Issues
Select Version
Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ
မြန်မာဘာသာ
Pārājikakaṇḍa-aṭṭhakathā
Pārājikakaṇḍa-aṭṭhakathā

သံဝိဒါဝဟာရကထာ

Author: Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ @ IAPT

သံဝိဒါဝဟာရကထာ

သံဝိဓာ‌ယ၊ သဘောတူစီစဉ်၍။ ဝါ၊ တိုင်ပင်၍။ အဝဟာရော၊ သည်။ **သံဝိဒါဝဟာရော**၊ သံဝိဒါဝဟာရမည်၏။
အညမညသညတ္တိယာ၊ အချင်းချင်းသိစေခြင်းဖြင့်။ ဝါ၊ အချင်းချင်းနားလည်မှုဖြင့်။ ကတာဝဟရော၊ ပြုအပ်သောခိုးခြင်းတည်း။ ဣတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ၊
**သံဝိဒဟိတွာတိ**၊ ကား။ ဧကစ္ဆန္ဒတာယ၊ တူသောဆန္ဒ ရှိကုန်သည်၏ အဖြစ်ဖြင့်။ ဧကဇ္ဈာသယတာယ၊ တူသောအဇ္ဈသယရှိကုန်သည် ၏အဖြစ်ဖြင့်။ သမ္မန္တ ယိတွာ၊ တိုင်ပင်၍။ ဣတိအတ္ထော၊
တတြ၊ ထိုသို့ သဘော တူတိုင်ပင်၍ ခိုးရာ၌။ အယံ၊ ဤဆိုအပ်လတ္တံ့ကား။ သံဝိဓာယ၊ ပေ၊ သံဝိဒါဝဟာရော။ ။ သံဝိဓာယ၌ ဝိပုဗ္ဗ, ဓာဓာတ်, တွာကို ယပြု၊"သံဝိဓာယ-သဘောတူ စီစဉ်၍ (သဒ္ဒတ္ထ)၊ ဝါ- တိုင်ပင်၍ (ဝေါဟာရတ္တ) +အဝဟာရော သံဝိဓာဝဟာရော" ဟု ဖြစ်သင့်လျက် ဓိဓာယကို မောဂ္ဂလ္လာန် တဒမိနာဒီနိသုတ်ဖြင့် ဝိဒပြု, နောက် အ-ကို ဒီယပြု၊ တစ်နည်း-"ဝိဒါ" ဟုတစ်ခါတည်းပြု၊ [သံဝိဓာယ+ အဝဟာရော၊ သျာဒိသျာဒိနေကတ္တံတိ သမာသော၊ ဝိဓာယဿ ဝိဒါဒေသော၊သံဝိဒါဝဟာရော၊ (မောဂ္ဂလ္လာန် ပဉ္စိကာ)။] ဝိနိစ္ဆယော၊ တည်း။ သမ္ဗဟုလာ၊ ကုန်သော။ ဘိက္ခူ၊ တို့သည်။ အသုကံ နာမဂေဟံ၊ သို့။ ဂန္တွာ၊ ၍။ ဆဒနံ၊ ကို။ ဘိန္ဒိတွာ၊ ဖောက်၍။ (ဘဏ္ဍံ၊ ကို။ ဟရိဿာမ၊ ဆောင်ချေကြစို့။ ဣတိ) ဝါ၊ ဤသို့သော်လည်းကောင်း။ သန္ဒိံ၊ အိမ်၏ အစပ်ကို။ ဆိန္ဒိတွာ၊ ဖြတ်တောက်၍။ ဘဏ္ဍံ ဟရိဿာမ၊ ဣတိဝါ၊ သော်လည်းကောင်း။ သံဝိဒဟိတွာ၊ သဘောတူတိုင်ပင်၍။ ဂစ္ဆန္တိ၊ ကုန်၏။
တေသု၊ ထိုရဟန်းတို့တွင်။ ဧကော၊ တစ်ပါးသည်။ ဘဏ္ဍံ, အဝဟရတိ၊ ၏။
တဿ၊ ထိုရဟန်း၏။ ဥဒ္ဓါရေ၊ ၌။ သဗ္ဗေသံ၊ တို့၏။ ပါရာဇိကံ (ဟောတိ)၊
စ၊ သာဓကကား။ ပရိဝါရေပိ၊ ၌လည်း။
စတုရော ဇနာ သံဝိဓာယ၊ပေ၊ ကုသလေဟိစိန္တိတာတိ၊ ဟူသော။ ဧတံ၊ ဤ ဂါထာစကားကို။ (သံဂီတိကာရေဟိ) ဝုတ္တံ၊ ပြီ။ [စတုရော၊ ကုန်သော။ ဇနာ၊ ရဟန်းတို့သည်။ သံဝိဓာယ၊ ၍။ ဝါ၊ ၍။ ဂရုဘဏ္ဍံ၊ တစ်မတ်, တစ်မတ်ထက် လွန်သော ဂရုဘဏ်ကို။ အဝါဟရုံ၊ ခိုးဆောင်ကြကုန်ပြီ။
တယော၊ သုံးယောက်သော ရဟန်းတို့သည်။ ပါရာဇိကာ၊ ပါရာဇိက ကျကုန်၏။ ဧကောဝ၊ တစ်ပါးသည်သာ။ န ပါရာဇိကော၊ ပါရာဇိက မကျ။
ဧသာ ပဉှာ၊ ဤပြဿနာကို။ ကုသလေဟိ၊ ဝိနည်းကျွမ်းကျင်,ပညာရှင်တို့သည်။ စိန္တိတာ၊ ကြံအပ်ပြီ။ (ပရိဝါ ပါဠိတော်၌ "‌တယော ပါရာဇိကာ၊ဧကော န ပါရာဇိကော"-ဟုသာ ရှိ၏။)]
အယံ၊ ဤ‌ဆိုအပ်လတ္တံ့ကား။ တဿ၊ ထို ဂါထာစကား၏။ အတ္ထော၊ တည်း။ စတ္တာရော၊ ကုန်သော။ အာစရိယန္တေဝါသိကာ၊ ဆရာ,တပည့်ဖြစ်ကုန်သော။ ဇနာ၊ ရဟန်းတို့သည်။ ဆမာသကံ၊ ခြောက်ပဲဖြစ်သော။ ဂရုဘဏ္ဍံ၊ ကို။ အာဟရိတုကာမာ၊ ကုန်သည်။ ဇာတာ၊ ကုန်ပြီ။
တတ္ထ၊ ထိုဆရာတပည့်တို့တွင်။ အာစရိယော၊ သည်။ ဝါ၊ ဆရာက၊(အာဟ၌စပ်။) တွံ၊ သင်ဗုဒ္ဓရက္ခိတသည်။ ဝါ၊ က။ ဧကံ၊ တစ်ပဲကို။ (ဟရ၊ လော။) တွံ၊ သင် သံဃရက္ခိတသည်။ ဝါ၊ က။ ဧကံ၊ တစ်ပဲကို။ (ဟရ၊ လော။) အဟံ၊ ငါဆရာသည်။ ဝါ၊ က။ တယော၊ သုံးပဲတို့ကို။ ဟရိဿာမိ၊ အံ့။ ဣတိ၊ သို့။ အာဟ၊ ပြီ။
ပန၊ ကား။ အန္တေဝါသိကေသု၊ တို့တွင်။ ပဌမော၊ ပဌမဖြစ်သောဗုဒ္ဓရက္ခိတသည်။ ဘန္တေ၊ ရား။ တုမှေ၊ တို့သည်။ တယော၊ သုံးပဲတို့ကို။ ဟရထ၊ ကုန်။ တွံ၊ သင် ဓမ္ဓရက္ခိတသည်။ ဧကံ၊ တစ်ပဲကို။ ဟရ၊ လော။ တွံ၊ သင် သံဃရက္ခိတသည်။ ဧကံ(ဟရ)၊ အဟံ၊ တပည့်တော် ဗုဒ္ဓရက္ခိတသည်။ ဧကံ၊ ကို။ ဟရိဿာမိ၊ အံ့။ ဣတိအာဟ၊
