Kālaṅkatapuriso
49.‘‘ Atha kho , bhikkhave , bandhumassa rañño etadahosi –
‘ mā heva kho vipassī kumāro na rajjaṃ kāresi , mā heva vipassī kumāro agārasmā anagāriyaṃ pabbaji , mā heva nemittānaṃ brāhmaṇānaṃ saccaṃ assa vacanan ’ ti .
Atha kho , bhikkhave , bandhumā rājā vipassissa kumārassa bhiyyosomattāya pañca kāmaguṇāni upaṭṭhāpesi –
‘ yathā vipassī
T2.29 kumāro rajjaṃ kareyya , yathā vipassī kumāro na agārasmā anagāriyaṃ pabbajeyya , yathā nemittānaṃ brāhmaṇānaṃ micchā assa vacanan ’ ti .‘‘ Tatra sudaṃ , bhikkhave , vipassī kumāro pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāreti .
Atha kho , bhikkhave , vipassī kumāro bahūnaṃ vassānaṃ … pe …
50.‘‘ Addasā
M2.22 kho , bhikkhave , vipassī kumāro uyyānabhūmiṃ niyyanto mahājanakāyaṃ sannipatitaṃV2.20 nānārattānañca dussānaṃ vilātaṃ kayiramānaṃ .Disvā sārathiṃ āmantesi –
‘ kiṃ nu kho , so , samma sārathi , mahājanakāyo sannipatito nānārattānañca dussānaṃ vilātaṃ kayiratī ’ ti ?
‘ Eso
P2.26 kho , deva , kālaṅkato nāmā ’ ti .‘ Tena hi , samma sārathi , yena so kālaṅkato tena rathaṃ pesehī ’ ti .
‘ Evaṃ , devā ’ ti kho , bhikkhave , sārathi vipassissa kumārassa paṭissutvā yena so kālaṅkato tena rathaṃ pesesi .
Addasā kho , bhikkhave , vipassī kumāro petaṃ kālaṅkataṃ , disvā sārathiṃ āmantesi –
‘ kiṃ panāyaṃ , samma sārathi , kālaṅkato nāmā ’ ti ?
‘ Eso kho , deva , kālaṅkato nāma .
Na dāni taṃ dakkhanti mātā vā pitā vā aññe vā ñātisālohitā , sopi na dakkhissati mātaraṃ vā pitaraṃ vā aññe vā ñātisālohite ’ ti .
‘ Kiṃ pana , samma sārathi , ahampi maraṇadhammo maraṇaṃ anatīto ;
mampi na dakkhanti devo vā devī vā aññe vā ñātisālohitā ;
ahampi na dakkhissāmi devaṃ vā deviṃ vā aññe vā ñātisālohite ’ ti ?
‘ Tvañca , deva , mayañcamha sabbe maraṇadhammā maraṇaṃ anatītā ;
tampi na dakkhanti devo vā devī vā aññe
T2.30 vā ñātisālohitā ;tvampi na dakkhissasi devaṃ vā deviṃ vā aññe vā ñātisālohite ’ ti .
‘ Tena hi , samma sārathi , alaṃ dānajja uyyānabhūmiyā , itova antepuraṃ paccaniyyāhī ’ ti .
‘ Evaṃ , devā ’ ti kho , bhikkhave , sārathi vipassissa kumārassa paṭissutvā tatova antepuraṃ paccaniyyāsi .
Tatra sudaṃ , bhikkhave , vipassī kumāro antepuraṃ gato dukkhī dummano pajjhāyati –
‘ dhiratthu kira , bho , jāti nāma , yatra hi nāma jātassa jarā paññāyissati , byādhi paññāyissati , maraṇaṃ paññāyissatī ’ ti .
51.‘‘ Atha kho , bhikkhave , bandhumā rājā sārathiṃ āmantāpetvā etadavoca –
‘ kacci , samma sārathi , kumāro uyyānabhūmiyā abhiramittha , kacci , samma sārathi , kumāro uyyānabhūmiyā attamano ahosī ’ ti ?
‘ Na
P2.27 kho , deva , kumāro uyyānabhūmiyā abhiramittha , na kho , deva , kumāro uyyānabhūmiyā attamano ahosī ’ ti .‘ Kiṃ pana , samma sārathi , addasa kumāro uyyānabhūmiṃ niyyanto ’ ti ?
‘ Addasā kho , deva , kumāro uyyānabhūmiṃ niyyanto mahājanakāyaṃ sannipatitaṃ nānārattānañca dussānaṃ vilātaṃ kayiramānaṃ .
Disvā maṃ etadavoca –
‘‘ kiṃ nu kho , so
M2.23 , samma sārathi , mahājanakāyo sannipatito nānārattānañca dussānaṃ vilātaṃ kayiratī ’’ ti ?‘‘ Eso kho , deva , kālaṅkato nāmā ’’ ti .
‘‘ Tena hi , samma sārathi , yena so kālaṅkato tena rathaṃ pesehī ’’ ti .
‘‘ Evaṃ devā ’’ ti kho ahaṃ , deva , vipassissa kumārassa paṭissutvā yena so
T2.31 kālaṅkato tena rathaṃ pesesiṃ .Addasā kho , deva , kumāro petaṃ kālaṅkataṃ , disvā maṃ etadavoca –
‘‘ kiṃ panāyaṃ , samma sārathi , kālaṅkato nāmā ’’ ti
V2.21 ?‘‘ Eso kho , deva , kālaṅkato nāma .
Na dāni taṃ dakkhanti mātā vā pitā vā aññe vā ñātisālohitā , sopi na dakkhissati mātaraṃ vā pitaraṃ vā aññe vā ñātisālohite ’’ ti .
‘‘ Kiṃ pana , samma sārathi , ahampi maraṇadhammo maraṇaṃ anatīto ;
mampi na dakkhanti devo vā devī vā aññe vā ñātisālohitā ;
ahampi na dakkhissāmi devaṃ vā deviṃ vā aññe vā ñātisālohite ’’ ti ?
‘‘ Tvañca , deva , mayañcamha sabbe maraṇadhammā maraṇaṃ anatītā ;
tampi na dakkhanti devo vā devī vā aññe vā ñātisālohitā , tvampi na dakkhissasi devaṃ vā deviṃ vā aññe vā ñātisālohite ’’ ti .
‘‘ Tena hi , samma sārathi , alaṃ dānajja uyyānabhūmiyā , itova antepuraṃ paccaniyyāhī ’ ti .
‘‘‘ Evaṃ , devā ’’ ti kho ahaṃ , deva , vipassissa kumārassa paṭissutvā tatova antepuraṃ paccaniyyāsiṃ .
So kho , deva , kumāro antepuraṃ gato dukkhī dummano pajjhāyati –
‘‘ dhiratthu kira bho jāti nāma , yatra hi nāma jātassa jarā paññāyissati , byādhi paññāyissati , maraṇaṃ paññāyissatī ’’’ ti .