1. Kāliṅgavaggo
301. Cūḷakāliṅgajātakaṃ (4-1-1)
1.
Vivarathimāsaṃ
T1.128V1.81M1.93 [ vivaratha imāsaṃ ( sī . syā . pī .)] dvāraṃ , nagaraṃ pavisantu [ pavisituṃ mayā ;( ka .)] aruṇarājassa ;Sīhena susiṭṭhena , surakkhitaṃ [ susatthena , surakkhitaṃ ( sī . pī .), susiṭṭhena ( ka .)] nandisenena .
2.
Jayo kaliṅgānamasayhasāhinaṃ , parājayo anayo [ ajayo ( syā .), anvito ( ka .)] assakānaṃ ;
Icceva te bhāsitaṃ brahmacāri , na ujjubhūtā vitathaṃ bhaṇanti .
3.
Devā musāvādamupātivattā , saccaṃ dhanaṃ paramaṃ tesu [ tathaṃ pemakaraṃ nu ( ka .), tathaṃ paramaṃ karaṃ nu ( syā .)] sakka ;
Taṃ te musā bhāsitaṃ devarāja , kiṃ vā paṭicca maghavā mahinda .
4.
Nanu te sutaṃ brāhmaṇa bhaññamāne , devā na issanti purisaparakkamassa ;
Damo samādhi manaso abhejjo [ adejjo ( sī . pī .), abhijjo ( ka .)], abyaggatā
T1.129 nikkamanañca [ nikkhamanañca ( sī .)] kāle ;Daḷhañca viriyaṃ purisaparakkamo ca , teneva āsi vijayo assakānanti .
Cūḷakāliṅgajātakaṃ paṭhamaṃ .
302. Mahāassārohajātakaṃ (4-1-2)
5.
Adeyyesu dadaṃ dānaṃ , deyyesu nappavecchati ;
Āpāsu byasanaṃ patto , sahāyaṃ nādhigacchati .
6.
Nādeyyesu
M1.94 dadaṃ dānaṃ , deyyesu yo pavecchati ;Āpāsu byasanaṃ patto , sahāyamadhigacchati .
7.
Saññogasambhogavisesadassanaṃ , anariyadhammesu saṭhesu nassati ;
Katañca ariyesu ca ajjavesu , mahapphalaṃ hoti aṇumpi tādisu .
8.
Yo pubbe katakalyāṇo , akā loke sudukkaraṃ ;
Pacchā kayirā na vā kayirā , accantaṃ pūjanārahoti .
Mahāassārohajātakaṃ dutiyaṃ .
303. Ekarājajātakaṃ (4-1-3)
9.
Anuttare
T1.130V1.82 kāmaguṇe samiddhe , bhutvāna pubbe vasī ekarāja ;So dāni dugge narakamhi khitto , nappajjahe vaṇṇabalaṃ purāṇaṃ .
10.
Pubbeva khantī ca tapo ca mayhaṃ , sampatthitā dubbhisena [ dabbasenā ( sī . pī .)] ahosi ;
Taṃ dāni laddhāna kathaṃ nu rāja , jahe ahaṃ vaṇṇabalaṃ purāṇaṃ .
11.
Sabbā kirevaṃ pariniṭṭhitāni , yasassinaṃ paññavantaṃ visayha ;
Yaso ca laddhā purimaṃ uḷāraṃ , nappajjahe vaṇṇabalaṃ purāṇaṃ .
12.
Panujja dukkhena sukhaṃ janinda , sukhena vā dukkhamasayhasāhi ;
Ubhayattha santo abhinibbutattā , sukhe ca dukkhe ca bhavanti tulyāti .
Ekarājajātakaṃ tatiyaṃ .
304. Daddarajātakaṃ (4-1-4)
13.
Imāni
T1.131M1.95 maṃ daddara tāpayanti , vācāduruttāni manussaloke ;Maṇḍūkabhakkhā udakantasevī , āsīvisaṃ maṃ avisā sapanti .
14.
Sakā raṭṭhā pabbājito , aññaṃ janapadaṃ gato ;
Mahantaṃ koṭṭhaṃ kayirātha , duruttānaṃ [ duruttāni ( ka .)] nidhetave .
15.
Yattha posaṃ na jānanti , jātiyā vinayena vā ;
Na tattha mānaṃ kayirātha , vasamaññātake jane .
16.
Videsavāsaṃ vasato , jātavedasamenapi [ jātavedabhayenapi ( ka .)];
Khamitabbaṃ sapaññena , api dāsassa tajjitanti .
Daddarajātakaṃ catutthaṃ .
305. Sīlavīmaṃsanajātakaṃ (4-1-5)
17.
Natthi loke raho nāma , pāpakammaṃ pakubbato ;
Passanti vanabhūtāni , taṃ bālo maññatī raho .
18.
Ahaṃ raho na passāmi , suññaṃ vāpi na vijjati ;
Yattha aññaṃ [ suññaṃ ( syā . ka .)] na passāmi , asuññaṃ hoti taṃ mayā .
19.
Dujjacco ca sujacco [ ajacco ( pī .)] ca , nando ca sukhavaḍḍhito [ sukhavacchako ( sī .), sukhavacchano ( syā . pī .)];
Vejjo
T1.132 ca addhuvasīlo [ atha sīlo ( ka .)] ca , te dhammaṃ jahu matthikā . 20.
