာလာဝတ္ထုကတာ- ကတတို့မည်၏။ ဤဝစနတ္ထအတိုင်းပါဠိတော်၌ "တာလာဝတ္ထုကတာ- အရွက်အသီး စသည်တို့၏ တည်ရာအကြောင်းမဟုတ်သော ထန်းပင်ငုတ်နှင့်တူအောင် ပြုအပ်ပြီးသော တည်ရာအကြောင်းဖြစ်သော စိတ်အစဉ်ရှိကုန်၏"ဟု ဝိမတိဋီကာဖွင့် အနက်ဆိုရာ၏။
ဝိမတိဋီကာ၌ ယင်းသို့ ဗဟုဗ္ဗီဟိသမာသ်အနက် ဖွင့်ဆိုထားသော်လည်း "အဝိရုဠှိဓမ္မတ္တာ ဝါ မတ္ထကစ္ဆိန္နတာလော ဝိယ ကတာတိ တာလာဝတ္ထုကတာ"ဟူသော အဋ္ဌကထာဝါကျ စာသွားအရှိအတိုင်း ဆိုလျှင်ကား တာလာဝတ္ထုပုဒ်ကို "မဟ္တကစ္ဆိန္နတာလော ဝိယ"ဟုသာ (ဤမျှသာ) ဖွင့်ဆိုထားသောကြောင့် ရူပရသ စသည်ကို ထန်းပင်ငုတ် (တာလာဝတ္ထု)နှင့် နှိုင်းခိုင်းထားသည်ကိုသာ တွေ့ရပြီး စိတ်အစဉ် (စိတ္တသန္တာန)ကို ထန်းပင်ငုတ်နှင့် နှိုင်းခိုင်းထားသည်ကို မတွေ့ရ။ ထိုရူပရသ စသည်ကို အညပဒတ္ထအနေဖြင့် ပြထားသည်ကိုလည်း မတွေ့ရ။ ထို့ကြောင့် တာလာဝတ္ထုကတ ပုဒ်၌ ဗဟုဗ္ဗီဟိသမာသ်အသွင်မမြင်ရဘဲ ဝိသေသနသမာသ် (ကမ္မဓာရယသမာသ်) အသွင်ကိုသာ တွေ့မြင်နေရ၏။ သို့ပါလျက် ရှေးယခင် ပဌမနည်းအတိုင်း တာလာဝတ္ထုကတပုဒ်ကို ဗဟုဗ္ဗီဟိသမာသ်အနက် ဖွင့်ဆိုထားသည်မှာ (ယခင်ကရေးခဲ့သည့်အတိုင်း) ထန်းပင်ငုတ်ကြီး ထင်ရှားရှိနေသကဲ့သို့ တဏှာရာဂတည်းဟူသော ရူပရသ စသည်တို့လည်း ဘုရားရဟန္တာသန္တာန်၌ ထင်ရှားရှိနေသည်ဟူသော အပြစ်ဒေါသ ရောက်ဖွယ်ရာ ရှိသောကြောင့် ဖြစ်၏။
သို့သော် အဋ္ဌကထာစာရှိသည့်အတိုင်း ကမ္မဓာရယသမာသ် ဝစနတ္ထပင် ပြုမြဲပြု၍ အနက်အဓိပ္ပါယ်ယူဆပုံယူဆနည်းကိုလည်း ထိုဝိမတိဋီကာ၌ "အထဝါ မတ္ထကစ္ဆိန္န တာလဿ ဌိတံ အဋ္ဌိတဉ္စ" စသည်ဖြင့် ဆက်လက် ဖွင့်ဆိုထား၏။ ဝိမတိဋီကာ၏ အဖွင့်ကိုလည်း ဤ၌ ရှင်းလင်းရေးသားခဲ့ပြီး ဖြစ်၏။ "ဒုတိယအဖွင့်တမျိုး"ဟု ခေါင်းစဉ်တပ်၍ ရေးထားခဲ့သည်ကို ပြန်ကြည့်ပါလေ။
ဝါ၊ (လည်ဆစ် လည်သီးပြတ်လေပြီး၍) အရွက်အသီး စသည်တို့၏ တည်ရာမဟုတ်သော ထန်းပင်ငုတ်ကဲ့သို့ ပြုအပ်ပြီးကုန်ပြီ။ အနဘာဝံကတာ(အနု+အဘာဝံကတာ)၊ နောက်၌ ဖြစ်ခြင်းမရှိအောင် ပြုအပ်ပြီးကုန်ပြီ။ အာယတိံ၊ နောင်အခါ၌။ အနုပ္ပါဒဓမ္မာ၊ မဖြစ်ခြင်း သဘောရှိကုန်၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ပုဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ အကြင်အကြောင်းဖြင့်။ မံ၊ ငါဘုရားကို။ သမာဏော ဂေါတမော၊ သည်။ အရသရူပေါ၊ သာမဂ္ဂီမည်သော သာယာဖွယ် အရသာ သဘောမရှိ။ ဣဝိ၊ ဤသို့။ ဝဒမာနော၊ ပြောဆိုလသော်။ ဝါ၊ ပြောဆိုသောသူသည်။ သမ္မာ၊ စွာ။ ဝဒေယျ၊ နိုင်၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ငါဘုရားကို "အရသရူပ"ဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည် မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အယံ ခေါ၊ ဤသည်ပင်တည်း။ (ဤရူပရသ, သဒ္ဒရသစသော သာမဂ္ဂီရသ၏ ငါဘုရားမှာ မရှိခြင်းဟူသော အကြောင်းပင်တည်း) ဤ၌" အရသရူပေါ"ကို ဘုရားအလိုတော်ကိ အနက်ပြန်ဆိုလျှင်- [သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ အရသရူပါ၊ သာမဂ္ဂီမည်သော သာယာဖွယ် အရသာသဘောမရှိ။ (အကျဉ်းချုပ်အနက်တည်း)။ ဝါ၊ ဝတ္ထုနှင့် အာရုံစသော အကြောင်းတရားတို့၏ ပေါင်းဆုံညီညွတ်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကာမသုခဟူသော သာယာဖွယ် အရသာသဘော ငါးမျိုးမရှိ။ (အကျယ်တဝင့်အနက်တည်း)။ တနည်း- အရသရူပေါ၊ ရူပရသစသော ငါးမျိုးသော သာယာဖွယ် အရသာသဘောမရှိ။ (အကျဉ်းချုပ်အနက်) ဝါ၊ ရူပါရုံအစရှိသော အာရုံငါးပါးတို့ကို သုံးဆောင်ခံစားခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော တဏှာနှင့်ယှဉ်သော သောမနဿဝေဒနာဟူသော သာယာဖွယ်အရသာသဘော ငါးမျိုးမရှိ။ (အကျယ်ဖွင့်အနက်တည်း) အောက်ခြေမှ ရှင်းလင်းချက်တို့နှင့် တိုက်ဆိုင်ကြည့်လေ]။ တွံ၊ သင်သည်။ ယံ ပရိယာယံ၊ အကြင်အကြောင်းကို။ (အကြင်ရှိခိုးခြင်းစသော သာမဂ္ဂိရသ၏ မရှိခြင်းဟူသော အကြောင်းကို။) သန္ဓာယ၊ ရည်ရွယ်၍။ (မံ၊ ငါဘုရားကိို) ဝဒေသိ၊ (အရသရူပ-ဟု) စွပ်စွဲပြောဆို၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ထိုရှိခိုးခြင်းစသော သာမဂ္ဂိရသ၏ မရှိခြင်းဟူသောအကြောင်းသည်) နော စ ခေါ ဟောတိ၊ ငါဘုရားမှာ တကယ်ပင်မရှိ။ [အခြားသောသူတို့ကို ရှိခိုးသမှုပြုထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်သောကြောင့် ထိုရှိခိုးမှု စသော သာမဂ္ဂိရသမရှိဟု ပြောဆိုဖွယ်အကြောင်းမရှိဟူလို]။ တနည်း- တွံ၊ သည်။ ယံ ပရိယာယံ၊ ကို။ သန္ဓာယ၊ ၍။ (မံ၊ ကို)။ ဝဒေသိ၊ အရသရူပဟု စွပ်စွဲပြောဆို၏။ သော ပရိယာယော၊ ကို။ အမှေသု၊ ငါဘုရားတို့၌။ နော စ ခေါ ဝတ္တဗ္ဗော၊ မပြောဆိုသင့်သည်သာ။ ဝါ၊ တကယ်ပင် မပြောဆိုထိုက်] ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ။)
ဘဝံ ဂေါတမော၊ အရှင်ဂေါတမသည်။ နိဗ္ဘောဂေါ၊ သာမဂ္ဂီမည်သော သုံးဆောင်ခံစားမှုမရှိ။ (ညီညွတ်သောသူတို့၏ လုပ်ငန်းဖြစ်သော ရှိခိုးခြင်း စသော သုံးဆောင်ခံစားမှု အစဉ်အလာမရှိ) ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေါစ၊ ပြစ်တင်ပြောကြား လျှောက်ထားပြီ)
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ အကြင်အကြောင်းဖြင့်။ မံ၊ ငါ့ကို။ "သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ နိဗ္ဘောဂေါ၊ သုံးဆောင်ခံစားမှုမရှိ။ [မြတ်စွာဘုရား၏ ဆိုလိုရင်းကို ကိုယ်တော်တိုင် အကျယ်တဝင့် ဟောတော်မူမည် ဖြစ်သောကြောင့် ဤနေရာ၌ နိဗ္ဘောဂပုဒ်၏အနက်ကို သာမညမျှ အကျဉ်းချုပ်သော ဆိုရသည်] ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝဒမာနော၊ သော်။ ဝါ၊ သည်။ သမ္မာ၊ စွာ။ ဝဒေယျ၊ နိုင်၏။ ဧသ(ဧသော) ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်၊ (ငါဘုရားကို "နိဗ္ဘောဂ"ဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည်မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အတ္ထိ ခေါ၊ ရှိသည်သာ၊ ဝါ၊ အမှန်တကယ်ပင် ရှိ၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယေ တေ ရူပဘောဂါ၊ အကြင်ရူပါရုံတို့၌ ဆန္ဒရာဂဖြင့် သုံးဆောင်ခံစားခြင်းတို့သည်လည်းကောင်း။ ယေ တေ သဒ္ဒဘောဂါ၊ အကြင်သဒ္ဒါရုံတို့၌ ဆန္ဒရာဂဖြင့် သုံးဆောင်ခံစားခြင်းတို့သည်လည်းကောင်း၊ ယေ တေ ဂန္ဓဘောဂါ၊ အကြင်ဂန္ဓာရုံတို့၌ .... ကောင်း၊ ယေ တေ ရသဘောဂါ၊ အကြင်ရသာရုံတို့၌ .... ကောင်း။ ယေ တေ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဘောဂါ၊ အကြင် ဖောဋ္ဌာဗ္ဗာရုံတို့၌ ....ကောင်း။ (သန္တိ၊ ရှိကုန်၏) တေ၊ ထိုရူပဘောဂစသည်တို့ကို။ ဝါ၊ တို့သည်။ တထာဂတဿ၊ သည်။ ဝါ၊ မှာ။ပ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ ဖြင့်။ မံ၊ ငါ့ကို။ သမဏော ဂေါတမော၊ ရှင်ရဟန်းဂေါတမသည်။ နိဗ္ဘောဂေါ၊ သုံးဆောင်ခံစားမှုမရှိ။ ဣတိ၊ သို့။ ဝဒမာနော၊ သော်။ ဝါ၊ သည်။ သမ္မာ၊ စွာ။ ဝဒေယျ၊ နိုင်၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ငါဘုရားကို "နိဗ္ဘောဂ"ဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည် မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အယံ ခေါ၊ ဤသည်ပင်တည်း။ (ဤရူပါရုံစသော အာရုံငါးပါးတို့၌ ဆန္ဒရာဂဖြင့် သုံးဆောင် ခံစားမှုမရှိခြင်းဟူသော အကြောင်းပင်တည်း) [နိဗ္ဘောဂေါကို မြတ်စွာဘုရား အလိုတော်ကျ အနက်ဆိုလိုလျှင် "သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ နိဗ္ဘောဂေါ၊ ရူပါရုံစသော အာရုံငါးပါးတို့၌ ဆန္ဒရာဂဖြင့် သုံးဆောင်ခံစားမှုမရှိ" ဟု ဆိုပါ] တွံ၊ သင်သည်။ ယံ ပရိယာယံ၊ အကြင်အကြောင်းကို။ (အကြင်ရှိခိုးခြင်းအစရှိသော သာမဂ္ဂိပရိဘောဂ၏ ငါဘုရားမှာ မရှိခြင်းဟူသော အကြောင်းကို။) သန္ဓာယ၊ ရည်ရွယ်၍။ (မံ၊ ငါ့ကို) ဝဒေသိ၊ (နိဗ္ဘောဂဟူ၍) စွပ်စွဲပြောဆို၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းကို။ (ထိုနိဗ္ဘောဂဟု စွပ်စွဲပြောဆိုကြောင်းဖြစ်သော ရှိခိုးခြင်း အစရှိသော သာမဂ္ဂိပရိဘောဂ၏ ငါဘုရားမှာ မရှိခြင်းဟူသော အကြောင်းကို) အမှေသု၊ ငါဘုရားတို့၌။ နော စခေါ ဝတ္တဗ္ဗော၊ မပြောဆိုထိုက်သည်သာ။ ဝါ၊ တကယ် မပြောဆိုထိုက်။ [ယခင်အတိုင်း "သော ပရိယာယော၊ သည်။ နော စ ခေါ ဟောတိ၊ ငါဘုရားမှာ တကယ်ပင်မရှိ"ဟုလည်း ဆိုလိုကဆိုပါ။ အဋ္ဌကထာ၌ နှစ်နည်း ဖွင့်ထားပါသည်] ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ)။
ဘဝံ ဂေါတမော၊ သည်။ အကိရိယဝါဒေါ၊ မပြုလုပ်ထိုက်ဟု ပြောဆိုခြင်းရျိ၏။ (အရွယ်ကြီးသူတို့ကို ရှိခိုးခြင်း ခရိးဦးကြိုဆိုခြင်းစသော မျိုးရိုးစဉ်လာအကျင့်ကို မပြုထိုက်ဟု ပြောဆိုခြင်းရှိ၏) ဝါ၊ မပြုလုပ်ထိုက်ဟူသော အယူဝါဒရှိ၏။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေါစ၊ စွပ်စွဲပြောကြား လျှောက်ထားပြီ)
ဗြာဟ္မဏ၊ ပုဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ အကြင်အကြောင်းဖြင့်။ မံ၊ ငါ့ကို။ သမဏော၊ ရှင်ရဟန်းဖြစ်သော။ ဂေါတမော၊ ဂေါတမသည်။ အကိရိယဝါဒေါ၊ မပြုလုပ်ထိုက်ဟု ပြောဟောခြင်းရှိ၏။ ဣတိ၊ သို့။ ဝဒမာနော၊ သော်။ ဝါ၊ သည်။ သမ္မာ၊ ဟုတ်မှန်စွာ။ ဝဒေယျ၊ ပြောဆိုသည်မည်နိုင်၏။ ဧသ(ဧသော) ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ငါဘုရားကို အကိရိယဝါဒရှိသူဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည်ညမ်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အတ္ထိခေါ၊ ရှိသည်သာ၊ ဝါ၊ အမှန်တကယ်ရှိ၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ဟိ၊ ငါဘုရားကို အကိရိယဝါဒရှိသူဟု ပြောဆိုနိုင်ခြင်း၏ အကြောင်းကား။ ဝါ၊ ငါဘုရားကို အကိရိယဝါဒ ရှိသူဟု အမှန်ပင် ပြောဆိုသင့်၏။ အဟံ၊ ငါသည်။ ကာယဒုစ္စရိတဿ၊ ကာယဒုစ္စရိတ်အကုသိုလ်ကို လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ကာယဒွါရမှဖြစ်သော မကောင်းသဖြင့် ပြုကျင့်အပ်သော ပါဏာတိပါတစေတနာ အစရှိသော အကုသိုလ်ကာယကံ သုံးပါးကိုလည်းကောင်း။ ဝစီဒုစ္စရိတဿ၊ ဝစီဒုစ္စရိတ် အကုသိုလ်ကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ဝစီဒွါရမှဖြစ်သော မ‌ကောင်းသဖြင့် ပြုကျင့်အပ်သော မုသာဝါဒ စေတနာအစရှိသော အကုသိုလ်ဝစီကံလေးပါးကို လည်းကောင်း။ မနော ဒုစ္စရိတဿ၊ မနောဒုစ္စရိတ် အကုသိုလ်ကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ မနောဒွါရမှဖြစ်သော မကောင်းသဖြင့် ပြုကျင့်အပ်သော အဘိဇ္ဈာအစရှိသော အကုသိုလ် မနောကံ သုံးပါးကိုလည်းကောင်း။ အကိရိယံ၊ မပြုထိုက်သည်အဖြစ်ကို။ ဝဒါမိ၊ ဟောကြား၏။
အနေကဝိဟိတာနံ၊ များသော အမျိုးအစား အကွဲအပြားရှိကုန်သော။ ပါပကာနံ၊ ယုတ်မာကုန်သော။ အကုသလာနံ၊ အကုသိုလ်ဖြစ်ကုန်သော။ ဓမ္မာနံ၊ (ဒုစ္စရိတ်သုံးပါးမှ တပါးသော)တရားတို့ကို။ အကိရိယံ၊ မပြုထိုက်ကုန်သည် အဖြစ်ကို။ ဝဒါမိ၊ ဟောကြား၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ ဖြင့်။ မံ၊ ကို။ သမဏော ဂေါတမော၊ ရှင်ရဟန်းဂေါတမသည်။ အကိရိယဝါဒေါ၊ ရှိ၏။ ဣတိ၊ သို့။ ဝဒမာနော၊ သော်။ ဝါ၊ သည်။ သမ္မာ၊ စွာ။ ဝဒေယျ၊ ၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ငါဘုရားကို အကိရိယဝါဒရှိသူဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည် မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အယံ ခေါ၊ ဤသည်ပင်တည်း။ (ဒုစ္စရိတ်သုံးပါးနှင့် များစွာသော အကုသိုလ်တို့ကို မပြုထိုက်ဟု ပြောဟောခြင်းဟူသော ဤအကြောင်းပင်တည်း။ [ဤနေရာ၌လည်း မြတ်စွာဘုရား၏ အလိုတော်ကျ အနက်ပြန်ဆိုလိုလျှင် "သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ အကိရိယဝါဒေါ၊ ဒုစ္စရိတ်သုံးပါးနှင့် အကုသိုလ်အားလုံးတို့ကို မပြုထိုက်ဟု ပြောဟောခြင်းရျိ၏။ ဝါ၊ မပြုထိုက်ဟူသော အယူဝါဒရှိ၏"ဟု အနက်ပြန်ဆိုပါလေ]။ တွံ၊ သင်သည်။ ယံ ပရိယာယံ၊ ကို။ (အသက် အရွယ်ကြီးသူတို့ကို အရီုအသေ မပြုထိုက်ဟု ပြောဟောခြင်းဟူသော အကြင်အကြောင်းကို) သန္ဓာယ၊ ၍။ (မံ၊ ငါ့ကို)။ ဝဒေသိ၊ အကိရိယဝါဒရှိသူဟု စွပ်စွဲပြောဆို၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (အကိရိယဝါဒရှိသူဟု စွပ်စွဲပြောဆိုခြင်းကြောင်းဖြစ်သော သက်ကြီးရွယ်အို အရိုအသေမပြုထိုက်ဟု ပြောဟောခြင်းဟူသော ထိုအကြောင်းသည်)။ နော စခေါ ဟောတိ၊ ငါဘုရားမှာ တကယ်ပင် မရှိ။ ဣတိ၊ ဤသို့ (အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ)။
ဘဝံ ဂေါတမော၊ သည်။ ဥစ္ဆေဒဝါဒေါ၊ ပယ်ဖြတ်ထိုက်၏ဟု ပြောဟောခြင်းရျိ၏။ (ရှိခိုးခြင်းအစရှိသော လောကအစဉ်အလာ ဓမ္မတာကို ပယ်ဖြတ်ထိုက်၏ဟု ပြောဟောခြင်းရှိ၏) ဝါ၊ ပယ်ဖြတ်ထိုက်၏ဟု ပြောဆိုခြင်း အယူဝါဒရှိ၏။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေါစ၊ လျှောက်ပြီ။)
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ ဖြင့်။ မံ၊ ငါ့ကို။ သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ ဥစ္ဆေဒဝါဒေါ၊ ပယ်ဖြတ်ထိုက်၏ဟု ပြောဟောခြင်းရှိ၏။ ဣတိ၊ သို့။ ဝဒမာနော၊ သော်။ ဝါ၊ သည်။ သမ္မာ၊ စွာ။ ဝဒေယျ၊ ၏။ ဧသ ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ငါဘုရားကို ဥစ္ဆေဒဝါဒရှိသူဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည်မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အတ္ထိ ခေါ၊ သာ။ ဝါ၊ ၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ဟိ၊ ထိုအကြောင်းကို ဟောပြောရသော်ကား။ (ငါဘုရားကို ဥစ္ဆေဒဝါဒရှိသူဟု ပြောဆိုနိုင်ခြင်း၏အကြောင်းကို ဟောပြောရသော်ကား)။ အဟံ၊ ငါသည်။ ရာဂဿ၊ ရာဂကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ငါးပါးအာရုံ ကာမဂုဏ်တို့၌ စွဲမက်ခြင်း သဘောကိုလည်းကောင်း။ ဒေါသဿ၊ ဒေါသကိုလည်းကောင်း။ (ဒေါသမူစိတ်နှစ်ပါးနှင့်ယှဉ်သော ဒေါသကိုလည်းကောင်း)။ မောဟဿ၊ (အကုသိုလ်စိတ်အားလုံးနှင့်ယှဉ်သော) မောဟကိုလည်းကောင်း။ ဥစ္ဆေဒံ၊ ပယ်ဖြတ်ထိုက်သည်အဖြစ်ကို။ ဝါ၊ ပယ်ဖြတ်ထိုက်၏ဟု။ ဝဒါမိ၊ ဟောကြား၏။ပ။
ဓမ္မာနံ၊ တရားတို့ကို။ (ရာဂ ဒေါသ မောဟတို့မှ ကြွင်းကျန်သော တရားတို့ကို) ဥစ္ဆေဒံ၊ ပယ်ဖြတ်ထိုက်ကုန်သည်အဖြစ်ကို။ ဝဒါမိ၊ ၏။ပ။
သော ပရိယာယော၊ သည်(ငါဘုရားကို ဥစ္ဆေဒဝါဒရှိသူဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည် မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အယံ ခေါ၊ ဤသည်ပင်တည်း။ (ရာဂ အစရှိသော အကုသိုလ် အားလုံးကို ပယ်ဖြတ်ထိုက်၏ဟု ပြောဟောခြင်းဟူသော ဤအကြောင်းပင်တည်း။) [ဤ၌ "ဥစ္ဆေဒဝါဒေါ၊ ရာဂအစရှိသော အကုသိုလ်တို့ကို ပယ်ဖြတ်ထိုက်၏ ဟူသော အယူဝါဒရှိ၏"ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား အလိုတော်ကျ အနက်ဆိုပါလေ]။
တွံ၊ သင်သည်။ ယံ ပရိယာယံ၊ အကြင်အကြောင်းကို။ (ရှိခိုးခြင်းစသော လောကအစဉ်အလာ ဓမ္မတာကို ပယ်ဖြတ်ထိုက်၏ဟု ပြောဟောခြင်းဟူသော အကြင်အကြောင်းကို)။ သန္ဓာယ၊ ၍။ (မံ၊ ငါ့ကို) ဝဒေသိ၊ ဥစ္ဆေဒဝါဒရှိသူဟု စွပ်စွဲပြောဆို၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည် (ဥစ္ဆေဒဝါဒရှိသူဟု စွပ်စွဲပြောဆိုကြောင်းဖြစ်သော ရှိခိုးခြင်း စသော လောကအစဉ်အလာကို ပယ်ဖြတ် ထထိုက်၏ဟု ပြောဟောခြင်းဟူသော ထိုအကြောင်းသည်)။ နော စ ခေါ ဟောတိ၊ ငါဘုရားမှာ တကယ်ပင် မရှိ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေါစ၊ မိန့်)။
ဘဝံ ဂေါတမော၊ သည်။ ဇေဂုစ္ဆီ၊ စက်ဆုပ်တတ်၏။ (အသက်အရွယ်ကြီးသူတို့ကို ရှိခိုးခြင်းအစရှိသော အမျိုးကောင်း စဉ်လာအကျင့်ကို စက်ဆုပ်တတ်၏)။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေါစ၊ အပြစ်တင်စကား ပြောကြား လျှောက်ထားပြီ)။ပ။
ဧသ ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည် (ငါဘုရားကို ဇေဂုစ္ဆီဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည်မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အတ္ထိ ခေါ၊ သာ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ဟိ၊ ထိုအကြောင်းကို ဟောကြားရလျှင်ကား။ (ငါဘုရားကို ဇေဂုစ္ဆီဟု ပြောဆိုနိုင်ခြင်း၏အကြောင်းကို ဟောကြားရလျှင်ကား)။ အဟံ၊ ငါသည်။ ကာယဒုစ္စရိတေန၊ ကာယဒုစ္စရိတ်အကုသိုလ်ကို လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ကောင်း။ ဝစီဒုစ္စရိတေန၊ ဝစီဒုစ္စရိတ် အကုသိုလ်ကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ကောင်း။ မနောဒုစ္စရိတေန၊ ကိုလည်းကောင်း။ ဇိဂုစ္ဆာမိ၊ စက်ဆုပ်တော်မူ၏။
အနေကဝိဟိတာနံ၊ ကုန်သော။ ပါပကာနံ၊ ကုန်သော။ အကုသလာနံ၊ အကုသိုလ်ဖြစ်ကုန်သော။ ဝါ၊ လိမ်မာကျွမ်းကျင် သိမြင်သူ၏ဖြစ်ကြောင်း ဉာဏ်ပညာ၏ ဆန့်ကျင်ဘက်မောဟကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော။ ဓမ္မာနံ၊ တရားတို့သို့။ (ဒုစ္စရိတ်သုံးပါးမှ တပါးသောတရားတို့သို့)။ သမာပတ္တိယာ၊ ရောက်ခြင်းကို။ ဇိဂုစ္ဆာမိ၊ စက်ဆုပ်တော်မူ၏။ပ။
သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းဟူသည်။ (ငါဘုရားကို ဇေဂုစ္ဆီ-ဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည်မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းဟူသည်)။ အယံ ခေါ၊ ဤသည်ပင်တည်း။ (ဒုစ္စရိတ်သုံးပါးနှင့် အကုသိုလ်တရားအားလုံးကို စက်ဆုပ်ခြင်းဟူသော ဤအကြောင်းပင်တည်း)။ [ဤ၌လည်း "သမဏော ဂေါတမော= သည်။ ဇေဂုစ္ဆီ၊ ဒုစ္စရိတ်သုံးပါးနှင့် အကုသိုလ်အားလုံးကို စက်ဆုပ်၏"ဟု မြတ်စွာဘုရားအလိုတော်ကျ အနက်ဆိုပါ]။
တွံ၊ သည်။ ယံ ပရိယာယံ၊ ကို။ (အသက်အရွယ် ကြီးသူတို့ကို ရှိခိုးခြင်း အစရှိသော အမျိုးကောင်းစဉ်လာအကျင့်ကို စက်ဆုပ်ခြင်းဟူသော အကြင်အကြောင်းကို)။ သန္ဓာယ၊ ၍။ (မံ၊ ကို)။ ဝဒေသိ၊ ဇေဂုစ္ဆီ- ဟုပြစ်တင် ပြောဆို၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ဇေဂုစ္ဆီ-ဟု ပြစ်တင်ပြောဆိုခြင်းဖြစ်သော ရှိခိုးခြင်းစသော အမျိုးကောင်းစဉ်လာအကျင့်ကို စက်ဆုပ်ခြင်းဟူသော ထိုအကြောင်းသည်။) နော စ ခေါ ဟောတိ၊ ငါဘုရားမှာ တကယ်ပင် မရှိ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ)။
ဘဝံ ဂေါတမော၊ သည်။ **ဝေနယိကော**၊ ဖျက်ဆီးတတ်သူတည်း။ (ကြီးသူတို့ကို အရိုအသေပြုမှု လောကစဉ်လာအကျင့်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သူတည်း)။ပုဏ္ဏားအလို ဝေနယိက။ ။ ယော- အကြင် ရှင်ဂေါတမသည်။ လောကဇေဋ္ဌကကမ္မံ- လောက၌ ကြီးသူကို အရိုအသေပြုမှုကို။ ဝါ- လောက၌ အမွန်အမြတ်ဟု သမုတ်အပ်သော အရိုအသေပြုမှုကို။ ဝိနယတိ ဝိနာသေတိ- ဖျက်ဆီးတတ်၏။ ဣတိ- ထို့ကြောင့်။ သော- ထိုရှင်ဂေါတမသည်။ ဝိနယော- ဝိနယမည်၏။ ဝိပုဗ္ဗ နီဓာတ်သည် ဝိနာသနအနက်ဟောတည်း။ ဝိနယော ဧဝ ဝေနယိကော- လောက ဇေဋ္ဌကကမ္မကို ဖျက်ဆီးတတ်သော ရှင်ဂေါတမ။ ဏိကပစ္စည်းအနက်မရှိ (သကတ္ထ)ဟူလို။
(တနည်း) ဝိနယနံ နိဂ္ဂဏှနံ ဝိနယော- ဆုံးမနှိပ်ကွပ်ခြင်း။ ဝိနယံ နိဂ္ဂဟံ အရဟတီတိ ဝေနယိကော- ဆုံးမနှိပ်ကွက်မှု အပြုခံထိုက်သော ရှင်ဂေါတမ။ ဝိပုဗ္ဗ နီဓာတ်သည် နိဂ္ဂဟအနက်ဟောဖြစ်၍ တဒ္ဓိတ်ဏိကပစ္စည်းသည် အရဟအနက်ဟော ဖြစ်သည်။
ဝါ၊ (ကြီးသူတို့ကို အရိုအသေ မပြုခြင်းကြောင့်) ဆုံးမနှိပ်ကွပ်ထိုက်သူတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေါစ၊ ပြစ်တင်စကား ပြောကြားလျှောက်ထားပြီ)။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ ဖြင့်။ မံ၊ ငါ့ကို။ သမဏော ဂေါတမော၊ ရှင်ရဟန်းဂေါတမသည်။ **ဝေနယိကော**၊ ဝေနယိကမည်သူတည်း။ မြတ်စွာဘုရား အလိုတော်ကျ ဝေနယိက။ ။ ဝိနယနံ ဝူပသမနံ ဝိနယော- ငြိမ်းပျောက်ခြင်း။ ဝိနယာယ ဝူပသမာယ ဓမ္မံ ဒေသေတီတိ ဝေနယိကော- ရာဂစသော အကုသိုလ်တို့ ငြိမ်းပျောက်ခြင်းငှာ တရားဟောတော်မူသော မြတ်စွာဘုရား။ ဤ၌ တဒ္ဓိတ် ဏိကပစ္စည်းသည် ဓမ္မံ ဒေသေတိ အနက်ကိုဟော၏။ ဝါ၊ ငြိမ်းပျောက်ခြင်းငှာ တရားဟောတတ်သူတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ ဝဒမာနော၊ သော်။ ဝါ၊ သည်။ သမ္မာ၊ စွာ။ ဝ‌ဒေယျ၊ နိုင်၏။ ဧသ ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်၊ (ငါဘုရားကို ဝေနယိကဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည် မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်) အတ္ထိ ခေါ၊ သာ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ဟိ၊ ထိုအကြောင်းကိုဖော်ပြရသော်ကား။ အဟံ၊ ငါသည်။ ရာဂဿ၊ ရာဂ၏လည်းကောင်း။ ဒေါသဿ၊ ၏လည်းကောင်း။ မောဟဿ၊ ကောင်း။ ဝိနယာယ၊ ငြိမ်းပျောက်ကင်းကွာခြင်းငှာ။ ဓမ္မံ၊ တရားကို။ ဒေသေမိ၊ ဟောကြား၏။ပ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ ဖြင့်။ မံ၊ ကို။ သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ ဝေနယိကော၊ (ရာဂစသော အကုသိုလ်တို့)ငြိမ်းပျောက်ကင်းကွာခြင်းငှာ တရားဟောကြား၏။ ဣတိ၊ သို့။ ဝဒမာနော၊ သော်။ ဝါ၊ သည်။ သမ္မာ၊ စွာ။ ဝဒေယျ၊ ၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းဟူသည် (ငါဘုရားကို ဝေနယိက- ဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည် မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းဟူသည်) အယံ ခေါ၊ တည်း။ (ဤရာဂ,ဒေါသ, မောဟတို့နှင့် အကုသိုလ်တရားအားလုံးတို့ ငြိမ်းပျောက်ခြင်းငှာ တရားဟောခြင်းဟူသော အကြောင်းပင်တည်း)။ တွံ၊ သည်။ ယံ ပရိယာယံ၊ ကို။ (ကြီးသူတို့ကို အရိုအသေပြုမှု လောကအစဉ်အလာအကျင့်ကို ဖျက်ဆီးခြင်းဟူသော အကြင်အကြောင်းကို။ ဝါ၊ ကြီးသူတို့ကို အရိုအသေမပြုခြင်းကြောင့် ဆုံးမနှိပ်ကွပ်ထိုက်သည်အဖြစ်ဟူသော အကြင်အကြောင်းကို)။ သန္ဓာယ၊ ၍။ (မံ၊ ကို)။ ဝဒေသိ၊ ဝေနယိကဟု ပြစ်တင်ပြောဆို၏။ သောပရိယာသော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ထိုဝေနယိကဟု ပြစ်တင်ပြောဆိုကြောင်းဖြစ်သော အရိုအသေပြုမှု လောကအစဉ်အလာကို ဖျက်ဆီးခြင်းဟူသော ထိုအကြောင်းသည်။ ဝါ၊ အရိုအသေ မပြုခြင်းကြောင့် ဆုံးမနှိပ်ကွပ်ထိုက်သည် အဖြစ်ဟူသော ထိုအကြောင်းသည်)။ နော စ ခေါ ဟောတိ၊ ရျိ။ ဣတိ (အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ)။
ဘဝံ ဂေါတမော၊ သည်။ **တပဿီ**၊ ပူပန်စေတတ် နှိပ်စက်တတ်သော အကျင့်ရှိသူတည်း။ (အသက်ကြီးသူတို့ကို ပူပန်စေတတ် နှိပ်စက်တတ်သော အရိုအသေမပြုခြင်း အကျင့်ရှိသူပေတည်း။)ပုဏ္ဏားအလို တပဿီ။ ။ တပတီတိ တပေါ။ ယံ- အကြင် အရိုအသေမပြုခြင်းအကျင့်သည်။ တပတိ- ကြီးသောသူတို့ကို ပူပန်စေတတ်နှိပ်စက်တတ်၏။ ဣတိ- ထို့ကြောင့်။ တံ- ထိုအရိုအသေမပြုခြင်းအကျင့်သည်။ တပေါ- တပမည်၏။ တပေါ အဿ အတ္ထီတိ တပဿီ- ကြီးသူတို့ကို ပူပန်စေတတ် နှိပ်စက်တတ်သော အရိုအသေမပြုခြင်း အကျင့်ရှိသူ။ တပပုဒ် သီပစ္စည်းဖြင့်ပြီးသော တဒ္ဓိတ်ပုဒ်တည်း။
(တနည်း) တပဿီ သဒ္ဒါသည် ကပဏပုရိသ (အထီးကျန်သူ- လူမွဲလူဆင်းရဲ)အနက်ကို ဟောသော ရုဠှီအနိပ္ဖန္န ပါဋိပဒိကပုဒ်တည်း။ ထို့ကြောင့် ဤနည်း၌ ကပဿီကို ဓာတ်ပစ္စည်း အခြေအမြစ် စိစစ်၍ ဝိဂြိုဟ်ပြုဖွယ်မလို။
မြတ်စွာဘုရားအလိုတော် တပဿီ။ ။ တပန္တီတိ တပါ- (သတ္တဝါ အပေါင်းကို) ညှဉ်းပန်းလောင်မြိုက်အပူတိုက်တတ်သော အကုသိုလ်များ။ တပေ အဿိ နိရဿိ ပဟာသိ ဝိဒ္ဓံသီတိ တပဿီ- ထိုအကုသိုလ်တရားတို့ကို ပယ်သတ်ဖျက်ဆီးတော်မူပြီးသော ရှင်တော်ဂေါတမ။ တပသဒ္ဒူပပဒ အသုဓာတ် ဒိဝါဒိယပစ္စည်းဏီပစ္စည်းဖြင့် "တပဿီ"ဟု ဖြစ်၏။ ဤကာရန္တပင်တည်း။ တိဂြိုဟ်ဝါကျ၌ အသုဓာတ် အဇ္ဈတ္တနီ ဤဝိဘတ်ဖြင့်ပြီးသော "အဿိ"ကိုပင် နိဥပသာရစွက်၍ "နိရဿိ"ဟု ဖွင့်သည်။
ဝါ၊ သူတော်အကျင့်, ဂုဏ်နှင့် ကင်းကွာ, နုံချာလူမွဲ, လူဆင်းရဲပေတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေါစ၊ စွပ်စွဲပြောဆိုပြီ)။ပ။
သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ တပဿီ၊ တပဿီမည်သူပေတည်း။ ဝါ၊ သတ္တလောကကိုညှဉ်းပန်းလောင်မြိုက် အပူတိုက်တတ်သော တရားဆိုးတို့ကို ပယ်ရှားဖျက်ဆီးသူတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ ဝဒမာနော၊ သော်။ ဝါ၊ သည်။ပ။ ဧသ ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ငါဘုရားကို တပဿီဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည်မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်)။ အတ္ထိခေါ၊ သာ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ပါပကေ၊ ယုတ်မာကုန်သော။ အကုသလေ၊ အကုသိုလ်ဖြစ်ကုန်သော။ ဓမ္မေ၊ တရားတို့ကို။ တပနီယေ၊ (သတ္တလောကကို) ညှဉ်းပန်းလောင်မြိုက် အပူတိုက်တတ်ကုန်၏ဟူ၍။ အဟံ၊ သည်။ ဝဒါမိ၊ ဟောတော်မူ၏။ ကာယဒုစ္စရိတံ၊ ကာယဒုစ္စရိတ် အကုသိုလ်ကိုလည်းကောင်း။ပ။ မနောဒုစ္စရိတံ၊ ကိုလည်းကောင်း။ တပနီယံ၊ ညှဉ်းပန်းလောင်မြိုက် အပူတိုက်တတ်၏ဟူ၍။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဝဒါမီ၊ ၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယဿ၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ဝါ၊ မှာ။ တပနီယာ၊ (သတ္တဝါအပေါင်းကို) ညှဉ်းပန်းလောင်မြိုက် အပူတိုက်တတ်ကုန်သော။ ပါပကာ၊ ကုန်သော။ အကုသလာ၊ ကုန်သော။ ဓမ္မာ၊ တရားတို့ကို။ ဝါ၊ တရားတို့သည်။ ပဟီနာ၊ ပယ်အပ်ပြီးကုန်ပြီ။ပ။ အနုပ္ပါဒဓမ္မာ၊ ကုန်၏။ တံ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို။ (အကုသိုလ်တို့ကို အကြွင်းမဲ့ အပြီးအပြတ် ပယ်သတ်ပြီးဖြစ်၍ နောက်ထပ်တဖန် ယင်းအကုသိုလ်တို့ ဖြစ်ခြင်းမရှိသော ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို)။ တပဿီတိ၊ တပဿီမည်၏ ဟူ၍။ ဝါ၊ သတ္တဝါအပေါင်းကို ညှဉ်းပန်းလောင်မြိုက် အပူတိုက်တတ်သော အကုသိုလ်တို့ကို ပယ်ရှားဖျက်ဆီးပြီး ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဝဒါမိ၊ ဟောတော်မူ၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ တထာဂတဿ၊ မြတ်စွာဘုရားသည်။ ဝါ၊ မှာ။ တပနီယာ၊ ကုန်သော။ပ။ အနုပ္ပါဒဓမ္မာ၊ ကုန်၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ ဖြင့်။ မံ၊ ကို။ သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ တပဿီ၊ တပဿီ ဖြစ်သူတည်း။ ဣတိ။ပ။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းဟူသည်။ (ငါဘုရားကို တပဿီဟု ပြောဆိုပါက မှဣ်ကန်စွာ ပြောဆိုသည်မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းဟူသည်) အယံ ခေါ၊ တည်း။ (ဤပတနီယ မည်သော အကုသိုလ်တို့ကို အပြီးအပြတ်ပယ်သတ်ပြီးဖြစ်၍ နောက်ထပ်တဖန် ထိုအကုသိုလ်တို့ ငါဘုရား၌ မဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ခြင်းဟူသော အကြောင်းပင်တည်း)။ တွံ၊ သည်။ ယံ ပရိယာယံ၊ ကို။ (အသက်အရွယ်ကြီးသူတို့ကို အရိုအသေမပြုခြင်းဟူသော အကြင်အကြောင်းကို)။ သန္ဓာယ၊ ၍။ မံ၊ ကို။ ဝဒေသိ၊ တပဿီဟု စွပ်စွဲပြောဆို၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (တပဿီဟု စွပ်စွဲပြောဆိုကြောင်းဖြစ်သော ကြီးသူတို့ကို အရိုအသေမပြုခြင်းဟူသော ထိုအကြောင်းသည်)။ နောစခေါဟောတိ၊ ငါဘုရားမှာ တကယ်မရှိ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ)
ဘဝံ ဂေါတမော၊ သည်။ **အပဂဗ္ဘော**၊ (ကြီးသူတို့ကို အရိုအသေမပြုခြင်းကြောင့်) နတ်ပြည်ပဋိသန္ဓေမှ ကင်းသူတည်း။အပဂဗ္ဘော ဘဝံ ဂေါတမော။ ။ ဂဗ္ဘတော အပဂတောတိ အပဂဗ္ဘော- နတ်ပြည်ပဋိသန္ဓေမှ ကင်းသောသူ၊ (ကြီးသောသူတို့ကို အရီုအသေမပြုခြင်းကြောင့် နတ်ပြည်၌ ပဋိသန္ဓေ မတည်နေထိုက်သောသူ)။ အပသဒ္ဒါသည် အပဂတ အနက်ကို ဟော၍ ဂဗ္ဘသဒ္ဒါသည် ပဋိသန္ဓေဟူသောအနက်ကိုဟော၏။ ဂဗ္ဘော ကုစ္ဆိဋ္ဌသတ္တေသု ကုစ္ဆိဩဝရကေသု စ"ဟူသော အဘိဓာန်နှင့်အညီ ဂဗ္ဘသဒ္ဒါသည် ကုစ္ဆိဋ္ဌသတ္တ (အမိဝမ်း၌ တည်နေသော ကိုယ်ဝန်သူငယ်)။ ကုစ္ဆိ (ငမ်း)။ ဩဝရက (တိုက်ခန်း)ဟူ၍ အနက်သုံးမျိုးကို ဟောရာတွင် ဤနေရာ၌ ဂဗ္ဘသဒ္ဒါ၏ ပဋိသန္ဓေဟူသော အနက်သည် ကုစ္ဆိဋ္ဌသတ္တ အနက်ပင်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်၏။ သို့သော် အခိုက်အတန့်ကာလအားဖြင့်ကား ပဋိသန္ဓေနှင့် ကုစ္ဆိဋ္ဌသတ္တဟူ၍ အနက်နှစ်မျိုး ခွဲခြားနိုင်၏။ ထို့ကြောင့် သာရတ္ထဋီကာ၊ ဒု-၁၄(သုဒိန္နကဏ္ဍ)၌-
ဧတ္ထ စ ဂဗ္ဘတိ အတ္တဘာဝဘာဝေန ပဝတ္တတီတိ ဂဗ္ဘော၊ ကလလာဒိ အဝတ္ထော ဓမ္မပဗန္ဓော၊ တန္နိဿိတတ္တာ ပန သတ္တသန္တာနော ဂဗ္ဘောတိ ဝုတ္တော၊ ယထာ၊ "မဉ္စာ ဥက္ကုဋ္ဌိံ ကရောန္တီ"တိ-ဟူ၍ (၁)ကလကရေကြည် အစရှိသော အခိုက်အတန့်အားဖြင့် ဖြစ်သော တရားအဖွဲ့အစည်းကို မုချအားဖြင့် ဂဗ္ဘဟုခေါ်၍ (၂)ထိုတရားအဖွဲ့အစည်းကို အမှီတကဲပြု၍ ဖြစ်သော အမိဝမ်းအောင်း ကိုယ်ဝန်သတ္တဝါ ခန္ဓာအစဉ်ကို ဌာနူပစာရအားဖြင့် ဂဗ္ဘခေါ်သည်ဟု ဖွင့်၏။ ထို့ပြင် ဝိမတိဋီကာ ၊ ပ-၁၀၂ (သုဒိန္နကဏ္ဍ)၌လည်း-
"ဂဗ္ဘဿာတိ ကလလရူပသဟိတဿ ပဋိသန္ဓိဝိညာဏဿ"ဟူ၍ ကလလရေကြည်ရုပ်နှင့် တကွသော ပဋိသန္ဓိဝိညာဏ်ကို ဂဗ္ဘခေါ်သည်ဟု ဖွင့်၏။ ထို့ကြောင့် ယင်းဋီကာတို့ ဖွင့်ပြချက်နှင့်အညီ လူ့ပဋိသန္ဓေကို သာမက နတ်ပဋိသန္ဓေကိုလည်း တိုက်ရိုက်မုချအားဖြင့်ပင် ဂဗ္ဘဟု ခေါ်နိုင်ပါသည်။
အပဂဗ္ဘသဒ္ဒါ၏ နောက်ထပ် ဝစနတ္ထများ။ ။ ဟီနော ဂဗ္ဘော ယဿဦတိ အပဂဗ္ဘော- ယုတ်နိမ့်သော ပဋိသန္ဓေရှိသောသူ။ [အပသဒ္ဒါ ဟီနအတက်ဟောတည်း]။ ဤဝိဂြိုဟ်နှင့်အညီ (နတ်ပြည် ပဋိသန္ဓေမှ အပြင်အပ၌ ထုတ်ပယ်ခံရခြင်းကြောင့်) နောင်အခါ၌ ယုတ်နိမ့်အောက်ကျသော အမိဝမ်းတိုက်ပဋိသန္ဓေ တည်နေရလတ္တံ့သောသူ (သို့မဟုတ်) ရှေးအတိတ်ကာလတုန်းက ယုတ်နိမ့်အောက်ကျသော ပဋိသန္ဓေ တည်နေခဲ့ရသူကို အပဂဗ္ဘခေါ်၏။ ဤကား ပုဏ္ဏား၏ဆိုလိုရင်း အနက်တည်း။ မြတ်စွာဘုရားသည်ကား နောက်ထပ် ပဋိသန္ဓေ တည်နေရတော့မည် မဟုတ်၊ ထို့ကြောင့် "ဂဗ္ဘတော အပဂတောတိ အပဂဗ္ဘော"ဟူသော ယခင် ဝိဂြိုဟ်နှင့်အညီ နောက်ထပ် ဘဝအသစ် ပဋိသန္ဓေတည်နေရခြင်းမှ ကင်းလွတ်တော်မူသော ရှင်တော်မြတ်ကို အပဂဗ္ဘဟု ဆိုလိုတော်မူ၏။
ဝါ၊ (နတ်ပြည် ပဋိသန္ဓေမှ အပြင်အပ ထုတ်ပယ်ခံရခြင်းကြောင့်) ယုတ်နိမ့်သော နောက်ဘဝပဋိသန္ဓေတည်နေခဲ့ရခြင်းရှိသူတည်း။ ဝါ၊ ယုတ်နိမ့်သော အမိဝမ်းတိုက် ပဋိသန္ဓေတည်နေခဲ့ရခြင်းရှိသူတည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဝေါစ၊ ပြစ်တင်စကား ပြောကြားပြီ)။ပ။
သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ အပဂဗ္ဘော၊ အပဂဗ္ဘ ဖြစ်သူတည်း။ ဝါ၊ ဘဝသစ် ပဋိသန္ဓေတည်နေခြင်းကင်းသောပုဂ္ဂိုလ်ပေတည်း။ပ။ ဧသ ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (ငါဘုရားကို အပဂဗ္ဘဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာပြောဆိုသည် မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းသည်)။ အတ္ထိ ခေါ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယဿ၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ဝါ၊ ၏။ ဝါ၊ မှာ။ အာယတိံ၊ နောင်အခါ၌။ **ဂဗ္ဘသေယျာ**၊ (ဇလာဗုဇယောနိ အနေအားဖြင့်) အမိဝမ်းတိုက်၌ ကိန်းအောင်းရခြင်းကိုလည်းကောင်း။**ဂဗ္ဘသေယျာ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိ**။ ။ ဂဗ္ဘေ သေယျာ ဂဗ္ဘသေယျာ- အမိဝမ်းတိုက်၌ ကိန်းအောင်းခြင်း (ဇလာဗုဇသတ္တဝါအဖြစ်ဖြင့် ကိန်းအောင်းခြင်း)။ ပုနဗ္ဘဝေ-နောက်ထပ်ဘဝ အသစ်၌။ အဘိနိဗ္ဗတ္တိ၊ ဖြစ်ခြင်းတည်း။ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိ- ခြင်း။
ဤ၌ "ဂဗ္ဘသေယျာ ပဟီနာ- အမိဝမ်းတိုက်၌ ကိန်းအောင်းရခြင်းကို ပယ်အပ်ပြီ"ဟုဆိုရာ၌ အမှန်တကယ်အားဖြင့်မူ ဂဗ္ဘသေယျာကိုပယ်သည်မဟုတ်။ ဂဗ္ဘသေယျာ၏ အကြောင်းကံ ကိလေသာကိုသာ ပယ်သည်၊ ထို့ကြောင့် အမိဝမ်းတိုက်၌ ကိန်းအောင်းခြင်းဟူသော အကျိုးတရား၏ ဂဗ္ဘသေယျာဟူသော အမည်ကို အကြောင်းကံကိလေသာ၌ တင်စားဆိုထားသော ဖလူပစာရစကားတည်း။ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တလည်း နည်းတူပင်တည်း။
ဝါ၊ .....၌ ကိန်းအောင်းရခြင်း၏ အကြောင်းဖြစ်သော ကိလေသာကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ သည်လည်းကောင်း။ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိ၊ နောင်တဖန်ဘဝသစ်၌ ဖြစ်ရခြင်းကိုလည်းကောင်း။ (အဏ္ဍဇ, သံသေဒဇ, ဩပပါတိကယောနိ အနေအားဖြင့် နောင်တဖန် ဘဝသစ်၌ ဖြစ်ရခြင်းကိုလည်းကောင်း)။ ဝါ၊ ....သစ်၌ဖြစ်ရခြင်း၏ အကြောင်းကံ ကိလေသာကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ သည်လည်းကောင်း။ ပဟီနာ၊ ကုန်ပြီ။ [တနည်း- **ဂဗ္ဘသေယျာ**၊ ကိုယ်ဝန်သူငယ်၏ ကိန်းအောင်းခြင်းကိုလည်းကောင်း။ဒုတိယနည်း။ ။ ဒုတိယနည်းအနက်ပေးထားရာ၌ "ဂဗ္ဘဿ သေယျာဂဗ္ဘသေယျာ- ကိုယ်ဝန်သူငယ်၏ ကိန်းအောင်းခြင်း"ဟု ဝစနတ္ထပြု။ ယင်းသို့ ဝစနတ္ထပြုရာ၌၊ ဂဗ္ဘဿ- ကိုယ်ဝန်သူငယ်၏။ ‌သေယျာ- ကိန်းအောင်းခြင်းကို။ ပဟီနာ- ပယ်အပ်ပြီ"ဟု ဆိုလိုသောကြောင့် သေယျာကိုသာ ပယ်သည်။ ဂဗ္ဘကို မပယ်ဟု အဓိပ္ပါယ်သက်ရောက်နေ၏။ သို့သော် ဝိညာဏဋ္ဌိတိ- ဝညာဏ်၏တည်ခြင်းဟုဆိုရာ၌ ဝိညာဏ်က တခြား, ဌိတိ (တည်ခြင်း)က တခြားကဲ့သို့ ဖြစ်နေသော်လည်း မကွဲပြားပါဘဲလျက် ကွဲပြားသကဲ့သို့ဆိုထားသော အဘေဒဘေဒူပစာရစကား ဖြစ်သောကြောင့် ဝိညာဏ်မှတပါး ဌိတိဟူ၍ သီးခြားမရှိ။ ဝိညာဏ်သည်ပင် ဌိတိ ဖြစ်၏။ ထို့အတူ "ဂဗ္ဘ၏ သေယျာ"ဟူ၍ ဂဗ္ဘကတခြား, သေယျာကတခြားကဲ့သို့ ဖြစ်နေသော်လည်း ဂဗ္ဘမှတပါး သေယျာဟူ၍ သီးခြားမရှိ။ ဂဗ္ဘသည်ပင် သေယျာ ဖြစ်တော့၏။ ထို့ကြောင့် သေယျာကိုသာ ပယ်သည်။ ဂဗ္ဘကိုမပယ်ဟု ဆိုရာမရောက်တော့ပေ။
ပုနဗ္ဘဝေါ ဧဝ- နောက်ထပ်ဘဝသည်သာလျှင်။ အဘိနိဗ္ဗတ္တိ- အသစ်ဖြစ်ခြင်းတည်း။ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိ- ခြင်း။ ဧဝဖြင့် ပုနဗ္ဘဝမဟုတ်သော အဘိနိဗ္ဗတ္တိကို ကန့်သည်။
ဝါ၊ သည်လည်းကောင်း။ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိ၊ နောင်တဖန် ဘဝသာလျှင်ဖြစ်သော အသစ်ဖြစ်ခြင်းကို လည်းကောင်း။ ဝါ၊ သည်လည်းကောင်း။ ပဟီနာ၊ ကုန်ပြီ]။ပ။ အနုပ္ပါဒဓမ္မာ၊ ကုန်၏။ တံ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို။ (ဂဗ္ဘသေယျာ, ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိတို့ကို ပယ်ရှားပြီးသော ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို)။ အဟံ၊ ငါသည်၊ အပဂဗ္ဘောတိ၊ ဘဝသစ်ပဋိသန္ဓေတည်နေခြင်းမှ ကင်းသောပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍။ ဝဒါမိ၊ ဟောတော်မူ၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ တထာဂတဿ၊ သည်။ ဝါ၊ ၏။ ဝါ၊ မှာ။ပ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ယေန ပရိယာယေန၊ ဖြင့်။ မံ၊ ကို။ သမဏော ဂေါတမော၊ သည်။ အပဂဗ္ဘော၊ အပဂဗ္ဘမည်၏။ ဝါ၊ ဘဝသစ် ပဋိသန္ဓေတည်နေခြင်းမှ ကင်းဝေးသူတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ပ။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းဟူသည် (ငါဘုရားကို အပဂဗ္ဘဟု ပြောဆိုပါက မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုသည် မည်နိုင်ခြင်း၏ ထိုအကြောင်းဟူသည်)။ အယံ ခေါ၊ ဤသည်ပင်တည်း။ (ဤနောင်အနာဂတ် ဂဗ္ဘသေယျာ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိတို့ကို ပယ်ရှားပြီးခြင်းဟူ‌သော အကြောင်းပင်တည်း)။ တွံ၊ သင်သည်။ ယံ ပရိယာယံ၊ ကို။ (ကြီးသူတို့ကို အရိုအသေမပြုခြင်းကြောင့် နတ်ပြည်ပဋိသန္ဓေမှ ကင်းခြင်းဟူသော အကြင်အကြောင်းကို) သန္ဓာယ၊ ၍။ (မံ၊ ကို)။ ဝဒေသိ၊ အပဂဗ္ဘဟု စွပ်စွဲပြောဆို၏။ သော ပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ (အပဂဗ္ဘဟု စွပ်စွဲပြောဆိုကြောင်းဖြစ်သော နတ်ပြည် ပဋိသန္ဓေမှ ကင်းခြင်းဟူသော ထိုအကြောင်းသည်) နော စ ခေါ ဟောတိ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ သေယျထာပိ၊ ကား။ ကုက္ကုဋိယာ၊ ၏။ [ဤစာအုပ် စာမျက်နှာ (၂၄၉) သတ္တကနိပါတ် စာပိုဒ်(၇၁) ဘာဝနာသုတ်ကြည့်]။ပ။
တေသံ ကုက္ကုဋစ္ဆာပကာနံ၊ ထိုကြက်ငယ်တို့တွင်။ ယော၊ အကြင်ကြက်ငယ်သည်။ ပဌမတရံ၊ အထူးသဖြင့် ရှေးဦးစွာ။ ပါဒနခသိခါယ ဝါ၊ ကောင်း။ပ။ အဘိနိဗ္ဘိဇ္ဇေယျ၊ ပေါက်ထွက်လာရာ၏။ သော၊ (အထူး ရှေးဦးအလျင် ပေါက်ကွဲထွက်လာသော) ထိုကြက်ငယ်ကို။ ကိန္တိ၊ အဘယ်ဟူ၍။ ဝစနီယော၊ ပြောဆိုထိုက်သည်။ အဿ နုခေါ၊ ဖြစ်ရာပါသနည်း။
ဇေဋ္ဌောတိ ဝါ၊ အကြီးဟူ၍သော်လည်း။ ဝစနီယော၊ ပြောဆိုထိုက်သည်။ အသာ နုခေါ၊ ဖြစ်ရာပါသလော။ ကနိဋ္ဌောတိ ဝါ၊ အငယ်ဟူ၍သော်လည်း။ ဝစနီယော၊ သည်။ အဿ နုခေါ၊ ဖြစ်ရာပါသလော။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေါစ၊ မေးမြန်းတော်မူပြီ)။ ဘော ဂေါတမ၊ အရှင်ဂေါတမ။ ဇေဋ္ဌောတိ၊ အကြီးဟူ၍။ ဝစနီယော၊ သည်။ အဿ၊ ဖြစ်ရာပါ၏။ (ကသ္မာ၊ အဘယ်ကြောင့်။ ဇေဋ္ဌောတိ၊ ဟူ၍။ ဝစနီယော၊ သည်။ အဿ၊ ဖြစ်ရာသနည်းဟူမူ)။
ဘော ဂေါတမ၊ မ။ ဟိ၊ အကြင်ကြောင့်။ နေသံ၊ ထိုကြက်ငယ်တို့တွင်။ သော၊ ထိုအထူးသဖြင့် ရှေးဦးအလျင်ပေါက်သော ကြက်ငယ်သည်။ ဇေဋ္ဌော၊ အကြီးဆုံးသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်ပါ၏။ ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်။ (ဇေဋ္ဌောတိ၊ ဟူ၍။ ဝစနီယော၊ သည်။ အဿ၊ ဖြစ်ရာပါ၏။ ဣတိ၊ သို့။ အဝေါစ၊ လျှောက်ပြီ)။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ဧဝမေဝံ၊ ဤအတူပင်။ အဟံ၊ ငါသည်။ အဝိဇ္ဇာဂတာယ၊ အဝိဇ္ဇာ၌ဖြစ်သော။ (အဝိဇ္ဇာနယ်ပယ်အတွင်း၌ ဝင်ရောက်နေသော)။ အဏ္ဍဘူတာယ၊ (အဝိဇ္ဇာဟူသော) ဥခွံအတွင်း၌ဖြစ်သော။ ပရိယောနဒ္ဓါယ၊ (အဝိဇ္ဇာဥခွံသည်) မြှေးယှက်ရစ်ပတ်အပ်သော။ ပဇာယ၊ သတ္တဝါအပေါင်းတွင်။ အဝိဇ္ဇဏ္ဍကောသံ၊ အဝိဇ္ဇာဖြင့် ပြီးသောဥခွံကို။ ပဒါလေတွာ၊ ဖောက်ခွဲ၍။ ဧကောဝ၊ (အဖော်မမှီး) ငါတဦးတည်းသာလျှင်။ လောကေ၊ သတ္တလောက၌။ အနုတ္တရံ၊ သူ့ထက် သာလွန်မြင့်မြတ်သော တရားမရှိသော။ ဝါ၊ သာလွန်မြင့်မြတ်ဆုံးတရားဖြစ်သော။ သမ္မာသမ္ဗောဓိံ၊ = အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို။ (မမှားဧကန်, အမှန်ပိုင်နိုင်, ကိုယ်တိုင်ရှင်းလင်း, ထိုးထွင်းသိမြင်သော အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို)။ အဘိသမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ ထိုးထွင်းသိတော်မူပြီ။ ဝါ၊ ရောက်တော်မူ, ရတော်မူပြီ။ [ဤစာအုပ် စာမျက်နှာ (၁၁၆) သတ္တကနိပါတ် စာပိုဒ်(၅၀) မေထုနသုတ်လည်းကြည့်]။ ထို့နောက် ဤနေရာ၌ လက်သည်းကွင်းဖြင့် လိုက်၍ အနက်ပေးလိုက လိုက်ပေးသင့်သော ယခင်ပါဠိများမှာ "အဝိဇ္ဇာဂတာယ, ပဇာယ, အဏ္ဍဘူတာယ, ပရိယောနဒ္ဓါယ" ဟူ၍ (၄)ပုဒ်ရှိ၏။ ထို(၄)ပုဒ်ကိုပါ လိုက်၍ အနက်ပေးလိုလျှင်- ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ အဏ္ဍဘူတာယ၊ သော။ ပရိယောနဒ္ဓါယ၊ သော။ ပဇာယ၊ သတ္တဝါအပေါင်းတွင်)။
အဟံ၊ ငါသည်။ (အဝိဇ္ဇာဥခွံကို ဖောက်ခွဲထွက်လာသောငါဘုရားသည်)။ လောကဿ၊ သတ္တလောကအားလုံးထက်။ ဇေဋ္ဌော၊ အကြီးဆုံးပုဂ္ဂိုလ်တည်း။ (အရိယာအမျိုးဇာတ်အားဖြင့် ရှေးဦးအလျင် ပေါက်ဖွားလာသောကြောင့် အကြီးဆုံးပုဂ္ဂိုလ်တည်း)။ သေဋ္ဌော၊ အထူး ချီးမွမ်းအပ်မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တည်း။ (သီလစသော ဂုဏ်အားလုံးတို့ဖြင့် တန်းတူ ရည်တူ မရှိသောကြောင့် အထူးချီးမွမ်းအပ်မြတ်သောပုဂ္ဂိုလ်ပေတည်း။) [အဟံ ဟိ- ၌ ဟိသဒ္ဒါ အနက်မရှိကြံပါ]။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ မေ၊ ငါ၏။ ဝါ၊ ငါသည်။ ဝီရိယံ၊ ဝီရိယသည် (အနုတ္တရ ဇေဋ္ဌသေဋ္ဌ အဖြစ်ကို ရရှိကြောင်းဖြစ်သော လေးပါးသော သမ္မပ္ပဓာန ဝီရိယသည်။ ဝါ၊ .....ရရှိကြောင်းဖြစ်သော အင်္ဂါလေးပါးရှိသော ဝီရိယသည်)။ဝီရိယ အင်္ဂါလေးပါး။ ။ ကမ္မဋ္ဌာန်း အားထုတ်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် (၁)အရေပျက်စီးသွားသော်လည်း နောက်သို့မဆုတ် ကြိုးစားအားထုတ်သဖြင့် အရေ၌ ငဲ့ကွက်မှုမရှိခြင်း။ ထို့အတူ(၂) အကြော (၃) အရိုး (၄) အသား, အသွေးတို့၌ ငဲ့ကွက်မှုမရှိခြင်းဟူ၍ ဝီရိယ၏ အကြောင်းအင်္ဂါလေးပါးရှိ၏။ ထိုလေးပါးကို စတုရင်္ဂသမန္နာဂတဝီရိယ (အင်္ဂါလေးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ဝီရိယ)ဟု ခေါ်သည်။
ကာမံ တစော စ နှာရု စ၊ အဋ္ဌိ စ အဝသိဿတု။
ဥပသုဿတု နိဿေသံ၊ သရီရေ မံသလောဟိတံ။ (ဒုကနိပါတ်အင်္ဂတ္တိုရ်စာပိုဒ်(၅) ဥပညာတသုတ်စသည်နှင့် ဇာတ်အဋ္ဌကထာ၊ ပထမတွဲ၊ အဝိဒူရေနိဒါနကထာ၊ နှာ- ၈၃ ဂါထာ)
အဋ္ဌကထာနှစ်ကျမ်း၏ အဖွင့်နှစ်မျိုး။ ။ ဤသုတ် အဋ္ဌကထာ၌ ဝီရိယံကို "စတုသမ္မပ္ပဓာနဘေဒံ ဝီရိယံ- လေးပါးသောသမ္မပ္ပဓာန်အပြားရှိသော ဝီရိယ"ဟု ဖွင့်၏။ ပါရာဇိ ကဏ် အဋ္ဌကထာ၊ ပ- ၁၁၁ (ဝေရဉ္ဇကဏ္ဍ)၌မူ "စတုရင်္ဂ သမန္နာဂတံ ဝီရိယံ- အင်္ဂါလေးပါးရှိသောဝီရိယ"ဟု ဖွင့်၏။ ထို့ကြောင့် ထိုအဋ္ဌကထာနှစ်ရပ် ပေါင်းစပ်လိုက်သောအခါ "ဝီရိယံ အဟောသိ အသလ္လီနံ"ဟူသော ပါဠိတော်၌ ဝီရိယသည် သာမာန်ဝီရိယမဟုတ်၊ ဝီရိယ၏ အကြောင်းအင်္ဂါလေးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော သမ္မပ္ပဓာန်ဝီရိယလေးမျိုးဖြစ်သည်ဟူသော အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို သိရပေသည်။
ဝါ၊ ဝီရိယကို။ အာရဒ္ဓံ၊ အားထုတ်အပ်ပြီးသည်။ (အာရဒ္ဓတ္တာယေဝ၊ အားထုတ်အပ်ပြီးသည်အဖြစ်ကြောင့်သာလျှင်) [ဤဟိတ်ပါဌ်ကို ထည့်ဆိုလိုကဆိုပါ]။ အသလ္လီနံ၊ (ပျင်းရိသောအားဖြင့်) မတွန့်ဆုတ်သည်။ အဟောသိ၊ ဖြစ်ပြီ။ (မေ၊ ငါ၏)။ သတိ၊ သတိသည်။ ဥပဋ္ဌိတာ၊ အာရုံ၌ စွဲကပ်တည်နေသည်။ (ဥပဋ္ဌိတတ္တာယေဝ၊ စွဲကပ်တည်နေသည်အဖြစ်ကြောင့် သာလျှင်)။ အသမ္မုဋ္ဌာ၊ မလွတ်ကင်း မပျောက်ပျက်သည်၊ (အဟောသိ၊ ပြီ)။ မေ၊ ငါ၏။ ကာယော၊ ရူပကာယ, နာမကာယသည်လည်း။ ပဿဒ္ဓေါ၊ အပူခပ်သိမ်း ကင်းငြိမ်းသည်။ (ပဿဒ္ဓတ္တာယေဝ၊ အပူခပ်သိမ်း ကင်းငြိမ်းသည်အဖြစ်ကြောင့်သာလျှင်)။ အသာရဒ္ဓေါ၊ ပူလောင်ခြင်းနှင့်တကွ မဖြစ်သည်။ ဝါ၊ ပူလောင်ခြင်း မရှိသည်။ (အဟောသိ၊ ဖြစ်ပြီ) စိတ္တံ၊ ငါ၏စိတ်သည်။ သမာဟိတံ၊ အာရုံ၌ ကောင်းမွန်တည်တံ့စွာ ထားအပ်သည်။ (သမာဟိတတ္တာယေဝ၊ ကြောင့်သာလျှင်) ဧကဂ္ဂံ၊ တခုတည်းသော အာရုံရှိသည်။ ဝါ၊ တည်ကြည်ငြိမ်သက်သည်။ (အဟောသိ၊ ပြီ)
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ သော အဟံ၊ ထိုငါသည်။ ကာမေဟိ၊ တို့မှ။ ဝိဝိစ္စေဝ၊ သာလျှင်။ [ဤစာအုပ် စာမျက်နှာ(၁၄၀) သတ္တကနိပါတ်စာပိုဒ်(၅၃) နန္ဒမာတာသုတ်ကြည့်]။ပ။
"သော ဧဝံ သမာဟိတေ" စသည်သို့ သွားအံ့။ "ပရိသုဒ္ဒေ ပရိယောဒါတေ"စသောပုဒ်တို့၏ အကျယ်ဖွင့်အနက်များကို တိကနိပါတ်စာပိုဒ်(၅၉)တိကဏ္ဏသုတ်ကြည့်။ ဤ၌ အကျဉ်းချုပ်မျှသာ အနက်ရေးမည်။ သော(အဟံ)၊ ထိုငါသည်။ (စတုတ္ထဈာန်ရရှိပြီးသော ထိုငါဘုရားသည်)။ ဧဝံ၊ ဤဟောတော်မူအပ်ပြီးသော အစီအစဉ်အတိုင်း။ ဝါ၊ ဤပဌမဈာန်ရခြင်းအစရှိသော အစဉ်အားဖြင့် စတုတ္ထဈာန်ကိုရရှိပြီး၍။ စိတ္တေ၊ စတုတ္ထဈာန်စိတ်သည်။ သမာဟိတေ၊ (စတုတ္ထဈာန် သမာဓိဖြင့်) အာရုံ၌ ကောင်းမွန်တည်တံ့စွာ ထားအပ်ပြီးလသော်။ ဝါ၊ စတုတ္ထဈာန်သမာဓိဖြင့် တည်ကြည်လသော်။ ပရိသုဒ္ဓေ၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ စင်ကြယ်လသော်။ ပရိယောဒါတေ၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ ဖြူစင်လသော်။ အနင်္ဂဏေ၊ ရာဂဒေါသ အညစ်အကြေးမရှိလသော်။ ဝိဂတူပက္ကိလေသေ၊ စိတ်ကို ပူးကပ်နှိပ်စက်တတ်သော ရာဂဒေါသ ကင်းကွာပြီးလသော်။ မုဒုဘူတေ၊ နူးညံ့စွာ ဖြစ်လသော်။ ကမ္မနိယေ၊ တန်ခိုးဖန်ဆင်းခြင်း အမှုကိစ္စ၌ ခိုင်ခံ့လျောက်ပတ်လသော်။ ဌိတေ၊ ခိုင်မြဲတည်တံ့လသော်။ အာနေဉ္ဇပ္ပတ္တေ၊ တုန်လှုပ်ခြင်း မရှိသည်အဖြစ်သို့ ရောက်လသော်။ **ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏာယ**၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ် အကျိုးငှာ။ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏယ။ ။ နိဝသီယိတ္ထာတိ နိဝါသော၊ ပုဗ္ဗေအတီတ ဇာတီသု နိဝါသော ပုဗ္ဗေနိဝါသော (ရှေးဘဝတို့၌ နေအပ်ခဲ့ဖူးသော ခန္ဓာအစဉ်)ဟု အလုတ္တသတ္တမီတပ္ပုရိသ်သမာသ် ဝစနတ္ထပြု။ ရှေးဘဝတို့၌ နေခဲ့ဖူး၍ မိမိသန္တာန်၌ အထပ်ထပ် ဖြစ်ခဲ့ချုပ်ခဲ့ဖူးသော ခန္ဓာတို့ကို ပုဗ္ဗေနိဝါသ ခေါ်သည်ဟု ဖွင့်၏။ မိမိခန္ဓာအစဉ်၌ အကျုံးဝင်သော (မိမိ၏ ရှေးဘဝဖြစ်စဉ်ဖြစ်သော) ခန္ဓာသာမက ထိုခန္ဓာနှင့် ဆက်စပ်သော အမည်အနွယ်စသော ပညတ်များလည်း ပုဗ္ဗေနိဝါသပင် ဖြစ်၏။
ဒုတိယနည်း။ ။ တနည်းအားဖြင့် ပုဗ္ဗေနိဝါသဟူသည် ရှေးဘဝ၌ နေအပ်ဖူးသော တရားများတည်း၊ ဂေါစရနိဝါသ (အာရုံပြုခြင်းဟူသောနေခြင်း)ဖြင့် နေအပ်(သိမြင်အပ်)သော တရားများ ဖြစ်၏။ ထိုပုဗ္ဗေနိဝါသသည်-
(၁) ရှေးရှေးဘဝတုန်းက မိမိကိုယ်တိုင် တွေ့မြင်ကြားသိခဲ့ဖူး ပါဝင်ပြုလုပ်ခဲ့ဖူး၍ သဝိညာဏဝိညာတ (မိမိဝိညာဏ်ဖြင့် ခွဲခြားသိမြင်ခဲ့, ကြုံတွေ့ခဲ့ဖူးသောတရား)ဟု ခေါ်သော ပုဗ္ဗေနိဝါသ၊ [မိမိ၏ အမည်အနွယ်နှင့်တကွသော ဘဝဖြစ်စဉ်အကြောင်းအရာကိုလည်းကောင်း၊ မိမိ၏မျက်မြင်ကိုယ်တွေ့ဖြစ်သော ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီး, ပရိနိဗ္ဗာန်မစံသေးသော အခြားပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ အမည်အနွယ်နှင့်တကွသော ဘဝဖြစ်စဉ်အကြောင်းအရာများကိုလည်းကောင်း သဝိညာဏဝိညာတ ပုဗ္ဗေနိဝါသ-ဟု ဆိုလို၏။ ဥပမာအားဖြင့် မြတ်စွာဘုရားကိုယ်တော်တိုင် ဘုရားလောင်းအဖြစ်ဖြင့် ပါဝင်ခဲ့သော ဇာတ်တော်များကို ပြန်လည်ဟောကြားရာ၌ ဘုရားအလောင်း၏ ဝိညာဏ်ဖြင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ဖူးသော ဘုရားအလောင်းနှင့်တကွသော အခြားပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဘဝဇာတ်ကြောင်းများတည်း]။
(၂) ရှေးရှေးဘဝတုန်းက မိမိ မပါဝင်ခဲ့၍ မိမိ ကိုယ်တွေ့မျက်မြင် မဟုတ်ဘဲ သူတပါးတို့ တွေ့မြင်ကြားသိ ပြုလုပ်ခဲ့ဖူး၍ ပရဝိညာဏဝိညာတ (သူတပါး ဝိညာဏ်ဖြင့် ခွဲခြားသိမြင်ခဲ့ ကြုံတွေ့ခဲ့ဖူးသောတရား)ဟု ခေါ်သော ပုဗ္ဗေနိဝါသ။ ဥပမာအားဖြင့် မြတ်စွာဘုရား ကိုယ်တော်တိုင် ဘုရားလောင်းအဖြစ်ဖြင့် မပါဝင်ခဲ့သဖြင့် မြတ်စွာဘုရား ဝိညာဏ်တော်ဖြင့် မသိခဲ့ဖူးသော အခြားသူတို့၏ ရှေးဘဝဇာတ်ကြောင်းများတည်း။ ထိုပရဝိညာဏ ဝိညာတပုဗ္ဗေနိဝါသသည်-
(က)ပရိနိဗ္ဗာန်မစံသေးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဘဝဖြစ်စဉ်ဖြစ်သော ပုဗ္ဗေနိဝါသ၊ (ခ) ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူပြီးသော ရှေးဘုရား, ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနှင့် သာဝကတို့၏ ဘဝဖြစ်စဉ် ပုဗ္ဗေနိဝါသဟု နှစ်မျိုးရှိ၏။ ထိုတွင် (ခ) ပုဗ္ဗေနိဝါသသည် ထိုရှေးဘုရားရှင် စသည်တို့တွင် ဝိညာဏ်ဖြင့် ကြုံတွေ့သိမြင်ခဲ့ ပြုကျင့်ခဲ့သော အကျင့်ပဋိပတ်များ ပါဝင်ရကား သိခါပတ္တ (ထိပ်တန်းအရောက်ဆုံးသော) ပုဗ္ဗေနိဝါသဖြစ်သောကြောင့် ထိုပုဗ္ဗေနိဝါသကို အောက်မေ့ခြင်းသည် အလွန်ခက်ခဲ၏။
ထို့ကြောင့် ရှေးရှေးဘုရားရှင်တို့သည် ဤသို့ဤပုံ ဝိပဿနာရှုတော်မူခဲ့ကြသည်။ ဤသို့ဤပုံ အရိယမဂ်ကို ဖြစ်ပွားစေတော်မူခဲ့ကြသည်။ ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုတော်မူခဲ့ကြသည်။ ဝေနေယျသတ္တဝါတို့ကို ဤသို့ဤပုံ တရားဓမ္မ ဟောပြဆုံးမတော်မူခဲ့ကြသည် စသည်ဖြင့် ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူကြပြီးသော ဘုရားရှင်တို့၏ ဖြစ်တော်စဉ် ပုဗ္ဗေနိဝါသကို အောက်မေ့ခြင်းသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်များသာ ပြုစွမ်းနိုင်သောအရာ ဖြစ်၏။ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနှင့် ဗုဒ္ဓသာဝကတို့ ပြုစွမ်းနိုင် (အောက်မေ့နိုင်)သော အရာမဟုတ်၊ ၎င်းကို ဆိန္နဝဋုမကာနုဿရဏဟု ခေါ်၏။ [ဆိန္န- ပြတ်ပြီးသော + ဝဋုမက- သံသရာခရီးရှိသော ရှေးဘုရားရှင်တို့နှင့် ပစ္စကဗုဒ္ဓါသာတကတို့ကို + အနုဿရဏ- ဆင်ခြင်အောက်မေ့ခြင်း။]
ထို့အတူ ပရိနိဗ္ဗာန်မစံသေးသော ပရဝိညာဏဝိညာတဖြစ်သော အခြားပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ရှေးဘတဖြစ်စဉ် ပုဗ္ဗေနိတါသကို ဘဝခန္ဓာအစဉ်အတိုင်း မဟုတ်ဘဲ သီဟောက္ကန္တိက ခေါ် ခြင်္သေ့ခုန်သကဲ့သို့ ခုန်ကျော် ခုန်ကျော်နည်းဖြင့် (က) ပုဗ္ဗေနိဝါသကို အောက်မေ့ခြင်းသည်လည်း ဘုရားရှင်များသာ ပြုစွမ်းနိုင်သောအရာ ဖြစ်၏။ [ပါရာဇိကဏ် အဋ္ဌကထာ၊ ပ-၁၂၈။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၊ ဒု- ၄၀နှင့် ၎င်းတို့၏ ဋီကာများကို မှီငြမ်းပြု ရေးသည်]။ ဒီ, မဟာဝဂ္ဂအဋ္ဌကထာ မဟာပဒါနသုတ်အဖွင့်(၃)၌မူ-
ကမ္မဝါဒီဖြစ်သော တိတ္ထိယခေါ် သာသနာပ ရသေ့တို့နှင့် ဗုဒ္ဓသာဝက, ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့သည် မိမိကိုယ်တိုင်၏ ဒိဋ္ဌကတသုတဖြစ်သော (ကိုယ်တိုင်မြင်ခဲ့, ပြုလုပ်ခဲ့, ကြားသိခဲ့သော) အာရုံများကိုသာ အောက်မေ့နိုင်ကုန်၏။ ဘုရားရှင်တို့ကား မိမိသူတပါးနှစ်ဦးသားလုံး၏ ဒိဋ္ဌကတသုတအာရုံ အားလုံးကိုပင် အောက်မေ့နိုင်ကုန်၏ဟု ဖွင့်၏။ ထို့ကြောင့် ပြခဲ့သော အဋ္ဌကထာဋီကာများနှင့်အညီ-
ဘုရားမှ တပါးသောပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် သဝိညာဏဝိညာတ ပုဗ္ဗေနိဝါသကိုသာ အောက်မေ့နိုင်ကြ၍ ဘုရားရှင်တို့သည်ကား သဝိညာဏဝိညာတ, ပရဝိညာဏ ဝိညာတ ပုဗ္ဗေနိဝါသနှစ်မျိုးလုံးကိုပင် အောက်မေ့နိုင်သည်ဟု အချုပ်မှတ်သားထားသင့်ပေသည်။
ဝါ၊ ရှေးဘဝ၌ နေအပ်ခဲ့ဖူးသော ခန္ဓာအစဉ်ကို အစဉ်လျှောက်၌ အောက်မေ့ကြောင်း သတိနှင့်ယှဉ်သောဉာဏ် အကျိုးငှာ။ ဝါ၊ ရှေးဘတ၌ မိမိဝိညာဏ်, သူတပါးဝိညာဏ်ဖြင့် တွေ့ကြုံအာရုံပြုနေအပ်, ခွဲခြားသိမြင်အပ်သော တရားတို့ကို အောက်မေ့ကြောင်း သတိနှင့်ယှဉ်သော ဉာဏ်အကျိုးငှာ။ စိတ္တံ၊ ပရိကမ်စိတ်ကို။ ဝါ၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်၏ ရှေးပြေးဖြစ်သော ကြိုတင်စီစဉ်ပြုလုပ်တတ်သောစိတ်ကို။ အဘိနိန္နာမေသိံ၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသသို့ ရှေ့ရှုညွတ်စေပြီ။ (ဈာန်၏ အာရုံမှ ခွဲခွာ၍ ပုဗ္ဗေနိဝါသဆီသို့ ရှေ့ရှုစေလွှတ်လိုက်ပြီ)။
သော(အဟံ)၊ ထိုငါသည်။ (ပရိယမ်စိတ်ကို ပုဗ္ဗေနိဝါသသို့ ရှေ့ရှုညွတ်စေပြီးသော ထိုငါသည်)။ **အနေကဝိဟိတံ**၊ များသောအပြားရှိသော။ (ဘဝ, ယောနိ, ဂတိ စသည်ဖြင့် များသောအမျိုးအစား အကွဲအပြားရှိသော)။အနေကဝိဟိတံ။ ။ အနေကေ ဝိဟိတာ ဝိဓာ ပကာရာ ယဿ ပုဗ္ဗေနိဝါသ ဿာတိ အနေကဝိဟိတောဟု ဝစနတ္ထပြု။ ဝိဟိတသဒ္ဒါသည် ပကာရအနက်ဟော ဝိဓသဒ္ဒါ၏ ပရိယာယ်တည်း။
(တနည်း) ဝိဟိတ၌ ဝိပုဗ္ဗ ဓာဓာတ်သည် (ဝိပုဗ္ဗော ဓာ ကရောတျတ္ထေ)နှင့် အညီ ကရဏ (ပြုစီမံခြင်း)အနက်ကို ဟော၏။ ပြုစီမံခြင်းဟူသည် ဖြစ်စေခြင်းပင်တည်း၊ ထို့ကြောင့် "ဝီဓီယတေ ပဝတ္တီယတေ- ဒေသနာအနေအားဖြင့် ဖြစ်စေအပ်၏။ သံဝဏ္ဏီယတေ- ချဲ့ထွင်ဖွင့်ပြအပ်၏။ ဣတိ- ထို့ကြောင့်။ ဝိဟိတော- ဝိဟိတမည်၏။ အနေကေဟိ ပကာရေဟိ သဒ္ဓိံ ဝိဟိတော အနေကဝိဟိတော"ဟု ဝစနတ္ထပြု၊ ဝိမတိဋီကာ၌မူ "အနေကပ္ပကာရဝိဟိတော"ဟု ဆိုလိုလျက် ပကာရပုဒ် ကျေသည်ဟု ဖွင့်၏။
ဝါ၊ အမည်အနွယ်စသော များသော အမျိုးအစား အကွဲအပြားတို့နှင့်တကွ ချဲ့ထွင်ဖွင့်ပြအပ်သော။ ပုဗ္ဗေနိဝါသံ၊ (အခြားမဲ့ဘဝမှစ၍) ရှေးရှေးဘဝ၌ နေအပ်ခဲ့ဖူးသော ခန္ဓာအစဉ်ကို။ ဝါ၊ (အခြားမဲ့ဘဝမှစ၍) ရှေးရှေးဘဝ၌ နေအပ်ခဲ့ဖူးသော ခန္ဓာအစဉ်နှင့်တကွ ထိုခန်ဓာအစဉ်နှင့် ဆက်စပ်သော အမည်အနွယ် စသည်ကို၊ **အနုဿရာမိ**၊ (ဘဝအစဉ်အတိုင်း) ဉာဏ်ဖြင့် အစဉ်လျှောက်၍ လျှောက်၍ အောက်မေ့၏။ အနုဿာရာမိ။ ။ ဤပုဒ်ကို အနက်နှစ်နည်းပေးရာတွင် ပဌမနည်း၌ အနုသဒ္ဒါသည် အနုဂမန အနက်ဟောဖြစ်၍ ဒုတိယနည်း၌ အနန္တရအနက်ဟောတည်း။ မြတ်စွာဘုရားသည် ပုဗ္ဗေနိဝါသကို အလိုတော်ရှိသလို အောက်မေ့တော်မူမည်ဖြစ်သောကြောင့် ထိုအနက်နှစ်မျိုးလုံးပင် မြတ်စွာဘုရားနှင့် သက်ဆိုင်၏။ ဒုတိယနည်းကား မြတ်စွာဘုရားနှင့်သာ သက်ဆိုင်၍ ပစ္စေကဗုဒ္ဒါ, ဗုဒ္ဓသာဝကတို့နှင့် မသက်ဆိုင်။ ဝါ၊ စိတ်ကို ညွှတ်စေအပ်ပြီးရုံမျှ အခြားမဲ့ကာလ၌ပင် အောက်မေ့၏၊ [စိတ်ကို ပုဗ္ဗေနိဝါသသို့ ညွှတ်စေအပ်ပြီးသည်နှင့် တပြိုင်နက်ပင် ထိုပုဗ္ဗေနိဝါသကို အောက်မေ့၏။ ပုဗ္ဗေနိဝါသကို ဉာဏ်ဖြင့်ထင်ထင် သိမြင်၏ဟူလို]။ သေယျထိဒံ၊ အဘယ်သို့သော ပုဗ္ဗေနိဝါသကို။ အနုဿရာမိ၊ ဉာဏ်ဖြင့် အစဉ်လျှောက်၍ လျှောက်၍ အောက်မေ့သနည်းဟူမူ၊ ဝါ၊ ဟူမူ။ ဧကမ္ပိ ဇာတိံ၊ တခုသောဘဝကိုလည်းကောင်း။ (ပဋိသန္ဓေ အစ, စုတိအဆုံးရှိသော တခုသောဘဝ၌ အကျုံးဝင်သော ခန္ဓာအစဉ်ကိုလည်းကောင်း)။ ဒွေပိ ဇာတိယော၊ နှစ်ခုကုန်သော ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ (ပဋိသန္ဓေအစ, စုတိအဆုံးရှိသော နှစ်ခုသော ဘဝတို့၌ အကျုံးဝင်သော ခန္ဓာအစဉ်တို့ကိုလည်းကောင်း)။ တိဿောပိ ဇာတိယော၊ သုံးခုကုန်သော ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ စတဿောပိ ဇာတိယော၊ လေးခုကုန်သော ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ ပဉ္စပိ ဇာတိယော၊ ငါးခုကုန်သော ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ ဒသပိ ဇာတိယော၊ ဆယ်ခုကုန်သော ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ ဝီသမ္ပိ ဇာတိယော၊ နှစ်ဆယ်သော ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ တိံသမ္ပိ ဇာတိယော၊ သုံးဆယ်သော ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ စတ္တာလီသမ္ပိ ဇာတိယော၊ လေးဆယ်သော ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ ပညာသမ္ပိ ဇာတိယော၊ ငါးဆယ်သော ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ ဇာတိသတမ္ပိ၊ ဘဝအရာကိုလည်းကောင်း။ ဇာတိသဟဿမ္ပိ၊ ဘဝအထောင်ကိုလည်းကောင်း။ ဇာတိသတသဟဿမ္ပိ၊ ဘဝအသိန်းကို လည်းကောင်း။ အနေကေပိ သံဝဋ္ဋကပ္ပေ၊ များစွာကုန်သော သံဝဋ္ဋကပ်တို့ကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ များစွာကုန်သော ပျက်စီးဆဲ အသင်္ချေယျကပ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ အနေကေပိ ဝိဝဋ္ဋကပ္ပေ၊ များစွာကုန်သော ဝိဝဋ္ဋကပ်တို့ကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ များစွာကုန်သော ဖြစ်ပွားဆဲ အသေင်္ချေယျကပ်တို့ကိုလည်းကောင်း။ အနေကေပိ သံဝဋ္ဋဝိဝဋ္ဋကပ္ပေ၊ များစွာကုန်သော သံဝဋ္ဋကပ် ဝိဝဋ္ဋကပ်တို့ကိုလည်းကောင်း။ (အနုဿရာမိ၊ ဉာဏ်ဖြင့် အစဉ်လျှောက်၍ လျှောက်၍ အောက်မေ့၏)။ (ကိန္တိ၊ အဘယ်သို့။ အနုဿရာမိ၊ ...၍ အောက်မေ့သနည်းဟူမူ။ အဟံ၊ ငါသည်)။
အမုတြ၊ ထိုမည်သော သံဝဋ္ဋကပ်ဝယ် ထိုမည်သော ဘဝ၌။ (ထိုမည်သော သံဝဋ္ဋကပ်ဝယ် ထိုမည်သော ဘဝ, ယောနိ, ဂတိ, ဝိဉာဏဋ္ဌိတိ သတ္တာဝါသ, သတ္တနိကာယ၌)။ ဧဝံနာမော၊ ဤသို့သော နာမည်ရှိသူသည်၊ ဧဝံဂေါတ္တော၊ ဤသို့သော အနွယ်ရှိသူသည်။ ဧဝံဝဏ္ဏော၊ ဤသို့သော အဆင်းရှိသူသည်။ ဧဝမာဟာရော၊ ဤသို့သော အစာအာဟာရရှိသူသည်။ ဧဝံသုခဒုက္ခပ္ပဋိသံဝေဒီ၊ ဤသို့သော သုခဒုက္ခတို့ကို ခံစားသူသည်။ ဧဝမာယုပရိယန္တော၊ ဤသို့သော အသက်အပိုင်းအခြားရှိသူသည်။ အာသိံ၊ ဖြစ်ခဲ့ပြီ။ [အမုတြာသိံ- ၌ အာသိံကို အနက်ပေးသည်]။
သော(အဟံ)၊ ထိုငါသည်။ တတော၊ ထိုဘဝမှ။ (ထိုဘဝ, ထိုယောနိ, ထိုဂတိ, ထိုဝိညာဏဋ္ဌိတိ, ထိုသတ္တာဝါသ, ထိုသတ္တနိကာယမှ)။ စုတော၊ ရွေ့လျောစုတေ သေလွန်ပြီးသည်။ (ဟုတွာ၊ ဖြစ်၍)။ အမုတြ၊ ထိုမည်သောဘတ၌။ (ထိုမည်သော ဘဝ, ယောနိ, ဂတိ, ဝိညာဏဋ္ဌိတိ, သတ္တာဝါသ, သတ္တနိကာယ၌) ဥဒပါဒိံ၊ ဖြစ်ခဲ့ပြီ။
တတြာပိ၊ ထိုဘတ၌လည်း။ (ထိုမည်သော ဘဝ, ယောနိ.... သတ္တနိကာယ၌ လည်း)။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဧဝံနာမော၊ သည်။ပ။ ဧဝမာယုပရိယန္တော၊ သည်။ အာသိံ၊ ဖြစ်ခဲ့ဖူးပြီ။