ဣ‌တရေပိ၊ ဗုဒ္ဓရက္ခိတမှ အခြားလည်းဖြစ်ကုန်သော။ ဒွေ၊ ဓမ္မရက္ခိတသံဃရက္ခိတ ၂ ‌ယောက်တို့သည်။ ဧဝမေဝ၊ ဤအတူသာလျှင်။ အာဟံသု၊
တတ္ထ၊ ထိုသို့တိုင်ပင်၍ခိုးရာ၌။ အန္တေဝါသိကေသု၊ တို့တွင်။ ဧကမေကဿ၊ တစ်ယောက် တစ်ယောက်၏။ ဧကေကော မာသကော၊ တစ်ပဲစီ တစ်ပဲစီသည်။ သာဟတ္ထိကော၊ မိမိလက်ဖြင့် ခိုးအပ်သည်။ ဟောတိ၊ ၏။ တေန၊ ထိုတစ်ပဲကြောင့်။ ဝါ၊ ထိုတစ်ပဲကိုခိုးခြင်းကြောင့်။ နေသံ၊ ထိုရဟန်းတို့၏။ ဒုက္ကဋာပတ္တိယော(ဟောန္တိ)၊
ပဉ္စ၊ ငါးပဲတို့သည်။ အာဏတ္တိကာ၊ စေခိုင်းခြင်းဖြင့် ခိုးအပ်ကုန်သည်။ (ဟောန္တိ)၊ တေဟိ၊ ထို ၅ပဲတို့ကြောင့်။ တိဏ္ဏမ္ပိ၊ ၃ ပါးလုံးတို့၏လည်း။ ပါရာဇိကံ(ဟောတိ)၊
အာစရိယဿ ပန၊ ကား။ တယော၊ ၃ ပဲတို့သည်။ သာဟတ္ထိကာ (ဟောန္တိ)၊ တေဟိ၊ ထို ၃ ပဲတို့ကြောင့်။ အဿ၊ ထို ဆရာရဟန်း၏။ ထုလ္လစ္စယံ(ဟောတိ)၊
တယော အာဏတ္တိကာ(ဟောန္တိ)၊ တေဟိပိ၊ ထို ၃ ပဲတို့ကြောင့်လည်း။ ထုလ္လစ္စယမေဝ၊ ပင်တည်း။ ဟိ၊ မှန်။
ဣမသ္မိံအာဒိန္နာဒါနသိက္ခာပဒေ၊ ၌။ သာဟတ္ထိယံ ဝါ၊ မိမိလက်ဖြင့်ဖြစ်စေအပ်သော ခိုးခြင်းသည်လည်း။ အာဏတ္တိယဿ၊ စေခိုင်းခြင်းဖြင့် ဖြစ်စေအပ်သော ခိုးခြင်း၏။ (အင်္ဂံ၊ အင်္ဂါသည်။ န ဟောတိ၊) အာဏတ္တိယံ ဝါ၊ သည်လည်း။ သာဟတ္ထိယဿ၊ ၏။ အင်္ဂံ န ဟောတိ၊ [သာဟတ္ထိယ၌ ဌာနာစာဝနဖြစ်မှ ပါရာဇိက, အာဏတ္တိယ၌ကား စေခိုင်းရာကာလ၌ ပါရာဇိက၊ဤသို့ ကာလချင်းမတူသောကြောင့်၊ အချင်းချင်းအင်္ဂါမဖြစ်။]
ပန၊ အနွယကား။ သာဟတ္ထိယံ၊ ကို။ သာဟတ္တိယေနေဝ၊ ဖြစ်သာ။ ကာရေတဗ္ဗံ၊ ၏။ အာဏတ္တိယံ၊ ကို။ အာဏတ္တိယေနေဝ၊ ဖြင့်သာ။ (ကာရေတဗ္ဗံ)၊
တေန၊ ကြောင့်။
