Issues
Select Version
sāsanāre-သာသနာရေး
မြန်မာဘာသာ
Bhikkhu Bodhi
English
Chakkanipātapāḷi
Chakkanipātapāḷi

9. Nibbedhikasuttaṃ

Author: sāsanāre-သာသနာရေး @ IAPT

၆၃။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နိဗ္ဗေဓိကပရိယာယံ၊ (ရှေး၌မဖောက်ခွဲအပ်ဖူးသော) လောဘအတုံးအခဲစသည်ကို ဖောက်ခွဲတတ်သော အကြောင်းဖြစ်သော။ ဓမ္မ ပရိယာယံ၊ တရားဒေသနာဟူသောအကြောင်းကို။ ဝါ၊ (မဂ်ဖိုလ်တရားထူးကိုရခြင်း၏) အကြောင်းဖြစ်သော တရားဒေသနာတော်ကို။ **၁။ နိဗ္ဗေဓိကပရိယာယံ ဓမ္မပရိယာယံ**။ ။နိဗ္ဗေဓံ ကရောတီတိ နိဗ္ဗေဓိကော၊ ဖောက်ခွဲမှုကို ပြုတတ်သော၊ ဝါ=ဖောက်ခွဲတတ်သော+ပရိယာယ=အကြောင်း။ ဓမ္မ= ပရိယတ္တိတရားဒေသနာတော်ဟူသော+ပရိယာယ = (မဂ်ဖိုလ်တရားထူး ရခြင်း၏)အကြောင်း။ ဝေါ၊ သင်တို့အား။ (အဟံ၊ ငါသည်) ဒေသေဿာမိ၊ ဟောတော်မူအံ့။ (တုမှေ၊ သင်တို့သည်)
တံ၊ ထိုတရားဒေသနာဟူသော အကြောင်းကို။ သာဓုကံ၊ စွာ။ ဝါ၊ သား။ ဝါ၊ ဖြင့်။ သုဏာထ၊ နာယူကြကုန်လော။ မနသိ၊ ၌။ ကရောထ၊ သွင်းပိုက်ထားကြကုန်လော။ (အဟံ၊ သည်)
ဘာသိဿာမိ။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နိဗ္ဗေဓိကပရိယာယော၊ သော။ သော ဓမ္မပရိယာယော၊ ထိုတရားဒေသနာဟူသော အကြောင်းဟူသည်။ ကတမော စ၊ အဘယ်နည်းဟူမူ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ကာမာ၊ ကာမတို့ကို။ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ သိသင့်သိထိုက်ကုန်၏။ ကာမာနံ၊ ကာမတို့၏။ နိဒါနသမ္ဘဝေါ **၁။ နိဒါနသမ္ဘဝေါ**။ ။ကာမေ နိဒေတိ ဥပ္ပါဒနသမတ္ထတာယ နိယျာဒေတီတိ နိဒါနံ၊ ကာမတို့ကို ဖြစ်စေခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်သည်အဖြစ်ဖြင့် အပ်နှင်းပေးကမ်းတတ်သော အကြောင်းတရား၊ (ကာမတည်းဟူသော အကျိုးတရားတို့ကို ဖြစ်ပေါ်လာစေတတ်သော အကြောင်းတရားဟု ဆိုလို၏) သမ္ဘဝတိ တတောတိ သမ္ဘဝေါ = အမွန်အစဖြစ်ရာ အကြောင်း၊ နိဒါနမေဝ သမ္ဘဝေါ နိဒါနသမ္ဘဝေါ။ ဤဝစနတ္ထများနှင့်အညီ နိဒါနပုဒ်နှင့် သမ္ဘဝပုဒ်တို့သည် အကြောင်းအနက်ဟောချည်း ဖြစ်သည်။ ၊ အကြောင်းနိဒါန်းဟူသော အမွန်အစဖြစ်ပေါ်လာရာကို။ (ဖြစ်စေခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်သည်အဖြစ်ဖြင့် အပ်နှင်းပေးကမ်းတတ်သော အကြောင်းဟူသော အမွန်အစဖြစ်ပေါ်လာရာကို) ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ၏။ ကာမာနံ၊ တို့၏။ ဝေမတ္တတာ ၂။ ဝေမတ္တတာ။ ။ဝိသိဋ္ဌာ မတ္တာ ဝိမတ္တာ (ထူးခြားသောအတိုင်းအတာ ပမာဏ)ဝိမတ္တာ ဧဝ ဝေမတ္တံ၊ဝိသဒိသတာတိ အတ္ထော။ သုတ်မဟာဝါ၊ မဟာပဒါနသုတ် ဋီကာ၊၁၆။ ထို့နောက် “ဝေမတ္တံ ဧဝ ဝေမတ္တတာ”ဟု တာပစ္စည်းအနက်မရှိ ကြံရာ၏။ ၊ မတူထူးခြားကွဲပြားပုံကို။ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ ၏။ပ။ ဝိပါကော၊ အကျိုးကို။ပ။ ကာမနိရောဓော၊ ကာမတို့၏ချုပ်ရာကို။ပ။ ကာမနိရောဓဂါမိနီ၊ ကာမတို့၏ ချုပ်ရာသို့ရောက်ကြောင်းဖြစ်သော။ ပဋိပဒါ၊ အကျင့်ကို။ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ သိသင့်သိထိုက်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဝေဒနာ၊ ဝေဒနာတို့ကို။ ဝေဒိတဗ္ဗာ၊ သိသင့်သိထိုက်ကုန်၏။ ဝေဒနာနံ၊ ဝေဒနာတို့၏။ပ။ ဝေဒနာနိရောဓော၊ ဝေဒနာတို့၏ချုပ်ရာကို။ပ။ ဝေဒနာနိရောဓဂါမိနီ၊ ဝေဒနာတို့၏ ချုပ်ရာသို့ရောက်ကြောင်းဖြစ်သော။ပ။
သညာ၊ သညာတို့ကို။ပ။
အာသဝါ၊ အာသဝတို့ကို။ပ။
ကမ္မံ၊ ကံကို။ ဝေဒိ တဗ္ဗံ၊ သိသင့်သိထိုက်၏။ ကမ္မာနံ၊ ကံတို့၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဒုက္ခံ၊ ဒုက္ခကို။ပ။ ဒုက္ခဿ၊ ဒုက္ခ၏။ပ။
"ကာမာ ဘိက္ခဝေ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပ။ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ၊ ကာမာ ဘိက္ခဝေ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပ။ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ" ဟူ၍။ ဣတိ ဧတံ၊ ဤစကားကို။ (မယာ၊ ငါသည်) ဝုတ္တံ၊ မိန့်ဆိုတော်မူအပ်ပြီ။
ဧတံ၊ ဤစကားကို။ ကိဉ္စိ၊ အဘယ်အနက်သဘောကို။ ပဋိစ္စ၊ စွဲ၍။ ဝါ၊ ရည်ရွယ်၍။ ဝုတ္တံ၊ မိန့်ဆိုအပ်သနည်းဟူမူ။

ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ စက္ခုဝိညေယျာ၊ စက္ခုဝိညာဏ်ဖြင့်သိမြင်အပ်ကုန်သော။ ဝါ၊ စက္ခုဝိညာဏ်နှင့် ထိုစက္ခုဒွါရိကဝိညာဏ်တို့ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ ဣဋ္ဌာ၊ အလိုရှိအပ်သောအာရုံဖြစ်ကုန်သော။ ဝါ၊ သဘာဝအားဖြင့်သာလျှင် ဣဋ္ဌာရုံဖြစ်ကုန်သော။ ကန္တာ၊ နှစ်သက်အပ်ကုန်သော။ မနာပါ၊ စိတ်နှလုံးကိုတိုးပွားစေတတ်ကုန်သော။ ပိယရူပါ၊ ချစ်အပ်သောသဘောရှိကုန်သော။ ကာမူပသံဟိတာ **၃။ ကာမူပသံဟိတာ**။ ။ဤသုတ်ဋီကာ၌ “ကာမူပသန္နိတာကာမရာဂေန ဥပေစ္စ သမ္ဗန္ဓနီယာ သမ္ဗန္နာ ကာတဗ္ဗာ”ဟု ဖွင့်၏။ သမ္ဗန္ဓနီယာပုဒ်နေရာ၌ ““သန္ဓာနိယာ”ဟု မူလပဏ္ဏာသဋီကာ၊ ဒု-၄၁(မဟာဒုက္ခက္ခန္ဓသုတ်)၌ ရှိ၏၊ ထိုအဖွင့်နှင့်အညီ သံဟိတာ၌ သံပုဗ္ဗ ဓာဓာတ်ကို သန္နိ(ဆက်စပ်ခြင်း)အနက်ဟောကြံ၍ ဥပေစ္စ သံဟိတာ ဥပသံဟိတာ၊ ကပ်၍ဆက်စပ်အပ်ကုန်သော (ရူပါရုံစသည်)ဟု ဝစနတ္ထပြု၊ ဤ၌ အာရုံပြုအပ်သည်ကိုပင် ဆက်စပ်အပ်သည်ဟု ဆိုသည်၊ ကာမေန ကာမရာဂေန ဥပသံဟိတာ ကာမူပသံဟိတာ=အာရုံပြု၍ဖြစ်သော ကာမရာဂနှင့် ကပ်၍ဆက်စပ်အပ် (အာရုံပြုအပ်)သော ရူပါရုံ, သဒ္ဒါရုံ အစရှိသော ကာမဂုဏ်အာရုံများ။ ၊ (အာရုံပြု၍ဖြစ်သော) ကာမရာဂနှင့်ကပ်၍ဆက်စပ်အပ်ကုန်သော။ ရဇနီယာ၊ စွဲမက်မှုရာဂ၏ အကြောင်းဖြစ်ကုန်သော။ ဝါ၊ စွဲမက်စေတတ်ကုန်သော။ ရူပါ၊ ရူပါရုံတို့လည်းကောင်း။

သောတဝိညေယျာ၊ သောတဝိညာဏ်ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ ဝါ၊ သောတဝိညာဏ်နှင့် ထိုသောတဒွါရိကဝိညာဏ်တို့ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ ဣဋ္ဌာ၊ ကုန်သော။ ကန္တာ၊ ကုန်သော။ပ။ ရဇနီယာ၊ ကုန်သော။ သဒ္ဒါ၊ သဒ္ဒါရုံတို့လည်းကောင်း။ပ။ ကာယ၀ိညေယျာ၊ ကာယဝိညာဏ်ဖြင့် သိအပ်ကုန်သော။ ဝါ၊ ကုန်သော။ပ။ ရဇနီယာ၊ ကုန်သော။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံတို့လည်းကောင်း။ (ဣတိ၊ ဤသို့)

ကာမဂုဏာ၊ ကာမဂုဏ်တို့သည်။ ဝါ၊ လိုလားနှစ်သက်အပ်သော ဝတ္ထုကာမ အနှောင်အဖွဲ့တို့သည်။ ဝါ၊ လိုလားနှစ်သက်အပ်သော ဝတ္ထုကာမအစုတို့သည်။ ဣမေ ပဉ္စ၊ ဤငါးမျိုးတို့တည်း။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အပိစ ခေါ၊ အမှန်စင်စစ်အားဖြင့်ကား။ ဧတေ၊ ထိုရူပါရုံ, သဒ္ဒါရုံ စသည်တို့သည်။ ကာမာ၊ ကာမတို့သည်။ ဝါ၊ လိုလားနှစ်သက်တတ်သော အနက်သဘောကြောင့်ကာမမည်ကုန်သည်။ န (ဟောန္တိ)၊ မဖြစ်ကုန်။ ဧတေ၊ ထိုရူပါရုံ သဒ္ဒါရုံ စသည်တို့ကို။ အရိယဿ၊ ဗြဟ္မာလူနတ် ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်အပ်သော မြတ်စွာဘုရား၏။ ဝိနယေ၊ အဆုံးအမ တရားရတနာ သာသနာတော်၌။ ကာမဂုဏာ နာမ၊ ကာမဂုဏ်တို့မည်၏ဟူ၍။ ဝုစ္စန္တိ၊ ခေါ်ဆိုအပ်ကုန်၏။
ပုရိသဿ၊ သတ္တဝါ၏။ သင်္ကပ္ပရာဂေါ၊ ကြံစည်ခြင်း၏ အစွမ်းအားဖြင့်ဖြစ်သော ရာဂသည်။ ဝါ၊ သုဘစသည် အနေအားဖြင့် ကြံစည်အပ်သောဝတ္ထု၌ဖြစ်သော ရာဂသည်။ ကာမော၊ လိုလားနှစ်သက်တတ်သော အနက်သဘောကြောင့် ကိလေသကာမ မည်၏။
လောကေ၊ လောက၌။ စိတြာနိ၊ ထူးထွေ ဆန်းပြားကုန် ထူးထွေဆန်းပြားကုန်သော။ ယာနိ၊ အကြင်ရူပါရုံအစရှိသော အာရုံတို့သည်။ (သန္တိ၊ ရှိကုန်၏) ဧတေ၊ ထိုရူပါရုံ အစရှိသောအာရုံတို့သည်။ ကာမာ၊ လိုလားနှစ်သက်တတ်သော အနက်သဘောကြောင့်ကိလေသကာမမည်ကုန်သည်။
န၊ မဟုတ်ကုန်။ ပုရိသဿ၊ ၏။ သင်္ကပ္ပရာဂေါ၊ ကြံစည်ခြင်း၏ အစွမ်းအားဖြင့်ဖြစ်သော ရာဂတည်းဟူသော။ ကာမော၊ ကိလေသကာမသည်။
တိဋ္ဌန္တိ၊ ထူးခြားဆန်းကြယ်သည်။ (ဝေဒနာ, ဒိဋ္ဌိ စသည်တို့နှင့် ယှဉ်ပုံကွဲပြားခြင်း,ဖြစ်ပုံအခြင်းအရာ ကွဲပြားခြင်းအားဖြင့် ဆန်းကြယ်သည်) ဟုတွာ၊ ဖြစ်၍။ တိဋ္ဌတိ ယထာ၊ တည်သကဲ့သို့။ တထေဝ၊ ထို့အတူသာလျှင်။ (ထိုသင်္ကပ္ပရာဂဟူသော ကိလေသကာမအတူသာလျှင်) လောကေ၊ လောက၌။ တာနိ၊ ထိုရူပါရုံ အစရှိသော အာရုံတို့သည်။ စိတြာနိ၊ ထူးပြားဆန်းကြယ်ကုန်သည်။ (ဟုတွာ၊ ဖြစ်ကြကုန်၍) တိဋ္ဌန္တိ၊ တည်ကုန်၏။
အထ၊ ထိုသို့ဆန်းကြယ်ကုန်သော။ ဧတ္ထိ၊ ဤရူပါရုံ အစရှိသော အာရုံတို့၌။ ဆန္ဒ၊ ဆန္ဒရာဂကို။ ဝါ၊ လိုလားနှစ်သက်သောရာဂကို။ ဓီရာ၊ ပညာရှိတို့သည်။ ဝိနယန္တိ၊ ပယ်ရှားကုန်၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (အဟံ၊ ငါသည်။ ဝဒါမိ၊ မိန့်ဆို၏။)
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ကာမာနံ၊ တို့၏။ နိဒါနသမ္ဘဝေါ၊ အကြောင်းရင်းနိဒါန်းဟူသော အမွန်အစဖြစ်ရာဟူသည်။ ကတမော စ၊ အဘယ်နည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဖဿော၊ (ကိလေသကာမနှင့်တကွဖြစ်သော) ဖဿသည်။ ကာမာနံ၊ ကိလေသ ကာမတို့၏။ နိဒါနသမ္ဘဝေါ၊ အကြောင်းရင်းနိဒါန်းဟူသော အမွန်အစဖြစ်ရာမည်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ကာမာနံ၊ တို့၏။ ဝေမတ္တတာ၊ မတူထူးခြား ကွဲပြားသည် အဖြစ်ဟူသည်။ ကတမာ စ၊ နည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ရူပေသု၊ ရူပါရုံတို့၌။ ကာမော၊ လိုလားနှစ်သက်သော ကိလေသကာမသည်။ အညော၊ တမျိုးတခြားတပါးတည်း။ (သဒ္ဒါရုံစသည်တို့၌ လိုလားနှစ်သက်သော ကိလေသကာမမှ တမျိုးတခြားတပါးတည်း) သဒ္ဒေသု၊ သဒ္ဒါရုံတို့၌။ ကာမော၊ လိုလားနှစ်သက်သော ကိလေသကာမသည်။ အညော၊ တည်း။ (ရူပါရုံစသည်တို့၌ လိုလားနှစ်သက်သော ကိလေသကာမမှ တမျိုးတခြားတပါးတည်း)။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤသဘောကို။ (ရူပါရုံအစရှိသော အာရုံငါးမျိုးတို့၌ လိုလားနှစ်သက်သော ကိလေသကာမငါးမျိုးတို့၏ အချင်းချင်း မတူထူးခြား ကွဲပြားခြင်းဟူသော ဤသဘောကို) ကာမာနံ၊ ကိလေသကာမတို့၏။ ဝေမတ္တတာ၊ မတူထူးခြား ကွဲပြားသည်အဖြစ်ဟူ၍။ ဝုစ္စတိ၊ ဆိုအပ်၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ကာမယမာနော၊ ငါးပါးအာရုံကာမဂုဏ်ကို လိုလားနှစ်သက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်။ တဇ္ဇံ တဇ္ဇံ၊ ထိုကာမသဘောရှိသော, ထိုကာမသဘောရှိသော။ ဝါ၊ ထိုကာမအားလျော်သော, ထိုကာမအားလျော်သော။ [တေနာကာရေန ဇာတော တဇော၊ ထိုကာမအားလျော်သော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြစ်သော] ပုညဘာဂိယံ၊ ကုသိုလ်၏အဖို့ကြောင့်ဖြစ်သော။ ဝါ၊ ကုသိုလ်၏အဖို့၌ဖြစ်သော။ ယံ အတ္တဘာဝံ ဝါ၊ အကြင် (နတ်ပြည်၌ ဖြစ်သူ၏) အတ္တဘောကိုလည်းကောင်း။ အပုညဘာဂိယံ၊ အကုသိုလ်၏ အဖို့ကြောင့်ဖြစ်သော။ ဝါ၊ သော။ ယံ အတ္တဘာဝံ ဝါ၊ အကြင် (အပါယ်၌ဖြစ်သူ၏) အတ္တဘောကိုလည်းကောင်း။ အဘိနိဗ္ဗတ္တေတိ၊ ဖြစ်စေ၏။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အဟံ၊ ဤပုညဘာဂိယ အပုညဘာဂိယအတ္တဘောကို။ ကာမာနံ၊ ကိလေသကာမတို့၏။ ဝိပါကော၊ အကျိုးဟူ၍။ ဝုစ္စတိ၊ ဆိုအပ်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ကာမနိရောဓော၊ ကာမတို့၏ ချုပ်ရာဟူသည်။ ကတမော စ၊ နည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဖဿနိရောဓော၊ ဖဿ၏ချုပ်ရာ နိဗ္ဗာန်သည်။ ကာမ နိရောဓော၊ ကာမတို့၏ ချုပ်ရာမည်၏။
အရိယော၊ ဖြူစင်သန့်ရှင်း အပြစ်ကင်းသော။ ဝါ၊ ကိလေသာတို့မှ ဝေးကွာသော။ အဋ္ဌင်္ဂိကော၊ ရှစ်ပါးသော အစိတ်အပိုင်းရှိသော။ အယမေ၀ မဂ္ဂေါ၊ ဤမဂ်သည်သာလျှင်။ ကာမနိရောဓဂါမိနီ၊ သော။ ပဋိပဒါ၊ အကျင့်မည်၏။ သေယျထိဒံ၊ ထိုအရိယအဋ္ဌင်္ဂိကမဂ်ဟူသည်အဘယ်နည်း။ [တနည်း-ဣဒံ အယံ မဂ္ဂေါ၊ ဤအရိယအဋ္ဌင်္ဂိကမဂ်ဟူသည်။ သေယျထာ၊ အဘယ်နည်း။] သမ္မာဒိဋ္ဌိ၊ မှန်ကန်စွာ သိတတ်သော ဉာဏ်ပညာလည်းကောင်း။ သမ္မာ သင်္ကပ္ပေါ၊ မှန်ကန်စွာ ကြံစည်တတ်သော သဘောတရားလည်းကောင်း။ သမ္မာ ဝါစာ၊ မှန်ကန်စွာ ပြောဆိုကြောင်း သဘောတရားလည်းကောင်း။ သမ္မာကမ္မန္တော၊ မှန်ကန်စွာ ပြုလုပ်ကြောင်း သဘောတရားလည်းကောင်း။ သမ္မာအာဇီဝေါ၊ မှန်ကန်စွာ အသက်မွေးကြောင်း သဘောတရားလည်းကောင်း။ သမ္မာဝါယာမော၊ မှန်ကန်စွာ အားထုတ်တတ်သော ဝီရိယလည်းကောင်း။ သမ္မာသတိ၊ မှန်ကန်စွာ အောက်မေ့အမှတ်ရတတ်သော သဘောတရားလည်းကောင်း။ သမ္မာသမာဓိ၊ မှန်ကန်စွာ စိတ်ကိုအာရုံ၌ တည်တည်တံ့တံ့ ထားတတ်သော သဘောတရားလည်းကောင်းတည်း။ [သာရတ္ထဋီကာ၊ တ(၁၇၀)အတိုင်း ဝိဂြိုဟ်နက်ရေးသည်။]
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ယတော၊ အကြင်အခါ၌။ အရိယသာဝကော၊ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ အရိယာသူတော်ကောင်း၏ တပည့်သည်။ ဝါ၊ (မြတ်စွာဘုရား၏) အရိယာသူတော်ကောင်းဖြစ်သော တပည့်သည်။ [တနည်း-ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ယတော(ယော) အရိယသာဝကော၊ အကြင်ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ အရိယာသူတော်ကောင်း၏ တပည့်သည်။ ဝါ၊ သည်] ဧဝံ၊ ဤဟောတော်မူအပ်ပြီးသည့်အတိုင်း။ ကာမေ၊ ကိလေသ ကာမတို့ကို။ ပဇာနာတိ၊ သိ၏။ ဧဝံ၊ တိုင်း။ ကာမာနံ၊ ကိလေသကာမတို့၏။ နိဒါနသမ္ဘဝံ၊ ကို။ ပဇာနာတိ၊ ၏။ပ။ ပဋိပဒံ၊ ကို။ ပဇာနာတိ၊ သိ၏။ (တတော၊ ထိုအခါ၌) သော၊ ထိုအရိယသာဝကသည်။ ကာမနိရောဓံ၊ ကိလေသကာမတို့၏ ချုပ်ကြောင်းဖြစ်သော။ [ယခင်က ကာမနိရောဓပုဒ်ကို “ကိလေသကာမတို့၏ ချုပ်ရာ”ဟု အနက်ဆိုခဲ့၏။ ဤနေရာ၌ကား ဗြဟ္မစရိယကို ယူရမည်ဖြစ်သောကြောင့် “ကိလေသကာမတို့၏ ချုပ်ကြောင်းဖြစ်သော”ဟု အနက်ဆိုရသည်] နိဗ္ဗေဓိကံ၊ လောဘအတုံးအခဲစသည်တို့ကို ဖောက်ခွဲတတ်သော။ ဣမံ ဗြဟ္မ စရိယံ၊ ဤမြတ်သော အရိယမဂ်အကျင့်ကို။ ပဇာနာတိ၊ ၏။
"ကာမာ ဘိက္ခဝေ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပ။ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ၊ ကာမာ ဘိက္ခဝေ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ပ။ ပဋိပဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ''ဟူ၍။ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ယံ တံ၊ အကြင်စကားကို။ (မယာ၊ ငါသည်) ဝုတ္တံ၊ မိန့်ဆိုအပ်ပြီ။ ဧတံ၊ ထိုစကားကို။ ဣဒံ၊ ဤမိန့်ဆိုအပ်ပြီးသော အနက်သဘောကို။ (သင်္ကပ္ပရာဂဟူသော ကိလေသကာမဖဿဟူသောနိဒါနသမ္ဘဝ၊ ရူပကာမ သဒ္ဒကာမစသော ကိလေသကာမငါးမျိုးတို့၏ အချင်းချင်း မတူမှ ဝေမတ္တာ၊ ပုညဘာဂိယ အပုညဘာဂိယ အတ္တဘာဝဟူသော အကျိုးဝိပါက်၊ ဖဿနိရောဓဟူသော ကာမ နိရောဓ၊ အရိယအဋ္ဌင်္ဂိကမဂ်ဟူသော ကာမနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါတည်းဟူသော ဤဆိုအပ်ပြီးသော အနက်သဘောကို) ပဋိစ္စ၊ ရည်ရွယ်၍။ (မယာ၊ ငါဘုရားသည်) ဝုတ္တံ၊ မိန့်ဆိုတော်မူအပ်ပြီ။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဝေဒနာ၊ ဝေဒနာတို့သည်။ သုခါ၊ သုခဖြစ်သော။ ဝေဒနာ၊ ဝေဒနာလည်းကောင်း။ ဒုက္ခာ၊ ဒုက္ခဖြစ်သော။ ဝေဒနာ၊ လည်းကောင်း။ အဒုက္ခမ သုခါ၊ ဒုက္ခလည်းမဟုတ်, သုခလည်းမဟုတ်သော။ ဝေဒနာ၊ (ဥပေက္ခာ) ဝေဒနာလည်းကောင်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဣမာ တိဿော၊ ဤသုံးမျိုးတို့တည်း။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဖဿော၊ ဝေဒနာနှင့်တကွဖြစ်သော ဖဿသည်။ ဝေဒနာနံ၊ ဝေဒနာတို့၏ နိဒါနသမ္ဘဝေါ၊ မည်၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သာမိသာ၊ ကိလေသာဟူသောအာမိသနှင့်တကွဖြစ်သော။ သုခါ၊ သုခဖြစ်သော။ ဝေဒနာ၊ ဝေဒနာသည်။ အတ္ထိ၊ ရှိ၏။ နိရာမိသာ၊ ကိလေသာအာမိသမရှိသော။ သုခါ၊ သော။ ဝေဒနာ၊ သည်။ အတ္ထိ၊ ရှိ၏။ပ။ ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤသာမိသာ နိရာမိသာ သုခဝေဒနာစသော ဝေဒနာအမျိုးမျိုး ကွဲပြားခြင်းကို။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဝေဒိယမာနော၊ သုခ ဒုက္ခ စသောဝေဒနာကို ခံစားသူသည်။ တဇ္ဇံ တဇ္ဇံ၊ ထိုဝေဒနာသဘောရှိသော ထိုဝေဒနာသဘောရှိသော။ ဝါ၊ ထိုဝေဒနာအားလျော်သော ထိုဝေဒနာအားလျော်သော။ ပုညဘာဂိယံ၊ သော။ ဝါ၊ သော။ ယံ အတ္တဘာဝံ ဝါ၊ ကိုလည်းကောင်း။ပ။
ဖဿနိရောဓော၊ ဖဿ၏ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်သည်။ ဝေဒနာနိရောဓော၊ ဝေဒနာတို့၏ ချုပ်ရာမည်၏။
အရိယော၊ သော။ အဋ္ဌင်္ဂိကော၊ သော။ အယမေဝ မဂ္ဂေါ၊ လျှင်။ ဝေဒနာနိရောဓဂါမိနိ၊ ဝေဒနာတို့၏ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သော။ ပဋိပဒါ၊ အကျင့်မည်၏။ပ။
(တတော၊ ထိုအခါ၌) သော၊ ထိုအရိယသာဝကသည်။ ဝေဒနာနိရောဓံ၊ ဝေဒနာတို့၏ ချုပ်ကြောင်းဖြစ်သော။ နိဗ္ဗေဓိကံ၊ သော။ ဣမံ ဗြဟ္မစရိယံ၊ ကို။ ပဇာနာတိ၊ ၏။ပ။
