Bodhiparicchedavaṇṇanā
8. Bodhiparicchede
M2.9 pana pāṭaliyā mūleti pāṭalirukkhassa heṭṭhā .Tassā pana pāṭaliyā khandho taṃ divasaṃ paṇṇāsaratano hutvā abbhuggato , sākhā paṇṇāsaratanāti ubbedhena ratanasataṃ ahosi .
Taṃ divasañca sā pāṭali kaṇṇikābaddhehi viya pupphehi mūlato paṭṭhāya ekasañchannā ahosi , dibbagandhaṃ vāyati .
Na kevalañca tadā ayameva pupphitā , dasasahassacakkavāḷe sabbapāṭaliyo pupphitā .
Na kevalañca pāṭaliyo , dasasahassacakkavāḷe sabbarukkhānaṃ khandhesu khandhapadumāni , sākhāsu sākhāpadumāni , latāsu latāpadumāni , ākāse ākāsapadumāni pupphitāni , pathavitalaṃ
P2.416 bhinditvāpi mahāpadumāni uṭṭhitāni .Mahāsamuddopi pañcavaṇṇehi padumehi nīluppalarattuppalehi ca sañchanno ahosi .
Sakaladasasahassacakkavāḷaṃ dhajamālākulaṃ tattha tattha nibaddhapupphadāmavissaṭṭhamālāguḷavippakiṇṇaṃ nānāvaṇṇakusumasamujjalaṃ nandanavanacittalatāvanamissakavanaphārusakavanasadisaṃ ahosi .
Puratthimacakkavāḷamukhavaṭṭiyaṃ ussitaddhajā pacchimacakkavāḷamukhavaṭṭiṃ abhihananti .
Pacchimadakkhiṇauttaracakkavāḷamukhavaṭṭiyaṃ ussitaddhajā dakkhiṇacakkavāḷamukhavaṭṭiṃ abhihananti .
Evaṃ aññamaññasirīsampattāni cakkavāḷāni ahesuṃ .
Abhisambuddhoti sakalaṃ buddhaguṇavibhavasiriṃ paṭivijjhamāno cattāri saccāni abhisambuddho .
‘‘ Sikhī , bhikkhave , bhagavā arahaṃ sammāsambuddho puṇḍarīkassa mūle abhisambuddho ’’ tiādīsupi imināva nayena padavaṇṇanā veditabbā .
Ettha pana puṇḍarīkoti setambarukkho .
Tassāpi tadeva parimāṇaṃ .
Taṃ divasañca sopi dibbagandhehi pupphehi susañchanno ahosi .
Na kevalañca pupphehi , phalehipi sañchanno ahosi .
Tassa ekato taruṇāni phalāni , ekato majjhimāni phalāni , ekato nātipakkāni phalāni , ekato supakkāni pakkhittadibbojāni viya surasāni olambanti .
Yathā so , evaṃ sakaladasasahassacakkavāḷesu
V2.9 pupphūpagarukkhā pupphehi , phalūpagarukkhā phalehi paṭimaṇḍitā ahesuṃ .Sāloti sālarukkho .
Tassāpi tadeva parimāṇaṃ , tatheva pupphasirīvibhavo veditabbo .
Sirīsarukkhepi eseva nayo .
Udumbararukkhe pupphāni
M2.10 nāhesuṃ , phalavibhūti panettha ambe vuttanayāva , tathā nigrodhe , tathā assatthe .Iti sabbabuddhānaṃ ekova pallaṅko , rukkhā pana aññepi honti .
Tesu yassa yassa rukkhassa mūle catumaggañāṇasaṅkhātabodhiṃ buddhā paṭivijjhanti , so so bodhīti vuccati .
Ayaṃ bodhiparicchedo nāma .