Issues
Select Version
Paṭisambhidāmagga-aṭṭhakathā
Paṭisambhidāmagga-aṭṭhakathā

15. Vatthunānattañāṇaniddesavaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

15. Vatthunānattañāṇaniddesavaṇṇanā

66. VatthunānattañāṇaniddeseV1.239P1.289 cakkhuṃ ajjhattaṃ vavatthetīti ajjhattabhūtaṃ cakkhuṃ vavatthapeti .
Yathā so cakkhuṃ vavatthapeti , tathā vattukāmo kathaṃ cakkhuṃ ajjhattaṃ vavatthetīti pucchitvā puna cakkhu avijjāsambhūtanti vavatthetītiādinā vavatthāpanākāraṃ dasseti .
Tattha avijjātaṇhā atītā upatthambhakahetuyo , kammaṃ atītaṃ janakahetu , āhāro idāni upatthambhakahetu .
Etena cakkhūpatthambhakāni utucittāni gahitāneva honti .
Catunnaṃ mahābhūtānaṃ upādāyāti upayogatthe sāmivacanaṃ , cattāri mahābhūtāni upādiyitvā pavattanti attho .
Etena pasādacakkhubhāvo dassito hoti , sasambhārabhāvo paṭikkhitto .
Uppannan ti addhāvasena , santatikhaṇavasena vā paccuppannaṃ .
Samudāgatan ti hetuto samuṭṭhitaṃ .
Ettāvatā vipassanāpubbabhāge cakkhuvavatthānaṃ dassitaṃ .
Ahutvā sambhūtan tiādīhi aniccānupassanā .
Pubbe udayā avijjamānato ahutvā sambhūtaṃ , uddhaṃ vayā abhāvato hutvā na bhavissati .
Antavantatoti anto assa atthīti antavā , antavā eva antavanto yathā ‘‘ satimanto , gatimanto , dhitimanto ca yo isī ’’ ti ( theragā .1052).
Tato antavantato , bhaṅgavijjamānatoti attho .
Addhuvan ti sabbāvatthānipātitāya , thirabhāvassa ca abhāvatāya na thiraṃ .
Asassatan ti na niccaṃ .
Vipariṇāmadhamman ti jarāya ceva maraṇena cāti dvedhā vipariṇāmapakatikaṃ .
Cakkhu aniccan tiādīni cakkhuṃ aniccatotiādīni ca vuttatthāni .
Manoti idha bhavaṅgamanassa adhippetattā avijjāsambhūtotiādi yujjatiyeva .
Āhārasambhūtoti ettha sampayuttaphassāhāramanosañcetanāhāravasena veditabbaṃ .
Uppannoti ca addhāsantativasena .
Vatthunānattañāṇaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā .