Issues
Select Version
Dasakanipātapāḷi
Dasakanipātapāḷi

(10) 5. Upālivaggo

Author: sāsanāre-သာသနာရေး @ IAPT

အထ ခေါ၊ ၌။ အနာထပိဏ္ဍိကော၊ အနာထပိဏ်မည်သော။ ဂဟပတိ၊ အိမ်ရှင်သူကြွယ်သည်။ ယေန၊ အကြင်အရပ်၌။ ။ပ။၊
ဘဂဝါ၊ သည်။ ဧတံ၊ ဤစကားကို။ အဝေါစ၊ မိန်တော်မူပြီ။
(ကိန္တိ အဝေါစ) ဂဟပတိ၊ အိမ်ရှင်သူကြွယ်။ လောကသ္မိံ၊ သတ္တလောက၌။ ဒသ၊ ဆယ်ဦးကုန်သော။ ဣမေ ကာကာမဘောဂီ၊ ဤကာမဂုဏ်ခံစားသူတို့သည်။ ဝါ၊ သူတို့ကို။ သန္တော၊ ထင်ရှားရှိကုန်၏။ သံဝိဇ္ဇမာနာ၊ ရအပ်ကုန်၏။ ဝါ၊ သိမြင်အပ်ကုန်၏။
ကတမေ၊ အဘယ်မည်ကုန်သော။ ဒသ၊ ကုန်သော။ (ဣမေ ကာမဘောဂီ၊ တို့သည်။ ဝါ၊ တို့ကို။ သန္တော၊ ထင်ရှားရှိကုန်သနည်း။ သံဝိဇ္ဇမာနာ၊ ရအပ်ကုန်သနည်းဟူမူ။)
ဂဟပတိ၊ အိမ်ရှင်သူကြွယ်။ ဣဓ၊ ဤလောက၌။ ဧကစ္စော၊ အချို့သော။ ကာမဘောဂီ၊ ကာမဂုဏ်ခံစားသူသည်။ အဓမ္မေန၊ မတရားသဖြင့်။ ဝါ၊ ကုသိုလ်တရား၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော အကိုသိုလ်တရားဖြင့်။ သာဟသေန၊ နိုင်ထက်စီးနင်း တိုက်ခိုက်လုယက်ခြင်းဖြင့်။ ဘောဂေ၊ စီးပွားဥစ္စာတို့ကို။ ပရိယေသတိ၊ ရှာဖွေ၏။
အဓမ္မေန၊ ဖြင့်။ သဟသေန၊ ဖြင့်။ ဘောဂေ၊ တို့ကို။ ပရိယေသိတွာ၊ ရှာဖွေပြီး၍။ အတ္တာနံ၊ မိမိကိုယ်ကို။ နသုခေတိ၊ ချမ်းသာစေသည်မဟုတ်။ နပီဏေတိ၊ နှစ်သက်ပြည့်ဖြိုး အင်အားတို့စေသည်မဟုတ်။ န သံဝိဘဇတိ၊ (သူတပါးတို့အား) ဝေဘန်ခွဲခြားပေးကမ်းလှူဒါန်းသည်မဟုတ်။ ပုညာနိ၊ ကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့ကို။ န ကရောတိ၊ မပြုလုပ်။
ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ ပန၊ ထိုမှတပါး။ ဣဓ၊ ၌။ ။ပ။၊
သုခေတိ၊ ချမ်းသာစေ၏။ ပီဏေတိ၊ နှစ်သက်ပြည့်ဖြိုး အင်အားတို့စေ၍။ န သံဝိဘဇတိ၊ ဟုတ်။ ။ပ။၊
ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ ပန၊ ပါး။ ဣဓ၊ ၌။ ။ပ။၊
သုခေတိ၊ ၏။ ပီဏေတိ၊ ၏။ သံဝိဘဇတိ၊ ဝေဘန်ခွဲခြမ်း ပေးကမ်းလှူဒါန်း၏။ ပုညာနိ၊ တို့ကို။ ကရောတိ၊ ပြုလုပ်၏။
ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ ပန၊ ပါး။ ဣဓ၊ ၌။ ဧက္ကစော၊ သော။ ကာမဘောဂီ၊ သည်။ ဓမ္မာဓမ္မေန၊ ကုသိုလ်တရား, အကုသိုလ်မတရားဖြင့်။ သာဟသေနပိ၊ နိုင်ထက်စီးနင်း တိုက်ခိုက်လုယက်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း။ အသာဟသေနပိ၊ နိုင်ထက်စီးနင်းတိုက်ခိုက်လုယက်ခြ်း မဟုတ်သောအားဖြင့်လည်းကောင်း။ ဘောဂေ၊ စီးပွားဥစ္စာတို့ကို။ ပရိယေသတိ၊ ၏။ ။ပ။၊
ဓမ္မေန၊ တရားသဖြင့်။ အသာဟသေန၊ နိုင်ထက်စီးနင်း တိုက်ခိုက်ခြင်း မဟုတ်သောအားဖြင့်။ ဘောဂေ၊ တို့ကို။ ပရိယေသတိ၊ ရှာဖွေ၏။ ။ပ။၊
စ၊ ထို့အပြင်။ တေ ဘောဂေ၊ ထိုစီးပွားဥစ္စာတို့ကို။ [ပရိဘုဉ္စတိ- ၌စပ်။] ဂထိထော၊ တဏှာသည် ချုပ်နှောင်အပ်လျက်။ ဝါ၊ တဏှာ၏ ချုပ်နှောင်မှုကို ခံရလျက်။ မုစ္ဆိတော၊ တဏှာဖြင့် တွေဝေမေ့မျောလျက်။ အဇ္ဈောသန္နော၊ တဏှာဖြင့် နစ်မြုတ်စုံးစုံး အဆုံးသတ်လျက်။ အနာဒီနဝဒဿာဝီ၊ ( မဆင်မခြင် စားသုံခြင်း၌) အပြစ်ကို မမြင်ဘဲ။ အနိဿရဏပညော၊ (ပစ္စည်းဥစ္စာ၌ တပ်မက်သော) ဆန္ဒရာဂမှ ထွက်မြောက်ကြောင်း ပညာမရှိဘဲ။ ပရိဘုဉ္စတ၊ သုံဆောင်ခံစား၏။ ။ပ။၊
စ၊ ထို့အပြင်။ တေ ဘောဂေ၊ တို့ကို။ အဂထိတော၊ တဏှာသည် မချုပ်နှောင်အပ်ဘဲ။ ဝါ၊ တဏှာ၏ ချုပ်နှောင်မှုကို မခံရဘဲ။ အမုစ္ဆိတော၊ တဏှာဖြင့် တွေဝေမေ့မျောနေသည်မဟုတ်ဘဲ။ အနဇ္ဈောသန္နော၊ တဏှာဖြင့် နစ်မြုပ်စုံးစုံး အဆုံးသတ်သည်မဟုတ်ဘဲ။ အာဒီနဝဒဿာဝီ၊ အပြစ်ကို မြင်လျက်။ နိဿရဏပညော၊ ဆန္ဒရာဂမှ ထွက်မြောက်ကြောင်းပညာရှိလျက်။ ပရိဘုဉ္စတိ၊ သုံးဆောင် ခံစား၏။
ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ တတြ၊ ထိုကာမဘောဂီ ဆယ်ဦးတို့တွင်။ ယွာယံ ကာမေဘောဂီ၊ အကြင်ကာမဂုဏ်ခံစားသူသည်။ အဓမ္မေန၊ ဖြင့်။ သာဟသေန၊ ဖြင့်။ ဘောဂေ၊ တို့ကို။ ပရိယေသတိ၊ ၏။ ။ပ။ ပုညာနိ၊ တို့ကို။ န ကရောတိ၊ မပြုလုပ်။ ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ အယံ ကာမဘောဂီ၊ ဤကာမဂုဏ်ခံစားသူကို။ တီဟိ၊ သုံးမျိုးကုန်သော။ ဌာနေဟိ၊ အကြောင်းတို့ဖြင့်။ ဂါရယှော၊ ကဲ့ရဲ့ထိုက်၏။
အဓမ္မေန၊ ဖြင့်။ သာဟသေန၊ ဖြင့်။ ဘောဂေ၊ တို့ကို။ ပရိယေသတိ၊ ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ပဌမေန၊ ရှေးဦးစွာသော။ ဣမိနာ ဌာနေန၊ ဤအကြောင်းဖြင်။ (အဓမ္မ, သာဟသဖြင့် စီးပွားဥစ္စာရှာဖွေခြင်းဟူသော ဤအကြောင်းဖြင့်။) ဂါရေယှော၊ ကဲ့ရဲ့ထိုက်၏။
အတ္တာနံ၊ ကို။ န သုခေတိ၊ ချမ်းသာစေမည် မဟုတ်။ န ပီဏေတိ၊ ဟုတ်။ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ဒုတိယေန၊ နှစ်ခုမောက်သော။ ဣမိနာ ဌာနေန၊ ဤအကြောင်းဖြင့်။ (မိမိကိုယ်ကို ချမ်းသာပြည့်ဖြိုးစေသည် မဟုတ်ခြင်းဟူသော ဤအကြောင်းဖြင့်။) ဂါရယှော၊ ၏။
န သံဝိဘဇတိ၊ မခွဲခြမ်းမဝေဘန်။ ပုညာနိ၊ တို့ကို။ န ကရောတိ၊ လုပ်။ ဣတိ၊ သော။ တတိယေန၊ သုံးခုမြောက်သော။ ဣမိနာ ဌာနေန၊ ဤအကြောင်းဖြင့်။ (ဤသို့ မခွဲခြမ်းမဝေဘန်ဖြင်း, ကုသိုလ် ကောင်းမှုမပြုခြင်းဟူသော အကြောင်းဖြင့်။) ဂါရယှော၊ ၏။
ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ အယံ ကာမဘောဂီ၊ ကို။ တီဟိ၊ ကုန်သော။ ဣမေဟိ ဌာနေစိ၊ ဤအကြောင်းတို့ဖြင့်။ ဂါရယှော၊ ၏။
ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ တတြ၊ ထိုကာမဘောဂီဆယ်ဦးတို့တွင်။ ယွာယံ ကာမဘောဂီ၊ သည်။ အဓမ္မေန၊ ဖြင့်။ ။ပ။ ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ အယံ ကာမဘောဂီ၊ သည်။ ဒွီဟိ၊ နှစ်မျိုးကုန်သော။ ဌာနေဟိ၊ တို့ဖြင့်။ ဂါရယှော၊ ကဲ့ရဲ့ထိုက်သူသည်။ (ဟောတိ)၊
ဧကေန၊ တခုသော။ ဌာနေန၊ အကြောင်းဖြင့်။ ပါသံသော၊ ချီးမွမ်းထိုက်သူသည်။ (ဟောတိ) အဓမ္မေန၊ ဖြင့်။ သာဟသေန၊ ဖြင့်။ ဘောဂေ၊ တို့ကို။ ပရိယေသတိ၊ ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့သော။ ပဌမေန၊ သော။ ဣမိနာ ဌာနေန၊ ဖြင့်။ ဂါရယှော၊ သည်။ (ဟောတိ)၊
အတ္တာနံ၊ ကို။ သုခေတိ၊ ၏။ ပီဏေတိ၊ ၏။ ဣတိ၊ သော။ ဧကေန၊ တခုသော။ ဣမိနာ ဌာနေန၊ ဤအကြောင်းဖြင့်။ (မိမိကိုယ်ကို ချမ်းသာပြည့်ဖြိုးစေခြင်းဟူသော ဤအကြောင်းဖြင့်။) ပါသံသော၊ သည်။ (ဟောတိ)၊ ။ပ။၊
စတူဟိ၊ လေးမျိုးကုန်သော။ ဌာနေဟိ၊ တို့ဖြင့်။ ပါသံသော၊ သည်။ (ဟောတိ၊ ၏။) ။ပ။၊
စတုတ္ထေန၊ လေးခုမြောက်သော။ ဣမိနာ ဌာနေန၊ ဤအကြောင်းဖြင့်။ (အဂထိတ, အမုစ္ဆိတစသည်ဖြစ်၍ စီးပွားဥစ္စာတို့ကို သုံဆောင်ခြင်းဟူသော ဤအကြောင်းဖြင့်။) ပါသံသော၊ ချီးမွမ်းထိုက်သူသည်။ (ဟောတိ)၊ ။ပ။၊
ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ ဒသန္နံ၊ ဆယ်ဦးကုန်သော။ ဣမေသံ ကာမဘောဂီနံ၊ ဤကာမဂုဏ်ခံစားသူတို့တွင်။ ယွာယံ ကာမဘောဂီ၊ အကြင်ကာမဂုဏ် ခံစားသူသည်။ ဓမ္မေန၊ ဖြင့်။ ။ပ။ နိဿရဏပညော၊ လျက်။ ပရိဘုဉ္ဇတိ၊ အယံ၊ ဤကာမဂုဏ်ခံစားသူသည်။ (ဤဓမ္မ,အသာဟသဖြင့် စီးပွားဥစ္စာရှာဖွေ၍ မိမိကိုယ်ကို ချမ်းသာပြည့်ဖြိုးစေလျက် ဝေဘန်ခွဲခြမ်း လှူဒါန်းမှု ကုသိုလ်ပြုကာ အဂထိက အမုစ္ဆိတစသည်ဖြစ်လျက် စီးပွားဥစ္စာတို့ကို သုံးဆောင်သောအားဖြင့် ကာမဂုဏ်ခံစားသောသူသည်။) ဒသန္နံ၊ ကုန်သော။ ဣမေသံ ကာမဘောဂီနံ၊ ဤကာမဂုဏ်ခံစားသူတို့တွင်။ အဂ္ဂေါစ၊ သာလွန်ထူးချွန်သူသည်လည်းကောင်း။ သေဋ္ဌော စ၊ အထူးချီးမွမ်းအပ်သူ သည်လည်းကောင်း။ ပါမောက္ခေါ စ၊ အကြီးအမှူးသည်လည်းကောင်း။ ဥတ္တမော စ၊ မြင့်မြတ်သူသည် လည်းကောင်း။ ပဝရော စ၊ ထိုလားတောင့်တထိုက်သူသည်လည်းကောင်း။ (ဟောတိ၊ ဖြစ်၏။)
ဂဟပတိ၊ ကြွယ်။ သေယျထာပိ၊ ဥပမာပြရသော်ကား။ ဂဝါ၊ နွားမမှ။ ခီရံ၊ နို့ရည်သည်။ (နိဗ္ဗတ္တံ၊ ဖြစ်၏။) ခီရမှာ၊ နို့ရည်မှ။ ဒဓိ၊ နို့စမ်းသည်။ (နိဗ္ဗတ္တံ၊ ဖြစ်၏။) ဒဓိမှာ၊ နို့ဓမ်းမှ။ နဝနီတံ၊ ဆီဦးသည်။ (နိဗ္ဗတ္တံ၊ ၏။) နဝနီတမှာ၊ ဆီးဦးမှ။ သပ္ပိ၊ ထောပတ်သည်။ (နိဗ္ဗတ္တံ) သပ္ပိမှာ၊ ထောပတ်မှ။ သပ္ပိမဏ္ဍော၊ ထောပတ်ဆီးကြည်သည်။ (နိဗ္ဗတ္တာ၊ ဖြစ်၏။)
တတ္ထ၊ ထိုနို့ရည် စသော ငါးမျိုးတို့တွင်။ ဝါ၊ နို့ရည်, နို့ဓမ်း, ဆီဦး, ထောပတ်, ထောပတ်ဆီကြည်တို့တွင်။ သပ္ပိမဏ္ဍော၊ ထောပတ်ဆီကြည်ကို။ အဂ္ဂံ (အဂ္ဂေါ)၊ အသာဆုံး (အကောင်းဆုံး) ဟူ၍။ အက္ခာယတိ၊ ဆိုအပ်၏။ ။ပ။၊
ပဌမံ၊ ။