Issues
Select Version
胜嗣Jinadāyāda
中文
sāsanāre-သာသနာရေး
မြန်မာဘာသာ
Bhikkhu Bodhi
English
Aṭṭhakanipātapāḷi
Aṭṭhakanipātapāḷi

5. Uposathavaggo

Author: sāsanāre-သာသနာရေး @ IAPT

ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဥပဝုတ္ထော၊ စောင့်ထိန်းအပ်သော။ အဋ္ဌင်္ဂသမန္နာဂတော၊ အင်္ဂါရှစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော။ ဥပေါသထော၊ ဥပုသ်သီလသည်။ မဟပ္ဖလော၊ များသော ကံတူမူရင်း အကျိုးရှိသည်လည်းကောင်း။ မဟာနိသံသော၊ များသော ဆင့်ပွားအကျိုးအာနိသင် ရှိသည်လည်းကောင်း။ ဝါ၊ များသော ထပ်ဆင့်တိုးတက် အကျိုးဆက်ရှိသည်လည်းကောင်း။ မဟာဇုတိကော၊ များသော တောက်ပြောင်သော အကျိုးရှိသည်လည်းကောင်း။ မဟာဝိပ္ဖာရော၊ များစွာကျယ်ပြန့်သော အကျိုးရှိသည်လည်းကောင်း။ ဟောတိ၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ စ၊ မေးဖွယ်ရှိသည်ကား။ ကထံ၊ အဘယ်နည်း အဘယ်ပုံအားဖြင့်။ ဥပဝုတ္ထော၊ သော။ အဋ္ဌင်္ဂသမန္နာဂတော၊ သော။ ဥပေါသထော၊ သည်။ မဟပ္ဖလော၊ လည်းကောင်း။ပ။ မဟာဝိပ္ဖာရော၊ ကောင်း။ ဟောတိ၊ ဖြစ်သနည်းဟူမူ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ဤသာသနာတော်၌။ အရိယသာဝကော၊ အရိယာတပည့်သည်။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ၊ ဆင်ခြင်စဉ်းစား၏။ (ကိန္တိ၊ အဘယ်သို့၊ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ၊ ဆင်ခြင်စဉ်းစားသနည်းဟူမူ)
ယာဝဇီဝံ၊ အသက်ကုန်ဆုံးသည်တိုင်အောင်။ အရဟန္တော၊ ရဟန္တာအရှင်မြတ်တို့သည်။ ပါဏာတိပါတံ၊ ကို။ ပဟာယ၊ ၍။ [စာပိုဒ် (၃၉) အဘိသန္ဒသုတ် စာမျက်နှာ (၄၉၁)ကြည့်] ပါဏာတိပါတာ၊ မှ။ ပဋိဝိရတာ၊ အမြဲအစဉ် ရှောင်ကြဉ်ကုန်လျက်။ ဝါ၊ ဆုတ်ခွာပြီးကာ, ကင်းရှင်းစွာ ပျော်မွေ့တော်မူကြကုန်လျက်။ [တိကနိပါတ် စာပိုဒ်(၇၁) ဥပေါသထသုတ် လည်းကြည့်] နိဟိတဒဏ္ဍာ၊ ချထားအပ်သော တုတ်ရှိကုန်လျက်။ ဝါ၊ သူတပါးကို ညှဉ်းဆဲသတ်ဖြတ်ခြင်းငှာ တုတ်မကိုင်ဆောင်ကြဘဲ။ နိဟိတသတ္ထာ၊ ချထားအပ်သော အခြားလက်နက်ရှိကြကုန်လျက်။ ဝါ၊ ဘဲ။ လဇ္ဇီ၊ မကောင်းမှုမှ ရှက်ကုန်လျက်။ ဒယာပန္နာ၊ သတ္တဝါတို့ကို စောင့်ရှောက်တတ်သော မေတ္တာသို့ ဆိုက်ရောက်ကြကုန်လျက်။ သဗ္ဗပါဏဘူတဟိတာနုကမ္ပိနော၊ အားလုံးသော သတ္တဝါမှန်သမျှတို့ကို စီးပွားဖြင့် ငဲ့ညှာထောက်ထား သနားကြကုန်လျက်။ ဝိဟရန္တိ၊ နေတော်မူကြကုန်၏။
အဟမ္ပိ၊ ငါလဲပဲ။ အဇ္ဇ၊ ယနေ့။ ဣမဉ္စ ရတ္တိံ၊ ဤညဉ့်၌လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ဤညဉ့်ပတ်လုံးလည်းကောင်း။ ဣမဉ္စ ဒိဝသံ၊ ဤနေ့၌လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ဤနေ့ပတ်လုံးလည်းကောင်း။ပ။ ပဋိဝိရတော၊ ရှောင်ကြဉ်လျက်။ နိဟိတဒဏ္ဍော၊ ချထားအပ်သော တုတ်ရှိလျက်။ ဝါ၊ ....ငှာ တုတ်မကိုင်ဘဲ။ နိဟိတသတ္ထော၊ ရှိလျက်။ ဝါ၊ ဘဲ။ လဇ္ဇီ၊ မကောင်းမှုအကုသိုလ်မှ ရှက်လျက်။ ဒယာပန္နော၊ သို့ ဆိုက်ရောက်လျက်။ သဗ္ဗပါဏဘူတဟိတာနုကမ္ပီ၊ .....သနားလျက်။ ဝိဟရာမိ၊ ....နေပါ၏။
ဣမိနာပိ အင်္ဂေန၊ ဤဂုဏ်အင်္ဂါဖြင့်လည်း။ (ဤပါဏာတိပါတမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းတည်းဟူသော ဂုဏ်အင်္ဂါဖြင့်လည်း) အရဟတံ၊ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏။ အနုကရောမိ၊ နောက်လိုက်အတု ပြုလုပ်ပါ၏။ (ဧဝံ ကရောန္တေန၊ ဤသို့ နောက်လိုက်အတုပြုလုပ်သော) မေ၊ ငါသည်။ ဥပေါသထော၊ ဥပုသ်သီလကို။ ဥပဝုတ္ထော စ၊ စောင့်ထိန်းအပ်သည်လည်း။ ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်လတ္တံ့။ ဣတိ၊ ဤသို့ (ပဋိသဉ္စိက္ခတိ၊ ဆင်ခြင်စဉ်းစား၏။) (သော၊ ထိုအရိယသာဝကသည်)
ပဌမေန၊ ရှေးဦးစွာသော။ ဣမိနာ အင်္ဂေန၊ (ပါဏာတိပါတမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါနှင့်။ သမန္နာဂတော ဟောတိ။
ယာဝဇီဝံ၊ အောင်။ပ။ ပဋိဝိရတာ၊ ကုန်လျက်။ ဒိန္နာဒါယီ၊ ပိုင်ရှင်ပေးအပ်သော ပစ္စည်းဥစ္စာကိုသာ ယူကုန်လျက်။ ဒိန္နပါဋိကင်္ခီ၊ ပိုင်ရှင်ပေးအပ်သော ပစ္စည်းဥစ္စာကိုသာ အလိုရှိကြကုန်လျက်။ အထေနေန၊ မခိုးမဝှက်တတ်သော။ (အထေနတ္တာ၊ မခိုးမဝှက်တတ်သည်အဖြစ်ကြောင့်) သုစိဘူတေန၊ စင်ကြယ်သည် ဖြစ်၍ ဖြစ်သော။ အတ္တနာ၊ အတ္တဘောဖြင့်။ ဝိဟရန္တိ၊ နေတော်မူကြကုန်၏။ပ။
ပဋိဝိရတော၊ ရှောင်ကြဉ်လျက်။ ဒိန္နာဒါယီ၊ .....သာယူလျက်။ [ဧကဝုစ်အနက်ဆိုပါ] ဒိန္နပါဋိကင်္ခီ၊ .....လိုရှိလျက်။ပ။ ဝိဟရာမိ၊ ၏။
(အဟံ၊ ငါသည်) ဣမိနာပိ အင်္ဂေန၊ .....လည်း။ (ဤအဒိန္နာဒါနမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော ဂုဏ်အင်္ဂါဖြင့်လည်း)။ပ။ ဘဝိဿတိ၊ တ္တံ့။ ဣတိ၊ သို့။ (၌ဋိသဉ္စိက္ခတိ၊ ၏)အရဟတံ အနုကရောမိ, ဥပေါသထော စ မေ ဥပဝုတ္ထော ဘဝိဿတီ’ တိ.
(သော၊ ထိုအရိယဿာဝကသည်) ဒုတိယေန၊ နှစ်ခုမြောက်သော။ ဣမိနာ အင်္ဂေန၊ (အဒိန္နာဒါနမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါနှင့်၊ သမန္နာဂတော၊ ပြည့်စုံသည်။ ဟောတိ၊ ၏။
ယာဝဇီဝံ၊ အောင်။ အရဟန္တော၊ တို့သည်။ အဗြဟ္မစရိယံ၊ မမြင့်မြတ်သော မေထုန်အကျင့်ကို။ ဝါ၊ မမြင့်မြတ်သူတို့၏ မေထုန်အကျင့်ကို။ ဝါ၊ မမြင့်မြတ်သော မေထုန်အကျင့်ကို ကျင့်ခြင်းဟူသော စေတနာကို။ ပဟာယ၊ ပယ်ပြီး၍။ ဝါ၊ ၍။ ဗြဟ္မစာရိနော၊ (မေထုန်မှ ‌ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်တော်မူကြကုန်၏။ အာရာစာရိနော၊ မေထုန်မှဝေးစွာ ကျင့်တော်မူကြကုန်၏။ ဂါမဓမ္မာ၊ ရွာသူရွာသားတို့၏ အကျင့်ဖြစ်သော။ မေထုနာ၊ မေထုန်အကျင့်မှ။ ဝါ၊ ရာဂထလာ၊ ညီညာတူကြ၊ အဖိုအမတို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော အကျင့်မှ၊ ဝိရတာ၊ ရှောင်ကြဉ်တော်မူကြကုန်၏။
အဟမ္ပိ၊ ငါလဲပဲ၊ အဇ္ဇ၊ ယနေ့။ပ။ ဗြဟ္မစာရီ၊ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်ပါ၏။ အာရာစာရီ၊ မေထုန်မှ ဝေးစွာကျင့်ပါ၏။ပ။ ဝိရတော၊ ရှောင်ကြဉ်ပါ၏။
ဣမိနာပိ အင်္ဂေန၊ (မေထုန်မှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း ဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါဖြင့်လည်း။ပ။ ဘဝိဿတိ၊ တ္တံ့။ ဣတိ၊ သို့။ (ပဋိသဉ္စိက္ခတိ၊ ၏)။
တတိယေန၊ သုံးခုမြောက်သော။ ဣမိနာ အင်္ဂေန၊ (မေထုန်မှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါနှင့်။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။
ယာဝဇီဝံ၊ အောင်။ အရဟန္တော၊ တို့သည်။ မုသာဝါဒံ၊ ကို။ [စာပိုဒ်(၃၉) အဘိသန္ဒသုတ် ဤစာအုပ် စာမျက်နှာ(၄၉၂)ကြည့်]။ ပဟာယ၊ ၍။ မုသာဝါဒါ၊ မှ။ ပဋိဝိရတာ၊ အမြဲအစဉ် ရှောင်ကြဉ်တော်မူကြကုန်၏။ [မုသာဝါဒပုဒ်, ပဋိဝိရတပုဒ်တို့၏ ဝိဂြိုဟ်စိစစ်ချက်, အနက်ပေးပုံ စိစစ်ချက်တို့ကို ယခင် တိကနိပါတ် ဥပေါသထသုတ်၌ ရေးခဲ့ပြီ]။ သစ္စဝါဒိနော၊ မှန်ကန်သော စကားကိုသာ ပြောဆိုတော်မူကြကုန်၏။ သစ္စသန္ဓာ၊ မှန်ကန်သော ရှေ့စကားနှင့် မှန်ကန်သော နောက်စကားကို အကြားမလပ် ဆက်စပ်တော်မူကြကုန်၏။ [တခါတရံမျှ ကြိုးကြားကြိုးကြား မမှန်သောစကားကို မပြောကြဟူလို]။ ထေတာ၊ စကားအားဖြင့် ခိုင်မြဲတည်တံ့ကုန်၏။ ဝါ၊ ခိုင်မြဲတည်တံ့သောစကား ရှိတော်မူကြကုန်၏။ ပစ္စယိကာ၊ ယုံကြည်သင့် ယုံကြည်ထိုက်ကုန်၏။ လောကဿ၊ သတ္တဝါအပေါင်းကို။ အဝိသံ ဝါဒကော၊ မလွဲချော်စေတတ်ကုန်။
အဟမ္ပိ၊ ငါလဲပဲ။ပ။ ပဋိဝိရတော၊ ရှောင်ကြဉ်ပါ၏။ သစ္စဝါဒီ၊ မှန်ကန်သောစကားကိုသာ ပြောဆိုပါ၏။ သစ္စသန္ဓော၊ ....ဆက်စပ်ပါ၏။ ထေတော၊ ....တံ့ပါ၏။ ဝါ၊ ၏။ ပစ္စယိကော၊ ....ထိုက်ပါ၏။ လောကဿ၊ ကို။ အဝိသံဝါဒကေ၊ မလွဲချော်စေတတ်ပါ။
(အဟံ၊ ငါသည်) ဣမိနာပိ အင်္ဂေန၊ (မုသာဝါဒမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါဖြင့်လည်း။ပ။
ယာဝဇီဝံ၊ အောင်။ အရဟန္တော၊ တို့သည်။ပ။ ပဋိဝိရတာ၊ ကုန်၏။
အဟမ္ပိ၊ ပဲ။ပ။ ပဋိဝိရတော၊ ပါ၏။
(အဟံ၊ သည်)။ ဣမိနာပိ အင်္ဂေန၊ (သေရည်အရက်သောက်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါဖြင့်လည်း။ပ။ ဘဝိဿတိ၊ တ္တံ့။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (ပဋိသဉ္စိက္ခတိ၊ ၏)။ပ။
ယာဝဇီဝံ၊ အောင်။ အရဟန္တော၊ တို့သည်။ ဧကဘတ္တိကာ၊ တထပ်တည်းသော နံနက်စာဆွမ်းရှိတော်မူကြကုန်၏။ ဝါ၊ နေမွန်းမလွဲမီအတွင်း နံနက်ဆွမ်းတထပ်သော ဘုဉ်းပေးတော်မူကြကုန်၏။ ရတ္တူပရတာ၊ ညဉ့်၌ စားခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်တော်မူကြကုန်၏။ ဝိကာလဘောဇနာ၊ နေမွန်းလွဲချိန်၌ စားခြင်းမှ။ (နေမဝင်မီအတွင်း နေမွန်းလွဲချိန်၌ ယာဝကာလိက ခဲဖွယ်ဘောဇဉ်ကို စားခြင်းမှ)။ ဝိရတာ၊ ရှောင်ကြဉ်တော်မူကြကုန်၏။ပ။
ဧကဘတ္တိကော၊ .....ဆွမ်း ရှိပါ၏။ ရတ္တူပရတော၊ .....ရှောင်ကြဉ်ပါ၏။ ဝိကာလဘောဇနာ၊ မှ။ ဝိရတော၊ ရှောင်ကြဉ်ပါ၏။
(အဟံ၊ သည်)။ ဣမိနာပိ အင်္ဂေန၊ (ဝိကာလဘောဇနမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါနှင့်လည်း။ပ။
ဆဋ္ဌေန၊ ခြောက်ခုမြောက်သော။ ဣမိနာ အင်္ဂေန၊ (ဝိကာလဘောဇနမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါနှင့်။ သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။
[ထို့နောက် "နစ္စဂီတ" မှ စ၍ "ဝိဘူသနဋ္ဌာနံ' တိုင်အောင် ပုဒ်ပေါင်းများစွာ ရှိသော်လည်း တဝိဘတ်ဆုံးသော သမာသ်ပုဒ် တပုဒ်တည်းသာဖြစ်သောကြောင့် မည်မျှပင် ရှည်လျားသော်လည်း အနက်ပေးသောအခါ ထုံးစံအတိုင်း ထိုသမာသ်ရှည်ကြီးကို တဆက်တည်း အနက်ပြန်ဆိုရတော့မည်ဖြစ်၏။ သို့သော် အနက်မှတ်၍ လွယ်ကူအောင် ဖြတ်တောက်နိုင်သလောက် ဖြတ်တောက်၍ အနက် ပြန်ဆိုပါမည်]။ ယာဝဇီဝံ၊ အောင်။ အရဟန္တော၊ တို့သည်။ နစ္စ၊ ကိုယ်တိုင်ကခြင်း, သူတပါးကို အကခိုင်းခြင်း။ ဂီတ၊ ကိုယ်တိုင် သီချင်းဆိုခြင်း, သူတပါးကို သီချင်းဆိုခိုင်းခြင်း။ ဝါဒိတ၊ ကိုယ်တိုင်တီးမှုတ်ခြင်း, သူတပါးကို တီးမှုတ်ခိုင်းခြင်း။ ဝိသူကဒဿန၊ (သူတပါးတို့ အလိုအလျောက် ကပြ သီဆိုတီးမှုတ်နေသည်တို့ကို) မြတ်စွာဘုရား အဆုံးအမတော်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဆူးငြောင့် တံကျင်သဖွယ်ဖြစ်သော ကြည့်ရှုနားထောင်ခြင်း။ **မာလာဂန္ဓ ဝိလေပန ဓာရဏ မဏ္ဍနဝိဘူသနဋ္ဌာနံ**၊ ပန်းပန်ခြင်း, နံ့သာနှင့် နံ့သာပျောင်းတို့ဖြင့် နိမ့်သောနေရာကို ဖို့သိပ်ပြင်ဆင်ခြင်း, အသားအရေ လှပမွှေးကြိုင်အောင် လိမ်းကျံ ခြယ်လှယ်ခြင်းတို့၏ အကြောင်းရင်းစေတနာကို။ [ဒုတိယအကြိမ်ရိုက် ပထမတွဲ နိဿယ စာမျက်နှာ-၄၈၁၊ ယခင်တိကနိပါတ် ဥပေါသထသုတ်လည်း ကြည့်ပါ]။ ပဟာယ၊ ၍။ နစ္စ ဂီတ ဝါဒိတ .... ဋ္ဌာနာ၊ စေတနာမှ။ ပဋိဝိရတာ၊ ကုန်၏။
အဟမ္ပိ၊ ပဲ။ပ။ ပဋိပိရတော၊ ရှောင်ကြဉ်ပါ၏။
ဣမိနာပိ အင်္ဂေန၊ (နစ္စဂီတ စသည်မှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါဖြင့်လည်း။ပ။
ယာဝဇီဝံ၊ အောင်။ အရဟန္တော၊ တို့သည်။ ဥစ္စာသယန မဟာသယနံ၊ မြင့်သောနေရာနှင့် အလျားအနံကြီးမားခမ်းနား ဆန်းကြယ်သော အိပ်ရာခင်းကို။ ဝါ၊ မြင့်သောနေရာ, အလျားအနံ ကြီးမားခမ်းနားဆန်းကြယ်သော အိပ်ရာခင်းနှင့် ၎င်းတို့အပေါ်၌ ထိုင်ခြင်း, လျောင်းစက်ခြင်းကို။ ပဟာယ၊ ၍။ ဥစ္စာသယန မဟာသယနာ၊ မှ။ ပဋိဝိရတာ၊ ကုန်လျက်။ နီစသေယျံ၊ နိမ့်သောနေရာ၌ အိပ်ခြင်းကို။ မဉ္စကေ ဝါ၊ ညောင်စောင်းငယ်ပေါ်၌သော်လည်းကောင်း။ တိဏသန္ထာရကေ ဝါ၊ မြက်အခင်းပေါ်၌သော်လည်းကောင်း။ သေယျံ၊ အိပ်ခြင်းကို။ ဝါ၊ ထိုင်ခြင်းလျောင်းစက်ခြင်းကို။ ကပ္ပေန္တိ၊ ပြုတော်မူကြကုန်၏။ပ။
ကပ္ပေမိ၊ ပြုလုပ်ပါ၏။
(အဟံ၊ သည်)။ ဣမိနာပိ အင်္ဂေန၊ (ဥစ္စာသယနမဟာသယနမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော) ဤဂုဏ်အင်္ဂါဖြင့်လည်း၊ အရဟတံ၊ တို့၏။ပ။ ဘဝိဿတိ၊ တ္တံ့။ ဣတိ၊ သို့။ (ပဋိသဉ္စိက္ခတိ၊ ၏)။
(သော၊ ထိုအရိယသာဝကသည်)။ အဋ္ဌမေန၊ ရှစ်ခုမြောက်သော။ ဣမိနာ အင်္ဂေန၊ ဥစ္စာသယန မဟာသယနမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဟူသော ဤဂုဏ်အင်္ဂါနှင့်။ပ။သမန္နာဂတော ဟောတိ .
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝံ၊ ဤသို့အားဖြင့်။ (ဤသို့ ပါဏာတိပါတ စသည်မှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းအားဖြင့်)။ ဥပဝုတ္ထော။ပ။
ဣတိ(အဝေါစ) ပဌမံ။