စတုရောဇနာ၊ပေ၊ စိန္တိတာတိ၊ ဟူ၍။ (သံဂိတိကာရေဟိ) ဝုတ္တံ၊ ပြီ။
အပိစ၊ သည်သာမကသေး။ သံဝိဒါဝဟာရေ၊ ၌။ အသမ္မောဟတ္ထံ၊ ငှာ။ ဧကဘဏ္ဍံ၊ တစ်မျိုးတည်းသောဘဏ္ဍာရှိသော။ ဧကဋ္ဌာနံ၊ တစ်ခုသောအရပ်လည်းကောင်း။ ဧကဘဏ္ဍံ၊ သော။ နာနာဌာနံ၊ အမျိုးမျိုးသောအရပ်လည်းကောင်း။
ပေ၊ ဣတိ၊ သို့။ ဣဒမ္ပိ စတုက္ကံ၊ ဤစတုက္ကကိုလည်း။ အတ္ထ‌တော၊ အားဖြင့်။ သလ္လက္ခေတဗ္ဗံ၊ မှတ်သားထိုက်၏။
တတ္ထ၊ ထို ၄ မျိုးသော စတုက္ကတို့တွင်။ **ဧကဘဏ္ဍံ ဧကဋ္ဌာနန္တိ**၊ ဟူသည်ကား။ ဧကကုလဿ၊ တစ်ခုသောအမျိုး၏။ အာပဏဖလကေ၊ ဈေးဆိုင်ပျဉ်ချပ်၌။ ပဉ္ဏမာသကံ၊ ငါးပဲသော။ ဘဏ္ဍံ၊ ကို။ ဒုတ္ထပိတံ၊ မကောင်းသဖြင့် ထားအပ်သည်ကို။ ဒိသွာ၊ ၍။ သမ္ဗဟုလာ၊ ကုန်သော။ ဘိက္ခူ၊ တို့သည်။ ဧကံ၊ ရဟန်းတစ်ပါးကို။ အာဏာပေန္တိ၊ (ကိံ)၊ ဂစ္ဆ၊ သွားချေ။ ဧတံ၊ ဤငါးပဲသောဘဏ္ဍာကို။ အာဟရ၊ ဆောင်ချေလော။ ဣတိ၊ ဤသို့။ အာဏာပေန္တိ၊ စေခိုင်းကုန်အံ့။ တဿ၊ ထိုခိုင်းစေအပ်သောရဟန်း၏။ ဥဒ္ဓါရေ၊ ကြွမြှောက်ရာ အခါ၌။ သဗ္ဗေသံ၊ အလုံးစုံသော ရဟန်းတို့၏။ ပါရာဇိကံ၊
**ဧကဘဏ္ဍံ နာနာဌာနန္တိ**၊ ကား။ ဧကကုလဿ၊ ၏။ ပဉ္စသု၊ ငါးခု ကုန်သော။ အာပဏဖလကေသု၊ တို့၌။ ဧကေကမာသကံ၊ တစ်ပဲစီတစ်ပဲစီကို။ ဒုတ္ထပိတံ၊ ကို။ ပေ၊
**နာနာဘဏ္ဍံ ဧကဋ္ဌာနန္တိ**၊ ကား။ ဗဟူနံ၊ များစွာကုန်သော လူတို့၏။ သန္တကံ၊ သော။ ပဉ္စမာသကံ ဝါ၊ ကိုသော်လည်းကောင်း။ အတိ‌ရေက ပဉ္စမာသကံဝါ၊ လည်းကောင်း။ အဂ္ဃနကံ၊ ထိုက်တန်သော။ ဘဏ္ဍံ၊ ကို။ ဧကသ္မိံ ဌာနေ၊ ၌။ ပေ၊
**နာနာဘဏ္ဍံ နာနာဌာနန္တိ**၊ ကား။ ပဉ္စန္နံ၊ ကုန်သော။ ကုလာနံ၊ တို့၏။ ပဉ္စသု၊ ကုန်သော။ အာပဏဖလကေသု၊ တို့၌။ ဧကေကမာ သကံ၊ ကို။ ပေ၊ ပါရာဇိကံ၊ ဣတိ၊ လို့။ (သလ္လက္ခေတဗ္ဗံ)၊ဣတိ၊ တည်း။...
သံဝိဒါဝဟာရကထာ၊ သည်။ နိဋ္ဌိတာ၊