သော၊ ထိုငါသည်။ တတော၊ ထိုဘဝမှ။ (ထိုမည်သောဘဝ.... သတ္တနိကာယမှ) စုတော၊ စုတေသည်။ (ဟုတွာ၊ ၍) ဣဓ၊ ဤယခုဘဝ၌၊ ဥပပန္နော၊ ဖြစ်ပြီ။၏ ဣတိ၊ ဤသို့။ (အနုဿရာမိ၊ ....၍ အောက်မေ့၏)။ တနည်း- [အမုတြ ဥဒပါဒိံ မှစ၍ အနက်တနည်း ပြန်ဆိုမည်] သော(အဟံ)၊ သည်။ တတော၊ မှ။ စုတော၊ သည်။ (ဟုတွာ၊ ၍)။ အမုတြ၊ ဤသိဒ္ဓတ္ထ ဘဝသို့ မရောက်မီ အခြားမဲ့ လွန်ခဲ့ပြီးသော ထိုတုသိတာနတ်ဘဝ၌။ ဥဒပါဒိံ၊ ဖြစ်ခဲ့ပြီ။ (အဟံ၊ ငါသည်)။ တတြာပိ၊ ထိုတုသိတာ နတ်ဘဝ၌လည်း။ ဧဝံ နာမော၊ ဤသေတကေတု အမည်ရှိသည်။ ဧဝံဂေါတ္တော၊ ဤတုသိတာနတ်တို့နှင့် တူသော အနွယ်ရှိသည်။ ဧဝံဝဏ္ဏော၊ ဤရွှေအဆင်းကဲ့သို့ ဝါဝင်းသောအဆင်းရှိသည်။ ဧဝမာဟာရော၊ ဤနတ်သုဓာ အာဟာရရှိသည်။ ဧဝံသုခဒုက္ခပ္ပဋိသံဝေဒီ၊ ဤနတ်ချမ်းသာနှင့် သင်္ခါရဒုက္ခကို ခံစားရသည်။ ဧဝမာယုပရိယန္တော၊ ဤလူ့အရေအတွက်အားဖြင့် (၅၇)ကုဋေ, အနှစ်ခြောက်သန်း အသက်တမ်း အပိုင်းအခြားရှိသည်။ ဝါ၊ ဤနတ်အရေအတွက်အားဖြင့် အနှစ်လေးထောင် အသက်တမ်းအပိုင်းအခြားရှိသည်။ အာသိံ၊ ဖြစ်ခဲ့ပြီ။ သော (အဟံ)၊ ထိုငါသည်။ တတော၊ ထိုတုသိတာ နတ်ဘဝမှ။ စုတော၊ သည်။ (ဟုတွာ၊ ၍)။ ဣဓ၊ ဤမယ်တော်မာယာမိဖုရားဝမ်းတိုက်၌။ ဥပပန္နော၊ စွဲပိုက်သန္ဓေတည်နေခဲ့ပြီ။ ဣတိ၊ ဤသို့ (အနုဿရာမိ၊ ....၍ အောက်မေ့၏)။
ဣတိ၊ ဤသို့။ သာကာရံ၊ (ဝဏ္ဏ အာဟာရအစရှိသော) အခြင်းအရာတို့နှင့်တကွဖြစ်သော။ (မြင်ရရုံမျှဖြင့် မည်သူမည်ဝါဟု သိနိုင်ကြောင်းဖြစ်သော ဝဏ္ဏ, အာဟာရ, သုခဒုက္ခပ္ပဋိသံဝေဒန, အာယုပရိယန္တတို့နှင့်တကွဖြစ်သော)။ သဥဒ္ဒေသံ၊ ညွှန်ပြပြောဆိုကြောင်းဖြစ်သော နာမဂေါတ္တနှင့်တကွဖြစ်သော။ (သတ္တဝါ တဦးတယော,က်ကို မြင်ရရုံမျှဖြင့် မသိနိုင်၍ သိအောင် ညွှန်ပြပြောဆိုကြောင်းဖြစ်သော အမည်,အနွယ်နှင့်တကွဖြစ်သော)။ အနေကဝိဟိတံ၊ သော။ ပုဗ္ဗေနိဝါသံ၊ ကို။ အနုဿရာမိ၊ ၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ပုဏ္ဏား။ မေ၊ ငါသည်။ ရတ္တိယာ၊ ညဉ့်၏။ ပဌမေ၊ ရှေးဦးစွာသော။ ယာမေ၊ ယာမ်၌။ ပဌမာ၊ ရှေးဦးစွာ။ အယံ ဝိဇ္ဇာ၊ ဤပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဝိဇ္ဇာကို။ ဝါ၊ ဤပုဗ္ဗေနိဝါသကို သိတတ်သောဉာဏ်ကို။ အဓိဂတာ၊ ရအပ်ပြီ။ [ထို့နောက် "ယထာ တံ။ပ။ ဝိဟရတာ" ဟူသော ဥပမာနဝါကျကို ရှေးဦးစွာ အနက်ပေးပြီးမှ "အဝိဇ္ဇာ ဝိဟတာ။ပ။ အာလောကော ဥပ္ပန္နော"ဟူသော ဥပမေယျဝါကျကို အနက်ပေးရမည်။ ယင်းသို့ အနက်ပေးရာ၌ ဥပမေယျ ဝါကျမှပုဒ်တို့ကို ဥပမာနဝါကျသို့ ဆောင်ယူ၍ အနက်ပေးသောအခါ အဋ္ဌကထာဖွင့်သည့်အတိုင်း ဝိဟတာကို ဝိဟညေယျ ဟုလည်းကောင်း, ဥပ္ပန္နာကို ဥပ္ပဗ္ဗေယျ ဟုလည်းကောင်း အာချာတ်ကိရိယာပြောင်းလဲ၍ အနက်ပေးရမည်။ ယသ္မာ, တသ္မာစသော ထည့်သင့်သော ပုဒ်တို့ကိုလည်း အဋ္ဌကထာမှ ယူထည့်ပေးရမည်]။
အပ္ပမတ္တဿ၊ မမေ့မလျော့ဘဲ။ အာတာပိနော၊ (ကိလေသာတို့ကို ပူပန်လောင်ကျွမ်းစေတတ်သော) ပြင်းထန်သော ဝီရိယရှိလျက်။ ပဟိတတ္တဿ၊ ရဲဝံ့စွန့်စားစွန့်လွှတ်ထားအပ်သော စိတ်ရှိလျက်။ (ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ကို ရခြင်းငှာ ကိုယ်နှင့်အသက် မငဲ့ကွက်ဘဲ ရဲဝံ့စွန့်စား စွန့်လွှတ်ထားအပ်သော စိတ်ရှိလျက်) [ပဟိတ၊ စေလွှတ်ထားအပ်သော + အတ္တာ၊ စိတ်]။ ဝိဟရတော၊ နေသော။ အညဿ၊ ငါကဲ့သို့သော အခြားပုဂ္ဂိုလ်တဦးဦးမှာ။ ယသ္မာ၊ အကြင်ကြောင့်။ ဝိဇ္ဇာ၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ် ဝိဇ္ဇာသည်။ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ၊ ဖြစ်ပေါ်လာရာ၏။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ အဝိဇ္ဇာ၊ အဝိဇ္ဇာကို။ ဝါ၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသကို ဖုံးကွယ်တတ်သော မောဟကို၊ ဝါ၊ သည်၊ ဝိဟညေယျ ယထာ၊ ဖျက်ဆီးအပ်ရာသကဲ့သို့။ ဝါ၊ ကင်းပျောက်ပျက်စီးသွားရာသကဲ့သို့၊ ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ အာလောကော၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်အ‌ရောင်အလင်းသည်၊ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ၊ ဖြစ်ပေါ်လာရာ၏။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ တမော၊ အဝိဇ္ဇာအမိုက်မှောင်ကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟညေယျ ယထာ၊ ကဲ့သို့။ ဝါ၊ ကဲ့သို့။ [ယထာ တံ- ၌ တံသဒ္ဒါအနက်မရှိ]။ [ထို့နောက် "အဝိဇ္ဇာ ဝိဟတာ။ပ။ ဥပ္ပန္နော"ဟူသော ဥပမေယျဝါကျတို့ကို အကျိုးအကြောင်း ပေါ်လွင်အောင် ဝါကျကို ရှေ့နောက်ပြန်ပြီး ယသ္မာ တသ္မာ ထည့်စွက်၍ အဋ္ဌကထာ ဖွင့်သည့်အတိုင်း အနက်ပေးမည်] ဧဝမေတံ၊ ဤအတူပင်။ မေ၊ ငါ့မှာ။ ယသ္မာ၊ အကြင်ကြောင့်။ ဝိဇ္ဇာ၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဝိဇ္ဇာသည်။ ဝါ၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသကို သိတတ်သောဉာဏ်သည်။ ဥပ္ပန္နာ၊ ဖြစ်ပေါ်လာပြီ။ တသ္မာ၊ ထို့ကြောင့်။ အဝိဇ္ဇာ၊ အဝိဇ္ဇာကို။ ဝါ၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသကို ဖုံးကွယ်တတ်သော မောဟကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟတော၊ ဖျက်ဆီးအပ်ပြီ။ ဝါ၊ ကင်းကွာပျက်စီးပြီ။ [ဤ၌ "အဝိဇ္ဇာကို ဖျက်စီးအပ်ပြီ"ဟုလည်းကောင်း, အဝိဇ္ဇာသည် ကင်းကွာ ပျက်စီးပြီ"ဟုလည်းကောင်း အဓိပ္ပါယ်ဆက်စပ်ပါ။ အဋ္ဌကထာတို့၌ ဝိဟတာကို ဝိနဋ္ဌာ-ဟု ကတ္တား အနက်ဖွင့်၍ ယခင်တိကဏ္ဏသုတ်ဋီကာ၌မူ "တမော ဝိဟတော ဝိဒ္ဓသ္တော" ဟု ကံအနက်ဖွင့်ခဲ့သည်] ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ အာလောကော၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်အရောင်အလင်းသည်။ ဥပ္ပန္နော၊ ဖြစ်ပေါ်လာပြီ။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ တမော၊ အဝိဇ္ဇာအမိုက်မှောင်ကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟတော၊ ဖျက်ဆီးအပ်ပြီ။ ဝါ၊ ကင်းကွာပျက်စီးပြီ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ကုက္ကုဋစ္ဆာပကဿ၊ ကြက်ငယ်၏။ ဝါ၊ ကြက်ငယ်မှာ။ အဏ္ဍကောသမှာ၊ ဥခွံတွင်းမှ။ အဘိနိဗ္ဘိဒါ၊ ဖောက်ထွင်းခြင်းသည်။ (နှုတ်သီးနှင့် ခြေသည်းဖျားတို့ဖြင့် ဖောက်ထွက်၍ ကြက်အသင်းအပင်း၌ ဖြစ်လာခြင်းသည်) ဟောသိ ဣဝ၊ ဖြစ်သကဲ့သို့။ [ကုက္ကုဋစ္ဆာပကဿေ+ ဣဝ] တထာ၊ ထို့အတူ။ မေ၊ ငါဘုရား၏။ ဝါ၊ မှာ။ ပဌမာ၊ ရှေးဦးစွာသော။ အယံ အဘိနိဗ္ဘိဒါ၊ ဤဖောက်ထွက်ခြင်းသည်။ (ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏ်နှုတ်သီးဖြင့် ပုဗ္ဗေနိဝုတ္ထခန္ဓာကို ဖုံးအုပ်တတ်သော အဝိဇ္ဇာဥခွံကို ဖောက်ထွက်၍ အရိယာအမျိုးဇာတ်အနေဖြင့် ဖြစ်လာခြင်းသည်) အဟောသိ၊ ဖြစ်ပြီ။
သော၊ ထိုငါသည်။ (စတုတ္ထဈာန်ကို ရရှိပြီးသော ထိုငါဘုရားသည်) ဧဝံ၊ တိုင်း။ ဝါ၊ ၍။ပ။ သတ္တာနံ၊ သတ္တဝါတို့၏။ စုတူပပါတဉာဏာယ၊ စုတိပဋိသန္ဓေကို သိမြင်သော ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်အကျိုးငှာ။ ဝါ၊ စုတေခါနီးနှင့် ပဋိသန္ဓေ နေပြီးစသတ္တဝါတို့ကို သိမြင်တတ်သော ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်အကျိုးငှာ။ စိတ္တံ၊ ပရိကံစိတ်ကို။ ဝါ၊ ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်၏ ရှေးပြေးဖြစ်သော ကြိုတင်စီစဉ် ပြုလုပ်တတ်သော စိတ်ကို။ အဘိနိန္နာမေသိံ၊ စုတူပပါတသို့ ရှေ့ရှုညွတ်စေပြီ။
သော၊ ထိုငါဘုရားသည်။ (ပရိကံစိတ်ကို စုတူပပါတသို့ ရှေ့ရှုညွှတ်စေသော ထိုငါဘုရားသည်)။ ဒိဗ္ဗေန၊ နတ်ပြည်၌ ဖြစ်သော ပသာဒစက္ခုနှင့် တူသော [ကျန်သော အနက်များကို ယခင် တိကဏ္ဏသုတ်၊ ဒုတိယအကြိမ်ရိုက် ပထမတွဲ နိဿာယ စာမျက်နှာ (၃၆၆)ကြည့်]။ ဝိသုဒ္ဓေန၊ အယူစင်ကြယ်ကြောင်း ဖြစ်သော။ (စုတိပဋိသန္ဓေနှစ်မျိုးလုံးကို မြင်ခြင်းကြောင့် ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ, နဝသတ္တ ပါတုဘာဝဒိဋ္ဌိဟူသော အယူမှားတို့မှ ကင်းဝေးစင်ကြယ်ကြောင်း ဖြစ်သော)။ ဝါ၊ ဝိစိကိစ္ဆာအစရှိသော (၁၁)ပါးသော အညစ်အကြေးတို့မှ ကင်းဝေး စင်ကြယ်သော။ အတိက္ကန္တမာနုသကေန၊ လူတို့ကိုယ်ပိုင်မြင်နိုင်သော ရူပါရုံကို ကျော်လွန်၍ မြင်စွမ်းနိုင်သော။ (လူတို့ မြင်ရိုးမြင်စဉ် မြင်နိုင်သော ရူပါရုံကို ကျော်လွန်၍ နတ်ရူပါရုံနှင့် နံရံတောင်ခြားကွယ်နေသော ရူပါရုံ, ဝေးကွာလှစွာ သေးငယ်စွာသော ရူပါရုံကို မြင်နိုင်သော)။ စက္ခုနာ၊ အဘိညာဉ် မျက်စိဖြင့်။ စဝမာနေ၊ စုတေခါနီးကုန်သော။ သတ္တေ၊ သတ္တဝါတို့ကိုလည်းကောင်း။ ဥပပဇ္ဇမာနေ၊ ပဋိသန္ဓေနေပြီးခါစ ဖြစ်ကုန်သော။ သတ္တေ၊ ကောင်း။ **ဟီနေ**၊ ယုတ်နိမ့်အောက်ကျကုန်သော။ (မောဟဆိုးတွက်, အကျိုးဆက်ကြောင့်, ညံ့လျက် ဇာတ်နေ, မျိုးဆွေဘောဂ, အစသွယ်သွယ်, ရှုတ်ချဖွယ်ဖြစ်ကုန်သော)။ သတ္တေ၊ ကောင်း။ [အဋ္ဌကထာအဖွင့် ဝါကျစာသွားနှင့် တထပ်တည်းတူနိုင်သမျှ တူအောင် လက်သည်းကွင်းအကျယ်ဖွင့် အနက်ပြန်ဆိုထားသည်။ အောက်ခြေအဓိပ္ပါယ်ခန်းမှ အဋ္ဌကထာဖွင့် ဝါကျနှင့် တိုက်ဆိုင်ကြည့်ပါ]။ **ပဏီတေ**၊ မြင့်မြတ်ကုန်သော။ (အမောဟအကျိုးဆက်, ယှဉ်တွဲချက်ကြောင့်, မြင့်တက်ဇာတ်နေ, မျိုးဆွေဘောဂ, စသည်မြင့်မား, အထက်တန်းစားဖြစ်ကုန်သော)။ဟီနေ ပဏီတေ။ ။ ကုသိုလ်ကံမပြုမီ ရှေးပိုင်းက မောဟအဖြစ်များ၏ ညစ်နွမ်းသောကုသိုလ်ကံသည် ယုတ်နိမ့်သော ဇာတ်(ဘဝ), အမျိုး, ပစ္စည်းဥစ္စာ အညံ့စား စသည်တို့ကို ရရှိစေ၏။ ထို့ကြောင့် ထိုယုတ်နိမ့်သော ဇာတ်စသည်တို့သည် မောဟ၏ အကျိုးများဖြစ်၏။ ယင်းအကျိုးများကြောင့် ရှုတ်ချဖွယ်ရာ ဟီနပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ရသည်။ ထိုဟီနကို ပြောင်းပြန်ပြန်သောအားဖြင့် ချီးမွမ်းဖွယ် ပဏီတပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ရပုံကိ သိပါလေ။
ဟီနေတိ မောဟနိဿန္ဒယုတ္တတ္တာ ဟီနာနံ ဇာတိကုလဘောဂါဒီနံ ဝသေန ဟီဠိတေ ဩဟီဠိတေ ဥညာတေ အဝညာတေ။ ပဏီတေတိ အမောဟနိဿန္ဒယုတ္တတ္တာ တဗ္ဗိပရီတေ။ ပါရာဇိကဏ်အဋ္ဌကထာ၊ ၁-၁၃၃။
သတ္တေ၊ သတ္တဝါတို့ကိုလည်းကောင်း။ **သုဝဏ္ဏေ**၊ ကောင်းသော အဆင်းရှိကုန်သော။ (အဒေါသအကျိုးဆက်, ယှဉ်တွဲချက်ကြောင့်, နှစ်သက်စဖွယ် တင့်တယ်ဝင်းပ, အဆင်းလှကုန်သော)။ သုဝဏ္ဏေ ဒုဗ္ဗဏ္ဏေ။ ။ သုန္ဒရော ဝဏ္ဏော ယေသန္တိ သုဝဏ္ဏာ- ကောင်းမွန်(လှပ)သော အဆင်းရှိသူများ။ ဝါ- လှပသော အသွင်သဏ္ဌာန်ရှိသူများ။ ဤ၌ ဝဏ္ဏသဒ္ဒါသည် (၁) အဆင်း (၂)အသွင်သဏ္ဌာန်ဟူသော အနက်များကို ဟော၏။ ဒုဋ္ဌု ဝဏ္ဏော ယေသန္တိ ဒုဗ္ဗဏ္ဏာ- မကောင်း(မလှပ)သော အဆင်းရှိသူများ။ ဝါ- မကောင်း(မလှပ)သော အသွင်သဏ္ဌာန်ရှိသူများ။ သုဝဏ္ဏေတိ ‌ေအဒေါသနိဿန္ဒယုတ္တတ္တာ ဣဋ္ဌကန္တမနာပဝဏ္ဏယုတ္တေ၊ ဒုဗ္ဗဏ္ဏေတိ ဒေါသနိဿန္ဒယုတ္တတ္တာ အနိဋ္ဌာကန္တာအမနာပဝဏ္ဏယုတ္တေ၊ အဘိရူပေ ဝိရူပေတိပိ အတ္ထော။ သတ္တေ၊ ကောင်း။ ဒုဗ္ဗဏ္ဏေ၊ မကောင်းသော အဆင်းရှိကုန်သော။ (ဒေါသဆိုးတွက်, အကျိုးဆက်ကြောင့်, ရုပ်ပျက်အကျည်းတန်, ပုံစံဖျင်းအ, အဆင်းမလှကုန်သော)။ **သုဂတေ**၊ ကောင်းသောဘဝသို့ လားရောက်နေကြကုန်သော။ သုဂတေ ဒုဂ္ဂတေ။ ။ သုန္ဒရံ ဂတိံ ဂတာ သုဂတာ- ကောင်းသောဂတိ(ဘဝ)သို့ ရောက်နေသူများ။ သုခံ ဂတာ သုဂတာ- ချမ်းသာသုခသို့ ရောက်နေကြသူများ။ ဒုက္ခံ ဂတာ ဒုဂ္ဂတာ- ဆင်းရဲသောဘဝသို့ ရောက်နေကြသူများ။ ဝါ- ဆင်းရဲဒုက္ခရောက်နေကြသူများ။ သုဂတေတိ သုဂတိဂတေ၊ အလောဘ နိဿန္ဒယုတ္တတ္တာ ဝါ အဍ္ဎေ မဟဒ္ဓနေ၊ ဒုဂ္ဂတေတိ ဒုဂ္ဂတိဂတေ၊ လောဘနိဿန္ဒယုတ္တတ္တာ ဝါ ဒလိဒ္ဒေ အပ္ပန္နပါနေ။ ဝါ၊ ချမ်းသာသုခသို့ ရောက်နေကြကုန်သော။ (အလောဘအကျိုးဆက်, ယှဉ်တွဲချက်ကြောင့်, တိုးတက်ဓန, ကြွယ်ဝပြည့်တင်း, ချမ်းသာခြင်းသို့ ရောက်နေကြကုန်သော)။ သတ္တေ၊ ကောင်း။ ဒုဂ္ဂတေ၊ ဆင်းရဲနွမ်းပါးသောဘဝသို့ ရောက်နေကြကုန်သော။ ဝါ၊ ဥစ္စာမဲ့မွဲ ဆင်းရဲခြင်းသို့ ရောက်နေကြကုန်သော။ (လောဘညံ့ဆိုး၊ သူ့အကျိုးကြောင့်၊ မဖြိုးဓန၊ မွဲပြာကျ၍၊ မဝမလောက်၊ စားသောက်ညံ့ဖျင်း၊ ဆင်းရဲခြင်းသို့ ရောက်နေကြကုန်သော)။ သတ္တေ၊ သတ္တဝါတို့ကိုလည်းကောင်း။ ပဿာမိ၊ မြင်ရ၏။ **ယထာကမ္မူပဂေ**၊ မိမိတို့ ဆည်းပူးအားထုတ်အပ်ခဲ့သမျှသော ကံအသီးအသီးကြောင့် ထိုထိုဘုံဘဝသို့ လားရောက်နေကြကုန်သော၊ ယထာကမ္မူပဂေ။ ။ ယံ ယံ ကမ္မံ ယထာကမ္မံ- အကြင်အကြင် ဆည်းပူးအားထုတ်အပ်ခဲ့သမျှ ကံ။ ဝါ- ဆည်းပူးအားထုတ်အပ်ခဲ့သမျှ ကံအသီးသီး။ ယထာကမ္မံ ဥပဂစ္ဆန္တီတိ ယထာကမ္မူပဂါ- ဆည်းပူးအားထုတ်အပ်ခဲ့သမျှ ကံ အသီး အသီးကြောင့် (ထိုထိုဘုံဘဝသို့) ကပ်ရောက်နေကြသူများ။ သတ္တေ၊ သတ္တဝါတို့ကို။ ပဇာနာမိ၊ သိ၏။ (ကိန္တိ၊ အဘယ်သို့။ ပဇာနာမိ၊ သိသနည်းဟူမူ)။
ဘောန္တော၊ အိုအချင်းတို့။ **ဝတ**၊ ဖြစ်မှဖြစ်ရလေခြင်း။ ဣမေ ဝတ ဘောန္တော-၌ ဝတ သဒ္ဒါ၏အနက်။ ။ မဟာနိဒ္ဒေသအဋ္ဌကထာ၊ တုဝဋကသုတ္တနိဒ္ဒေသ၊ ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်ခန်းအဖွင့် (၃၃၃)၌ "ဝတာတိ အနုသောစန တ္ထေ နိပါတော"ဟု ဖွင့်၏။ အဘိဓာန် အဗျယဝဂ်(၁၁၉၂ ဂါထာ)၌ ဝတသဒ္ဒါ၏ အတ္ထုဒ္ဓါရမှ ခေဒအနက်နှင့် သဘောတူပင်တည်း။ ဣမေ သတ္တာ၊ ဤသတ္တဝါတို့သည်။ ကာယဒုစ္စရိတေန၊ ကာယဒုစ္စရိတ် အကုသိုလ်နှင့်။ သမန္နာဂတာ၊ ပြည့်စုံကြကုန်၏။ ဝစီဒုစ္စရိတေန၊ ဝစီဒုစ္စရိတ်အကုသိုလ်နှင့်။ သမန္နာဂတာ၊ ကုန်၏။ မနောဒုစ္စရိတေန၊ မနောဒုစ္စရိတ်အကုသိုလ်နှင့်။ သမန္နာဂတာ၊ ကုန်၏။ အရိယာနံ၊ ဘုရားအစရှိသော အရိယာသူတော်ကောင်းတို့ကို။ ဥပဝါဒကာ၊ ကဲ့ရဲ့စွပ်စွဲဆဲရေးကြကုန်၏။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာ၊ လွဲမှားဖောက်ပြန်သော အယူရှိကြကုန်၏။ **မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကမ္မသမာဒါနာ**၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြင့် ကောင်းစွာလက်ခံ ကျင့်သုံးအပ်သော ကံအမျိုးမျိုး ရှိကြကုန်၏။မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကမ္မသမာဒါနာ။ ။ သမာဒီယန္တေတိ သမာဒါနာနိ- လက်ခံကျင့်သုံးအပ်ကုန်သော(ကံများ)။ ကမ္မာနိ သမာဒါနာနိ ယေသန္တိ ကမ္မသမာဒါနာ- လက်ခံကျင့်သုံးအပ်(အားထုတ်အပ်)သော ကံအမျိုးမျိုး ရှိကြသူများ။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယာ (မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဝသေန)- မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအလိုကျအားဖြင့်။ ကမ္မသမာဒါနာ- ...ရှိကြသူများတည်း။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကမ္မသမာဒါနာ- များ။
(တနည်း) သမာဒါပေန္တီတိ သမာဒါနာ- (သူတပါးတို့ကို) လက်ခံနာယူစေ, ကျင့်သုံးစေကြသူများ။ ကမ္မေသု သမာဒါနာ ကမ္မသမာဒါနာ- ကာယကံစသည်တို့၌ သူတပါးတို့ကို နာယူကျင့်သုံးစေကြသူများ။ နာယူကျင့်သုံးအောင် ဟောပြောတိုက်တွန်းကြသူများ။ ထို့နောက် ယခင်ကအတိုင်း မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယာ ကမ္မသမာဒါနာ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကမ္မ သမာဒါနာဟု သမာသ်တွဲ။ ဤဒုတိယနည်း၌ သမာဒါနပုဒ်၌ ကာရိတ်ဏာပေပစ္စည်း ကျေ၏။
ဝါ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဖြင့် ကာယကံ စသည်တို့၌ သူတပါးတို့ကို ကောင်းစွာလက်ခံ ကျင့်သုံးစေကြကုန်၏။
တေ၊ ထိုသတ္တဝါတို့သည်။ **ကာယဿ**၊ ဥပါဒိန္န ခန္ဓာကိုယ်၏။**ကာယဿ ဘေဒါ**။ ။ ဤပါဌ်ကို နှစ်နည်းဖွင့်၏။ ထိုတွင် "ကာယဿ ဘေဒါတိ ဥပါဒိန္နက္ခန္ဓပရိစ္စာဂါ" ဟူသော ပါရာဇိကဏ်အဋ္ဌကထာ (ပ-၁၃၅) အဖွင့် ပဌမနည်းအရ (ဝိပါက်မ၊ နာမက္ခန္ဓာ ကမ္မဇရုပ်ဟူသော) ဥပါဒိန္နခန္ဓာကိုယ်ကို ကာယဟု ခေါ်၏။ ထို့နောက် ဒုတိယနည်း၌-
"အထဝါ ကာယဿ ဘေဒါတိ ဇီဝိတိန္ဒြိယဿုပစ္ဆေဒါ"ဟူသော အဋ္ဌကထာနှင့် "ယေန တိဋ္ဌတိ ၊ တဿ ဥပစ္ဆေဒေနေဝ ကာယော ဘိဇ္ဇတီတိ အာဟ" ကာယဿ ဘေဒါတိ ဇီဝိတိန္ဒြိယဿ ဥပစ္ဆေဒါ"တိ- ဟူသော ဋီကာအဖွင့်များအတိုင်း ကာယပုဒ်အရ ဇီဝိတိန္ဒြေကိုယူရ၏။ ထိုသို့ယူရာ၌-
"ယေန- အကြင်ဇီဝိတိန္ဒြေဖြင့်။ (ကာယော- ဥပါဒိန္န ခန္ဓာကိုယ်သည်)။ တိဋ္ဌတိ- တည်တံ့နေ၏။ တဿ- ထိုဥပါဒိန္နခန္ဓာကိုယ် တည်တံ့ကြောင်း ဇီဝိတိန္ဒြေ၏'ဟူသော ဋီကာနှင့် အညီ ဇီဝိတိန္ဒြေတည်တံ့နေမှသာ ကာယဟုခေါ်သော ဥပါဒိန္နခန္ဓာကိုယ် တည်တံ့၏။ ဇီဝိတိန္ဒြေ ပျက်စီးလျှင်ကား ဥပါဒိန္နခန္ဓာကိုယ်လည်း ပျက်စီးရတော့၏။ ထို့ကြောင့် ဇီဝိတိန္ဒြေသည် ဥပါဒိန္နခန္ဓာကိုယ်တည်တံ့ခြင်း၏ အကြောင်းတရားဖြစ်ရကား အကျိုးဖြစ်သော ဥပါဒိန္နခန္ဓာကိုယ်၏ကာယဟူသော နာမည်ကို အကြောင်းဖြစ်သော ဇီဝိတိန္ဒြေ၌ တင်စား၍ ဖလူပစာရအားဖြင့် ကာယပုဒ်အရ ဇီဝိတိန္ဒြေကို ယူခြင်း ဖြစ်သည်။
ဘေဒါ၊ ပျက်စီးခြင်းတည်းဟူသော။ မရဏာ၊ သေခြင်းမှ။ ဝါ၊ သေသည်မှ။ ပရံ၊ နောက်၌။ ဝါ၊ နောက်ဖြစ်သော ဘဝသစ်ခန္ဓာကို ယူခြင်း၌။ ဝါ၊ နောက်ထပ်ယူအပ်သော ဘဝသစ်ခန္ဓာကိုယ်၌။ [တနည်း- ကာယဿ၊ ဥပါဒိန္န ခန္ဓာကိုယ်၏ တည်တံ့ကြောင်း ဇီဝိတိန္ဒြေ၏။ ဘေဒါ၊ ပျက်စီးကြောင်းဖြစ်သော။ မရဏာ၊ စုတိစိတ်မှ။ (သေခြင်းသဘောတရားဟူသော စုတိစိတ်မှ။ ဝါ၊ အသက်ကို ပယ်စွန့်တတ်သော စုတိစိတ်မှ။) ပရံ၊ နောက်ဖြစ်သော ပဋိသန္ဓေစိတ်၌] အပါယံ၊ သုခ၏ ဖြစ်ပေါ်လာရာ ကုသိုလ်မှကင်းသော။ ဝါ၊ လိုချင်ဖွယ် အခြင်းအရာအားဖြင့် ဖြစ်သော သုခမှ ကင်းသော။ ဒုဂ္ဂတိံ၊ ဒုက်ခ၏ဖြစ်ရာတည်ရာ ဖြစ်သော။ ဝါ၊ ပျက်စီးသော အကုသိုလ်ကံကြောင့် ဖြစ်ရသော ဘဝဖြစ်သော။ ဝိနိပါတံ၊ မကောင်းမှုပြုသူတို့ မိမိအလိုဆန္ဒမပါဘဲ ကျရောက်ရာဖြစ်သော။ ဝါ၊ ကိုယ်အင်္ဂါခြေလက် ပျက်စီးလျက် ကျရောက်ရာဖြစ်သော။ နိရယံ၊ သာယာဖွယ်သုခ အနည်းငယ်မျှ မရှိရာငရဲသို့။ ဥပပန္နာ၊ ကပ်ရောက်ကြရကုန်ပြီ။ ဝါ၊ လားရောက်ကြရကုန်ပြီ။ (တနည်း) နိရယံ၊ ...ငရဲ၌။ ဥပပန္နာ၊ ဖြစ်ကြရကုန်ပြီ။ တနည်း-အပါယံ၊ သုဂတိဘဝမှ ကင်းကွာသော ငရဲ, တိရစ္ဆာန်, ပြိတ္တာ, အသုရကာယ်၊ လေးသွယ်သော ဘဝသို့လည်းကောင်း။ ဒုဂ္ဂတိံ၊ ဒုက္ခ၏ ဖြစ်ရာ ငရဲ့, ပြိတ္တာ, အသုရကာယ်၊ သုံးသွယ်သောဘဝသို့လည်းကောင်း။ ဝိနိပါတံ၊ စည်းစိမ်ချမ်းသာ အစုအတေးမှ ပျက်စိးလျက် ကျရောက်ရာ ငရဲ, အသုရကာယ်၊ နှစ်သွယ်သော ဘဝသို့လည်းကောင်း။ နိရယံ၊ သာယာဖွယ်သုခ အနည်းငယ်မျှ မရှိရာ အဝီစိစသော ငရဲသို့လည်းကောင်း။ ဥပပန္နာ၊ ပြီ။ [ဤပုဒ်တို့၏ ဝိဂြိုဟ်ကို ယခင် တိကဏ္ဏသုတ်နှင့် ဧကကနိပါတ်စာပိုဒ်(၄၃-၄၄)သုတ်တို့၌ ရေးခဲ့ပြီ။ နိရယံ ဥပပန္နာတိဟု ဣတိသဒ္ဒါပါနေ၏။ "ဣတိ၊ ဤသို့။ ပဇာနာမိ၊ ၏" ဟု ဆိုလိုက ဆိုပါ။ သို့သော် မလိုအပ်ပါ ။]
ဘောန္တော၊ အို- အချင်းတို့။ ဣမေ ဝါ ပန သတ္တာ၊ ဤသတ္တဝါတို့သည်ကား။ ကာယသုစရိတေန၊ ကာယသုစရိတ်ကုသိုလ်နှင့်။ သမန္နာဂတာ၊ ပြည့်စုံကြကုန်၏။ ဝစီသုစရိတေန၊ ဝစီသုစရိတ် ကုသိုလ်နှင့်။ သမန္နာဂတာ၊ ကုန်၏။ မနောသုစရိတေန၊ နှင့်။ သမန္နာဂတာ၊ ကုန်၏။ အရိယာနံ၊ တို့ကို။ အနုပဝါဒကာ၊ မကဲ့ရဲ့ မစွပ်စွဲ မဆဲရေးကြကုန်။ သမ္မာဒိဋ္ဌိကာ၊ မှန်ကန်သောအယူရှိကြကုန်၏။ သမ္မာဒိဋ္ဌိကမ္မသမာဒါနာ၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြင့် ကာယကံ စသည်တို့၌ သူတပါးတို့ကို ကောင်းစွာ ခံယူကျင့်သုံးစေကြကုန်၏။
တေ၊ ထိုသတ္တဝါတို့သည်။ပ။ ပရံ၊ ၌။ သုဂတိံ၊ ကောင်းသော ဂတိဖြစ်သော။ လောကံ၊ လူ့ဘုံဘဝသို့လည်းကောင်း။ သုဂတိံ၊ ကောင်းသော ဂတိဖြစ်သော [လိုက်ခဲ့] သဂ္ဂံ၊ ရူပါရုံအစရှိသောအာရုံတို့ဖြင့် လွန်စွာ မြင့်မြတ်သော။ လောကံ၊ နတ်ဘုံဘဝသို့လည်းကောင်း။ ဥပပန္နာ၊ ကုန်ပြီ။ ဣတိ၊ သို့။ (ပဇာနာမိ၊ သိ၏)။
ဣတိ၊ သို့။ ဒိဗ္ဗေန။ပ။ သတ္တေ ပဇာနာမိ၊ ၏။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ မေ၊ ငါသည်။ ရတ္တိယာ၊ ညဉ့်၏။ မဇ္ဈိမေ၊ အလယ်ပိုင်းဖြစ်သော။ ယာမေ၊ ယာမ်၌။ ဒုတိယာ၊ နှစ်ခုမြောက်သော။ အယံ ဝိဇ္ဇာ၊ ဤစုတူပပါတဉာဏ်ဝိဇ္ဇာကို။ ဝါ၊ ဤစုတိပဋိသန္ဓေကို သိတတ်သော ဒိဗ္ဗစက္ခု အဘိညာဉ်ကို။ အဓိဂတာ၊ ရအပ်ပြီ။
အပ္ပမတ္တဿ၊ ဘဲ။ အာတာပိနော၊ လျက်။ ပဟိတတ္တဿ၊ (ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်ကိုရခြင်းငှာ) ကိုယ်နှင့်အသက် မငဲ့ကွက်ဘဲ ရဲဝံ့ စွန့်စား စွန့်လွှတ်ထားအပ်သော စိတ်ရှိလျက်။ ဝိဟရတော၊ နေသော။ အညဿ၊ ငါကဲ့သို့ အခြားပုဂ္ဂိုလ်တဦးဦးမှာ။ ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ ဝိဇ္ဇာ၊ စုတူပပါတဉာဏ်ဝိဇ္ဇာသည်။ ဝါ၊ စုတိပဋိသန္ဓေကို မသိအောင် ဖုံးကွယ်တတ်သော မောဟကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟညေယျ ယထာ၊ သို့။ ဝါ၊ သို့။ ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ အာလောကော၊ စုတူပပါတဉာဏ် အရောင်အလင်းသည်။ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ၊ ရာ၏။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ တမော၊ အဝိဇ္ဇာ အမိုက်မှောင်ကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟညေယျ ယထာ၊ သို့။ ဝါ၊ သို့။ ဧဝမေဝံ၊ ပင်။ မေ၊ ငါဘုရားမှာ။ ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ ဝိဇ္ဇာ၊ စူတူပပါတဉာဏ်ဝိဇ္ဇာသည်၊ ဝါ၊ စုတိပဋိသန္ဓေကို သိတတ်သောဒိဗ္ဗစက်ခု အဘိညာဉ်သည်။ ဥပ္ပန္နာ၊ ဖြစ်ပြီ။ တသ္မာ ကြောင့်။ အဝိဇ္ဇာ၊ အဝိဇ္ဇာကို။ ဝါ၊ စုတိပဋိသန္ဓေကို မသိမြင်အောင် ဖုံးကွယ်တတ်သော မောဟကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟတာ၊ ပြီ။ ဝါ၊ ပြီ။ ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ အာလောကော၊ သည်။ ဥပ္ပန္နော၊ ပြီ။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ တမော၊ ကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟတော၊ ပြီ။ ဝါ၊ ပြီ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ကုက္ကုဋစ္ဆာပကဿေ၊ ကြက်ငယ်၏။ ဝါ၊ မှာ။ အဏ္ဍကောသမှာ၊ မှ။ အဘိနိဗ္ဘိဒါ၊ ဖောက်ထွက်ခြင်းသည်။ (နှုတ်သီးနှင့် ....ခြင်းသည်)။ ဟောတိ ဣဝ၊ ကဲ့သို့။ တထာ၊ တူ။ မေ၊ ငါဘုရား၏။ ဝါ၊ မှာ။ ဒုတိယာ၊ နှစ်ခုမြောက်သော။ အယံ အဘိနိဗ္ဘိဒါ၊ ဤဖောက်ထွက်ခြင်းသည်။ (ဤစုတူပပါတကို ဖုံးအုပ်တတ်သော အဝိဇ္ဇာဟူသော ဥခါံကို စုတူပပါတဉာဏ်ဟူသော နှုတ်သီးဖြင့် ဖောက်ထွက်၍ အရိယာအမျိုးဇာတ် အနေဖြင့် ဖြစ်လာခြင်းသည်)။ အဟောသိ၊ ဖြစ်ပြီ။
သော(အဟံ)၊ ထိုငါသည်။ ဧဝံ၊ တိုင်း။ ဝါ၊ ၍။ စိတ္တေ၊ ဝိပဿနာ၏ အခြေခံစတုတ္ထဈာန်စိတ်သည်။ သမာဟိတေ၊ သော်။ပ။ ကမ္မနိယေ၊ ဝိပဿနာအမှု၌ ခိုင်ခံ့လျောက်ပတ်လသော်။ပ။ အာသဝါနံ၊ အာသဝတရားတို့၏။ ခယဉာဏာယ၊ အကြွင်းမဲ့ ကုန်ခန်းကြောင်း အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်အကျိုးငှာ။ စိတ္တံ၊ ဝိပဿနာ စိတ်ကို။ အဘိနိန္နာမေသိံ၊ (အာသဝက္ခယဉာဏ်သို့) ရှေ့ရှုညွတ်စေပြီ။
သော၊ ထိုငါသည်။ ဣဒံ၊ ဤတဏှာမှ တပါးသော တေဘူမကခန္ဓာငါးပါးသည်သာ။ ဒုက္ခံ၊ ဒုက္ခသစ္စာတည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (ဒုက္ခသစ္စံ၊ ဒုက္ခသစ္စာအားလုံးကို)။ ယထာဘူတံ၊ အဖြစ်မှန် သဘောအတိုင်း။ ဝါ၊ ဟုတ်မှန်စွာ။ အဗ္ဘညာသိံ၊ ထိုးထွင်းသိပြီ။ (သဘောလက္ခဏာကို မတွေ မဝေ ထိုးထွင်းသိဖြင်းဖြင့် သိပြီ)။ အယံ၊ ဤတဏှာသည်သာ။ ဒုက္ခသမုဒယော၊ ဒုက္ခဖြစ်ကြောင် သမုဒယသစ္စာတည်း ဣတိ၊ သို့။ (တဏှံ၊ ဒုက်ခကို ဖြစ်စေတတ်သော တဏှာကို) ယထာဘူတံ၊ တိုင်း။ ဝါ၊ စွာ။ အဗ္ဘညာသိံ၊ ထိုးထွင်းသိပြီ။ (သဘောလက္ခဏာကို မတွေမဝေ ထိုးထွင်းသိခြင်းဖြင့် သိပြီ)။ အယံ၊ ဤနိဗ္ဗာန်သည်သာ။ ဒုက္ခနိရောဓော၊ ဒုက္ခ၏ချုပ်ကြောင်း နိရောဓသစ္စာတည်း။ ဝါ၊ ဒုက္ခ၏ ချုပ်ရာနိရောဓသစ္စာတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (နိဗ္ဗာနံ၊ ဒုက္ခနှင့်သမုဒယတို့ မဖြစ်ကြောင်း နိဗ္ဗာန်ကို)။ပ။ အယံ၊ ဤမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည်သာ။ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ၊ ဒုက္ခ၏ချုပ်ကြောင်းနိဗ္ဗာန်သို့ သွားရောက်ကြောင်းဖြစ်သော။ ပဋိပဒါ၊ အကျင့်ဖြစ်သော မဂ္ဂသစ္စာတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (အရိယမဂ္ဂံ၊ နိဗ္ဗာန် ရောက်ကြောင်း အရိယမဂ်ကို)။ ယထာဘူတံ၊ တိုင်း။ ဝါ၊ စွာ။ အဗ္ဘညာသိံ၊ ပြီ။ (သဘော....ပြီ)
ဣမေ၊ ဤလောဘဒိဋ္ဌိ မောဟတို့သည်သာ။ အာသဝါ၊ အာသဝတို့တည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (အာသဝေ၊ အာသဝတရားတို့ကို)။ ယထာဘူတံ၊ တိုင်း။ ဝါ၊ စွာ။ အဗ္ဘညာသိံ၊ ပြီ။ (သဘော...ပြီ)။ အယံ၊ ဤတဏှာသည်သာ။ အာသဝသမုဒယော၊ အာသဝတို့၏ဖြစ်ကြောင်း သမုဒယသစ္စာတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (တဏှံ၊ အာသဝတို့ကို ဖြစ်စေတတ်သော တဏှာကို)။ပ။ အယံ၊ ဤနိဗ္ဗာန်သည်သာ။ အာသဝနိရောဓော၊ အာသဝတို့၏ ချုပ်ကြောင်း နိရောဓသစ္စာတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (နိဗ္ဗာနံ၊ အာသဝနှင့် သမုဒယတို့၏ မဖြစ်ကြောင်းနိဗ္ဗာန်ကို)။ပ။ အယံ၊ ဤမဂ္ဂင်ရှစ်ပါးသည်သာ။ အာသဝနိရောဓဂါမိနီ၊ အာသဝတို့၏ ချုပ်ကြောင်း နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သော။ ပဋိပဒါ၊ အကျင့်ဖြစ်သော မဂ္ဂသစ္စာတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ (အရိယမဂ္ဂံ၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အရိယမဂ်ကို)။ ယထာဘူတံ၊ တိုင်း။ ဝါ၊ စွာ။ အဗ္ဘညာသိံ၊ ထိုးထွင်းသိပြီ။ (သဘော....ပြီ)။
ဧဝံ၊ ဤသို့။ ဇာနတော၊ သစ္စာလေးပါးကိုသိသော။ ဧဝံ၊ ဤသို့။ ပဿတော၊ သစ္စာလေးပါးကို မြင်သော။ တဿ မေ၊ ထိုငါဘုရား၏။ [စိတ္တံ-၌ စပ်]။ [တနည်း- တဿ မေ၊ ထိုငါဘုရားသည်။ ဝါ၊ ထိုငါဘုရား၏။ ဧဝံ၊ သို့။ ဇာနတော၊ သစ္စာလေးပါးကို သိလသော်။ ဝါ၊ ...ကိုသိသည်အဖြစ်ကြောင့်။ ဧဝံ၊ သို့။ ပဿတော၊ သစ္စာလေးပါးကို မြင်လသော်။ ဝါ၊ မြင်သည်အဖြစ်ကြောင့်]။ ကာမာသဝါပိ၊ ကာမာသဝမှလည်း။ စိတ္တံ၊ စိတ်သည်။ ဝိမုစ္စိတ္ထ၊ ကင်းလွတ်ပြီ။ ဘဝါသဝါပိ၊ ဘဝါသဝမှလည်း။ စိတ္တံ၊ စိတ်သည်။ ဝိမုစ္စိတ္ထ၊ ကင်းလွတ်ပြီ။ အဝိဇ္ဇာသဝါပိ၊ မှလည်း။ စိတ္တံ၊ သည်။ ဝိမုစ္စိတ္ထ၊ ပြီ။
ဝိမုတ္တသ္မိံ၊ (အာသဝ ကိလေသာတို့မှ) ကင်းလွတ်ပြီးသောစိတ်၌။ (စိတ္တံ၊ ငါ၏စိတ်သည်)။ ဝိမုတ္တံ၊ အာသဝကိလေသာတို့မှ ကင်းလွတ်ပြီ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဉာဏံ၊ ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်သည်။ အဟောသိ၊ ဖြစ်ပြီ။ [တနည်း- (စိတ္တေ၊ စိတ်သည်)။ ဝိမုတ္တသ္မိံ၊ ကင်းလွတ်ပြီးလသော်။ (စိတ္တံ၊ ငါ၏စိတ်သည်။) ဝိမုတ္တံ၊ အာသဝကိလေသာတို့မှ ကင်းလွတ်ပြီ။ ဣတိ၊ သို့။ ဉာဏံ၊ ပစ္စဝေက္ခဏာ ဉာဏ်သည်။ အဟောသိ၊ ဖြစ်ပြီ။]
ဇာတိ၊ ပဋိသန္ဓေသည်။ ဝါ၊ ဘဝအသစ် ထပ်၍ဖြစ်ခြင်းသဘောသည်။ ခီဏာ၊ ကုန်ခန်းပြီ။ ဗြဟ္မစရိယံ၊ မြတ်သောအရိယမဂ်အကျင့်ကို။ ဝါ၊ မဂ္ဂဗြဟ္မစရိယကို။ ဝုသိတံ၊ ကျင့်သုံးအပ်ပြီ။ ကရဏီယံ၊ ပြုသင့်ပြုထိုက်သော (၁၆)ပါးသော မဂ်ကိစ္စကို။ ကတံ၊ ပြုအပ်ပြီးပြီ။ ဣတ္ထတ္တာယ၊ ဤ(၁၆)ပါး ကွဲပြားသောမဂ်ကိစ္စ၏ အဖြစ်ဟူသော အကျိုးငှာ၊ တါ၊ ဤထူးထွေကွဲပြားခြားနားသော ကိလေသာ ကုန်ခန်းစေခြင်းကိစ္စ၏ အဖြစ်ဟူသော အကျိုးငှာ။ အပရံ၊ နောက်ထပ် တမျိုးတခြား မဂ်ဖြစ်ပွားစေခြင်းကိစ္စသည်။ န (အတ္ထိ)၊ ငါ့မှာ မရှိတော့ပြီ။ ဣတိ၊ သို့။ အဗ္ဘညာသိံ၊ သိပြီ။ [တနည်း- ဣတ္ထတ္တာယ၊ ဤထူးထွေကွဲပြားခြားနားသော ပစ္စုပ္ပန်ခန္ဓာအစဉ်၏အဖြစ်မှ။ အပရံ၊ နောက်ထပ် တခြားသော အနာဂတ်ခန္ဓာအစဉ်သည်။ န(အတ္ထိ)၊ ငါ့မှာ မရှိတော့ပြီ။ ဣတိ၊ သို့။ အဗ္ဘညာသိံ၊ သိပြီ]။ တိကနိပါတ်စာပိုဒ်(၅၉) တိကဏ္ဏသုတ်လည်းကြည့်။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ မေ၊ ငါသည်။ ရတ္တိယာ၊ ၏။ ပစ္ဆိမေ၊ နောက်ပိုင်း၌ ဖြစ်သော။ ယာမေ၊ ယာမ်၌။ တတိယာ၊ သုံးခုမြောက်သော။ အယံ ဝိဇ္ဇာ၊ ဤ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ဝိဇ္ဇာကို။ ဝါ၊ သစ္စာလေးပါးကို သိတတ်သော ဤအရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို။ အဓိဂတာ၊ ရအပ်ပြီ။
အပ္ပမတ္တဿ၊ ဘဲ။ အာတာပိနော၊ လျက်။ ပဟိတတ္တဿ၊ (အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ကို ရခြင်းငှာ) ကိုယ်နှင့်အသက် မငဲ့ကွက်ဘဲ ရဲဝံ့စွန့်စား စွန့်လွှတ်ထားအပ်သောစိတ်ရှိလျက်။ ဝိဟရတော၊ နေသော။ အညဿ၊ ငါကဲ့သို့သော အခြားပုဂ္ဂိုလ်တဦးဦးမှာ။ ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ ဝိဇ္ဇာ၊ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ဝိဇ္ဇာသည်။ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ၊ ရာ၏။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ အဝိဇ္ဇာ၊ အဝိဇ္ဇာကို။ ဝါ၊ သစ္စာလေးပါးကို မသိမြင်အောင် ဖုံးကွယ်ထားတတ်သော မောဟကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟညေယျ ယထာ၊ ကဲ့သို့။ ဝါ၊ သို့။ ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ အာလောကော၊ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် အရောင်အလင်းသည်။ ဥပ္ပဇ္ဇေယျ၊ ၏။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ တမော၊ အဝိဇ္ဇာအမိုက်မှောင်ကို။ တါ၊ သည်။ ဝိဟညေယျ ယထာ၊ သို့။ ဝါ၊ သို့။ ဧဝမေဝံ၊ ပင်။ မေ၊ ငါ့မှာ။ ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ ဝိဇ္ဇာ၊ အရဟတ္တမဂ် ဉာဏ်ဝိဇ္ဇာသည်။ ဥပ္ပန္နာ၊ ဖြစ်ပြီ။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ အဝိဇ္ဇာ၊ အဝိဇ္ဇာကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟတာ၊ ပြီ။ ဝါ၊ ပြီ။ ယသ္မာ၊ ကြောင့်။ အာလောကော၊ သည်။ ဥပ္ပန္နော၊ ပြီ။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ တမော၊ ကို။ ဝါ၊ သည်။ ဝိဟတော၊ ပြီ။ ဝါ၊ ပြီ။
ဗြာဟ္မဏ၊ ဏ္ဏား။ ကုက္ကုဋစ္ဆာပကဿ၊ ၏။ ဝါ၊ မှာ။ အဏ္ဍကောသမှာ၊ မှ။ အဘိနိဗ္ဘိဒါ၊ သည်။ (နှုတ်သီးနှင့် ....ခြင်းသည်)။ ဟောတိ ဣဝ၊ ကဲ့သို့။ တထာ၊ တူ။ မေ၊ ငါ၏။ ဝါ၊ ငါ့မှာ။ တတိယာ၊ သုံးကြိမ်မြောက်သော။ အယံ အဘိနိဗ္ဘိဒါ၊ ဤဖောက်ထွက်ခြင်းသည်။ (ဤသစ္စာလေးပါးကို ဖုံးကွယ်ထားသော အဝိဇ္ဇာဥခွံကို အာသဝက္ခယဉာဏ်ဟူသော နှုတ်သီးဖြင့် ဖောက်ထွက်၍ အရိယာ အမျိုးဇာတ် အနေအားဖြင့် ဖြစ်လာခြင်းသည်)။ အဟောသိ၊ ဖြစ်ပြီ။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေါစ၊ မိန့်တော်မူပြီ)။
ဧဝံ၊ ဤသို့။ ဝုတ္တေ၊ မြတ်စွာဘုရား မိန့်တော်မူအပ်လသော်။ ဝေရဉ္ဇော၊ ဝေရဉ္ဇာမြို့သားဖြစ်သော။ ဗြာဟ္မဏော၊ ပုဏ္ဏားသည်။ ဘဂဝန္တံ၊ မြတ်စွာဘုရားကို။ ဧတံ၊ ဤစကားကို။ အဝေါစ၊ လျှောက်ပြီ။ (ကိန္တိ၊ အဘယ်သို့။ အဝေါစ၊ လျှောက်သနည်းဟူမူ)
ဘဝံ ဂေါတမော၊ အရှင်ဂေါတမသည်။ ဇေဋ္ဌော၊ အကြီးဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်ပါတည်း။ (အရိယာအမျိုးဇာတ်အားဖြင့် ရှေးဦးအလျင် ပေါက်ဖွားလာသောကြောင့် သတ်တလောကထက် အကြီးဆုံးပုဂ္ဂိုလ်ပါတည်း) ဘဝံ ဂေါတမော၊ သည်။ သေဋ္ဌော၊ အထူးချီးမွမ်းအပ်မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်ပါတည်း။ (သီလစသော ဂုဏ်အားလုံးတို့ဖြင့် တန်းတူရည်တူ ပုဂ္ဂိုလ် မရှိသောကြောင့် သတ္တလောကထက် အထူးချီးမွမ်းအပ်မြတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်ပါတည်း)။
ဘော ဂေါတမ၊ အရှင်ဂေါတမ။ အဘိက္ကန္တံ၊ အလွန်လိုလားနှစ်သက်အပ်ပါ၏။ ဝါ၊ အလွန်ကောင်းပါပေ၏။ ဘော ဂေါတမ၊ မ။ အဘိက္ကန္တံ၊ ပေ၏။ ဝါ၊ ၏။ [နောက်ထပ် အနက်ပေးပုံ အမျိုးမျိုးကို ဒုကနိပါတ် စာပိုဒ်(၁၆)သုတ် ဒုတိယအကြိမ်ရိုက် ပထမတွဲနိဿယ စာမျက်နှာ(၁၄၅)ကြည့်။]
ဘော ဂေါတမ၊ မ။ နိက္ကုဇ္ဇိတံ၊ (တစုံတယောက်က) မှောက်၍ထားအပ်သော အိုးခွက်ကို။ ဝါ၊ (အလိုအလျောက်) မှောက်လျက်တည်နေသော အိုးခွက်ကို။ ဥက္ကုဇ္ဇေယျ သေယျထာပိ ဝါ၊ လှန်ပြရာသကဲ့သို့လည်းကောင်း။ ပဋိစ္ဆန္နံ၊ မြက်သစ်ရွက် စသည်တို့ဖြင့် ဖုံးအုပ်ထားအပ်သော အရာဝတ္ထုကို။ ဝိဝရေယျ သေယျထာပိ ဝါ၊ ဖွင့်ဖော်ပြရာသကဲ့သို့လည်းကောင်း။ မူဠှဿ၊ အရပ်မျက်နှာတို့၌ တွေဝေနေသူအား။ ဝါ၊ မျက်စိလည်လမ်းမှားနေသူအား။ မဂ္ဂံ၊ လမ်းမှန်ကို။ အာစိက္ခေယျ သေယျထာပိ ဝါ၊ ပြောပြရာသကဲ့သို့လည်းကောင်း။ စက္ခုမန္တော၊ မျက်စိအမြင်ရှိသူတို့သည်။ ရူပါနိ၊ မြင်စရာ အဆင်းရူပါရုံတို့ကို။ ဒက္ခန္တိ၊ မြင်ကြရကုန်လိမ့်မည်။ ဣတိ၊ ဤသို့ ကြံစည်စိတ်ကူး၍။ အန္ဓကာရေ၊ အမိုက်မှောင်၌။ (၁၄-လဆုတ်, မိုးတိမ်အုပ်သည့်, တောရှုပ်မှောင်ရာ, သန်းခေါင်ခါဟု, လေးဖြာစုံခိုက်, အမိုက်တိုက်၌)၊ တေလပဇ္ဇောတံ၊ ဆီမီးတန်ဆောင် အလင်းရောင်ကို။ ဓါရေယျ သေယျထာပိ ဝါ၊ ညှိထွန်းဆောင်ပြရာ သကဲ့သို့လည်းကောင်း။
ဧဝမေဝံ၊ ဤအတူပင်။ ဘောတာ ဂေါတမေန၊ အရှင်ဂေါတမသည်။ အနေကပရိယာယေန၊ တပါးမက များလှသော နည်းပရိယာယ်ဖြင့်။ ဓမ္မော၊ တရားတော်ကို။ ပကာသိတော၊ ထင်ရှားပြတော်မူအပ်ပါပေပြီ။
ဧသာဟံ(ဧသော+အဟံ)၊ ထိုအကျွန်ုပ်သည်။ ဘဝန္တံ ဂေါတမံ၊ အရှင်ဂေါတမကို။ သရဏံ၊ ကိုးကွယ်အားထားရာဟူ၍။ (ကိုးကွယ်လည်းလျောင်း ပုန်းအောင်းမှီခိုရာဟူ၍)။ [သရဏံ၊ အပါယ်လေးဖြာ အိုနာသေရေး ပူဆွေးနေ့ည ငိုကြွေးရသည့် ဒုက္ခအဖန်ဖန် ဘေးရန်ပယ်ဖျောက် ချမ်းသာရောက်အောင် စောင့်ရှောက်ကယ်တင် အစဉ်အားထား ကိုးစားမှီခိုရာဟူ၍] ဂစ္ဆာမိ၊ ဆည်းကပ်ပါ၏။ ဝါ၊ သဘောပေါက် သိမြင်ပါ၏။ ဓမ္မဉ္စ၊ ဆယ်ပါးသော တရားတော်မြတ်ကို လည်းကောင်း။ ဘိက္ခုသင်္ဃဉ္စ၊ ရှစ်ပါးသော အရိယာရဟန်းသံဃာတော်ကို လည်းကောင်း။ (သရဏံ၊ ၍။ ဂစ္ဆာမိ၊ ၏)။
အဇ္ဇတဂ္ဂေ၊ ယနေ့ကိုအစပြု၍။ ["အဇ္ဇတံ+အဂ္ဂေ"ဟု ပုဒ်ဖြတ်၍ "အဇ္ဇတံ၊ ယနေ့ကို။ ဝါ၊ ယနေ့၌ ဖြစ်သော ကြည်ညိုမှု စသည်ကို။ အဂ္ဂေ၊ အဦးအစကို။ ကတွာ၊ ပြု၍"ဟု ကတွာပုဒ် ထည့်စွက်၍ တိကျစွာ အနက်ဆိုနိုင်၏။] ပါဏုပေတံ၊ အသက်တို့ဖြင့် ဆည်းကပ်လျက်။ ဝါ၊ အသက်ထက်ဆုံး ဆည်းကပ်လျက်။ သရဏံ၊ ကိုးကွယ်အားထားရာဟူ၍။ ဂတံ၊ သဘောပေါက် သိမြင်သော။ ဥပါသကံ၊ သီတင်းသည် ဒါယကာဟူ၍။ မံ၊ အကျွန်ုပ်ကို။ ဘဝံ ဂေါတမော၊ အရှင်ဂေါတမသည်။ ဓာရေတု၊ သိမှတ်တော်မူပါ။ (စိတ်၌ ဆောင်ကပ် အသိအမှတ် ပြုတော်မူပါ)။ ဣတိ၊ သို့။ (အဝေါစ၊ လျှောက်ထားပြီ)
ပဌမံ၊ တည်း။