Issues
Select Version
Pāthikavaggaṭṭhakathā
Pāthikavaggaṭṭhakathā

Aggaññapaññattikathāvaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Aggaññapaññattikathāvaṇṇanā

36. Iti ‘‘ bhagavā ettakena kathāmaggena pāṭihāriyaṃ na karotī ’’ ti padassa anusandhiṃ dassetvā idāni ‘‘ na aggaññaṃ paññāpetī ’’ ti imassa anusandhiṃ dassento aggaññañcāhan ti desanaṃV3.13 ārabhi .
Tattha aggaññañcāhan ti ahaṃ , bhaggava , aggaññañca pajānāmi lokuppatticariyavaṃsañca .
Tañca pajānāmīti na kevalaṃ aggaññameva , tañca aggaññaṃ pajānāmi .
Tato ca uttaritaraṃ sīlasamādhito paṭṭhāya yāva sabbaññutaññāṇā pajānāmi .
Tañca pajānaṃ na parāmasāmīti tañca pajānantopi ahaṃ idaṃ nāma pajānāmīti taṇhādiṭṭhimānavasena na parāmasāmi .
Natthi tathāgatassa parāmāsoti dīpeti .
PaccattaññevaP3.830 nibbuti viditāti attanāyeva attani kilesanibbānaṃ viditaṃ .
Yadabhijānaṃ tathāgatoti yaṃ kilesanibbānaṃ jānanto tathāgato .
No anayaṃ āpajjatīti aviditanibbānā titthiyā viya anayaṃ dukkhaṃ byasanaṃ nāpajjati .
37. Idāni yaṃ taṃ titthiyā aggaññaṃ paññapenti , taṃ dassento santi bhaggavātiādimāha .
Tattha issarakuttaṃ brahmakuttan ti issarakataṃ brahmakataṃ , issaranimmitaṃ brahmanimmitanti attho .
Brahmā eva hi ettha ādhipaccabhāvena issaroti veditabbo .
Ācariyakan ti ācariyabhāvaṃ ācariyavādaṃ .
Tattha ācariyavādo aggaññaṃ .
Aggaññaṃ pana ettha desitanti katvā so aggaññaṃ tveva vutto .
Kathaṃ vihitakan ti kena vihitaṃ kinti vihitaṃ .
Sesaṃ brahmajāle vitthāritanayeneva veditabbaṃ .
41. Khiḍḍāpadosikan ti khiḍḍāpadosikamūlaṃ .
47. AsatātiM3.15 avijjamānena , asaṃvijjamānaṭṭhenāti attho .
Tucchāti tucchena antosāravirahitena .
Musāti musāvādena .
Abhūtenāti bhūtatthavirahitena .
Abbhācikkhantīti abhiācikkhanti .
Viparītoti viparītasañño viparītacitto .
Bhikkhavo cāti na kevalaṃ samaṇo gotamoyeva , ye ca assa anusiṭṭhiṃ karonti , te bhikkhū ca viparītā .
Atha yaṃ sandhāya viparītoti vadanti , taṃ dassetuṃ samaṇo gotamotiādi vuttaṃ .
Subhaṃ vimokkhan ti vaṇṇakasiṇaṃ .
Asubhantvevāti subhañca asubhañca sabbaṃ asubhanti evaṃ pajānāti .
Subhantveva tasmiṃ samayeti subhanti eva ca tasmiṃ samaye pajānāti , na asubhaṃ .
Bhikkhavo cāti ye te evaṃ vadanti , tesaṃ bhikkhavo ca antevāsikasamaṇā viparītā .
Pahotīti samattho paṭibalo .
48. Dukkaraṃ khoti ayaṃ paribbājako yadidaṃ ‘‘ evaṃpasanno ahaṃ , bhante ’’ tiādimāha , taṃ sāṭheyyena kohaññena āha .
Evaṃ kirassa ahosi –
‘‘ samaṇo gotamo mayhaṃ ettakaṃP3.831 dhammakathaṃV3.14 kathesi , tamahaṃ sutvāpi pabbajituṃ na sakkomi , mayā etassa sāsanaṃ paṭipannasadisena bhavituṃ vaṭṭatī ’’ ti .
Tato so sāṭheyyena kohaññena evamāha .
Tenassa bhagavā mammaṃ ghaṭṭento viya ‘‘ dukkaraṃ kho etaṃ , bhaggava tayā aññadiṭṭhikenā ’’ tiādimāha .
Taṃ poṭṭhapādasutte vuttatthameva .
Sādhukamanurakkhāti suṭṭhu anurakkha .
Iti bhagavā pasādamattānurakkhaṇe paribbājakaṃ niyojesi .
Sopi evaṃ mahantaṃ suttantaṃ sutvāpi nāsakkhi kilesakkhayaṃ kātuṃ .
Desanā panassa āyatiṃ vāsanāya paccayo ahosi .
Sesaṃ sabbattha uttānatthamevāti .
Sumaṅgalavilāsiniyā dīghanikāyaṭṭhakathāya
Pāthikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .