2. Uppattānuppattivāravaṇṇanā
991. Kāmadhātusambhūtānañcāti iddhiyā rūpadhātugatānaṃ kāmāvacarasattānañcāti attho .
Ghānāyatanādīnaṃ abhāvenāti ettha yadi tadabhāvena gandhāyatanādīni āyatanādikiccaṃ na karonti
V0.235 , asaññasattesu cakkhāyatanassa abhāvena rūpāyatanaṃ āyatanādikiccaṃ na kareyya .Tato ‘‘ asaññasattānaṃ devānaṃ upapattikkhaṇe dvāyatanāni pātubhavantī ’’ tiādivacanaṃ na vattabbaṃ siyā .
Kāmāvacarādiokāsā tattha uppajjamānasattānaṃ , tattha pariyāpannadhammānaṃ vā adhiṭṭhānabhāvena ‘‘ dhātū ’’ ti vuccanti , tathā yesu kāmāvacarādisattanikāyesu kāmāvacarādisattā uppajjanti , tesaṃ sattānaṃ uppatti etthāti sattuppattīti vuccamānā te
M0.232 sattanikāyā ca , na panettha apariyāpannokāso apariyāpannasattanikāyo ca atthi , yo ‘‘ dhātū ’’ ti vucceyyāti imamatthaṃ dassento ‘‘ okāsavasena vā sattuppattivasena vā apariyāpannadhātu nāma natthī ’’ ti āha .Sattuppattivasenāti iminā vā okāsasattalokadvayaṃ saha gahetvā tādisāya apariyāpannadhātuyā abhāvaṃ dasseti , sattabhāvena vā uppatti sattuppatti , sattāvāsavasena taṃtaṃbhavavasena uppajjamānā upādinnakakkhandhā taṃtaṃpariyāpannānaṃ sadisādhiṭṭhānabhāvena dhātūti vuccantīti evaṃ apariyāpannadhātu natthīti attho .