Issues
Select Version
sāsanāre-သာသနာရေး
မြန်မာဘာသာ
Bhikkhu Bodhi
English
Tikanipātapāḷi
Tikanipātapāḷi

3. Āsaṃsasuttaṃ

Author: sāsanāre-သာသနာရေး @ IAPT

ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ လောကသ္မိံ၊ သတ္တလောက၌။ တယော၊ သုံးဦးကုန်သော။ ဣမေ ပုဂ္ဂလာ၊ ဤပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်။ [သန္တော ၌စပ်။] ဝါ၊ ဤ ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို။ [သံဝိဇ္ဇမာနာ၌စပ်။] သန္တော၊ ထင်ရှားရှိကုန်၏။ သံဝိဇ္ဇာမာနာ၊ ရအပ်ကုန်၏။ ဝါ၊ သိမြင်အပ်ကုန်၏။
တယော၊ သုံးဦးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ဟူသည်။ ကတမေ၊ အဘယ်တို့နည်း။
နိရာသော၊ မျှော်လင့်တောင့်တခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ည်းကောင်း။ [နတ္ထိ အာသာ ပတ္တနာ ယဿာတိ နိရာသော။] အာသံသော၊ မျှော်လင့်တောင့်တနေသော ပုဂ္ဂိုလ်လည်းကောင်း။ [အာသံသတိ ပတ္ထေတီတိ အာသံသော။] ဝိဂတာတော၊ ကင်းပြတ်ပြီးသော မျှော်လင့်တောင့်တခြင်းရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်လည်းကောင်းတည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ နိရာသော၊ မျှော်လင့်တောင့်တခြင်းမရှိသော။ ပုဂ္ဂလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသည်။ ကတမောစ၊ အဘယ်နည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ဤလောက်၌။ ဧကစ္စော၊ အချို့သော။ ပုဂ္ဂလော၊ သည်။ နိစေ၊ နိမ့်ကျသော။ ကုလေ၊ အမျိုး၌။ ပစ္စာဇာတော၊ ဖြစ်သည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။ ယတ္ထ၊ အကြင်အမျိုး၌။ [ရှေးသို့ စာတကြောင်းကျော် လှမ်းကြည့်ပါ။] ကသိရေန၊ ခက်ခဲသဖြင့်။ ဃာသစ္ဆာဒေါ(ဃာသ+အစ္ဆာဒေါ) အစား, အဝတ်ကို။ လဗ္ဘတိ၊ ရအပ်၏။ (တာဒိသေ၊ ထိုကဲ့သို့ တွေ့မြင်အပ်သော)။ ဒလိဒ္ဒေ၊ ဆင်းရဲသော။ အပ္ပန္နပါနဘောဇနေ၊ နည်းပါးသော ထမင်းအဖျော်ဘောဇဉ်ရှိသော။ [အပ္ပ၊ နည်းပါးသော + အန္န၊ ထမင်း+ ပါန၊ အဖျော်။] ကသိရဝုတ္တိကေ၊ ဆင်းရဲသဖြင့် အသက်မွေးရခြင်း ရှိသော။ စဏ္ဍာလကုလေဝါ၊ ဒွန်းစဏ္ဍား သူတောင်းစားမျိုး၌သော်လည်းကောင်း။ ဝစနကုလေဝါ၊ နှီးလုပ်သ‌မား အမျိုး၌သော်လည်းကောင်း။ (ဝါးကြိမ်စသော နှီးတို့ဖြင့် ဖျာ, စကော, တောင်းစသည် ရက်လုပ်သော အမျိုး၌သော်လည်းကောင်း)။ နေသာဒကုလေဝါ၊ မုဆိုး တံငါ အမျိုး၌သော်လည်းကောင်း။ ရထကာရကုလေဝါ၊ ရထားသားရေ အလုပ်သမားမျိုး ၌သော်လည်းကောင်း။ [ရသေသု စမ္မေန နဟနံ ကရောတီတိ ရထကာရော၊ ရထားလှည်းတို့၌ သားရေဖြင့် ဖွဲ့ပတ်ကွပ်မှုကို ပြုသောသူ၊ သားရေ အလုပ်သမား၊ ဖိနပ်ချုပ်သမား။] ပုက္ကုသကုလေဝါ၊ ပန်းမှိုက်သွန် မစင်ကျုံးသမား အမျိုး၌သော်လည်းကောင်း။ (ပစ္စာဇာတော၊ သည်။ ဟောတိ၊ ၏)။
စ၊ ဤသာမကသေး။ သော၊ ထို ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ဒုဗ္ဗဏ္ဏော၊ မတင့်တယ်သော အဆင်းရှိသည်။ ဝါ၊ အရုပ်ဆိုးသည်။ ဒုဒ္ဒသိကော၊ (မွေးမိခင်ကိုယ်တိုင်ပင်) ဆိုးဝါးစွာ မြင်ရခြင်းရှိသည်။ ဩကောဋိမကော၊ ပုက္ခသည်။ ဗဝှာဗာဓေါ၊ များသော အနာရောဂါရှိသည်။ ကာဏော ဝါ၊ မျက်စိကန်းသည်လည်းကောင်း။ ကုဏိဝါ၊ လက်ကောက်ကွေးခြင်း ရှိသည်လည်းကောင်း။ ခဉ္ဇောဝါ၊ ခြေခွင်သည်လည်းကောင်း။ ပက္ခဟတောဝါ၊ သေနေသော အောက်ပိုင်းကိုယ် ရှိသည်လည်းကောင်း။ ဟောတိ၊ ၏။ [ဟတ၊ နှိပ်စက်ဖျက်ဆီးအပ်သော (သေနေသော) + ပက္ခ၊ ကိုယ်တပိုင်း (ရှိသူ)+ ပိဋ္ဌသမ္ပိ၊ ထိုင်ခုံကုလားထိုင်ဖြင့် တွန်းဆွဲသွားရသူ။ ငဆွံ။] အန္နဿ၊ ခဲဖွယ်စားဖွယ်ကိုလည်းကောင်း။ ပါနဿ၊ သောက်ဖွယ်အဖျော်ကိုလည်းကောင်း။ မာလာ, ဂန္ဓ, ဝိလေပနဿ၊ ပန်း, နံ့သာ, နံ့သာပျောင်းကို လည်းကောင်း။ သေယျာ+ အာဝသထ+ပဒိပေယျာသ၊ အိပ်ရာခင်း+ နေရာအိမ်+ မီးထွန်းစရာ မီးစာ, မီးခွက်, ဆီကိုလည်းကောင်း။ [ပဒိပေ၊ မီးထွန်းခြင်းကိစ္စ၌။ ဧတ္တံ နေတဗ္ဗံ၊ ဆောင်ယူထိုက်သော မီးဇာ, မီးခွက် သိသည်။ ပဒိပေယျံ၊ မည်၏။ ပဒိပနှင့် ယျေကို သမာသ်တွဲထားသည်၊ ယျေ၌ ဣဓာတ်ဏျ ပစ္စည်း။] လာဘိ၊ ရခြင်းသည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်။
သော၊ ထိုသူသည်။ (ထိုဒွန်းဒဏ္ဍားစသော နိမ့်ကျသော အမျိုး၌ ဖြစ်သောသူသည်)။ သုဏာတိ၊ ကြားရ၏။ (ကိန္တိ၊ အဘယ်သို့။ သုဏာတိ၊ ကြားရသနည်းဟူမူ)။
ဣတ္ထန္နာမော၊ ဤအမည်ရှိသော။ ခတ္တိယော၊ မင်းကို။ ခတ္တိယေဟိ၊ မင်းတို့သည်။ ခတ္တိယာဘိသေကေန၊ မင်းတို့၏ အဘိသိက်ရေစင်ဖြင့်။ အလိသိတ္တော ကိရ၊ သွန်းဖျန်းအပ်ပြီးတဲ့။ ဝါ၊ အဘိသိတ်သွန်း၍ မင်းမြှောက်အပ်ပြီတဲ့။ ဣတိ၊ ဤသို့။ (သုဏာတိ၊ ကြားရ၏)။
တဿ၊ ထိုသူမှာ။ (ထိုနိမ့်ကျသော အမျိုး၌ဖြစ်သော သူမှာ) ။ ဧဝံ၊ ဤသို့ ကြံစည် စိတ်ကူးခြင်းသည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်။ (ကိန္တိ၊ အဘယ်သို့ ကြံစည်စိတ်ကူးခြင်းသည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်နသည်းဟူမူ)။
ကုဒါနာမ၊ အဘယ်မည်သောအခါ၌။ [အဿု အနက်မရှိ။] မမ္ပိ၊ ငါ့ကိုလည်း။ ခတ္တိယာ၊ မင်းတို့သည်။ ခတ္တိယာဘိသေကေန၊ ဖြင့်။ အဘိသိဉ္စိဿန္တီ၊ သွန်းဖျန်းကြကုန်လတ္တံ့နည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့ ကြံစည်စိတ်ကူးခြင်းသည်။ (န ဟောတိ၊ မဖြစ်)။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤနိမ့်ကျသော အမျိုး၌ ဖြစ်သော သူကို။ နိရာသော၊ မျှော်လင့်တောင့်တခြင်း မရှိသော။ ပုဂ္ဂလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍။ ဝုစ္စတိ၊ ဆိုအပ်၏။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အာသံသော၊ သော။ ပုဂ္ဂလော၊ ဟူသည်။ ကတမော စ၊ နည်း။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ဤလောက၌။ ခတ္ထိယဿ၊ သော။ ဗုဒ္ဓါဝသိတ္တဿ၊ သော။ ရညော၊ ၏။ ဇေဋ္ဌော၊ အကြီးဆုံးဖြစ်သော။ ပုတ္တော၊ သားသည်။ အာဘိသေကော၊ အဘိသိက်သွန်းထိုက်သည်။ အနဘိသိတ္တော၊ အဘိသိက် မသွန်းရသေးသည်။ အစလပ္ပတ္တော၊ မလှုပ်မယိုင် ခိုင်မြဲသူအဖြစ်သို့ ရောက်သည်။ (၁၆ နှစ်အရွယ်ရှိ၍ တိုင်းပြည်ကို စီမံအုပ်ချုပ်နိုင်စွမ်းရှိသဖြင့် မလှုပ်မယိုင်ခိုင်မြဲသူအဖြစ်သို့ ရောက်သည်)။ ဟောတိ၊ ၏။
သော၊ ထိုဘုရင့်သားကြီးသည်။ ။ပ။၊
တဿ၊ ထိုဘုရင့်သားကြီးမှာ။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤဘုရင့်သားကြီးကို။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ၌။ ခတ္တိယော၊ သော။ မုဒ္ဓါဝသိတ္တော၊ သော။ ရာဇာ၊ မင်းသည်။ ဟောတိ၊ ၏။
သော၊ ထို အဘိသိက်သွန်းအပ်ပြီးသော မင်းသည်။ ။ပ။၊
တဿ၊ ထိုအဘိသိက်သွန်းအပ်ပြီးသော မင်းမှာ။ ။ပ။၊
တံ၊ ထိုသို့ကြံစည်စိတ်ကူးမှု မဖြစ်ခြင်းသည်။ ကိဿဟေတု၊ အဘယ်အကြောင်းကြောင့် နည်းဟူမူ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဟိ (ယသ္မာ)၊ အကြင့်ကြောင့်။ ပုဗ္ဗေ၊ ရှေး၌။ အနဘိသိတ္တဿ၊ အဘိသိက် မသွန်းရသေးသော။ အဿ၊ ထိုမင်း၏။ ယာ အဘိသေကာသာ၊ အကြင်အဘိသိက် သွန်းခြင်း၌ လိုလားတောင့်တခြင်းသည်။ (အတ္ထိ၊ ရှိ၏)။ သာ အဘိသေကာသာ၊ ထိုအဘိသိတ်သွန်းခြင်း၌ လိုလားတောင့်တခြင်းသည်။ ပဋိပ္ပဿဒ္ဓါ၊ ငြိမ်းပျောက်လေပြီ။ (ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်တည်း)။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤဘုရင်မင်းကို။ (အဘိသတ် သွန်းခံရပြီးဖြစ်၍ အဘိသိက်သွန်းလိုသော ဆန္ဒ ငြိမ်းပျောက်ပြီးသော ဤဘုရင်မင်းကို)။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဧဝမေဝံ၊ ဤအတူပင်။ ဘိက္ခူသု၊ ရဟန်းတို့၌။ တယော၊ ကုန်သော။ ပုဂ္ဂလာ ။ပ။၊
ပုဂ္ဂလော၊ သည်။ ဒုဿီလော၊ သီလမရှိသည်။ဒုဿီလော ပါပဓမ္မော။ ။ နတ္ထိ သီလံ ယဿာတိ ဒုဿီလော။ ဒုသဒ္ဒါ အဘာဝအနက်ဟောတည်း။ ဤသုတ်ဋီကာနှင့် ပုဂ္ဂလပညတ် အဋ္ဌကထာ (၅၇) တို့၏ နောက်ထပ် အဖွင့်အနက်များမှာ-
ဒုဿီလော- သီလမရှိသည်၊ ပါပဓမ္မော- ယုတ်မာသော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ တရားရှိသည်၊ (တနည်း) ဒုဿီဗလာ- ကာယဝါစာ သံဝရဟူသော သီလမရှိသည်၊ ပါပဓမ္မော- မနောသံဝရ, သတိသံဝရစသည် ပျက်စီးခြင်းဟူသော ယုတ်မာသော သဘောရှိသည်။
(တနည်း) ဒုဿိလော- စင်ကြယ်သော ပယောဂဟူသော သီလမရှိသည်၊ ပါပဓမ္မော- ယုတ်ညံ့သော အတွင်းခံ အာသယသဘောရှိသည် (တနည်း) ဒုဿီလော- ကုသိုလ်သီလ မရှီသည်၊ ပါပဓမ္မော- ယုတ်ညံ့သော အကုသိုလ်သီလ ရှိသည်။
ပါပဓမ္မော၊ ယုတ်မာသော သဘောရှိသည်။ အသုစိ၊ မစင်ကြယ်သော ကာယကံ စသည်ရှိသည်။ သင်္ကဿရသမာစာရော၊ သို့လော သို့လော တွေးတောခြင်းဖြင့် အောက်မေ့မှတ်ထင်ထိုက်သော အကျင့်ရှိသည်။သင်္ကဿရသမာစာရော။ ။ သရီတဗ္ဗောတိ သရော( အောက်မေ့မှတ်ထင်ထိုက်သော) သရော သမာစာရော( အကျင့်သည်) ယဿာတိ သရ သမာစာရော(လောက်မေ့ မှတ်ထင်ထိုက်သော အကျင့်ရှိသူ)။ သင်္ကာယ (သို့လော သို့လော တွေးတောခြင်းဖြင့်) သရသမာစာရော သင်္ကဿရသမာစာရော- "ဟောဒီ မလျော်တဲ့ အလုပ်ဟာ အဲဒီကိုယ္တော်လုပ်တာ ဖြစ်မှာဘဲ" ဟု သူတပါးကို တွေးတော ထင်မြင်စရာ အကျင့်ဆိုးရှိသူ။ (တနည်း) အခြားသော ရဟန်းတို့ စုဝေးတိုင်ပင်နေသည်ကို မြင်တိုင်း "ဒီကိုယ်တော်တွေဟာ ငါလုပ်တဲ့ကိစ္စကို သိလို့, ငါ့အကြောင်း၊ ပြောနေကြတာ ဖြစ်မှာဘဲ" ဟု မိမိကိုယ်တိုင် တွေးတော ပူပင်စရာ အကျင့်ဆိုးရှိသူ။
(တနည်း)သရပုဒ်၌ အပစ္စည်းကို ကတ္တာဟောကြံ၍ "သမာစာရံ (သူတပါးတို့ စုဝေးပြောဆို ပြုလုပ်မှုကို) သရတိ အာသင်္ကတိ ဝိဓာဝတိတိ သမာစာရဿရော" ဟု ဆိုလိုလျက် သမာစာရပုဒ်ကို နောက်ထား၍ "သရ သမာစာရော" ဟု ပုဒ်ပြီး။ ထို့နောက် "သင်္ကာယ (သင်္ကာမကင်း စိုးရွံခြင်းဖြင့်) သရသမာစာရော သင်္ကဿရသမာစာရော" ဟု သမာသ်တွဲ။ "သင်္ကဿရသ မာစာရော၊ သူတပါးတို့ စုဝေးပြောဆို ပြုလုပ်မှုကို သင်္ကာမကင်း စိုးရွံ့ခြင်းဖြင့် သို့လော သို့လော တွေးတောထင်မှတ်, အကဲခတ်နေသူသည်" ဟု အနက်ဆို။
