Āpattānāpattivāravaṇṇanā
66. Paṭiññākaraṇaṃ
M2.94 natthīti pucchitabbābhāvato .Na hi dūsako ‘‘ kena cittena vītikkamaṃ akāsi , jānitvā akāsi , udāhu ajānitvā ’’ ti evaṃ pucchāya arahati .
Tatthevāti vesāliyaṃ mahāvane eva .
Sabbaṅgagatan ti ṭhapetvā kesalomadantanakhānaṃ maṃsavinimuttaṭṭhānañceva thaddhasukkhacammañca udakamiva telabindu avasesasabbasarīraṃ byāpetvā ṭhitaṃ .
Sarīrakampādīnīti ādi -saddena akkhīnaṃ pītavaṇṇādiṃ saṅgaṇhāti .
Pittakosake ṭhitan ti hadayapapphāsānaṃ antare yakanamaṃsaṃ nissāya patiṭṭhite mahākosātakīkosasadise pittakose ṭhitaṃ .
Kupiteti pittakosato calitvā bahi nikkhante .
Vissaṭṭhacittoti vissaṭṭhapakaticitto .
Yakkhummattakoti yakkhā kira yassa cittaṃ khipitukāmā honti , tassa setamukhaṃ nīlodaraṃ surattahatthapādaṃ mahāsīsaṃ pajjalitanettaṃ bheravaṃ vā attabhāvaṃ nimminitvā dassenti , bheravaṃ vā saddaṃ sāventi , kathentasseva vā mukhena hatthaṃ pakkhipitvā hadayamaṃsaṃ maddanti , tena so satto ummattako hoti khittacitto .
Tenevāha ‘‘ bheravāni vā ārammaṇāni dassetvā ’’ tiādi .
Tattha bheravānīti dassanamatteneva sattānaṃ bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetuṃ samatthāni .
Niccameva ummattako hotīti yassa pittakosato pittaṃ calitvā bahi nikkhantaṃ hoti , taṃ sandhāya vuttaṃ .
Yassa pana pittaṃ calitvā pittakoseyeva ṭhitaṃ hoti bahi anikkhantaṃ , so antarantarā saññaṃ paṭilabhati , na niccameva ummattako hotīti veditabbaṃ .
Ñatvāti saññāpaṭilābhena jānitvā .
Adhimattāyāti adhikappamāṇāya .
Āpattānāpattivāravaṇṇanā niṭṭhitā .
Padabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā .