Parisuddhatacappattādikathāvaṇṇanā
70. Aggaṃ
M3.24P3.840 pāpetūti desanāvasena aggaṃ pāpetvā desetu , sāraṃ pāpetvā desetūti dasabalaṃ yācati .Cātuyāmasaṃvarasaṃvutoti catubbidhena saṃvarena pihito .
Na pāṇaṃ atipātetīti pāṇaṃ na hanati .
Na bhāvitamāsīsatīti bhāvitaṃ nāma tesaṃ saññāya pañca kāmaguṇā , te na āsīsati na sevatīti attho .
Aduṃ cassa hotīti etañcassa idāni vuccamānaṃ ‘‘ so abhiharatī ’’ tiādilakkhaṇaṃ .
Tapassitāyāti tapassibhāvena hoti .
Tattha so abhiharatīti so taṃ sīlaṃ abhiharati , uparūpari vaḍḍheti .
Sīlaṃ me paripuṇṇaṃ , tapo āraddho , alamettāvatāti na vīriyaṃ vissajjeti .
No hīnāyāvattatīti hīnāya gihibhāvatthāya na āvattati .
Sīlato uttari visesādhigamatthāya vīriyaṃ karotiyeva , evaṃ karonto so vivittaṃ senāsanaṃ bhajati .
‘‘ Araññan ’’ tiādīni sāmaññaphale ( dī . ni . aṭṭha .1.216) vitthāritāneva .
‘‘ Mettāsahagatenā ’’ tiādīni visuddhimagge vaṇṇitāni .
Tacappattāti papaṭikato abbhantaraṃ tacaṃ pattā .
Phegguppattāti tacato abbhantaraṃ phegguṃ pattā , pheggusadisā hotīti attho .
74.‘‘ Ettāvatā , kho nigrodha , tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā cā ’’ ti idaṃ bhagavā titthiyānaṃ vasenāha .
Titthiyānañhi lābhasakkāro rukkhassa sākhāpalāsasadiso .
Pañcasīlamattakaṃ papaṭikasadisaṃ .
Aṭṭhasamāpattimattaṃ tacasadisaṃ .
Pubbenivāsañāṇāvasānā abhiññā pheggusadisā .
Dibbacakkhuṃ panete arahattanti gahetvā vicaranti .
Tena nesaṃ taṃ rukkhassa sārasadisaṃ .
Sāsane pana lābhasakkāro sākhāpalāsasadiso .
Sīlasampadā papaṭikasadisā .
Jhānasamāpattiyo tacasadisā .
Lokiyābhiññā pheggusadisā .
Maggaphalaṃ sāro .
Iti bhagavatā attano sāsanaṃ onatavinataphalabhārabharitarukkhūpamāya upamitaṃ .
So desanākusalatāya tato tacasārasampattito mama sāsanaṃ uttaritarañceva paṇītatarañca , taṃ tuvaṃ kadā jānissasīti
P3.841 attanodesanāya visesabhāvaṃ dassetuṃ ‘‘ iti kho nigrodhā ’’ ti desanaṃ ārabhiM3.25 .Te paribbājakāti te tassa parivārā tiṃsasatasaṅkhyā paribbājakā .
Ettha mayaṃ anassāmāti ettha acelakapāḷiādīsu , idaṃ vuttaṃ hoti ‘‘ amhākaṃ acelakapāḷimattampi natthi
V3.23 , kuto parisuddhapāḷi .Amhākaṃ parisuddhapāḷimattampi natthi , kuto cātuyāmasaṃvarādīni .
Cātuyāmasaṃvaropi natthi , kuto araññavāsādīni .
Araññavāsopi natthi , kuto nīvaraṇappahānādīni .
Nīvaraṇappahānampi natthi , kuto brahmavihārādīni .
Brahmavihāramattampi natthi , kuto pubbenivāsādīni .
Pubbenivāsañāṇamattampi natthi , kuto amhākaṃ dibbacakkhu .
Ettha mayaṃ saācariyakā naṭṭhā ’’ ti .
Ito bhiyyo uttaritaran ti ito dibbacakkhuñāṇādhigamato bhiyyo aññaṃ uttaritaraṃ visesādhigamaṃ mayaṃ sutivasenāpi na jānāmāti vadanti .