Issues
Select Version
Vibhaṅga-mūlaṭīkā
Vibhaṅga-mūlaṭīkā

Taṇhāpadaniddesavaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Taṇhāpadaniddesavaṇṇanā

232. MamattenātiV0.119 sampiyāyamānena , assādanataṇhāyāti vuttaṃ hoti .
Tattha putto viya vedanā daṭṭhabbā , khīrādayo viya vedanāya paccayabhūtā rūpādayo , khīrādidāyikā dhāti viya rūpādichaḷārammaṇadāyakā cittakārādayo cha .
Tattha vejjo rasāyanojāvasena tadupatthambhitajīvitavasena ca dhammārammaṇassa dāyakoti daṭṭhabbo .
Ārammaṇapaccayo uppajjamānassa ārammaṇamattameva hoti , na upanissayo viya uppādakoti uppādakassa upanissayasseva vasena ‘‘ ekadhāvā ’’ ti vuttaṃ .
Upanissayena vā ārammaṇūpanissayo saṅgahito , tena ca ārammaṇabhāvena taṃsabhāvo aññopi ārammaṇabhāvo dīpito hotīti upanissayavaseneva paccayabhāvo vuttoti veditabbo .
Yasmā vātiādinā na kevalaṃ vipākasukhavedanā eva , tissopi pana vedanā vipākā visesena taṇhāya upanissayapaccayo , avisesena itarā cāti dasseti .
Upekkhā pana santattā , sukhamicceva bhāsitāti tasmā sāpi bhiyyo icchanavasena taṇhāya upanissayoti adhippāyoM0.121 .
Upekkhā pana akusalavipākabhūtā aniṭṭhattā dukkhe avarodhetabbā , itarā iṭṭhattā sukheti sā dukkhaṃ viya sukhaṃ viya ca upanissayo hotīti sakkā vattunti .
‘‘ Vedanāpaccayā taṇhā ’’ ti vacanena sabbassa vedanāvato paccayassa atthitāya taṇhuppattippasaṅge taṃnivāraṇatthamāha ‘‘ vedanāpaccayā cāpī ’’ tiādi .
Nanu ‘‘ anusayasahāyā vedanā taṇhāya paccayo hotī ’’ ti vacanassa abhāvā atippasaṅganivattanaṃ na sakkā kātunti ?
Na , vaṭṭakathāya pavattattā .
Vaṭṭassa hi anusayavirahe abhāvato anusayasahitāyeva paccayoti atthato vuttametaṃ hotīti .
Atha vā ‘‘ avijjāpaccayā ’’ ti anuvattamānattā anusayasahitāva paccayoti viññāyati .
‘‘ Vedanāpaccayā taṇhā ’’ ti ca ettha vedanāpaccayā eva taṇhā , na vedanāya vināti ayaṃ niyamo viññāyati , na vedanāpaccayā taṇhā hoti evāti , tasmā atippasaṅgo natthi evāti .
Vusīmatoti vusitavato , vusitabrahmacariyavāsassāti attho .
Vussatīti vā ‘‘ vusī ’’ ti maggoV0.120 vuccati , so etassa vuttho atthīti vusīmā .
Aggaphalaṃ vā pariniṭṭhitavāsattā ‘‘ vusī ’’ ti vuccati , taṃ etassa atthīti vusīmā .
Taṇhāpadaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā .