။ပ။၊
ပရိက္ခယာ၊ ကြောင့်။
သတ္တက္ခတ္တုပရမော၊ သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဝါ၊ ခုနစ်ကြိမ်သာ အလွန်ဆုံး ဘဝအသစ် ဖြစ်ရခြင်းရှိသော သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဟောတိ၊ ၏။
သတ္တက္ခတ္တုပရမံ၊ ခုနစ်ကြိမ် ဟူသော အလွန်ဆုံးသော ဘဝပတ်လုံးသာလျှင်။
ဝါ၊ အလွန်ဆုံး ဘဝခုနစ်ကြိမ်သာလျှင်။
[ပါဠိရှိသည့်အတိုင်းသာ အနက်ပေးခြင်းတည်း။
ပုဂ္ဂလပညတ် ပါဠိတော် (၁၁၈) ၌" သတ္တက္ခတ္တုံ ဒေဝေ စ မနုဿေ စ " ဟု ရှိ၏။ ၎င်းအဋ္ဌကထာ၌လည်း ကတ္တက္ခတ္တုန္တိ သတ္တဝါရေ ဟု ဖွင့်၏။]
ဒေဝေစ၊ နတ်ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။
မနုဿေစ၊ လူ့ဘဝတို့သို့လည်းကောင်း။
သန္ဓာဝိတွာ၊ (ပဋိသန္ဓေနေခြင်းဖြင့်) ထပ်ကာ ထပ်ကာ ပြေးသွားပြီး၍။
သံသရိတွာ၊ (ပဋိသန္ဓေနေခြင်းအားဖြင့်) ထပ်ကာ ထပ်ကာ ကျင်လည်ပြီး၍။
။ပ။၊
သော၊ ထိုရဟန်းသည်။
။ပ။ ကောလံကောလော၊ လောကံကောလ သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဝါ၊ မြင့်မြတ်သော ဘဝတခုမှ မြင့်မြတ်သာ ဘဝတခုသို့ ပြောင်းသွားတတ်သော သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဝါ၊ မြင့်မြတ်သော မျိုးတခုမှ မြင့်မြတ်သော အမျိုးတခုသို့ ပြောင်းသွားတတ်သော သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဟောတိ၊ ၏။
ဒွေ၊ နှစ်ခုကုန်သော။
ကုလာနိဝါ၊ ဘဝတို့သို့ သော်လည်းကောင်း။
ဝါ၊ မြင့်မြတ်သော အမျိုတို့သို့သော်လည်းကောင်း။
တီဏိ၊ သုံခုကုန်သော။
ကုလာနိဝါ၊ လည်းကောင်း။
[ဤ၌ ဝါ သဒ္ဒါ ဝိကပ်အနက်ဟောတည်း၊
စတ္တာရိ၊ လေးခုကုန်သော။
ကုလာနိဝါ၊ လည်းကောင်း။
ပဉ္စ၊ ငါးခုကုန်သော။
ကုလာနိ ဝါ၊ လည်းကောင်း။
ဆ၊ ခြောက်ခုကုန်သော။
ကုလာနိဝါ၊ လည်းကောင်း" ဟု ထည့်ဆိုနိုင်၏။ ၆ ဘဝသည် ကောလံကောလ သောတာပန် ၏ အလွန်ဆုံး သတ်မှတ်ချက်တည်း။]
သန္ဓာဝိတွာ ။ပ။ တာပန်၊ ။
သော၊ ထိုရဟန်းသည်။
။ပ။ ပရိက္ခယာ၊ ကြောင့်။
ဧကဗီဇီ၊ ဧကဗိဇီသောတာပန်သည်။
ဝါ၊ တဘဝအတွက်သာ ခန္ဓာမျိုးစေ့ရှိသော သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
(တဘဝအတွက်သာ ပဋိသန္ဓေဝိညာဏ်ဟူသော ခန္ဓာမျိုးစေ့ရှိသော သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်သည်)။
ဟောတိ၊ ၏။
ဧကံယေဝ၊ တခုသာဖြစ်သော။
မာနုသကံ၊ လူ၌ဖြစ်သော။
ဘဝံ၊ ဘဝကို။
နိဗ္ဗတ္တေတွာ၊ ဖြစ်စေပြီး၍။
။ပ။၊
ပရိက္ခယာ၊ ကြောင့်။
ဥဒ္ဓံ သောတာ၊ အထက် သုဒ္ဓါဝါသဘုံသို့ပို့ဆောင် တတ်သော တဏှာအယှဉ်, ဝဋ်ဒုက္ခအယဉ်ရှိသော။
ဝါ၊ အထက်သုဒ္ဓါ ဝါသဘုံသို့သွားရောက်၍ ရအပ်လတ္တံ့သော အရဟတ္တမဂ် အယဉ်ရှိသော။
သကနိဋ္ဌဂါမိ၊ အကနိဋ္ဌဘုံသို့ ပဋိသန္ဓေတည်နေ သွားရောက်တတ်သော အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ဥဒ္ဓံသောတ အကနိဋ္ဌဂါမီ စသည်။ ။ ဥဒ္ဓံ- (မိမိဖြစ်ရာ သဒ္ဓါဝါသဘုံမှ) အထက်သုဒ္ဓါဝါသဘုံ၌၊ ဝါ- ထိုအထက် သုဒ္ဓါဝါသဘုံသို့ ပို့ဆောင်တတ်သော၊ ဝါ- ထိုအထက် သုဒ္ဓါဝါသဘုံသို့ သွားရောက်၍ ရအပ်လတ္တံ့သော+သောတ- အယဉ် (ရှိသော)။ သသင်္ခါရေန- (ဝိပဿနာဉာဏ်ရင့်သန်အောင် ခက်ခဲလွန်ကဲစွာ) အားထုတ်ခြင်းနှင့်တကွ၊ ဝါ- ခက်ခဲလွန်ကဲစွာ အာထုတ်ရခြင်းရှိသော ဝိပဿနာ အကျင့်ဖြင့်၊ ပရိနိဗ္ဗာယိ- ကိလေသာ ခပ်သိမ်းချုပ်ငြိမ်းခြင်းဖြင့် ချုပ်ငြိမ်းလတ္တံ့ဖြစ်သော အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်။
ဥပဟစ္စ (အတိက္ကမိတွာ)- သက်တမ်းထက်ဝက်ကို ကျော်လွန်ပြီးမှ၊ (တနည်း) ဥပဟစ္စ (ဥပဂန္တွာ)- သေခါနီး ရောက်တော့မှ၊ ပရိနိဗ္ဗာယီ၀ - ဂ္ဂိုလ်၊ အန္တရာ- (သက်တမ်းထက်ဝက်ကို မကျော်လွန်သေးမီ) အကြား၌၊ ပရိနိဗ္ဗာယီ- ဂ္ဂိုလ်။ (ဟောတိ၊ ၏)။
ဥပဟစ္စ (အတိက္ကမိတွာ)- သက်တမ်းထက်ဝက်ကို ကျော်လွန်ပြီးမှ၊ (တနည်း) ဥပဟစ္စ (ဥပဂန္တွာ)- သေခါနီး ရောက်တော့မှ၊ ပရိနိဗ္ဗာယီ၀ - ဂ္ဂိုလ်၊ အန္တရာ- (သက်တမ်းထက်ဝက်ကို မကျော်လွန်သေးမီ) အကြား၌၊ ပရိနိဗ္ဗာယီ- ဂ္ဂိုလ်။ (ဟောတိ၊ ၏)။
သော၊ ထိုရဟန်းသည်။
။ပ။ သသင်္ခါရ ပရိနိဗ္ဗာယီ၊ ဝိပဿနာအကျင့်ကို ခက်ခဲလွန်ကဲစွာ အားထုတ်ရခြင်းနှင့်တကွအားဖြင့် ကိလေသာခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းမည်ဖြစ်သော အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဟောတိ၊ ၏။
။ပ။၊
အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ၊ ဝိပဿနာအကျင့်ကို ခက်ခဲလွန်ကဲစွာ အားထုတ်ရခြင်းမရှိဘဲ ကိလေသာခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းမည်ဖြစ်သော အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဟောတိ၊ ၏။
။ပ။၊
ဥပဟစ္စ ပရိနိဗ္ဗာယီ၊ သက်တမ်း ထက်ဝက်ကို ကျော်လွန်ပြီး၍ ကိလေသာခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းမည်ဖြစ်သော အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဝါ၊ သေခါနီးသို့ ရောက်၍ ကိလေသာခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းမည်ဖြစ်သော အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
ဟောတိ၊ ၏။
။ပ။၊
အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ၊ သက်တမ်းထက်ဝက်ကို မကျော်လွန်မီ အကြား၌ ကိလေသာခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းမည်ဖြစ်သော အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။
အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယိ။ ။ (၁) သုဒ္ဓါဝါသဘုံသို့ ရောက်ပြီးကာစ၌ လည်းကောင်း၊ (၂) ရောက်ပြီးနောက်ထိုဘုံ၏ သက်တမ်းထက်ဝက်သို့ မရောက်သေးမီ၌ လည်းကောင်း (၃) သက်တမ်းထက်ဝက်ရောက်ဆဲ အချိန်၌ လည်းကောင်း၊ ကိလေသာချုပ်ပြီး၍ ရဟန္တာဖြစ်မည့် အနာဂါမ် ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ သုံးယောက်ဖြစ်၏။ သတ္တကနိပါတ်စာပိုဒ် (၁၆) အနိစ္စာနုပဿီသုတ်လည်းကြည့်။
ဟောတိ၊ ၏။