Parivāsakathāvaṇṇanā
102.‘‘ Anantarāyikassa
V0.468 pana antarāyikasaññāya chādayato acchannāvā ’’ ti pāṭho .Averibhāvena sabhāgo averisabhāgo .
‘‘ Sabhāgasaṅghādisesaṃ āpannassa pana santike āvi kātuṃ na vaṭṭatī ’’ ti pasaṅgato idheva pakāsitaṃ .
Lahukesu paṭikkhepo natthi .
Tattha ñattiyā āvi katvā uposathaṃ kātuṃ anuññātattā lahukasabhāgaṃ āvi kātuṃ vaṭṭatīti .
Sabhāgasaṅghādisesaṃ pana ñattiyā ārocanaṃ na vaṭṭatīti kira .
‘‘ Tassa santike taṃ āpattiṃ paṭikarissatī ’ ti ( mahāva .171) vuttattā lahukassevāyamanuññātā
M0.513 .Na hi sakkā suddhassa ekassa santike saṅghādisesassa paṭikaraṇaṃ kātun ’’ ti likhitaṃ .
Lahukesupi sabhāgaṃ āvi kātuṃ na vaṭṭatīti , tasmā eva hi ñattiyā āvikaraṇaṃ anuññātaṃ , itarathā taṃ niratthakaṃ siyā .
Aññamaññārocanassa vaṭṭati , tato na vaṭṭatīti dīpanatthameva ñattiyā āvikaraṇamanuññātaṃ , teneva idha ‘‘ sabhāgasaṅghādisesaṃ āpannassā ’’ tiādi vuttaṃ .
Ayamattho ‘‘ ettāvatā te dve nirāpattikā honti , tesaṃ santike sesehi sabhāgāpattiyo desetabbā ’’ ti ( kaṅkhā . aṭṭha . nidānavaṇṇanā ) vacanena kaṅkhāvitaraṇiyaṃ pakāsitova .
Saṅghādisesaṃ pana ñattiyā ārocetvā uposathaṃ kātuṃ vaṭṭati .
Tassā ñattiyā ayamattho yadā suddhaṃ bhikkhuṃ passissati , tassa santike ārocanavasena paṭikarissati .
Evaṃ paṭikate ‘‘ na ca , bhikkhave , sāpattikena pātimokkhaṃ sotabbaṃ , yo suṇeyya , āpatti dukkaṭassā ’’ ti ( cūḷava .386) vuttāpattito mokkho hotīti , tasmā ‘‘ garukaṃ vā hotu lahukaṃ vā , ñattiyā āvi kātuṃ vaṭṭatī ’’ ti vuttaṃ , ubhosu nayesu yuttataraṃ gahetabbaṃ .
Nāmañceva āpatti cāti ‘‘ tena tena vītikkamenāpannāpatti āpatti .
Nāman ti tassā āpattiyā nāman ’’ ti likhitaṃ .
Ārocetvā nikkhipitabban ti ettha ārocanaṃ vattabhedadukkaṭapaaharaṇappayojananti veditabbaṃ .
Akāraṇametan ti ‘‘ sambahulā saṅghādisesā āpattiyo āpajjin ’’ ti vutte vuṭṭhānato .
Dasasataṃ rattisatan ti dasasataṃ āpattiyo rattisataṃ chādetvāti yojetabbaṃ .
Agghasamodhāno nāma sabhāgavatthukāyo sambahulā āpattiyo āpannassa bahurattiṃ paṭicchāditāpattiyaṃ nikkhipitvā dātabbo , itaro nānāvatthukānaṃ vasenāti ayametesaṃ visesoti .
Parivāsakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
‘‘ Gāmassāti
V0.469 na vuttan ’’ ti vacanato kira gāmūpacārepi vaṭṭatīti adhippāyoti likhitaṃ .Vuttañca ‘‘ ayaṃ pana viseso ’’ ti .
‘‘ Ettha aṭṭhakathācariyāva pamāṇaṃ .
Yuttaṃ na dissatī ’’ ti likhitaṃ .
Anugaṇṭhipade pana ‘‘ ayaṃ pana viseso , āgantukassa … pe … okkamitvā gacchati , ratticchedo hotiyevā ’’ ti vacane heṭṭhā ‘‘ antoaruṇe eva nikkhamitvā gāmūpacārato dve
M0.514 leḍḍupāte atikkamitvā ’’ tiādinā nayena garuṃ katvā vacanato , bhikkhunīnaṃ garukavaseneva tattha tattha sikkhāpadānaṃ paññattattā ca tadanurūpavaseneva aṭṭhakathācariyena bhikkhunīnaṃ garuṃ katvā mānattacaraṇavidhidassanatthaṃ ‘‘ yattakā purebhattaṃ vā ’’ tiādi vuttaṃ .Kurundi ādīsu vuttavacanena karontassapi doso natthīti dassetuṃ kevalaṃ lakkhaṇamattameva vuttaṃ , tadubhayampi tena tena pariyāyena yujjati , vinicchaye patte lakkhaṇe eva ṭhātabbato kurundi ādīsu vuttavacanaṃ pacchā vuttaṃ .
Payogo pana purimova .
Yathā cettha , tathā sace kāci bhikkhunī dve leḍḍupāte anatikkamitvā aruṇaṃ uṭṭhapeti , doso natthi , tathāpi sabbaṭṭhakathā su vuttattā ‘‘ purimameva āciṇṇan ’’ ti vuttaṃ .
Parivāsavattādīnan ti ‘‘ parivāsanissayapaṭippassaddhiādīnaṃ upacārasīmāya paricchinnattā bhikkhunupassayassa upacārasīmāva gahetabbā , na gāmo ’’ ti likhitaṃ .
‘‘ Tasmiṃ gāme bhikkhācāro sampajjatī ’ tiādi pavāritavasena vuttaṃ .
Na hi tattha antogāme vihāro atthī ’’ ti ca likhitaṃ ,‘‘ tampi tena pariyāyena yujjati , na atthato ’’ ti ca .