Brāhmaṇo
V1.83 ca kathaṃ jahe , sabbadhammāna pāragū ;Yo dhammamanupāleti , dhitimā saccanikkamoti .
Sīlavīmaṃsanajātakaṃ pañcamaṃ .
306. Sujātajātakaṃ (4-1-6)
21.
Kimaṇḍakā
M1.96 ime deva , nikkhittā kaṃsamallake ;Upalohitakā vaggū , taṃ [ te ( pī .)] me akkhāhi pucchito .
22.
Yāni pure tuvaṃ devi , bhaṇḍu nantakavāsinī ;
Ucchaṅgahatthā pacināsi , tassā te koliyaṃ phalaṃ .
23.
Uḍḍayhate na ramati , bhogā vippajahanti taṃ [ vippajahanti ’ maṃ (?)];
Tatthevimaṃ paṭinetha , yattha kolaṃ pacissati .
24.
Honti hete mahārāja , iddhippattāya [ iddhimattāya ( ka .)] nāriyā ;
Khama deva sujātāya , māssā [ māsu ( ka .)] kujjha rathesabhāti .
Sujātajātakaṃ chaṭṭhaṃ .
307. Palāsajātakaṃ (4-1-7)
25.
Acetanaṃ brāhmaṇa assuṇantaṃ , jāno ajānantamimaṃ palāsaṃ ;
Āraddhaviriyo dhuvaṃ appamatto , sukhaseyyaṃ
T1.133 pucchasi kissa hetu . 26.
Dūre suto ceva brahā ca rukkho , dese ṭhito bhūtanivāsarūpo ;
Tasmā namassāmi imaṃ palāsaṃ , ye cettha bhūtā te [ te ca ( sī . pī .)] dhanassa hetu .
27.
So te karissāmi yathānubhāvaṃ , kataññutaṃ brāhmaṇa pekkhamāno ;
Kathañhi āgamma sataṃ sakāse , moghāni te assu pariphanditāni .
28.
Yo
M1.97 tindukarukkhassa paro [ puro ( ka .)] pilakkho [ pilakkhu ( sī . pī .), milakkhu ( ka .)], parivārito pubbayañño uḷāro ;Tassesa mūlasmiṃ nidhi nikhāto , adāyādo gaccha taṃ uddharāhīti .
Palāsajātakaṃ sattamaṃ .
308. Sakuṇajātakaṃ (4-1-8)
29.
Akaramhasa te kiccaṃ , yaṃ balaṃ ahuvamhase ;
Migarāja namo tyatthu , api kiñci labhāmase .
30.
Mama
V1.84 lohitabhakkhassa , niccaṃ luddāni kubbato ;Dantantaragato santo , taṃ bahuṃ yampi jīvasi .
31.
Akataññumakattāraṃ
T1.134 , katassa appaṭikārakaṃ ;Yasmiṃ kataññutā natthi , niratthā tassa sevanā .
32.
Yassa sammukhaciṇṇena , mittadhammo na labbhati ;
Anusūya [ anusuyya ( sī . pī .)] manakkosaṃ , saṇikaṃ tamhā apakkameti .
Sakuṇajātakaṃ aṭṭhamaṃ .
309. Chavakajātakaṃ (4-1-9)
33.
Sabbamidaṃ carimaṃ kataṃ [ carimavataṃ ( sī . pī .)], ubho dhammaṃ na passare ;
Ubho pakatiyā cutā , yo cāyaṃ mantejjhāpeti [ mantajjhāyati ( sī .), sajjhāpayati ( pī .)];
Yo ca mantaṃ adhīyati .
34.
Sālīnaṃ odanaṃ bhuñje , suciṃ maṃsūpasecanaṃ ;
Tasmā etaṃ na sevāmi , dhammaṃ isīhi sevitaṃ .
35.
Paribbaja mahā loko [ mahābrahme ( ka .)], pacantaññepi pāṇino ;
Mā taṃ adhammo ācarito , asmā kumbhamivābhidā .
36.
Dhiratthu
M1.98 taṃ yasalābhaṃ , dhanalābhañca brāhmaṇa ;Yā vutti vinipātena , adhammacaraṇena vāti .
Chavakajātakaṃ navamaṃ .
310. Seyyajātakaṃ (4-1-10)
37.
Sasamuddapariyāyaṃ
T1.135 , mahiṃ sāgarakuṇḍalaṃ ;Na icche saha nindāya , evaṃ seyya [ sayha ( sī . syā . pī .)] vijānahi .
38.
Dhiratthu taṃ yasalābhaṃ , dhanalābhañca brāhmaṇa ;
Yā vutti vinipātena , adhammacaraṇena vā .
39.
Api ce pattamādāya , anagāro paribbaje ;
Sāyeva jīvikā seyyo , yā cādhammena esanā .
40.
Api
V1.85 ce pattamādāya , anagāro paribbaje ;Aññaṃ ahiṃsayaṃ loke , api rajjena taṃ varanti .
Seyyajātakaṃ [ sayhajātakaṃ ( sī . syā . pī .)] dasamaṃ .
Kāliṅgavaggo [ vivaravaggo ( sī . pī .)] paṭhamo .
Tassuddānaṃ –
Vivarañca adeyya samiddhavaraṃ , atha daddara pāpamahātiraho ;
Atha koli palāsavarañca kara , carimaṃ sasamuddavarena dasāti .