ယံ တံ၊ အကြင်စကားကို။ (မယာ၊ ငါသည်) ဝုတ္တံ၊ ပြီ။ ဧတံ၊ ထိုစကားကို။ ဣဒံ၊ ဤအနက်သဘောကို။ (သုခစသော ဝေဒနာသုံးပါးဖဿဟူသော နိဒါနသမ္ဘဝ၊ သာမိသသုခဝေဒနာ စသော ဝေဒနာ(၆)မျိုးတို့၏ မတူထူးခြားကွဲပြားမှုဟူသော ဝေမတ္တတာ၊ ပုညဘာဂိယ အပုညဘာဂိယ အတ္တဘာဝဟူသော အကျိုးဝိပါက်ဖဿနိရောဓဟူသော ဝေဒနာနိရောဓ၊ အရိယ အဋ္ဌင်္ဂိကမဂ်ဟူသော ဝေဒနာနိရောဓဂါမိနီပဋိပဒါတည်းဟူသော ဤဆိုအပ်ခဲ့ပြီးသော အနက်သဘောကို) ပဋိစ္စ၊ ၍။ (မယာ) ဝုတ္တံ၊ ပြီ။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သညာ၊ သညာတို့သည်။ ဝါ၊ အမှတ်အသားပြု၍ သိခြင်းသဘောတို့သည်။ ရူပသညာ၊ ရူပါရုံ၌ အမှတ်အသားပြု၍ သိခြင်းသဘောလည်းကောင်း။ သဒ္ဒသညာ၊ သဒ္ဒါရုံ၌ အမှတ်အသားပြု၍ သိခြင်းသဘောလည်းကောင်း။ ဂန္ဓသညာ၊ ဂန္ဓာရုံ၌....ကောင်း။ ရသသညာ၊ ရသာရုံ၌...ကောင်း။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗ သညာ၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ၌…..ကောင်း။ ဓမ္မသညာ၊ ဓမ္မာရုံ၌ အမှတ်အသားပြု၍သိခြင်း သဘောလည်းကောင်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဣမာ ဆ၊ ဤ(၆)မျိုးတို့တည်း။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဖဿော၊ သညာနှင့်တကွဖြစ်သော ဖဿသည်။ သညာနံ၊ သညာတို့၏။ နိဒါနသမ္ဘဝေါ၊ အကြောင်းရင်းနိဒါန်းဟူသော အမွန်အစဖြစ်ရာမည်၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ရူပေသု၊ ရူပါရုံတို့၌။ သညာ၊ အမှတ်အသားပြု၍သိခြင်းသဘောသည်။ အညာ၊ တမျိုးတခြားတပါးတည်း။ (သဒ္ဒါရုံစသည်တို့၌ အမှတ်အသားပြု၍ သိခြင်းမှ တမျိုးတခြားတပါးတည်း) သဒ္ဒေသု၊ သဒ္ဒါရုံတို့၌။ သညာ၊ အမှတ်အသားပြု၍ သိခြင်းသဘောသည်။ အညာ၊ တည်း။ (ရူပသညာ, ဂန္ဓသညာ စသည်တို့မှ တမျိုးတခြားတပါးတည်း) ဂန္ဓေသု၊ ဂန္ဓာရုံတို့၌။ပ။ ရသေသု၊ ရသာရုံတို့၌။ပ။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗေသု၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံတို့၌။ပ။ ဓမ္မေသု၊ ဓမ္မာရုံတို့၌။ သညာ၊ သည်။ အညာ၊ (ရူပသညာ စသည်တို့မှ) တမျိုးတခြားတပါးတည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤသဘောကို။ (ရူပသညာ, သဒ္ဒညာစသော ခြောက်မျိုးတို့၏ အချင်းချင်း မတူထူးခြား ကွဲပြားခြင်းဟူသော ဤသဘောကို) သညာနံ၊ တို့၏။ ဝေမတ္တတာ၊ ဟူ၍။ ဝုစ္စတိ၊ ၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ သညံ၊ သညာကို။ ဝေါဟာရဝေပက္ကံ၊ စကားပြောဆိုရခြင်းဟူသော အကျိုးဝိပါက်ရှိ၏ဟူ၍။ (အဟံ၊ ငါသည်) ဝဒါမိ၊ မိန့်ဆိုတော်မူ၏။ [ဝိပါကော ဧဝ ဝေပတ္တံ၊ ဝေါဟာရော ဝေပတ္တံ ယဿာ သညာယာတိ ဝေါဟာရ ဝေပာ]
ယထာ ယထာ၊ အကြင်အကြင် အခြင်းအရာအားဖြင့်။ သဉ္ဇာနာတိ၊ မှတ်သား၍သိ၏။ [နံပုဒ် အနက်ရှိ] တထာ တထာ၊ ထိုထိုမှတ်သား၍ သိသည့်အတိုင်းပင်။ (အဟံ၊ ငါသည်) ဧဝံသညီ၊ ဤသို့သော အမည်သညာရှိသည်။ အဟောသိ၊ ဖြစ်ခဲ့ပြီ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝေါဟရတိ၊ ခေါ်ဝေါ်ပြောဆို၏။ [နာမ ယောဂဖြင့် “အဟောသီတိ”ဟု ပါဌ်ရှိလျှင် ပိုကောင်း၏။ “တထာ တထာ၊ အတိုင်းပင်။ (အယံ၊ ဤသူသည်) ဧဝံသညီ၊ ရှိသည်။ အဟောသိ၊ ဖြစ်ခဲ့ပြီ။ ဣတိ၊ သို့။ ဝေါဟရတိ၊ ၏"ဟုအနက်ဆိုလေ]
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤမှတ်သား၍ သိသည့်အတိုင်း ခေါ်ဝေါ်ပြောဆိုရခြင်းကို။ သညာနံ၊ တို့၏။ ဝိပါကော၊ အကျိုးဟူ၍။ ဝုစ္စတိ၊ ၏။
။ပ။ဧဝံ၊ ဤသို့ ဟောတော်မူအပ်ပြီးသည့်အတိုင်း။ သညံ၊ (၆)မျိုးသော သညာကို။ ပဇာနာတိ၊ သိ၏။ပ။ (တတော၊ ထိုအခါ၌) သော၊ ထိုအရိယသာဝကသည်။ သညာနိရောဓံ၊ သညာ၏ ချုပ်ကြောင်းဖြစ်သော။ နိဗ္ဗေဓိကံ၊ သော။ ဣမံ ဗြဟ္မစရိယံ၊ ကို။ ပဇာနာတိ၊ ၏။ပ။
တံ၊ ထိုစကားကို။ ဣဒံ၊ ဤအနက် သဘောကို။ (ရူပသညာ သဒ္ဒသညာစသော သညာ(၆)ပါး။ ဖဿဟူသော နိဒါနသမ္ဘဝ။ ရူပသညာစသော သညာ(၆)ပါးတို့၏ အချင်းချင်း မတူထူးခြား ကွဲပြားမှုဟူသော ဝေမတ္တတာ၊ ခေါ်ဝေါ်ပြောဆိုရခြင်းဟူသော အကျိုးဝိပါက်။ ဖဿနိရောဓဟူသော သညာနိရောဓ။ အရိယအဋ္ဌင်္ဂိကမဂ်ဟူသော သညာနိရောဂါမိနီပဋိပဒါတည်းဟူသော ဤဆိုအပ်ပြီးသော အနက်သဘောကို) ပဋိစ္စ၊ ရည်ရွယ်၍။ (မယာ) ဝုတ္တံ၊ ပြီ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အာသဝါ၊ အာသဝတို့သည်။ ဝါ၊ စက္ခုအစရှိသော(၆)ပါး ဒွါရ အမာဝတို့မှ သနံရည်ပြည်သွေးပမာ ယိုစီးတတ်သော တရားတို့သည်။ [တိကနိပါတ်စာပိုဒ် (၁၆) အပဏ္ဏကသုတ်လည်းကြည့်]
ကာမာသဝေါ၊ ကာမာသဝလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ငါးဖြာအာရုံ ကာမဂုဏ်၌ (အာရုံပြုသောအားဖြင့်)ဖြစ်သော ရာဂဟူသော ယိုစီးတတ်သော တရားလည်းကောင်း။ [ပဉ္စကာမဂုဏ သင်္ခါတေ ကာမေ (အာရမ္မဏ ကရဏဝသေန) ပဝတ္တော အာသဝေါ ကာမာ သဝေါ] ဘဝါသဝေါ၊ ဘဝါသဝလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ရူပ အရူပဥပပတ္တိဘဝ၌ (အာရုံပြုသောအားဖြင့်)ဖြစ်သော ရာဂဟူသော ယိုစီးတတ်သောတရားလည်းကောင်း။ ဝါ၊ ရူပအရူပဈာန်ဟူသောကမ္မဘဝ၌ (အာရုံပြုသောအားဖြင့်) ဖြစ်သော ရာဂဟူသော ယိုစီးတတ်သောတရားလည်းကောင်း။ အဝိဇ္ဇာသဝေါ၊ အဝိဇ္ဇာသဝလည်းကောင်း။ ဝါ၊ သစ္စာလေးပါး စသည်တို့၌ မသိတတ်သော မောဟဟူသော ယိုစီးတတ်သောတရားလည်းကောင်း။ [အဝိဇ္ဇာ ဧဝ အာသဝေါ အဝိဇ္ဇာသဝေါ] ဣတိ၊ ဤသို့။ ဣမေ တယော၊ ဤသုံးမျိုးတို့တည်း။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အဝိဇ္ဇာ၊ အဝိဇ္ဇာသည်။ ဝါ၊ သစ္စာလေးပါးအစရှိသော ရှစ်ပါးသောဌာနတို့၌ **၁။ ဤ၌ ရှစ်ပါးသောဌာနဟူသည်** (၄)သစ္စာလေးပါး၊ (၅) အတိတ်အဖွဲ့ဖြစ်သော ခန္ဓာအာယတနဓာတ်ဟူသော ပုဗ္ဗန္တ၆) အနာဂတ်အဖို့ဖြစ်သော ခန္ဓာ အာယတနဓာတ် ဟူသော အပရန္တ။ (၇)ထိုအတိတ်အနာဂတ် နှစ်ပါးသောအဖို့ဖြစ်သော ခန္ဓာ အာယတန ဓာတ်ဟူသော ပုဗ္ဗန္တာပရန္တ။ (၈) အကြောင်း ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်, အကျိုးပဋိစ္စသမုပ္ပန္နတရား (ဣဒပ္ပစ္စယတာ ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နဓမ္မ)ဟူသော ရှစ်ပါးတည်း။ ပုဗ္ဗန္တ၊ ပုဗ္ဗ+အန္တ။ ပုဗ္ဗ=ရှေး အတိတ်ဖြစ်သော+အန္တ=အဖို့။ အပရ=နောက်အနာဂတ်ဖြစ်သော+ အန္တ=အဖို့။ သိတတ်သောဉာဏ်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော ထူထပ်သော မောဟသည်။ အာသဝါနံ၊ တို့၏။ နိဒါနသမ္ဘဝေါ၊ မည်၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နိရယဂမနီယာ၊ ငရဲသို့ လားရောက်စေတတ်ကုန်သော။ အာသဝါ၊ အာသဝတို့သည်။ အတ္ထိ၊ ရှိကုန်၏။ တိရစ္ဆာနယောနိဂမနီယာ၊ တိရစ္ဆာန်ဘဝသို့လားရောက်စေတတ်ကုန်သော။ အာသဝါ၊ တို့သည်။ အတ္ထိ၊ ရှိကုန်၏။ ပေတ္တိဝိသယဂမနီယာ၊ ပြိတ္တာဘဝသို့လားရောက်စေတတ်ကုန်သော။ပ။ မနုဿလောက ဂမနီယာ၊ လူ့ပြည်လူ့ဘဝသို့ လားရောက်စေတတ်ကုန်သော။ပ။ ဒေဝလောက ဂမနီယာ၊ နတ်ဘုံ နတ်ဘဝသို့ လားရောက်စေတတ်ကုန်သော။ အာသဝါ၊ တို့သည်။ အတ္တိ၊ ရှိကုန်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ ကို။ အယံ၊ ဤနိရယဂမနီယ စသည်ငါးမျိုးကွဲပြားခြားနားခြင်းကို။ အာသဝါနံ၊ တို့၏။ ဝေမတ္တတာ၊ ၍။ ဝုစ္စတိ။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အဝိဇ္ဇာတော၊ အဝိဇ္ဇာပူးကပ်အပ်သော သတ္တဝါသည်။ တဇ္ဇံ တဇ္ဇံ၊ ထိုအဝိဇ္ဇာသဘောရှိသော, ထိုအဝိဇ္ဇာသဘောရှိသော။ ဝါ၊ ထိုအဝိဇ္ဇာ အားလျော်သော, ထိုအဝိဇ္ဇာအားလျော်သော။ပ။
ဧဝံ၊ တိုင်း။ အာသဝေ၊ သုံးမျိုးသော အာသဝတို့ကို။ ပဇာနာတိ၊ ၏။ ဧဝံ၊ တိုင်း။ အာသဝါနံ၊ အာသဝတို့၏။ နိဒါန သမ္ဘဝံ၊ ကို။ပ။ အာသဝါနံ၊ တို့၏။ နိရော၊ ချုပ်ရာကို။ ပဇာနာတိ၊ ၏။ ဧဝံ၊ တိုင်း။ အာသဝါနံ၊ တို့၏။ နိရောဓဂါမိနိ၊ ချုပ်ရာသို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သော။ပ။ အာသဝနိရောဓံ၊ အာသဝတို့၏ချုပ်ကြောင်းဖြစ်သော။ နိဗ္ဗေဓိကံ။ပ။
ဧတံ၊ ဤစကားကို။ ဣဒံ၊ ဤအနက်သဘောကို။ (ကာမာသဝစသော သုံးပါးသော အာသဝ၊ အဝိဇ္ဇာဟူသော နိဒါနသမ္ဘဝ-အစရှိသော ဤဆိုအပ်ပြီးသော အနက်သဘောကို) ပဋိစ္စ၊ ၍။ (မယာ) ဝုတ္တံ၊ ပြီ။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ (ယသ္မာ၊ အကြင်ကြောင့်) စေတယိတွာ၊ ဒွါရ၌ဖြစ်သော စေတနာဖြင့် အားထုတ်လှုံ့ဆော်၍။ ကာယေန၊ ကာယဒွါရ ကာယဝိညတ်ဖြင့်လည်းကောင်း။ ဝါစာယ၊ ဝစီဒွါရ ဝစီဝိညတ်ဖြင့်လည်းကောင်း။ မနသာ၊ စေတနာနှင့်ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း။ ကမ္မံ၊ ကံကို။ ကရောတိ၊ ပြုလုပ်၏။၁။ စေတနာဟံ ဘိက္ခဝေ ကမ္မံ ဝဒါမိ။ပ။မနသာ။ ။စေတနာဟံ ဘိက္ခဝေ အစရှိသော ဤပါဠိဝါကျမှာ များစွာသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ အရွတ်အဖတ် အရအမိ များနေသော ဝါကျဖြစ်၏၊ ၎င်းကို ဤသုတ်အဋ္ဌကထာ ဋီကာတို့၌ အနည်းငယ်မျှသာ ဖွင့်၏၊ အဋ္ဌသာလိနီ မူလဋီကာ(၇၇)အနုဋီကာ (၈၄)တို့၌ နည်းအမျိုးမျိုးဖွင့်ထား၏ထိုအဖွင့်များအတိုင်းလည်း ဤ၌ရေးဦးအံ့
လှူဒါန်းပေးကမ်းခြင်း, သူတပါးအသက် သတ်ခြင်း စသော (အောင်မြင် ထမြောက်အောင် အပြီးသတ်ပြုလုပ်အပ်သော) ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံကို သန္နိဋ္ဌာနကံဟု ခေါ်၏၊ ထိုသန္နိဋ္ဌာနကံကို မပြုလုပ်မီ ရှေးဦးစွာ ပုရိမစေတနာ(ရှေ့ပိုင်းစေတနာ)ဖြင့် အားထုတ်လှုံ့ဆော်ရသေး၏၊ စေတယိတွာ၊ ယင်းသို့ အားထုတ်လှုံ့ဆော်ပြီးမှသာ၊ ကမ္မံ= ထိုသန္နိဋ္ဌာနကံကို၊ ကရောတိ=ပြုလုပ်၏။
ယင်းသို့ ပြုလုပ်ရာ၌ သူတပါး အသက်သတ်ခြင်း အစရှိသော သန္နိဋ္ဌာန အကုသိုလ်ကာယကံကို၊ ကာယေန၊ ကာယဒွါရ ကာယဝိညတ်ဖြင့်၊ ကရောတိ=အပြီး သတ် အောင်မြင်ထမြောက်အောင် ပြုလုပ်၏၊ မုသာဝါဒ အစရှိသော သန္နိဋ္ဌာန အကုသိုလ်ဝစီကံကိုဝါစာယ=ဝစီဒွါရ ဝစီဝိညတ်ဖြင့်၊ ကရောတိ=အပြီးသတ်အောင်မြင်ထမြောက်အောင် ပြုလုပ်၏။ အဘိဇ္ဈာအစရှိသော သန္နိဋ္ဌာနအကုသိုလ်မနောကံကို မနသာ=စိတ်ဖြင့် (မနောဒွါရဖြင့်) ကရောတိ အပြီးသတ် အောင်မြင်ထမြောက်အောင်ပြုလုပ်၏။
ယင်းသို့ အောင်မြင်ထမြောက်အောင် ပြုလုပ်သော ထိုသန္နိဋ္ဌာနကံသည် ရှေ့အဖို့က လှုံ့ဆော်ခဲ့သော ပုရိမစေတနာနှင့် သဘာဝချင်းအတူတူပင် ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် စေတနာကို ကံဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူသည်၊ ဤနည်းအလို အနက်ပေးလိုလျှင်
ဘိက္ခဝေ၊ တို့၊ (ယသ္မာ=အကြင့်ကြောင့်) စေတယိတွာ=ပုရိမစေတနာဖြင့် အားထုတ်လှုံ့ဆော်၍၊ ကာယေန=ကိုယ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဝါ=ကာယဒွါရ ကာယ ဝိညတ်ဖြင့်လည်းကောင်းဝါစာယ=နှုတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဝါ=ဝစီဒွါရ ဝစီဝိညတ်ဖြင့် လည်းကောင်း၊ မနသာ=စိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဝါ=မနောဒွါရဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကမ္မံ=သန္နိဋ္ဌာနကံကို၊ ဝါ=အောင်မြင်ထမြောက်သော ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံကိုကရောတိ=ပြုလုပ်၏၊ (တသ္မာ=ထိုသို့ ပုရိမစေတနာဖြင့် အားထုတ်လှုံ့ဆော်၍ သန္နိဋ္ဌာနကံကို ပြုလုပ်သည်အဖြစ်ကြောင့်၊ ဝါ=ထိုသို ့ ပုရိမစေတနာဖြင့် အားထုတ် လှုံဆော်ပြီးမှ သန္နိဋ္ဌာနကံကို ပြုလုပ်သည်ဖြစ်၍ သန္နိဋ္ဌာနကံသည် ပုရိမစေတနာနှင့် သဘောတူသည် အဖြစ်ကြောင့်) စေတနံ=စေတနာကို၊ ကမ္မံ=ကံဟူ၍၊ အဟံ=ငါသည်၊ ဝဒါမိ=ဟောတော်မူ၏။
အတိုချုပ် ဆိုလိုရင်းမှာ-ရှေးဦးစွာ ပုရိမစေတနာဖြင့် အားထုတ်လှုံ့ဆော်ပြီးမှ ကာယဒွါရ စသည်ဖြင့် သန္နိဋ္ဌာနကံကို ပြု၏၊ သို့ဖြစ်၍ သန္နိဋ္ဌာနကံသည် ပုရိမစေတနာ နှင့် သဘောတူပင် ဖြစ်၏ထို့ကြောင့် စေတနာကို ကံဟူ၍ ငါဘုရားဟောတော်မူ၏ ဟူလို။
ဤအနက်ပေးနည်း၌ စေတယိတွာပုဒ်၏ အရဖြစ်သော ပုရိမစေတနာသည် ရှေ့ပိုင်းအချိန်(ရှေးဝီထိအခိုက်) တုန်းက ဖြစ်ခဲ့၏ထို့ကြောင့် “စေတယိတွာ”သည် ပုဗ္ဗကာလကြိယာတည်း၊ “ကမ္မံ ကရောတိ”၏ အရဖြစ်သော သန္နိဋ္ဌာနကံကို ပြုလုပ် ခြင်း ကြိယာသည် နောက်ပိုင်း (နောက်ဝီထိအခိုက်)ကျမှ ဖြစ်၏ထို့ကြောင့် “ကမ္မံ ကရောတိ”သည် အပရကာလကြိယာတည်း။
စေတယိတွာ ကမ္မံ ကရောတီတိ ဧတ္ထ ယသ္မာ ပုရိမစေတနာယ စေတယိတွာ သန္နိဋ္ဌာနကမ္မံ ကရောတိ၊ တသ္မာ စေတနာပုဗ္ဗကံ ကမ္မံ တံစေတနာသဘာဝမေဝါတိ စေတနံ အဟံ ကမ္မံ ဝဒါမီတိ အတ္ထော။ အဋ္ဌသာလိနီမူလဋီကာ၊ ၇၇။
တနည်း။ ။စေတယိတွာပုဒ်နှင့် ကမ္မံ ကရောတိပုဒ်တို့အရ မိမိတို့ဆိုင်ရာ ဆိုင်ရာ ဝီထိတခုတည်း, စိတ္တက္ခဏတချက်တည်းအတွင်းမှာပင် အတူတကွဖြစ်ကြ သော ရုပ်နာမ်တရားတို့ကို ယူရ၏။ ထိုသို့ယူရာ၌
(၁) စေတယိတွာပုဒ်အရ စေတနာကို ၍ (၂) ကမ္မံပုဒ်အရ ထိုစေတနာနှင့် တကွဖြစ်သော စောပနကိရိယာ(ထကြွလှုပ်ရှားမှု)နှင့် အဘိဇ္ဈာအစရှိသော အပြုအမူ ကိရိယာဟူသောကံကို ယူရ၏၊ ထို၌ စောပနကိရိယာဟူသည် ကာယဝိညတ် ဝစီ ဝိညတ်နှစ်ပါးတည်း] (၃) ကာယေနနှင့် ဝါစာယပုဒ်တို့အရ ထိုစောပနကိရိယာဟု ခေါ်သော ဝိညတ်ရုပ်နှစ်ပါးမှ ကြွင်းသော စိတ္တသမုဋ္ဌာနကာယနှင့် သဒ္ဒဝါစာ (နှုတ်ထွက်စကားသံ) တို့ကိုယူရ၏၊ ထို၌ စိတ်ကြောင့်ဖြစ်သော ကိုယ်မှုဆိုင်ရာရုပ် တို့ကို စိတ္တသမုဌာနကာယဟု ခေါ်သည်] မနသာပုဒ်အရ ထိုစေတနာ အဘိဇ္ဈာစသည် တို့နှင့် ယှဉ်သောစိတ် (မနောဒွါရ)ကို ယူရ၏။ (တနည်း) ကာယေန ဝါစာယပုဒ် တို့အရ ရှေးရှေးဝီတိ၌ဖြစ်ခဲ့သော ကာယဝိညတ် ဝစီဝိညတ်ရုပ်တို့ကိုလည်း ယူရ၏။
ဤသို့အားဖြင့် မိမိတို့ဆိုင်ရာဆိုင်ရာ စိတ္တက္ခဏတချက်တည်းအတွင်း၌ ဖြစ် သော ရုပ်နာမ်တရားများသာ ပါဝင်သော စေတယိတွာနှင့် ကမ္မကရောတိတို့သည် သမာနကာလကြိယာ (တချိန်တည်း ပြုလုပ်ရသောလုပ်ငန်း)များ ဖြစ်ကြ၏၊ သို့သော် စေတယိတွာသည် အကြောင်းကြိယာဖြစ်၍ ကမ္မံ ကရောတိသည် အကျိုးကြိယာ ဖြစ်ရကား အကြောင်းကြိယာကို ပုဗ္ဗကာလကြိယာကဲ့သို့ လည်းကောင်း, အကျိုး ကြိယာကို အပရကာလကြိယာကဲ့သို့လည်းကောင်း ဆိုနိုင်၏၊ ဤနည်းအရ အနက် ပေးလိုလျှင်
ဘိက္ခဝေ၊ တို့၊ (ယသ္မာ=အကြင့်ကြောင့်) စေတယိတွာ=စေတနာဖြင့် အား ထုတ်လှုံ့ဆော်၍၊ ကမ္မံ=လှုပ်ရှားသော ကာယဝိညတ် ဝစီဝိညတ်ဟူသော အပြုအမူကံနှင့် အဘိဇ္ဈာအစရှိသော အပြုအမူကံကို၊ ကာယေန=စိတ္တသမုဋ္ဌာနကာယဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဝါ=ရှေးရှေးကာယဝိညတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဝါစာယ=နှုတ်ထွက်စကားသံဟူသော သဒ္ဒဝါစာဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဝါ=ရှေးရှေးဝစီဝိညတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ မနသာ=စေတနာ အဘိဇ္ဈာ စသည်နှင့် ယှဉ်သောစိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကရောတိ=ပြုလုပ်၏၊ (တသ္မာ= ထို့ကြောင့်) စေတနံ=ကာယဝိညတ် ဝစီဝိညတ်နှင့် အဘိဇ္ဈာအစရှိသော အပြုအမူကံကို ပြုလုပ်သော အကြောင်းရင်းစေတနာကို၊ ကမ္မံ=ကံဟူ၍၊ အဟံ=ငါသည်၊ ဝဒါမိ= ဟောတော်မူ၏။
အကယ်၍ ကာယေန ဝါစာယ မနသာပုဒ်တို့ကို တခြားစီတွဲစပ်၍ အနက် ပေးလိုလျှင် –
ဘိက္ခဝေ၊ တို့၊ (ယသာ) စေတယိတွာ=စေတနာဖြင့် အားထုတ်လှုံ့ဆော်၍၊ ကမ္မံ=လှုပ်ရှားသော ကာယဝိညတ်အပြုအမှုကံကို၊ ကာယေန=စိတ္တသမုဋ္ဌာနကာယဖြင့်၊ ဝါ=ရှေးရှေးကာယဝိညတ်ဖြင့်၊ ကရောတိ၏၊ (တသ္မား၊ထို့ကြောင့်) စေတနံ=ကာယ ဝိညတ်ဟူသော အပြုအမူကံကို ပြုလုပ်တတ်သော အကြောင်းရင်းစေတနာကို၊ ကမ္မံ=ကံဟူ၍၊ အဟံ ဝဒါမိ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့၊ (ယသ္မာ=ကြောင့်) စေတယိတွား၍၊ ကမ္မ=ဝစီဝိညတ်ဟူသော အပြုအမူကံကို၊ ဝါစာယ=နှုတ်ထွက်စကားသံဟူသော သဒ္ဒဝါစာဖြင့်၊ ဝါ=ရှေးရှေး ဝစီဝိညတ်ဖြင့်၊ ကရောတိ=၏၊ (တသ္မာ့) စေတနံ=ဝစီဝိညတ်ဟူသော အပြုအမူကံကို ပြုလုပ်သော အကြောင်းရင်းစေတနာကိုကမ္မ=၍၊ အဟံ=သည်၊ ဝဒါမိ=၏၊ ဘိက္ခဝေ= တို့(ယသာစေတယိတွာ=၍၊ ကမ္မ=အဘိဇ္ဈာ အစရှိသော အပြုအမူကံကို၊ မနသာ= စေတနာ အဘိဇ္ဈာစသည်နှင့် ယှဉ်သောစိတ်ဖြင့်၊ ကရောတိ(တသ္မာ) စေတနံ=အဘိဇ္ဈာ အစရှိသော အပြုအမူကံကို ပြုလုပ်သော အကြောင်းရင်းစေတနာကို၊ ကမ္မံ=၍၊ အဟံ ဝဒါမိ=၏။
ဤနည်း၌ စေတနာကို ကံဟု ဆိုရာ၌ ကာယဝိညတ် စသော အပြုအမူကံ သည် အကျိုးဖြစ်၍ ထိုအပြုအမူကံကို ပြုလုပ်သောစေတနာသည် အကြောင်းဖြစ်ရကား အကျိုးဖြစ်သော အပြုအမူကံ၏အမည်ကို အကြောင်းစေတနာ၌ တင်စား၍ ဖလူပစာရ အားဖြင့် စေတနာကို ကံဟုခေါ်သည်ဟု ကြံရာ။
အထဝါ သမာနကာလတ္တေပိ ကာရဏကိရိယာ ပုဗ္ဗကာလာ ဝိယ ဝတ္တု ယုတ္တာ၊ ဖလကိရိယာ စ အပရကာလာ ဝိယယသ္မာ စ စေတနာယ စေတယိတွာ ကာယ ဝါစာဟိ စောပနကိရိယံ မနသာ စ အဘိဇ္ဈာဒိကိရိယံ ကရောတိ၊ တသ္မာ တဿာ ကိရိယာယ ကာရိကံ စေတနံ အဟံ ကမ္မံ ဝဒါမီတိ အတ္ထော။ မူလဋီကာ။
စောပနကိရိယန္တိ ဝိညတ္တိဒွယံ အာဟတဿာ ဟိ စိတ္တသမုဋ္ဌာနကာယသဒ္ဒ ဝါစာဟိ ကာယဝစီဝိညတ္တိဟိ ဧဝ ဝါ ပုရိမပုရိမာ ပဝတ္တေတဗ္ဗတ္တာ “ကာယဝါစာဟိ စောပနကိရိယံ ကရောတီတိ ဝုတ္တံ။ တဗ္ဗိကာရာနံ ဘူတာနံ တထာ ပဝတ္တနတောအနုဋီကာ။
တနည်း။ ။စေတယိတွာပုဒ်အရ ယခင်ဒုတိယနည်းအတိုင်း စေတနာကို ယူ၍ ကမ္မံပုဒ်အရလည်း ထိုစေတနာနှင့်တကွဖြစ်သော စောပနကိရိယာနှင့် အဘိဇ္ဈာ အစရှိသော အပြုအမူဟူသော ကံကိုယူရ၏၊ သို့သော် ဤနည်း၌ ရူပကာယ၏ ခိုင်မာခြင်း လှုပ်ရှားခြင်း အပြုအမူကိုလည်းကောင်း, ဥပါဒိန္နကရုပ်တို့၏ တိုက်ခတ်မှ အပြုအမူ (စိတ္တဇပထဝီဓာတ်နှင့် ကမ္မဇပထဝီ စသည်တို့၏ တိုက်ခတ်ခြင်းအပြုအမူ)ကို လည်းကောင်း စောပနကိရိယာဟု ခေါ်၏၊ ကာယေန ဝါစာယပုဒ်တို့အရ ထိုစေတနာနှင့်တကွဖြစ်သော ကာယဝိညတ် ဝစီဝိညတ်တို့ကိုယူ၍ မနသာပုဒ်အရ ယခင်ကအတိုင်း စေတနာအဘိဇ္ဈာ စသည်နှင့်တကွဖြစ်သော စိတ်(မနောဒွါရ)ကို ယူရ၏၊ အနက်ပေးပုံ ကား
ဘိက္ခဝေ၊ တို့၊ (ယသ္မာ) စေတယိတွာ=စေတနာဖြင့် အားထုတ်လှုံ့ဆော်၍၊ ကမ္မံ=ရူပကာယ၏ ခိုင်မာခြင်း လှုပ်ရှားခြင်း, ဥပါဒိကရုပ်တို့၏ တိုက်ခတ်ခြင်း အပြုအမူနှင့် အဘိဇ္ဈာအစရှိသော အပြုအမူဟူသောကံကို၊ ကာယေန=ကာယဝိညတ်ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ဝါစာယ=ဝစီဝိညတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ မနသာ=မနောဒွါရဖြင့်လည်း ကောင်း၊ ဝါ=စေတနာအဘိဇ္ဈာ စသည်တို့နှင့် ယှဉ်သောစိတ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကရောတိ=၏၊ (တသ္မာ=ထို့ကြောင့်) စေတနံ=စေတနာကို၊ (ရူပကာယ၏ ခိုင်မာခြင်း လှုပ်ရှားခြင်း ဥပါဒိန္နကရုပ်တို့၏ တိုက်ခတ်ခြင်း အပြုအမူနှင့် အဘိဇ္ဈာ အစရှိသော အပြုအမူဟူသော ကံကိုပြုလုပ်တတ်သော စေတနာကို) ကမ္မ=ကံဟူ၍၊ အဟံ=ငါသည်ဝဒါမိ=မိန့်ဆိုတော်မူ၏။ အကယ်၍ ကာယေန ဝါစာယ မနသာသုံးပုဒ်ကို တခြားစီခွဲ၍ အနက်ဆိုလိုလျှင်
ဘိက္ခဝေ၊ တို့၊ (ယသ္မာ=ကြောင့်) စေတယိတွာ=စေတနာဖြင့် အားထုတ် လှုံ့ဆော်၍၊ ကမ္မံ=ရူပကာယ၏ ခိုင်မာခြင်းလှုပ်ရှားခြင်း အပြုအမူဟူသောကံကို၊ ကာယေန=ကာယဝိညတ်ဖြင့်၊ ကရောတိ=၏၊ (တသ္မာ=ထို့ကြောင့်) စေတနံ=ရူပကာယ ၏ ခိုင်မာခြင်းလှုပ်ရှားခြင်း အပြုအမူကို ပြုလုပ်သော စေတနာကို၊ ကမ္မံ=ကံဟူ၍၊ အဟံ=သည်၊ ဝဒါမိ=၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့၊ (ယသ္မာ) စေတယိတွာ=၍၊ ကမ္မံ=ဥပါဒိန္နက ရုပ်တို့၏ တိုက်ခတ်ခြင်း အပြုအမူဟူသောကကို၊ ဝါစာယ=ဝစီဝိညတ်ဖြင့်၊ ကရောတိ=၏၊ (တသ္မာ) စေတနံဥပါဒိန္နကရုပ်တို့၏ တိုက်ခတ်ခြင်းအပြုအမူကို ပြုလုပ်သောစေတနာ ကို၊ ကမ္မံ=၍၊ အဟံ ဝဒါမိ=၏၊ ဘိက္ခဝေ(ယသ္မာ)စေတယိတွာ=၍၊ ကမ္မံ=အဘိဇ္ဈာ အစရှိသော အပြုအမူဟူသောကံကို၊ မနသာ=စေတနာအဘိဇ္ဈာ စသည်တို့နှင့်ယှဉ်သော စိတ်ဖြင့်၊ ကရောတိ (တသ္မာ) စေတနံ=အဘိဇ္ဈာ အစရှိသော အပြုအမူကို ပြုလုပ် သော စေတနာကို၊ ကမ္မံ=၍၊ အဟံ ဝဒါမိ။
အထဝါ ကာယဝါစာဟီတိ ကာယဝစီဝိညတ္တိဟိ။ စောပနကိရိယန္တိ ရူပ ကာယဿ ထမ္ဘနစလနကိရိယံ ဥပါဒိန္နကဃနကိရိယဉ္စ၊ ဧသာ ဟိ ကိရိယာ “ရူပကာယံ ထဋ္ဌိတ စာလေတု ပစ္စယော ဘဝိတုံ သမတ္တော"တိ, .. “ဥပါဒိန္နကဃနဿ ပစ္စယဘူတော”တိ စ ဝုတ္တတ္တာ ကာယဝစီဝိညတ္တိဟိ နိပ္ပဇ္ဇတိတိ။ အနုဋီကာ။
(တသ္မာ၊ ထို့ကြောင့်) အဟံ၊ ပါသည်။ စေတနံ၊ ကုသိုလ် အကုသိုလ်စေတနာကို။ (သမ္ပယုတ်တရားတို့အပေါ်၌ စီမံပြုလုပ် အားထုတ်နိူးဆော်တတ်သော ကုသိုလ် အကုသိုလ် စေတနာကို) ကမ္မံ၊ ကံဟူ၍။ ဝါမိ၊ ဟောတော်မူ၏။
။ပ။ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဖဿာ၊ ကံနှင့်တကွဖြစ်သောသည်။ ကမ္မာနံ၊ ကံတို့၏။ နိဒါနသမ္ဘဝေါ၊ မည်၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နိရယဝေဒနီယံ၊ ငရဲ၌ ခံစားအပ်သော အကျိုးရှိသော။ ဝါ၊ ငရဲ၌ အကျိုးပေးသော။ ကမ္မံ၊ အကုသိုလ်ကံသည်။ အတ္ထိ၊ ရှိ၏။ ဝေဒနီယ၊ ခံစားအပ်သောအကျိုး။ [နိရယေ ဝေဒနီယံ ယဿ ကမ္မဿာတိ နိရယဝေဒနီယံ] တိရစ္ဆာနယောနိဝေဒနီယံ၊ တိရစ္ဆာန်ဘဝ၌ခံစားအပ်သော အကျိုးရှိသော။ ဝါ၊ သော။ ကမ္မံ၊ အကုသိုလ်ကံသည်။ အတ္ထိ၊ ရှိ၏။ ပေတ္တိသယဝေဒနီယံ၊ ပြိတ္တာအပေါင်း၏ ဖြစ်ရာဘဝ၌ ခံစားအပ်သော အကျိုးရှိသော။ ကမ္မံ၊ အကုသိုလ်ကံသည်။ အတ္ထိ၊ ၏။ မနုဿလောကဝေဒနီယံ၊ လူ့ပြည် လူ့ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော အကျိုးရှိသော။ ကမ္မံ၊ ကုသိုလ်ကံသည်။ အတ္ထိ၊ ၏။ ဒေဝလောကဝေဒနီယံ၊ နတ်ပြည်နတ်ဘဝ၌ ခံစားအပ်သော အကျိုးရှိသော။ ဝါ၊ နတ်ပြည်နတ်ဘဝ၌အကျိုးပေးသော။ ကမ္မံ၊ ကုသိုလ်ကံသည်။ အတ္တိ၊ ရှိ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤနိရယဝေဒနီယကံစသော ကံငါးမျိုး ကွဲပြားခြားနားခြင်းကို။ ကမ္မာနံ၊ တို့၏။ ဝေမတ္တတာ၊ ဟူ၍။ ဝုစ္စတိ၊ ၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ၊ ယခုမျက်မှောက်ဘဝ၌ပင်လျှင်။ (ပဋိသံ ဝေဒနီယံ၊ ခံစားအပ်သော။ ဝိပါကံ ဝါ၊ အကျိုးလည်းကောင်း) ဥပပဇ္ဇေ၊ ယခုဘဝ၏ အခြားမဲ့ ဒုတိယဘဝသို့ရောက်၍။ (ပဋိသံဝေဒနီယံ၊ သော။ ဝိပါကံ ဝါ၊ အကျိုးလည်းကောင်း) အပရေ၊ (ယခုဘဝနှင့် ဒုတိယဘဝမှ) တခြားတပါးသော။ ပရိယာယေ၊ အကျိုးပေးဖို့ အလှည့်ကျသောဘဝ၌။ (ပဋိသံဝေဒနီယံ၊ သော။ ဝိပါကံ ဝါ၊ အကျိုးလည်းကောင်း။ ဣတိ၊ ဤသို့) ကမ္မာနံ၊ ကုသိုလ် အကုသိုလ်ကံတို့၏။ ဝိပါကံ၊ အကျိုးဝိပါက်ကို။ တိဝိဓံ၊ သုံးပါးအပြားရှိ၏ဟူ၍။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဝဒါမိ၊ ဟောတော်မူ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤဒိဋ္ဌဓမ္မပဋိသံဝေဒနီယအစရှိသော အကျိုးကို။ ကမ္မာနံ၊ တို့၏။ပ။
ဧဝံ၊ ဤဟောတော်မူအပ်ခဲ့သည့်အတိုင်း။ ကမ္မံ၊ ကံကို။ ပဇာနာတိ၊ ၏။ပ။ ဧဝံ၊ တိုင်း။ ကမ္မနိရောဓံ၊ ကံတို့၏ချုပ်ရာကို။ ပဇာနာတိ။ပ။ ကမ္မနိရောဓံ၊ ကံတို့၏ချုပ်ကြောင်းဖြစ်သော။ နိဗ္ဗေဓိကံ၊ သော။ ဣမံ ဗြဟ္မစရိယံ၊ ကို။ပ။
ဧတံ၊ ဤစကားကို။ ဣဒံ၊ ဤအနက်သဘောကို။ (စေတနာဟူသောကံ၊ ဖဿဟူသော နိဒါနသမ္ဘဝအစရှိသော ဟောတော်မူအပ်ပြီးသော ဤအနက်သဘောကို)။ပ။
ဇာတိပိ၊ ရုပ်နာမ်ခန္ဓာ ဦးစွာပဌမဖြစ်ရခြင်းသည်လည်း။ ဝါ၊ ပဋိသန္ဓေနေရခြင်းသည်လည်း။ ဒုက္ခာ၊ ဆင်းရဲဒုက္ခတည်း။ ဝါ၊ ဆင်းရဲဒုက္ခ၏အကြောင်းတည်း။ ဇရာပိ၊ ခန္ဓာဟောင်းမြင်း အိုမင်းရင့်ရော်ခြင်းသည်လည်း။ ဒုက္ခာ၊ တည်း။ ဝါ၊ တည်း။ ဗျာဓိပိ၊ မကျန်းမမာ နာခြင်းသည်လည်း။ ဒုက္ခော၊ တည်း။ မရဏမ္ပိ၊ ခန္ဓာပျက်ယွင်း သေခြင်းသည်လည်း။ ဒုက္ခ၊ တည်း။ သောကပရိဒေဝ+ဒုက္ခ+ ဒေါမနဿ+ဥပါယာသာပိ၊ ပူဆွေးဝမ်းနည်းခြင်း+ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်း+ကိုယ်ဆင်းရဲခြင်း+စိတ်ဆင်းရဲခြင်း+ပြင်းထန်စွာပင်ပန်းခြင်းတို့သည်လည်း။ ဒုက္ခာ၊ ဆင်းရဲဒုက္ခတို့တည်း။ ဝါ၊ ဆင်းရဲကြောင်းတို့တည်း။ ယမ္ပိ(ယေနပိ) အကြင် လိုချင်တောင့်တမှု တဏှာဖြင့်လည်း။ ဣစ္ဆံ (ဣစ္ဆန္တော)၊ မရနိုင်သောအရာဝတ္ထုကိုအလိုရှိလသော်။ န လဘတိ၊ မရ။ တမ္ပိ၊ ထိုမရနိုင်သော အရာဝတ္ထုကို လိုချင်ကြောင်းတဏှာသည်လည်း။ ဝါ၊ ထိုမရနိုင်သော အရာဝတ္ထုကို လိုချင်မှုတဏှာသည်လည်း။ ဒုက္ခ၊ တည်း။ [တနည်း-ဣစ္ဆံ၊ အလိုရှိအပ်သော အရာဝတ္ထုကို။ ယံ န လဘတိ၊ အကြင်မရ။ တမ္ပိ၊ ထိုအလိုရှိအပ်သော အရာဝတ္ထုကို မရခြင်းသည်လည်း။ ဒုက္ခံ၊ တည်း။ (တနည်း) ယမ္ပိန္တံ၊ အကြင်လိုချင်ခြင်းကို။ န လဘတိ၊ လိုချင်သည့်အတိုင်းမရ။ တမ္ပိ၊ ထိုမရနိုင်သော လိုချင်ခြင်းသည်လည်း။ ဝါ၊ ထိုမရနိုင်သည်ကို လိုချင်ခြင်းသည်လည်း။ ဒုက္ခံ၊ တည်း။] သံခိတ္တေန၊ အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့်။ ပဉ္စ၊ ငါးပါးကုန်သော။ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓါ၊ ဥပါဒါန်တို့၏အာရုံဖြစ်သော လောကီရုပ်နာမ် ခန္ဓာတို့သည်။ ဒုက္ခာ၊ တို့တည်း။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တဏှာ၊ တဏှာသည်။ ဒုက္ခဿ၊ ၏။ နိဒါနသမ္ဘဝေါ၊ မည်၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အဓိမတ္တံ၊ လွန်ကဲသော ပမာဏရှိသော။ ဝါ၊ အားကြီးသော။ ဒုက္ခံ၊ ဒုက္ခသည်။ အတ္ထိ၊ ရှိ၏။ ပရိတ္တံ၊ အင်အားနည်းပါးသော။ ဒုက္ခံ၊ သည်။ အတ္ထိ၊ ၏။ ဒန္ဓဝိရာဂိ၊ နှေးကွေးလေးကန်စွာ ကင်းပျောက်ချုပ်ငြိမ်းသော။ ဒုက္ခံ၊ သည်။ အတ္ထိ၊ ၏။ ခိပ္ပဝိရာဂိ၊ လျင်မြန်စွာကင်းပျောက်ချုပ်ငြိမ်းသော။ ဒုက္ခံ၊ သည်။ အတ္ထိ၊ ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤအဓိမတ္တ ဒုက္ခစသော ဒုက္ခအမျိုးအစား ကွဲပြားခြားနားခြင်းကို။ ဒုက္ခဿ၊ ၏။ ဝေမတ္တတာ၊ ဟူ၍။ ဝုစ္စတိ၊ ၏။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ဤလောက၌။ ဧကစ္စော၊ အချို့သောသူသည်။ ယေန ဒုက္ခေန၊ အကြင်ဒုက္ခသည်။ အဘိဘူတော၊ လွှမ်းမိုးနှိပ်စက်အပ်သည်။ ပရိယာ ဒိန္နစိတ္တော၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ သိမ်းယူအပ်သော (သုခသောမနဿသဟဂုတ်) စိတ်ရှိသည်။ ဝါ၊ ကုန်ခန်းစေအပ်သော (သုခသောမနဿ သဟဂုတ်) စိတ်ရှိသည်။ (ဟုတွာ၊ ဖြစ်၍) သောစတိ၊ ဝမ်းနည်း၏။ ကိလမတိ၊ ပင်ပန်း၏။ ပရိဒေဝတိ၊ ငိုကြွေးမြည်တမ်း၏။ ဥရတ္တာဠိံ၊ ရင်ဘတ်ကို တီးခတ်ထုရိုက်၍။ ကန္ဒတိ၊ ခေါ်ဝေါ်မြည်တမ်း၏။ သမ္မောဟံ၊ ပြင်းထန်စွာ တွေဝေခြင်းသို့။ အာပဇ္ဇတိ၊ ရောက်၏။ ဝါ ပန၊ ထိုမှတပါး။ ယေန ဒုက္ခေန၊ အကြင်ဒုက္ခသည်။ အဘိဘူတော၊ သည်။ ပရိယာဒိန္နစိတ္တော၊ သည်။
(ဟုတွာ) ကော၊ အဘယ်သူသည်။ ဣမဿ ဒုက္ခဿ၊ ဤဒုက္ခ၏။ နိရောဓာယ၊ ချုပ်ပျောက်လွတ်ကင်းခြင်းငှာ။ ဧကပဒံ၊ တခုသော ပုဒ်ရှိသော မန္တန်ကိုသော်လည်းကောင်။ ဝါ၊ တခုသောပုဒ်ဖြင့် ဖွဲ့စီထားအပ်သော မန္တန်ကိုသော်လည်းကောင်း။ ဒွိပဒံ၊ နှစ်ပုဒ်ရှိသော မန္တန်ကိုသော်လည်းကောင်း။ ဝါ၊ နှစ်ခုကုန်သောပုဒ်တို့ဖြင့် ဖွဲ့စီထားအပ်သော မန္တန်ကိုသော်လည်းကောင်း။ ဇာနာတိ၊ သိပါသနည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့သော ယုံကြည်အားကိုးစိတ်ဖြင့်။ ဗဟိဒ္ဓါ၊ ဤသာသနာတော်မှ အပြင်အပ၌။ ပရိယေဋ္ဌိ၊ ရှာမှီးခြင်းသို့။ (ဒုက္ခငြိမ်းကြောင်း မန္တန်ကို ရှာမှီးခြင်းသို့) အာပဇ္ဇတိ၊ ရောက်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တံ ဒုက္ခံ၊ ထိုဒုက္ခကို။ သမ္မောဟဝေပက္ကံ ဝါ၊ ပြင်းထန်စွာ တွေဝေခြင်းဟူသော အကျိုးဆက်ရှိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ပြင်းထန်စွာ တွေဝေခြင်းဟူသော နောက်ဆက်တွဲအကျိုးကို ဖြစ်စေတတ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း။ ပရိယေဋ္ဌိဝေပတ္တံ ဝါ၊ ဒုက္ခငြိမ်းကြောင်းမန္တန်ကို ရှာမှီးခြင်းအကျိုးဆက်ရှိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း။ ဝါ၊ ဒုက္ခငြိမ်းကြောင်းမန္တန်ကို ရှာမှီးခြင်းဟူသော နောက်ဆက်တွဲအကျိုးကို ဖြစ်စေတတ်၏ ဟူ၍လည်းကောင်း။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဝဒါမိ၊ ဟောတော်မူ၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤသမ္မောဟနှင့် ပရိယေဠိကို။ပ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဒုက္ခနိရောဓော၊ ဒုက္ခ၏ချုပ်ရာဟူသည်။ ကတမောစ၊ နည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ တဏှာနိရောဓော၊ တဏှာ၏ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်သည်။ ဒုက္ခ နိရောဓော၊ ဒုက္ခ၏ချုပ်ရာမည်၏။ပ။
ဒုက္ခဿ၊ ၏။ နိရောဓဂါမိနီ၊ ချုပ်ရာနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သော။ ပဋိပဒါ၊ အကျင့်မည်၏။ပ။
ဧတံ၊ ဤစကားအစရှိသော ဒုက္ခအပြားကို။ ဣဒံ၊ ဤအနက်သဘောကို။ (ဇာတိဒုက္ခ, ဇရာဒုက္ခ တဏှာဟူသော နိဒါနသမ္ဘဝ အစရှိသော ဟောတော်မူအပ်ပြီးသော ဤအနက်သဘောကို) ပဋိစ္စ၊ ရည်ရွယ်၍။ ဝုတ္တံ၊ ပြီ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နိဗ္ဗဓိကပရိယာယော၊ လောဘအတုံးအခဲစသည်ကို ဖောက်ခွဲတတ်သော အကြောင်းဖြစ်သော။ သော ဓမ္မပရိယာယော၊ ထိုတရားဒေသနာဟူသော အကြောင်းဟူသည်။ အယံ ခေါ၊ ဤသည်ပင်တည်း(ဤကာမ, ကာမနိဒါနသမ္ဘဝ, ကာမဝေမတ္တတာ စသည်ပင်တည်း)
နဝမံ။