ပဋိစ္ဆန်နကမ္မန္တော၊ ဖုံးကွယ်ထားအပ်သော မကောင်းမှုရှိသည်။ အဿမဏော၊ ရဟန်းမဟုတ်ပါဘဲလျက်။ သမဏပဋိညော၊ ရဟန်းဟု ဝန်ခံခြင်းရှိသည်။ အဗြဟ္မစာရီ၊ မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်လေ့ရှိသူ မဟုတ်ပါဘဲလျက်။ ဗြဟ္မစာရီပဋိညော၊ မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်လေ့ရှိသူဟု ဝန်ခံခြင်း ရှိသည်။ အန္တောပူတိ၊ အတွင်း၌ ညစ်ပုပ်သော မကောင်းမှုရှိသည်။ ဝါ၊ ဂုဏ်အနှစ်ကင်းယုတ်, အတွင်း၌ ပုပ်သည်။ အဝဿုတော၊ ရာဂစသည်တို့ဖြင့် ရွဲရွဲစိုသည်။ ကသမ္ဗုမာတော၊ ဖြစ်ပွားနေသော ရာဂစသော အမှိုက်ရှိသည်။ [ကသမ္မု၊ အမှိုက်] ဝါ၊ စိုစွတ်သော အမှိုက်ပုဒ်ရေကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။
သော၊ ထို ဒုဿီလ ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ သုဏာတိ၊ ကြား၏။ (ကိန္တိ၊ သို့။ သုဏာတိ၊ ပူ)။
ဣတ္ထန္နာမော၊ သော။ ဘိက္ခု၊ သည်။ ။ပ။၊ ဝိဟရတိ ကိရ၊ နေသကဲ့။ ဣတိ၊ သို့။ (သုဏာတိ၊ ၏)။
တဿ၊ ထိုဒုဿီလပုဂ္ဂိုလ်မှာ။ ။ပ။၊
အဟမ္ပိ၊ ငါလဲပဲ။ ။ပ။၊ ဝိဟရိဿာမိ၊ နေရအံ့နည်း။ ဣတိ၊ သည်။ (န ဟောတိ)၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤ ဒုဿီလပုဂ္ဂိုလ်ကို။ ။ပ။၊
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဣဓ၊ ဤသာသနာတော်၌။ ဘိက္ခု၊ သည်။ သီလဝါ၊ သီလရှိသည်။ ကလျာဏဓမ္မော၊ ကောင်းသော သဘောရှိသည်။ ဟောတိ၊ ၏။
သော၊ ထို သီလရှိသော ရဟန်းသည်။ ။ပ။၊
တဿ၊ ထိုသီလရှိသော ရဟန်းမှာ။ ။ပ။၊
အယံ၊ ဤသီလရှီသော ရဟန်းကို။ ။ပ။၊
ဘိက္ခု၊ သည်။ အရဟံ၊ ကိလေသာတို့မှ ဝေးကွာသည်။ ခီဏာသဝေါ၊ ကုန်ခန်းပြီးသော အာသဝရှိသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ဟောတိ၊ ၏။
သော၊ ထို ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ။ပ။၊
တံ၊ ထိုသို့ ကြံစည်စိတ်ကူးမှု မဖြစ်ပေါ်ခြင်းသည်။ ကိဿ ဟေတု၊ မူ။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ ဟိ (ယသ္မာ)၊ အကြင့်ကြောင့်။ ပုဗ္ဗေ၊ ၌။ အဝိမုတ္တဿ၊ ကိလေသာတို့မှ မလွတ်မြောက်သေးသော ။ အဿ၊ ထို ရဟန်း၏။ ယာ ဝိမုတ္တာသာ၊ အကြင်ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်မှု၌ လိုလားတောင့်တခြင်းသည်။ (အတ္ထိ) သာ(ဝိမုတ္တာသာ)၊ ထိုကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်မှု၌ လိုလားတောင့်တခြင်းသည်။ ပဋိပ္ပဿဒ္ဓါ၊ ငြိမ်းပျောက်လေပြီ။ (ဣတိ၊ ထို့ကြောင့်ပေတည်း)။
ဘိက္ခဝေ၊ တို့။ အယံ၊ ဤရဟန္တာ ပုဂ္ဂိုလ်ကို။ ။ပ။၊