Issues
Niruttidīpanīpāṭha
Niruttidīpanīpāṭha

Vaggantarūparāsi

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Vaggantarūparāsi

Atha vaggantarūparāsi vuccate .
Kamu , kilamu , khanu , khamu , gamu , tanu , timu , damu , bhamu , mana , yamu , vamu , samu , hana .
733. Manānaṃ niggahītaṃ .
Makāra , nakārantānaṃ dhātūnaṃ anto makāro nakāro ca niggahītaṃ hoti yakāravajjite byañjane pare .
‘ Vagge vagganto ’ ti niggahītassa vaggantattaṃ .
Kamu-pādagamane , pakkamitthāti pakkanto , pādena akkamitthāti akkanto , ukkanto , vikkanto , nikkhanto ,‘ nito kamassā ’ ti kassa khattaṃ , saṅkanto , okkanto , avakkanto , apakkanto , atikkanto , paṭikkanto , kassa dvittāni .
Kilamu-khede , kilamitthāti kilanto .
Timu-addabhāve , temayittāti tinto .
Damu-damane , damitthāti danto .
Bhamu-anavatthāne , bhamitthāti bhanto , vibbhanto .
Mana-ñāṇe , manatīti manto .
Vamu-uggilane , vamitthāti vanto .
Samu-santiyaṃ , sammatīti santo , upasanto , vūpasanto .
Samu-khede , sammati khijjatīti santo iccādi .
Tipaccayamhi-kāmanaṃ kanti , nikāmanaṃ nikanti , pakkamanaṃ pakkanti , khamanaṃ khanti , tananaṃ tanti , damanaṃ danti , bhamanaṃ bhanti , vibbhanti , mananaṃ manti , samanaṃ santi iccādi .
Tupaccaye-pakkamatītiM0.489 pakkantā , khanatīti khantā , khamatīti khantā , gacchatīti gantā , tanotīti tantā , temayatīti tintā , damayatīti dantā , bhamatīti bhantā , manatīti mantā .
Nipubbo yamu-niyamane , niyāmetīti niyantā , vamatīti vantā , samatīti santā , hanatīti hantā iccādi .
Tvādīsu-gantvā , gantvāna , gantuna , mantvā , mantvāna , mantuna , hantvā , hantvāna , hantuna iccādi .
Tuṃ , tavesu-pakkantuṃ , pakkantave , khananaṃ khantuṃ , khantave , gamanaṃ gantuṃ , gantave , mananaṃ mantuṃ , mantave , hananaṃ hantuṃ , hantave iccādi .
Tabbamhi-abhikkantabbaṃ , paṭikkantabbaṃ , khaññateti khantabbaṃ , gacchīyateti gantabbaṃ , maññateti mantabbaṃ , vamīyateti vantabbaṃ , haññateti hantabbaṃ iccādi .
Iti vaggantarūparāsi .
Dhātvantavikārarāsi niṭṭhito .