Issues
選擇版本
Theragāthā-aṭṭhakathā
Theragāthā-aṭṭhakathā

2. Mahāvacchattheragāthāvaṇṇanā

作者: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

2. Mahāvacchattheragāthāvaṇṇanā

PaññābalītiV1.58 āyasmato mahāvacchattherassa gāthā .
Kā uppatti ?
Ayaṃ kira padumuttarassa bhagavato bhikkhusaṅghassa ca pānīyadānamadāsi .
Puna sikhissa bhagavato kāle upāsako hutvā vivaṭṭūpanissayaṃ bahuṃ puññakammaṃ akāsi , so tehi puññakammehi tattha tattha sugatīsuyeva saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde magadharaṭṭhe nāḷakagāme samiddhissa nāma brāhmaṇassa putto hutvā nibbatti .
Tassa mahāvacchoti nāmaṃ ahosi .
So vayappatto āyasmato sāriputtassa bhagavato sāvakabhāvaṃ sutvā ‘‘ sopi nāma mahāpañño .
Yassa sāvakattaṃ upāgato , so eva maññe imasmiṃ loke aggapuggalo ’’ ti bhagavati saddhaṃ uppādetvā satthu santike pabbajitvā kammaṭṭhānaṃ anuyuñjanto nacirasseva arahattaṃ pāpuṇi .
Tena vuttaṃ apadāne ( apa . thera 2.50.51-56)–
‘‘ Padumuttarabuddhassa , bhikkhusaṅghe anuttare ;
Pasannacitto sumano , pānīyaghaṭamapūrayiṃ .
‘‘ Pabbatagge dumagge vā , ākāse vātha bhūmiyaṃ ;
Yadā pānīyamicchāmi , khippaṃ nibbattate mama .
‘‘ Satasahassito kappe , yaṃ dānamadadiṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , dakadānassidaṃ phalaṃ .
‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … bhavā sabbe samūhatā ;
Chaḷabhiññā sacchikatā , kataṃ buddhassa sāsanan ’’ ti .
EvaṃP1.60 pana arahattaṃ patvā vimuttisukhaṃ anubhavanto sāsanassa niyyānikabhāvavibhāvanena sabrahmacārīnaṃ ussāhajananatthaṃ ‘‘ paññābalī ’’ ti gāthaṃ abhāsi .
12. TatthaM1.71 paññābalīti pārihāriyapaññāya vipassanāpaññāya ca vasena abhiṇhaso sātisayena paññābalena samannāgato .
Sīlavatūpapannoti ukkaṃsagatena catupārisuddhisīlena , dhutadhammasaṅkhātehi vatehi ca upapanno samannāgato .
Samāhitoti upacārappanābhedena samādhinā samāhito .
Jhānaratoti tato eva ārammaṇūpanijjhāne lakkhaṇūpanijjhāne ca rato satatābhiyutto .
Sabbakālaṃ satiyā avippavāsavasena satimā .
Yadatthiyan ti atthato anapetaṃ atthiyaṃ , yena atthiyaṃ yadatthiyaṃ .
Yathā paccaye paribhuñjantassa paribhuñjanaṃ atthiyaṃ hoti , tathāV1.59 bhojanaṃ bhuñjamāno .
Sāmiparibhogena hi taṃ atthiyaṃ hoti dāyajjaparibhogena vā , na aññathā bhojananti ca nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ .
Bhuñjiyati paribhuñjiyatīti vā bhojanaṃ , cattāro paccayā .
‘‘ Yadatthikan ’’ ti vā pāṭho .
Yadatthaṃ yassatthāya satthārā paccayā anuññātā , tadatthaṃ kāyassa ṭhitiādiatthaṃ , tañca anupādisesanibbānatthaṃ .
Tasmā anupādāparinibbānatthaṃ bhojanapaccaye bhuñjamāno tato eva kaṅkhetha kālaṃ attano anupādāparinibbānakālaṃ āgameyya .
Idha imasmiṃ sāsane vītarāgo .
Bāhirakassa pana kāmesu vītarāgassa idaṃ natthīti adhippāyo .
Mahāvacchattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā .