Issues
Select Version
Bhikkhu Bodhi
English
sāsanāre-သာသနာရေး
မြန်မာဘာသာ
Chakkanipātapāḷi
Chakkanipātapāḷi

10. Ānisaṃsavaggo

Author: sāsanāre-သာသနာရေး @ IAPT

၉၆။ ဘိက္ခဝေ၊ ရဟန်းတို့။ လောကသ္မိံ၊ သတ္တလောက၌။ ဆန္နံ၊ ၆-မျိုးသော အရာတို့၏။ ပါတုဘာဝေါ၊ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာခြင်းကို။ ဒုလ္လဘော၊ ခက်ခဲသဖြင့် ရအပ်၏။ ဝါ၊ ရနိုင်ခဲ၏။
ကတမေသံ၊ အဘယ်မည်ကုန်သော။ (ဆန္နံ၊ ၆-မျိုးသောအရာတို့၏။ ပါတုဘာဝေါ၊ ကို။ ဒုလ္လဘော၊ ရနိုင်ခဲသနည်းဟူမူ) [ထို့နောက် ပဉ္စကနိပါတ်စာပိုဒ်(၁၄၃)သာရန္ဒဒသုတ်(စာမျက်နှာ-၂၇ဝ။ ၂၇၁)လည်းကြည့်]။ပ။
လောကသ္မိံ၊ ၌။ အရိယာယတနေ၊ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဖြစ်ထွန်းနေထိုင်ရာ မဇ္ဈိမဒေသ၌။ ပစ္စာဇာတိ၊ လူဖြစ်ရခြင်းကို။ ဒုလ္လဘာ၊ ၏။ လောကသ္မိံ၊ ၌။ ဣန္ဒြိယာနံ၊ (စက္ခုအစ မနအဆုံးရှိသော) ဣန္ဒြေ ၆-ပါးတို့၏။ အဝေကလ္လတာ၊ မချို့ယွင်းကုန်သည်အဖြစ်ကို။ ဒုလ္လဘာ၊ ၏။ လောကသ္မိံ၊ ၌။ အဇဠတာ၊ ထုံထိုင်းဖျင်းအသူ မဟုတ်သည်အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း။ အနေဠမူဂတာ၊ ခံတွင်းမှ လျောကျသော အာရည်တံထွေးရှိသူ မဟုတ်သည်အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း။ ဒုလ္လဘာ၊ ၏။ လောကသ္မိံ၊ ၌။ ကုသလေ၊ ကုသိုလ်ဖြစ်သော။ ဓမ္မေ၊ တရား၌။ ဆန္ဒော၊ ပြုလုပ်အားထုတ်လိုသောဆန္ဒကို။ ဒုလ္လဘော၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ လောကသ္မိံ၊ ၌။ ဣမေသံ ဆန္နံ၊ ဤ(၆)မျိုးတို့၏။ပ။
ပဌမံ။
၉၇။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သောတာပတ္တိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်း၏။ ဝါ၊ ခြင်း၌။ ဝါ၊ ခြင်းကြောင့်။ အာနိသံသာ၊ အကျိုးအာနိသင်တို့သည်။ ဣမေ ဆ၊ ဤ(၆)မျိုးတို့ပေတည်း။
ဆ၊ ၆-မျိုးတို့ဟူသည်။ ကတမေ၊ အဘယ်တို့နည်းဟူမူ။

သဒ္ဓမ္မနိယတော၊ မြတ်စွာဘုရား အဆုံးအမတော်ဖြစ်သော သူတော်ကောင်းတရား၌ စွဲမြဲတည်တံ့သည်။ ဟောတိ၊ ၏။ အပရိဟာနဓမ္မော၊ (ရအပ် ရောက်အပ်ပြီးသော အဆင့်အတန်းမှ) မဆုတ်ယုတ်သော သီလ သမာဓိ ပညာတရားထူးရှိသည်။ ဝါ၊ (ရအပ်ပြီးသော တရားထူးမှ) မဆုတ်ယုတ် မလျောကျခြင်းသဘောရှိသည်။ ဟောတိ၊ ၏။

အဿ၊ ထိုသောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်၏။ ဒုက္ခ၊ ဝဋ်ဒုက္ခ ဘဝသံသရာနယ်ပယ်သည်။ ပရိယန္တကတံ၊ (အရိယမဂ်ဖြင့်) ပြုအပ်ပြီးသော အဆုံးအပိုင်းအခြား အကန့်အသတ်ရှိသည်။ ဟောတိ၊ ၏။ [တနည်း-အဿ၊ ထိုသောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ဒုက္ခံ၊ ဝဋ်ဒုက္ခ ဘဝသံသရာကို။ ဝါ၊ သည်။ ပရိယန္တကတံ၊ ကုန်ဆုံးအောင် ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည်။ ဟောတိ၊ ၏] အသာဓာရဏေန၊ ပုထုဇဉ်တို့နှင့် မသက်ဆိုင်သော။ ဉာဏေန၊ ဉာဏ်နှင့်။ (သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ် ပစ္စဝေက္ခဏာ ဉာဏ်နှင့်) သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏။ အဿ၊ ထိုသောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ဟေတု စ၊ အကြောင်းပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားကိုလည်း။ ဝါ၊ သည်လည်း။ သုဒိဋ္ဌော၊ ကောင်းစွာ မြင်အပ်ပြီးသည်။ (ဟောတိ၊ ၏) ဟေတုသမုပ္ပန္နော၊ အကြောင်း ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော။ ဓမ္မော စ၊ အကျိုးပစ္စယုပ္ပန် တရားတို့ကိုလည်း။ ဝါ၊ တို့သည်လည်း။ သုဒိဋ္ဌော၊ ကောင်းစွာ မြင်အပ်ပြီးကုန်သည်။ (ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏)။ပ။

ဒုတိယံ။
၉၈။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ကဉ္စိ၊ သော။ သင်္ခါရံ၊ ကို။ နိစ္စတော၊ ၍။ [စာပိုဒ်(၉၃) (စာမျက်နှာ-၆၇၉)ကြည့်] သမနုပဿန္တော၊ ရှုသော။ ဝါ၊ ယူဆသော။ သော ဘိက္ခု၊ ထိုရဟန်းသည်။ ဝတ၊ အမှန်တကယ်ပင်။ အနုလောမိကာယ၊ သော။ ခန္တိယာ၊ နှင့်။ သမန္နာဂတော၊ ပြည့်စုံသည်။ [စာပိုဒ်၈၈ သုတ်(စာမျက်နှာ-၆၇၇) လည်းကြည့်] ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်လတ္တံ့။ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ဧတံ ဌာနံ၊ ဤအကြောင်းသည်။ (ပြည့်စုံသူ ဖြစ်လတ္တံ့ခြင်းဟူသော ဤအကြောင်းသည်) ဝါ၊ ကို။ န ဝိဇ္ဇတိ၊ မရှိ။ ဝါ၊ မရအပ်။
အနုလောမိကာယ၊ သော။ ခန္တိယာ၊ နှင့်။ အသမန္နာဂတော၊ မပြည့်စုံသည်။ (သမာနော၊ ဖြစ်လသော်) သမ္မတ္တနိယာမံ **၁။ သမ္မတ္တနိယာမ**။ ။သမ္မာ၊ မဖောက်မပြန် မှန်ကန်သော၊ အတ္တာ=သဘော (ရှိသော)+နိယာမ=(အရိယမဂ်တည်းဟူသော) နိယာမတရား၊ ဝါ=မိမိ၏ အခြားမဲ့၌ အရိယဖိုလ်အကျိုးပေးမှု မချွတ်မလွဲ ကိန်းသေမြဲသော အရိယမဂ်တရား။ သမ္မာအဝိပရိတော အတ္တာ သဘာဝေါ ယဿ နိယာမဿာတိ သမ္မတ္တော၊ သမ္မတ္တော နိယာမော သမ္မတ္တနိယာမော။ ၊ မှန်ကန်သောသဘောရှိသော အရိယမဂ်တည်းဟူသော နိယာမတရားသို့။ (မဖောက်မပြန် မှန်ကန်သော သဘောရှိသည်ဖြစ်၍ မိမိ၏အခြားမဲ့၌ အရိယဖိုလ် အကျိုးပေးမှု မချွတ်မလွဲ ကိန်းသေမြဲသော အရိယမဂ်တရားသို့) သြက္ကမိဿတိ၊ သက်ရောက်လတ္တံ့။ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ဧတံဌာနံ၊ (သက်ရောက်လတ္တံ့ခြင်းဟူသော)ဤအကြောင်းသည်။ ဝါ၊ ကို။ န ၀ိဇ္ဇတိ၊ မရှိ။ ဝါ၊ မရအပ်။
သမ္မတ္တနိယာမံ၊ သို့။ အနောက္ကမမာနော၊ မသက်ရောက်လသော်။ သောတာပတ္တိဖလံ ဝါ၊ သောတာပတ္တိဖိုလ်ကိုလည်းကောင်း။ သကဒါဂါမိ ဖလီ ဝါ၊ သကဒါဂါမိဖိုလ်ကိုလည်းကောင်း။ အနာဂါမိဖလံ ဝါ၊ အနာဂါမိဖိုလ်ကိုလည်းကောင်း။ အရဟတ္တံ ဝါ၊ အရဟတ္တဖိုလ်ကိုလည်းကောင်း။ သစ္ဆိကရိဿတိ၊ မျက်မှောက်ပြုလတ္တံ့။ ဣတိ၊ သော။ ဧတံဌာနံ၊ (မျက်မှောက်ပြုလတ္တံ့ခြင်းဟူသော) ဤအကြောင်းသည်။ ဝါ၊ ကို။ န ဝိဇ္ဇတိ။ပ။
သဗ္ဗသင်္ခါရေ၊ အားလုံးစုံသော တေဘူမကသင်္ခါရတို့ကို။ အနိစ္စတော၊ မမြဲသောတရား၏ အဖြစ်အားဖြင့်။ ဝါ၊ မမြဲသောတရားဟူ၍။ သမနုပဿန္တော၊ သော။ သော ဘိက္ခု၊ သည်။ပ။ ဘဝိဿတိ၊ တ္တံ့။ ဣတိ ဧတံ ဌာနံ၊ (ပြည့်စုံသူဖြစ်လတ္တံ့ခြင်းဟူသော) ဤသို့သော အကြောင်းသည်။ ဝါ၊ ကို။ ဝိဇ္ဇတိ၊ ရှိ၏။ ဝါ၊ ရအပ်၏။ပ။
တတိယံ။
**၉၉(စာပိုဒ်)။ ၄-ဒုက္ခသုတ်**။ ။သဗ္ဗသင်္ခါရေ၊ တို့ကို။ ဒုက္ခတော၊ ဒုက္ခ၏ အဖြစ်အားဖြင့်။ ဝါ၊ ဒုက္ခဟူ၍။ သမနုပဿန္တော၊ သော။ သော ဘိက္ခု၊ သည်။ပ။
စတုတ္ထံ။
**၁၀၀(စာပိုဒ်)။ ၅-အနတ္တသုတ်**။ ။သဗ္ဗဓမ္မေ၊ (ကသိုဏ်းစသော ပညတ်နှင့် တကွသော) အားလုံးသော စတုဘူမကတရားတို့ကို။ ဝါ၊ (ကသိုဏ်းစသော ပညတ်နှင့်တကွသော) အားလုံးသော တေဘူမကတရားတို့ကို။ အနတ္တတော၊ အသက်ရှင် အတ္တကောင်မဟုတ်ဟူ၍။ ဝါ၊ ခိုင်မြဲသော အနှစ်သာရ အမာခံ မဟုတ်ဟူ၍။ ဝါ၊ အသက်ရှင် အတ္တကောင်မရှိဟူ၍။ ဝါ၊ ခိုင်မြဲသော အနှစ်သာရ အမာခံ မရှိဟူ၍။ပ။
ပဉ္စမံ။
**၁၀၁(စာပိုဒ်)။ ၆-နိဗ္ဗာနသုတ်**။ ။နိဗ္ဗာနံ၊ နိဗ္ဗာန်ကို။ ဝါ၊ တဏှာမှ ထွက်မြောက်တတ်သော အငြိမ်းဓာတ်သဘောကို။ပ။
ဆဋ္ဌံ။
၁၀၂။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဆ၊ ၆-ပါးကုန်သော။ အာနိသံသေ၊ အကျိုးအာနိသင်တို့ကို။ သမ္ပဿမာနေန၊ ကောင်းစွာမြင်သော။ ဘိက္ခုနာ၊ ရဟန်းသည်။ သဗ္ဗသင်္ခါရေသု၊ အားလုံးသော တေဘူမကသင်္ခါရတို့၌။ အနောဓိံကရိတွာ **၁။ အနောဓိကရိတွာ**။ ဤ၌ “သြဓိံ အကရိတွာ”ဟု အနက်အားဖြင့် ဆက်စပ်နေသော်လည်း အယုတ္တသမာသ်ဖြစ်သောကြောင့် ဖ အနောဓိကရိတွာ”ဟု ရှိသည်။ အနောကာသံ ကာရာပေတွာ (ဩကာသံ န ကာရာပေတွာ၊ စောဒနာခွင့်ကို မပြုစေမူ၍)၊ ပါရာဇိကဏ်၊ ဒုဋ္ဌဒေါသသိက္ခာပုဒ်ပါဠိ၊ ၂၅၃။ အမူလာမူလ ဂန္ထာ (မူလတော မူလံ အဂန္ထာမူရင်း အကြောင်းတခုမှ မူရင်းအကြောင်းတခုသို့ မလိုက်မူ၍) ဝိနည်း မဟာဝါ၊ ကောသမ္ဗကက္ခန္ဓကပါဠိ၊ ၅၀၈-စသည်ကဲ့သို့ပင် ဖြစ်သည်။ ၊ အပိုင်းအခြား အကန့်အသတ်မပြုမူ၍။ (ဤမျှလောက်သောသင်္ခါရတို့သာ ပျက်စီးပြိုကွဲ မမြဲသော အနိစ္စတရားဖြစ်ကုန်၏။ ယင်းသင်္ခါရတို့မှ ကြွင်းကျန်သော သင်္ခါရတို့ကား မပြိုမကွဲမြဲသော နိစ္စတရားတို့သာတည်းဟူ၍ အပိုင်းအခြား အကန့်အသတ် မပြုမူ၍) အနိစ္စသညံ၊ အနိစ္စသညာကို။ ဝါ၊ ပျက်စီးပြိုကွဲ မမြဲသောဘရားဟု ရှုမှတ်သော သညာကို။ ဥပဋ္ဌာပေတုံ၊ စွဲကပ်တည်စေခြင်းငှာ။ ဝါ၊ မိမိသန္တာန်၌ ထင်ပေါ်စေခြင်းငှာ။ အလမေ၀၊ သင့်လျော်သည်သာ။
ကတမေ၊ အဘယ်မည်ကုန်သော။ ဆ၊ ကုန်သော။ (အာနိသံသေ၊ တို့ကို။ သမ္မဿမာနေန၊ သော။ပ။ ဥပဋ္ဌာပေတုံ၊ ငှာ။ အလမေ၀၊ သင့်လျော်သည်သာ ဖြစ်သနည်းဟူမူ။)

မေ၊ ငါ့အား။ [တနည်း-မေ၊ ငါ၏။ ဉာဏေ၊ ဉာဏ်၌။၊] သဗ္ဗသင်္ခါရာ၊ တို့သည်။ အနဝတ္ထိတာ ၂။ အနဝတ္ထိတာ။ ။န+ အဝ+ထာဓာတ်+တပစ္စည်း။ ထာဓာတ်သည် ဌာဓာတ် နှင့် အနက်တူ၏၊ အဝထန္တိ အဝတိဋ္ဌန္တိတိ အဝတ္ထိတာ၊ န အဝတ္ထိတာ အနဝတ္ထိတာ အစွဲမြဲတည်တံ့သည် မဟုတ်သော (မတည်မမြဲ ပြိုကွဲပျက်စီးသော)သင်္ခါရ တရားများ။ ၊ မတည်မမြဲ ပြိုကွဲပျက်စီးကုန်လျက်သာလျှင်။ ခါယိဿန္တိ၊ ထင်ပေါ်လာကုန်လတ္တံ့။ ဣတိစ၊ ဤသို့သော အကျိုးအာနိသင်ကိုလည်းကောင်း။ (သင်္ခါရတရားအားလုံးတို့ မတည်မမြဲ ပြိုကွဲပျက်စီးကုန်လျက်သာလျှင် ထင်ပေါ်လာလတ္တံ့ခြင်းဟူသော ဤအကျိုးအာနိသင်ကိုလည်းကောင်း) [နောက်ဝါကျမှ သမန္နာဂတော ဘဝိဿာမီတီ၌ ဣတိသဒ္ဒါကို ဤနေရာ၌ ဆောင်ယူ၍ အနက်ပြန်ဆိုသည်။ “သဗ္ဗသင်္ခါရာစ”၌ စသဒ္ဒါကိုလည်း ထိုဣတိသဒ္ဒါနှင့် တွဲရသည်။]

မေ၊ ငါ၏။ မနော၊ စိတ်သည်။ သဗ္ဗလောကေ၊ (ကာမ, ရူပ, အရူပဓာတ် သုံးပါးဟူသော) အားလုံးသောလောက၌။ နာဘိရမိဿတိ၊ မပျော်မွေ့လတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ (အားလုံးသော လောက၌ မပျော်မွေ့လတ္တံ့ခြင်းဟူသော) ဤအကျိုးအာနိသင်ကို လည်းကောင်း။ မေ၊ ငါ၏။ မနော၊ စိတ်သည်။ သဗ္ဗလောကာ၊ အားလုံးသော လောကမှ။ ဝုဋ္ဌဟိဿတိ၊ ထလတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ဤအကျိုးအာနိသင်ကို လည်းကောင်း။ မေ၊ ငါ၏။ မာနသံ၊ စိတ်သည်။ နိဗ္ဗာနပေါဏံ၊ နိဗ္ဗာန်၌ညွတ်ကိုင်းသည်။ ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်လတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ဤအကျိုးအာနိသင်ကိုလည်းကောင်း။ မေ၊ ငါ၏။ (စိတ္တသန္တာနတော စိတ်အစဉ်မှ) သံယောဇနာ၊ သံယောဇဉ်တို့သည်။ ပဟာနံ၊ ကင်းကွာခြင်းသို့။ ဂစ္ဆိဿန္တိ၊ ရောက်ကုန်လတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်း (အဟံ၊ ငါသည်) ပရမေန၊ မြင့်မြတ်သော။ သာမညေန၊ ကိလေသာတို့ကို ငြိမ်းစေသောသူတို့၏ ဖြစ်ကြောင်းအရိယမဂ်နှင့်။ သမန္နာဂတော၊ ပြည့်စုံသူသည်။ ဘဝိဿာမိ၊ ဖြစ်ရပေအံ့။ ဣတိ စ၊ (အရိယမဂ်နှင့်ပြည့်စုံသူ ဖြစ်လတ္တံ့ခြင်းဟူသော) ဤအကျိုးအာနိသကိုလည်းကောင်းတည်း။

ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဆ၊ ကုန်သော။ ဣမေ အာနိသံသေ၊ ဤအကျိုးအာနိသင်တို့ကို။ သမ္ပဿမာနေန။ပ။
သတ္တမံ။
၁၀၃။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဆ၊ ကုန်သော။ အာနိသံသေ၊ တို့ကို။ပ။ သဗ္ဗသင်္ခါရေသု၊ တို့၌။ အနောဓိကရိတွာ၊ အပိုင်းအခြား အကန့်အသတ်ကို မပြုမူ၍။ (ဤမျှလောက်သော သင်္ခါရတို့သည်သာလျှင် ဒုက္ခစင်စစ်ဧကန်ဖြစ်သည်။ ယင်းသင်္ခါရတို့မှ ကြွင်းကျန်သော သင်္ခါရတို့ကား ဒုက္ခမဟုတ်ကုန်ဟု အပိုင်းအခြား အကန့်အသတ် မပြုမူ၍) ဒုက္ခသညံ၊ ဆင်းရဲတရားဟုရှုမှတ်သောသညာကို။ ဥပဋ္ဌာပေတုံ၊ ငှာ။ အလမေ၀၊ သာ။ပ။
ဥက္ခိတ္တာသိကေ၊ ချီမြှောက်ချိန်ရွယ် မိုးထားအပ်သော သန်လျက်ဓားရှိသော။ ဝါ၊ (ခုတ်ဖြတ်ခြင်းငှာ)သန်လျက်ဓားကို ချီမြှောက်ချိန်ရွယ် မိုးထားသော။ ဝဓကေ၊ လူသတ်သမား၌။ (နိဗ္ဗိဒသညာ၊ ငြီးငွေ့ ရွံမုန်းခြင်းသဘောအားဖြင့်ဖြစ်သော အမှတ်သညာသည်။ ပစ္စုပဋ္ဌိတာ၊ ရှေ့ရှုစွဲကပ် တည်နေသည်။ ဘဝတိ သေယျထာပိ၊ ဖြစ်သကဲ့သို့။ တသာ၊ ထို့အတူ) မေ၊ ငါ၏။ ဝါ၊ ငါ့မှာ။ သဗ္ဗသင်္ခါရေသု၊ တို့၌။ နိဗ္ဗိဒသညာ၊ သည်။ ပစ္စုပဋ္ဌိတာ၊ သည်။ ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်လတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ဤသို့သော အကျိုးအာနိသင်ကိုလည်းကောင်း။
မေ၊ ငါ၏။ မနော၊ စိတ်သည်။ သဗ္ဗလောကာ၊ မှ။ ဝုဋ္ဌဟိဿတိ၊ ထလတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်း။ (အဟံ၊ ငါသည်) နိဗ္ဗာနေ၊ နိဗ္ဗာန်၌။ သန္တ ဒဿာဝီ၊ ဒုက္ခခပ်သိမ်း ငြိမ်းအေးသောတရားဟု ရှုမြင်သူသည်။ ဘဝိဿာမိ၊ ဖြစ်အံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်း။ မေ၊ ငါ၏။ (သန္တာနေ၊ စိတ်အစဉ်၌) အနုသယာ၊ အနုသယတို့သည်။ သမုဂ္ဃါတံ၊ (အရိယမဂ်ဖြင့်) အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ်အပ်ကုန်သည် အဖြစ်သို့။ ဂစ္ဆိဿန္တိ၊ ရောက်ကုန်လတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်း။ (အဟံ၊ ငါသည်) ကိစ္စကာရီ၊ ၁၆-ပါးသောမဂ်ကိစ္စကိုပြုသူသည်။ ဘဝိဿာမိ၊ ဖြစ်ရပေအံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်း။ မေ၊ ငါသည်။ ဝါ၊ ငါ၏။ မေတ္တာဝတာယ **၁။ မေတ္တာဝတာ**။ ။မေတ္တာ ဇတဿ အတ္တီတိ မေတ္တာဝါ၊ မေတ္တာရှိသောသူမေတ္တာပုဒ် ဝန္တုပစ္စည်း၊ ပညဝါပုဒ်ကဲ့သို့ မေတ္တာ၌ အာကို ရဿပြု၍ “မေတ္တဝါ”ဟု ပါဌ်ရှိသင့်၏။ မေတ္တာဝန္တဿ ဘာဝေါ မေတ္တာဝတာမေတ္တာရှိသောသူ၏ဖြစ်ကြောင်းဖြစ်သော မေတ္တာအကျင့် ဖြည့်ကျင့်ပြုစု ပူဇော်မှု။ မေတ္တာဝန္တတာဟု ဆိုလိုလျက် န္တုကို ချေထားသည်။ ၊ မေတ္တာရှိသူ၏ ဖြစ်ကြောင်းဖြစ်သော မေတ္တာအကျင့်ဖြည့်ကျင့်ပြုစု ပူဇော်မှုဖြင့်။ သတ္တာ၊ မြတ်စွာဘုရားကို။ ဝါ၊ သည်။ ပရိစိဏ္ဏော၊ ဖြည့်ကျင့်သမှု ပြုစုပူဇော်အပ်သည်။ ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်လတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ဤအကျိုးအာနိသင်ကိုလည်းကောင်းတည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဆ၊ ကုန်သော။ ဣမေ အာနိသံသေ။ပ။
အဋ္ဌမံ။
၁၀၄။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ပ။ ဘိက္ခုနာ၊ သည်။ သဗ္ဗဓမ္မေသု၊ (ကသိုဏ်းစသော ပညတ်နှင့်တကွသော) အားလုံးသော စတုဘူမကတရားတို့၌။ ဝါ၊ (ကသိုဏ်းစသော ပညတ်နှင့်တကွသော) အားလုံးသော တေဘူမက တရားတို့၌။ အနောဓိံ ကရိတွာ၊ အပိုင်းအခြား အကန့်အသတ် မပြုမူ၍။ (ဤမျှလောက်သော တရားတို့သာ အနတ္တဖြစ်သည်။ ထိုတရားတို့မှ ကြွင်းကျန်သော တရားတို့ကား အနတ္တမဟုတ်။ အတ္တတို့သာတည်းဟု အပိုင်းအခြားအကန့်အသတ် မပြုမူ၍) အနတ္တသညံ၊ အသက်ရှင် အတ္တကောင် မဟုတ်ဟု ရှုမှတ်သောသညာကို။ ဝါ၊ ခိုင်မြဲသော အနှစ်သာရ အမာခံမဟုတ်ဟု ရှုမှတ်သော သညာကို။ ဝါ၊ အသက်ရှင် အတ္တကောင်မရှိဟု ရှုမှတ်သောသညာကို။ ဝါ၊ ကို။ ဥပဋ္ဌာပေတုံ။ပ။
(အဟံ၊ ငါသည်) သဗ္ဗလောကေ၊ ၌။ အတမ္မယော၁။ အတမ္မယော။ ။သဗ္ဗေသု ဓမ္မေသု အတမ္မယော မုနီတိ သဗ္ဗေသု ဘေဘူ မကဓမ္မေသု တဏှာသင်္ခါတာယ တမ္မယတာယ အဘာဝေန အတမ္မယော ခီဏာသဝမုနိ။ တိကနိပါတ်အင်္ဂုတ္တိုရ်-ဋ္ဌ၊ ၁၃၁။
တာယ တဏှာယ နိဗ္ဗတ္တော တမ္မယော တဏှာဝသိကော၊ တဿ ဘာဝေါ တမ္မတာ၊ တဿာ တမ္မတာယ အဘာဝေန။ ၎င်းဋီကာ၊ ၁၂၁။
ဤသို့အားဖြင့် ယခင်တိကနိပါတ်တုန်းက အတမ္မယပုဒ်ကို ဖွင့်ခဲ့ရာ၌ တာပစ္စည်း ထည့်စွက်ဖွင့်ပြခဲ့၏၊ ယခုဤသုတ်အဋ္ဌကထာ၌မူ “အတမ္မယောတိ တမ္မာယာ ဝုစ္စန္တိ တဏှာဒိဋ္ဌိယော၊ တာဟိ ရဟိတော”ဟူ၍ တာပစ္စည်းမပါသော အဖွင့်ဝါကျတွေ့ရ၏၊ တိကနိပါတ်တုန်းကအတိုင်း “အဲတမ္မယောတိ တမ္မယတာ ဝုစ္စန္တိ တဏှာဒိဋ္ဌိယော”ဟူ၍ တာပစ္စည်းနှင့်တကွသော်လည်း ဖါဌ်ရှိသင့်၏၊ ဝိဂြိုဟ်ကို လည်း ထိုတိကနိပါတ် ဋီကာကို နည်းမှီး၍
တာဟိ တဏှာဒိဋ္ဌိဟိ နိဗ္ဗတ္တော တမ္မယော၊ န တမ္မယော အတမ္မယော-ဟု ဖွင့်ဆိုပြီးလျှင်“အတမ္မယော၊ ထိုတဏှာဒိဋ္ဌိတို့ကြောင့် ဖြစ်ရသူမဟုတ်သည်၊”ဟု အနက် ဆိုရာ၏၊ "ထိုတဏှာဒိဋ္ဌိတို့ကြောင့် ဖြစ်ရသူမဟုတ်”ဟူသည် တဏှာဒိဋ္ဌိ မရှိသူ ပင်တည်း၊ အကယ်၍ တာပစ္စည်း မပါသောအဖွင့်ဝါကျကိုပင် အတည်ပြုလိုလျှင်ကား
“ယေ လောကိယေ သင်္ခါရေ အာရဗ္ဗ အနုလောမပရိယောသာနာ ဝုဋ္ဌာနဂါမိနိ ဝိပဿနာ ပဝတ္တတိ တန္နိဿိတာ တပ္ပဋိဗဒ္ဓါ တဏှာ တေဟိ ဝိနာ အပ္ပဝတ္တနတော တမ္မယာ နာမ”ဟူသော ဝိသုဒ္ဓိမဂ်မဟာဋီကာ၊ ဒု(၄၈၁)ကို နည်းမှီး၍
တေသု လောကိယဓမ္မေသု နိဿိတာ တမ္မာ (ထိုလောကီတေဘူမကတရား တို့၌ မှီတွယ်သော တဏှာဒိဋ္ဌိတရားများ)ဟူ၍ တာပစ္စည်းမပါဘဲ..တမ္မပုဒ်ချည်း သက်သက်မှာပင် တဏှာဒိဋ္ဌိတို့ကို ယူနိုင်အောင် ယပစ္စည်းကို. နိဿိတအနက် ဟောကြံရာ၏၊ ထို့နောက် နတ္ထိ တမ္မာ(တဏှာဒိဋ္ဌိယော) ယဿ မေတိ အတမ္မယော”ဟု ဝစနတ္ထပြု။
၊ တဏှာဒိဋ္ဌိ မရှိသူသည်။ ဘဝိဿာမိ၊ ဖြစ်ရပေအံ့။ ဣတိ စ၊ ဤအကျိုးအာနိသင်ကိုလည်းကောင်း။ မေ၊ ငါ့မှာ။ အဟင်္ကာရာ၊ ငါ, ငါကောင်ဟု အယူမှားမှု ပြုတတ်သော ဒိဋ္ဌိတို့သည်။ ဥပရုဇ္ဇိဿန္တိ၊ ချုပ်ပျောက်ကုန်လတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်း။ မေ၊ ငါ့မှာ။ မမင်္ကာရာ၊ ငါ့ဟာ ငါ့ဥစ္စာဟု စွဲမက်ပြုမူတတ်သော တဏှာတို့သည်။ ဥပရုဇ္ဇိဿန္တိ၊ တ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်း။ (အဟံ၊ ငါသည်) အသာဓာရဏေန၊ သော။ ဉာဏေန၊ နှင့်။ [စာပိုဒ်(၉၇)သုတ်၊ (စာမျက်နှာ-၆၈၅) ကြည့်] သမန္နာဂတော၊ သည်။ ဘဝိဿာမိ၊ အံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်း။ မေ၊ ငါသည်။ ဟေတု၊ အကြောင်း ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားကို။ ဝါ၊ သည်။ သုဒိဋ္ဌော၊ ကောင်းစွာမြင်အပ်သည်။ ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်လတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်း။ (မေ၊ ငါသည်) ဟေတုသမုပ္ပန္နော၊ အကြောင်းပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သော။ ဓမ္မာ၊ အကျိုးတရားတို့ကို။ ဝါ၊ တို့သည်။ သုဒိဋ္ဌော၊ ကောင်းစွာမြင်အပ်ကုန်သည်။ ဘဝိဿန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်လတ္တံ့။ ဣတိ စ၊ ကိုလည်းကောင်းတည်း။ပ။
နဝမံ။
၁၀၅။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တယော၊ သုံးမျိုးကုန်သော။ ဣမေ ဘဝါ၊ ဤဘဝတို့ကို။ (ဤကမ္မဘဝ ဥပပတ္တိဘဝတို့ကို) ဝါ၊ ဤဘဝ၌ တပ်မက်သော ဆန္ဒရာဂတို့ကို။ ပဟာတဗ္ဗာ၊ ပယ်သင့်ပယ်ထိုက်ကုန်၏။ တီသု၊ သုံးပါးကုန်သော။ သိက္ခာသု၊ သိက္ခာတို့၌။ ဝါ၊ ဖြည့်ကျင့်ဖွယ်အကျင့်တရားတို့၌။ သိက္ခိတဗ္ဗံ၊ ဖြည့်ကျင့်ရာ၏။ [တဗ္ဗပစ္စည်းကို ဘောဟောကြံသောကြောင့် “ရာ”ဟူသော အသံကို သုံးစွဲရသည်]
ကတမေ၊ အဘယ်မည်ကုန်သော။ တယော၊ ကုန်သော။ ဘဝါ၊ ဘဝတို့ကို။ ဝါ၊ ဘဝ၌ တပ်မက်သော ဆန္ဒရာဂတို့ကို။ ပဟာတဗ္ဗာ၊ ပယ်ထိုက်ကုန်သနည်းဟူမူ။
ကာမဘဝေါ ၁။ ကာမဘဝေါစသည်။ ဤ၌ ဤသုတ်-ဋီတို ့ အထူးမဖွင့်တော့ပေ၊ ဘဝအရ ကမ္မဘဝ ဥပပတ္တိဘဝနှစ်မျိုးလုံးကိုပင် သင့်၏၊ သို့သော် ထိုဘဝနှစ်မျိုးမှာ (အကုသိုလ်မှတပါး) ပဟာတဗ္ဗ မဟုတ်သောကြောင့် ထိုဘဝတို့၌ တပ်မက်သောဆန္ဒ ရာဂတိုင်အောင် ကာရဏူပစာရအားဖြင့်ယူ၍ အနက်ပြန်ဆိုထားပါသည်။ `` ၊ ကာမဘဝကိုလည်းကောင်း။ (ကာမာဝစရကုသိုလ် အကုသိုလ်ဝိပါက် စိတ် စေတသိက် ရုပ်တည်းဟူသော ကာမကမ္မဘဝ, ကာမဥပပတ္တိဘဝကိုလည်းကောင်း) ဝါ၊ ကာမဘဝ၌ တပ်မက်သောဆန္ဒရာဂကို လည်းကောင်း။ ရူပဘဝေါ၊ ရူပဘဝကိုလည်းကောင်း။ (ရူပါဝစရ ကုသိုလ် ဝိပါက် စိတ် စေတသိက်ရုပ်ဟူသော ရူပကမ္မဘဝ ရူပဥပပတ္တိဘဝကိုလည်းကောင်း) ဝါ၊ ရူပဘဝ၌ တပ်မက်သော ဆန္ဒရာဂကိုလည်းကောင်း။ အရူပဘဝေါ၊ အရူပ ဘဝကိုလည်းကောင်း။ (အရူပါဝစရကုသိုလ်ဝိပါက် စိတ် စေတသိက်ဟူသော အရူပကမ္မဘဝ အရူပဥပပတ္တိဘဝကို လည်းကောင်း) ဝါ၊ အရူပဘဝ၌ တပ်မက်သော ဆန္ဒရာဂကိုလည်းကောင်း။ (ပဟာတဗ္ဗာ၊ ပယ်သင့်ပယ်ထိုက်ကုန်၏) တယော၊ ကုန်သော။ ဣမေ ဘဝါ၊ တိုကို။ ဝါ၊ တို့ကို။ ပဟာတဗ္ဗာ၊ ကုန်၏။
ကတမာသု၊ အဘယ်မည်ကုန်သော။ တီသု၊ ကုန်သော။ သိက္ခာသု၊ တို့၌။ သိက္ခိတဗ္ဗံ၊ ဖြည့်ကျင့်ရာသနည်းဟူမူ။
အဓိသီလသိက္ခာယ၊ အဓိသီလသိက္ခာ၌ လည်းကောင်း။ ဝါ၊ အဆင့်ဆင့် သာလွန်ထူးကဲသော လောကီလောကုတ္တရာ သီလအကျင့်၌လည်းကောင်း။ အဓိစိတ္တသိက္ခာယ၊ အဓိစိတ္တသိက္ခာ၌လည်းကောင်း။ ဝါ၊ အဆင့်ဆင့်သာလွန်ထူးကဲသော လောကီ လောကုတ္တရာစိတ်အကျင့်၌ လည်းကောင်း။ အဓိပညာသိက္ခာယ၊ ၌လည်းကောင်း။ ဝါ၊ အဆင့်ဆင့် သာလွန် ထူးကဲသော လောကီ လောကုတ္တရာ ပညာအကျင့်၌လည်းကောင်း။ (သိက္ခိတဗ္ဗံ၊ ဖြည့်ကျင့်ရာ၏) တီသု၊ ကုန်သော။ ဣမာသု သိက္ခာသု၊ ဤဖြည့်ကျင့်ဖွယ် အကျင့်တရားတို့၌။ သိက္ခိတဗ္ဗံ၊ ရာ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ ရဟန်းတို့။ ယတော၊ အကြင်အခါ၌။ ဝါ၊ အကြင်ကြောင့်။ ဘိက္ခုနော၊ ရဟန်းသည်။ တယော၊ ကုန်သော။ ဣမေ ဘဝါ၊ တို့ကို။ ဝါ၊ တို့သည်။ ပဟီနာ၊ ပယ်အပ်ပြီးကုန်သည်။ ဟောန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။ (ဘိက္ခု၊ ရဟန်းသည်) တီသု၊ ကုန်သော။ ဣမာသု သိက္ခာသု စ၊ တို့၌လည်း။ သိက္ခိတသိက္ခေါ၊ ဖြည့်ကျင့်အပ်ပြီးသော အကျင့်သိက္ခာရှိသည်။ ဟောတိ၊ ၏။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ (တတော၊ ထိုအခါ၌။ ဝါ၊ ထို့ကြောင့်) အယံ ဘိက္ခု၊ ဤရဟန်းကို။ (ဘဝသုံးမျိုးတို့ကို ပယ်ပြီး၍ သိက္ခာသုံးပါးတို့၌လည်း ဖြည့်ကျင့်ပြီးသော ဤရဟန်းကို) တဏှံ၊ တဏှာကို။ အစ္ဆေစ္ဆိ၊ (အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်ဓားဖြင့်) ပယ်ဖြတ်ပြီးသူဟူ၍လည်းကောင်း။ သံယောဇနံ၊ သံယောဇဉ်အနှောင်အဖွဲ့ဆယ်မျိုးကို။ ဝိဝတ္တယိ၊ (အမြစ်အရင်းနှင့်တကွ) ဆွဲနုတ်စွန့်ပစ်ပြီးသူဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မာ၊ အကြောင်းမှန်အားဖြင့်။ ဝါ၊ မှန်ကန်သောအကျင့်ဖြင့်။ မာနာဘိသမယာ၊ ကိုးပါးသောမာနကို ပယ်ရှားခြင်းကြောင့်။ ဝါ၊ ကိုးပါးသောမာနကို သိမြင်ခြင်းကြောင့်။ ဒုက္ခဿ၊ ဝဋ်ဒုက္ခ၏။ အန္တံ၊ အဆုံးကို။ အကာသိ၊ ပြုပြီးသူဟူ၍လည်းကောင်း။ ဝုစ္စတိ၊ ဆိုအပ်၏။ ဣတိ(အဝေါစ)။
ဒသမံ။
၁၀၆။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တိဿော၊ သုံးမျိုးကုန်သော။ ဣမာ တဏှာ၊ ဤတဏှာတို့ကို။ ပဟာတဗ္ဗာ၊ ကုန်၏။ တယော၊ ကုန်သော။ မာနာ စ၊ မာနတို့ကိုလည်း။ ပဟာတဗ္ဗာ၊ ကုန်၏။
ကတမာ၊ အဘယ်မည်ကုန်သော။ တိဿော၊ ကုန်သော။ တဏှာ၊ တို့ကို။ ပဟာတဗ္ဗာ၊ ဟူမူ။
ကာမတဏှာ**၁။ ကာမတဏှာစသော တဏှာသုံးမျိုး**။ ။ကာမေ တဏှာ ကာမတဏှာကာမေ၊ ရူပါရုံစသော ကာမဂုဏ်အာရုံ၌ဥပ္ပန္နော=ဖြစ်သော၊ ဝါ=တပ်မက်သော၊ တဏှာ =တဏှာတည်း၊ ကာမတဏှာ=ရူပါရုံစသော ကာမဂုဏ်အာရုံ၌ တပ်မက်သောတဏှာ။ ဘဝတိ အတ္ထိ သဗ္ဗကာလံ တိဋ္ဌတီတိ ဘဝေါ။ ယော=အကြင်အတ္တကောင်နှင့် လောကသည်၊ သဗ္ဗကာလံ=အမြဲခပ်သိမ်းဘဝတိ အတ္ထိ တိဋ္ဌတိ=မပျက်စီး မပြိုကွဲ အမြဲတည်ရှိနေ၏၊ ဣတိ=ထို့ကြောင့်သော=ထိုအတ္တကောင်နှင့် လောကသည်ဘဝေါ =ဘဝမည်၏၊ မိစ္ဆာအယူရှိသူတို့သည် မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကို မြင်သောအခါ, နားဖြင့် အသံသဒ္ဒါရုံကို ကြားရသောအခါ စသည်တို့၌ ထိုမြင်ရသောရူပါရုံ, ကြားရသော သဒ္ဒါရုံ အစရှိသော အာရုံ(၆)ပါး ခန္ဓာငါးပါးတို့ကို အသက်ရှင်အတ္တကောင်ဟု လည်း ကောင်း, လောကဟုလည်းကောင်း မှတ်ထင်နေကြသည်သာမက တချို့ကမူ ထို အတ္တကောင်နှင့် လောကသည် မပျက်စီး မပြိုကွဲ အမြဲတည်ရှိနေ၏ဟုလည်း ယူဆ ကြကုန်၏။
ယင်းသို့ မပျက်စီး မပြိုကွဲ အမြဲတည်ရှိနေ၏ဟု ယူဆအပ်သော ထိုရူပါရုံ သဒ္ဒါရုံအစရှိသော ခန္ဓာငါးပါးတို့ကို (ဝါ၊ အတ္တ, လောကတို့ကို) ဘဝဟု ခေါ်၏၊ ဘဝေါ ဣတိ ပဝတ္တာ ဒိဋ္ဌိ ဘဝေါ=ခန္ဓာငါးပါးတည်းဟူသော အတ္တ,လောကသည် မပျက်စီး မပြိုကွဲ အမြဲတည်ရှိ၏ဟုယူဆသော သဿတဒိဋ္ဌိ၊ ဤသို့ဝစနတ္ထပြု၍ ဘဝဒိဋ္ဌိဟု ဆိုလိုလျက် ဒိဋ္ဌိဟူသော နောက်ပုဒ်ကို ချေ၍ ဘဝေါဟု ဆိုထားသည်၊ ထို့ကြောင့် ဘဝဒိဋ္ဌိဟူသည် သဿတဒိဋ္ဌိပင် ဖြစ်သည်ဟု သိရာ၏။
ဘဝေန သဟဂတာ တဏှာ ဘဝတဏှာ၊ အတ္တနှင့် လောကသည် မပြတ်မစဲ အမြဲတည်ရှိ၏ဟု ယူဆသော သဿတဒိဋ္ဌိနှင့်တကွဖြစ်သောတဏှာ။ (တနည်း)ဘဝေ တဏှာ ဘဝတဏှာ၊ ဘဝေ=မပြတ်မစဲ အမြဲတည်ရှိနေ၏ဟု ယူဆသော သဿတဒိဋ္ဌိ၌၊ ဥပ္ပန္နော=ယှဉ်ဘက်(သမ္ပယောဂ) အနေအားဖြင့်ဖြစ်သော၊ တဏှာ=တဏှာတည်း-ဟု အနက်ဆို။
ဝိဘဝတိ ဝိနဿတိ ဥဇ္ဇတီတိ ဝိဘဝေါ၊ ပျက်စီးပြိုကွဲ မမြဲသော အတ္တနှင့် လောကဝိဘဝေါ ဣတိ ပဝတ္တာ ဒိဋ္ဌိ ဝိဘဝေါ=(ရူပါရုံစသော ခန္ဓာငါးပါးတည်း ဟူသော) အတ္တ လောကသည် ပျက်စီးပြိုကွဲ အမြဲမတည်ဟု ယူဆသော ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ၊ ဤဝစနတ္ထအရ ဝိဘဝဒိဋ္ဌိနှင့် ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိကိုလည်း အတူတူဟု မှတ်ရာ၏၊ ဝိဘဝေနသဟဂတာ တဏှာ ဝိဘဝတဏှာ=ထိုဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိနှင့်တကွဖြစ်သော တဏှာ၊ (တနည်း) ဝိဘဝေ တဏှာ ဝိဘဝတဏှာ=ပျက်စီးပြိုကွဲ မမြဲဟုယူဆသော ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ၌ ယှဉ်တွဲမှ (သမ္ပယောဂ) အနေအားဖြင့်ဖြစ်သော တဏှာ။
ရူပသဒ္ဒတဏှာစသည်ကိုပင် ကာမတဏှာစသည်ဟုလည်းခေါ်။ ။မျက်စိဖြင့် ရူပါရုံကို မြင်သောအခါ နားဖြင့်သဒ္ဒါရုံကို ကြားသောအခါ စသည်တို့၌ ထိုမြင်ရ ကြားရသော ရူပါရုံ သဒ္ဒါရုံစသော အာရုံ(၆)ပါးတို့၌ ခင်မင်တွယ်တာ သာယာသော တဏှာကို ရူပတဏှာ သဒ္ဒတဏှာ။ပ။ ဓမ္မတဏှာ-ဟု ခေါ်၏၊ အကယ်၍ ထိုအာရုံ (၆)ပါးတို့အပေါ်၌ ဒိဋ္ဌိအစွဲမပါဘဲ ခင်မင်တွယ်တာ သာယာမှု သက်သက်ချည်းသာ ဖြစ်လျှင် ထိုရူပတဏှာစသည်တို့ကိုပင် ကာမတဏှာဟုလည်း ခေါ်၏။
ယင်းသို့ ခင်မင်တွယ်တာ သာယာရုံမကတော့ဘဲ ယခုမြင်လိုက်ရ ကြားလိုက် ရသော ရူပါရုံ သဒ္ဒါရုံစသော အတ္တ လောကသည် မပြတ်မစဲ အမြဲတည်ရှိနေသည်ဟု ယူဆလျှင်ကား ထိုရူပတဏှာ သဒ္ဒတဏှာ စသည်တို့သည် (မိမိတဦးတည်းသာ မဟုတ်တော့ဘဲ) သဿတဒိဋ္ဌိ အဖော်သဟဲနှင့် ယှဉ်တွဲနေလေပြီထို့ကြောင့် စိတ္တုပ္ပါဒ် တခုတည်း၌ ထိုသဿတဒိဋ္ဌိနှင့် အတူတကွ ယှဉ်တွဲဖြစ်နေသော ထိုရူပတဏှာ စသည်ကိုပင် “ဘဝေန သဟဂတာ တဏှာ ဘဝတဏှာဟူသော ယခင် ဝစနတ္ထနှင့် အညီ ဘဝတဏှာဟုလည်း ခေါ်၏။
ယခုမြင်လိုက်ရ ကြားလိုက်ရသော ရူပါရုံသဒ္ဒါရုံစသော အတ္တ လောကသည် ပျက်စီးပြိုကွဲ အမြဲ မတည်တံ့ဟု ယူဆလျှင်ကား ထိုရူပတဏှာ စသည်တို့သည် ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ အဖော်သဟဲနှင့် ယှဉ်တွဲနေကြကုန်၏၊ ထို့ကြောင့် ယင်း ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိနှင့် အတူတကွဖြစ်သော ထိုရူပတဏှာ စသည်တို့ကို “ဝိဘဝေန သဟဂတာ တဏှာ ဝိဘဝတဏှာဟူသော ဝစနတ္ထအရ ဝိဘဝတဏှာဟုလည်း ခေါ်၏။
ဤသို့အားဖြင့် ရူပတဏှာ သဒ္ဒတဏှာ။ပ။ ဓမ္မတဏှာဟူသော တဏှာ(၆) မျိုးတို့တွင် တမျိုးတမျိုးသော တဏှာကိုပင် ဖြစ်ပေါ်လာပုံ အခြင်းအရာအမူအရာ မတူထူးခြား ကွဲပြားမှုကို အစွဲပြု၍ ကာမတဏှာ ဘဝတဏှာ ဝိဘဝတဏှာဟု ခေါ်ဝေါ်လေသည်။
သာဓက။ ။အဓိပ္ပာယ်ရှင်းလင်းချက်ကို ဝိသုဒ္ဓိမဂ်၊ ဒု(၂၀၂)ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ဝိဘင်းအဋ္ဌကထာ(၁၇ဝ)တို့မှ ယူ၍ အနည်းငယ် ချဲ့ထွင်ပြီး ရေးသည်၊ ဝစနတ္ထကိုမူ ဒီ၊ မဟာဝဂ္ဂ၊ မဟာနိဒါနသုတ် ဋီကာ (၉၉) ဒီ၊ ပါထိကဝဂ္ဂ၊ သင်္ဂီတိသုတ်ဋီကာ (၁၇၃)တို့ကို နည်းမှီး၍ ရေးသည်။
ဘဝတဏှာပုဒ်၏ နောက်ထပ် အနက်ပေးနည်းများ၌ ဘဝအရ (၁) ကာမ ဥပပတ္တိဘဝ (၂) ရူပအရူပဥပပတ္တိဘဝ (၃) ရူပဈာန် အရူပဈာန်ဟူသော ကမ္မဘဝ တို့ကိုယူ၍ အနက်ပေးသည်၊ “ဘဝေ တဏှာ ဘဝတဏှာ"ဟုပင် ဝစနတ္ထပြု။
ဘဝ တဏှာ ဘဝတဏှာ၊ ဘဝပတ္ထနာဝသေန ဥပ္ပန္နဿ သဿတဒိဋ္ဌိ သဟဂတဿ ရူပါရူပဘဝရာဂဿစ ဈာနနိကန္တိယာစေတံ အဓိဝစနံ၊ ဝိဘဝေ တဏှာ ဝိဘဝတဏှာဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိသဟဂတ ရာဂတံ အဓိဝစနံ။ ဒီမဟာဝဂ္ဂ၊ မဟာသတိ ပဋ္ဌာနသုတ်အဋ္ဌကထာ (၃၈၉) သစ္စဝိဘင်း အဋ္ဌကထာ(၁၀၄)။
၊ ကာမတဏှာကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ရူပါရုံစသော ကာမဂုဏ်အာရုံ၌ တပ်မက်သောတဏှာကိုလည်းကောင်း။ ဘဝတဏှာ၊ ဘဝတဏှာကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ အတ္တကောင်နှင့် လောကသည်မပြတ်မစဲ အမြဲတည်ရှိနေ၏ဟု ယူဆသော သဿတဒိဋ္ဌိနှင့်တကွဖြစ်သော တဏှာကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ကာမဥပပတ္တိဘဝ၌ တပ်မက်သောတဏှာကို လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ရူပအရူပဥပပတ္တိဘဝ၌ တပ်မက်သောတဏှာကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ရူပအရူပဈာန်ဟူသော ကမ္မဘဝ၌ တပ်မက်သောတဏှာကိုလည်းကောင်း။ ဝိဘဝတဏှာ၊ ဝိဘဝတဏှာကိုလည်းကောင်း။ ဝါ၊ အတ္တကောင်နှင့် လောကသည် ပျက်စီးပြိုကွဲ အမြဲမတည်ဟု ယူဆသော ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိနှင့်တကွဖြစ်သော တဏှာကိုလည်းကောင်း။ (ပဟာတဗ္ဗာ၊ ပယ်သင့်ပယ်ထိုက်ကုန်၏)။ပ။
ကတမေ၊ ကုန်သော။ တယော၊ ကုန်သော။ မာနာ၊ တို့ကို။ ပဟာတဗ္ဗာ၊ သနည်းဟူမူ။
မာနော၊ အမျိုးဇာတ်....ကိုလည်းကောင်း။ ဩမာနော၊ ကိုလည်းကောင်း။ အတိမာနော၊ ကိုလည်းကောင်း။ (ပဟာတဗ္ဗာ၊ ကုန်၏) တယော၊ ကုန်သော။ ဣမေ မာနာ၊ ဤမာနတို့ကို။ ပဟာတဗ္ဗာ၊ ကုန်၏။
[စာပိုဒ် (၇၆) အရဟတ္တသုတ်(စာမျက်နှာ-၆၆၈)လည်းကြည့်]။ပ။
ဧကာဒသမံ၊ ၁၁-ခုမြောက်သုတ်တည်း။
ဒသမော၊ ၁ဝ-ခုမြောက်သော။ အာနိသံသဝဂ္ဂေါ၊ အာနိသံသဝဂ်တည်း။ပ။
ဒုတိယော၊ နှစ်ခုမြောက်သော။ ပဏ္ဏာသကော၊ သုတ်(၅၀)အပေါင်းအစုသည်။ သမတ္တော၊ ပြီးပြီ။