Chaṭṭhītappurisa
Rañño putto rājaputto .
Evaṃ rājapuriso , buddhasāvako , samuddaghoso , dhaññānaṃ rāsi dhaññarāsi , mattikāya pattoti mattikāpatto , vikārasambandhe chaṭṭhī , mattikāmayapattoti attho .
Evaṃ suvaṇṇakaṭāhaṃ , suvaṇṇabhājanaṃ , pānīyassa thālakaṃ pānīyathālakaṃ .
Samāsamajjhe ī , ūnaṃ bahulaṃ rassattaṃ , daṇḍino kulaṃ daṇḍikulaṃ , hatthipadaṃ , itthirūpaṃ , nadikūlaṃ , naditīraṃ , bhikkhunīnaṃ saṅgho bhikkhunisaṅgho , jambuyā sākhā jambusākhā iccādi .
Anta , māna , niddhāraṇiya , pūraṇa , bhāva , suhitatthehi samāso na hoti , mamaṃ anukubbanto , mamaṃ anukurumāno , gunnaṃ kaṇhā sampannakhīratamā .
Vibhattāvadhichaṭṭhiyā pana hotiyeva , narānaṃ uttamo naruttamo , naraseṭṭho , naravaro , gaṇānaṃ uttamo gaṇuttamo , dvipadānaṃ uttamo dvipaduttamo iccādi .
Sissānaṃ pañcamo sisso , kappassa tatiyo bhāgo , pakkhassa aṭṭhamī , paṭassa sukkatā , rūpassa lahutā , rūpassa
M0.229 mudutā , rūpassa kammaññatā .Kvaci hoti , kāyalahutā , cittalahutā , buddhasubuddhatā .
Dhammasudhammatā , phalānaṃ suhito , phalānaṃ titto , phalānaṃ asito , karaṇatthe chaṭṭhī .
‘‘ Bhaṭo rañño putto devadattassā ’’ ti ettha ‘ rājaputto ’ ti na hoti aññamaññānapekkhattā .
‘‘ Devadattassa kaṇhā dantā ’’ ti ettha ‘ devadattakaṇhadantā ’ ti na hoti aññasāpekkhattā [ nī .690].
Aññasāpekkhattepi niccaṃ sambandhīpekkhasaddānaṃ samāso hoti vākye viya samāsepi sambandhassa viditattā .
Vuttañca ‘‘ satipi sāpekkhatte gamakattā samāso hotī ’’ ti [ ka .328; rū .352; nī .691], devadattagurukulaṃ , rājadāsīputto , devadāsīputto iccādi .
Tattha devadattassa guru devadattaguru , tassa kulaṃ devadattagurukulanti viggaho .
Guruno kulaṃ gurukulaṃ , devadattassa gurukulaṃ devadattagurukulantipi vadanti .
‘‘ Rañño māgadhassa bimbisārassa putto ’’ ti etthapi aññasāpekkhattā ‘ bimbisāraputto ’ ti na hoti , rañño go ca asso ca puriso cāti atthe ‘ rājagavassapurisā ’ ti hoti dvandato pubbapadassa dvandapadehipi paccekaṃ sambandhassa viditattā .
Tathā dvandato parapadassapi , narānañca devānañca sārathi naradevasārathi .
Iti chaṭṭhītappuriso .