Issues
Select Version
Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ
မြန်မာဘာသာ
Pārājikakaṇḍa-aṭṭhakathā
Pārājikakaṇḍa-aṭṭhakathā

10. Pariṇatasikkhāpadavaṇṇanā

Author: Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ @ IAPT

တေနသမယေနာတိ ပရိဏတသိက္ခာပဒံ။
တတ္ထ၊ ၌။ ပူဂဿာတိ၊ ကား။ သမူဟဿ၊ လူအပေါင်းသည်။
ဓမ္မဂဏဿ၊ တရားရှိသော လူအပေါင်းသည်။ ဣတိ အတ္ထော၊ နက်။ [ဆွမ်းကျွေး‌သင်း ကထိန်သင်းစသော တရားရှိသော(ကုသိုလ်ပြုသော) အသင်းအပင်း၊ ဟူလို။]
ပဋိယတ္တန္တိ၊ ကား။ ပဋိယာဒိတံ၊ စီရင်အပ်သည်။
ဗဟူ သံဃဿ ဘဒ္ဒါတိ၊ ကား။ သံဃဿ၊ သံဃာဖို့။ ဗဟူနိ၊ န်သော။ ဘဒြာနိ၊ အကောင်းတို့သည်။ အနေကာနိ၊ န်သော။ လာဘမုခါနိ၊ လာဘ်ရခြင်း၏ အကြောင်းတို့သည်။ (ဟောန္တိ)။
သံဃဿ၊ ၏။ ကေနစိ၊ တစ်စုံတစ်ခုသောလာဘ်ဖြင့်။ ပရိဟာနိ၊ ယုတ်လျော့ခြင်းသည်။ န (ဟောတိ)။ ဣတိ၊ ဤအနက်ကို။ ဒီပေန္တိ၊ န်၏။
ဩဏောဇေထာတိ၊ ကား။ ဒေထ၊ န်လော့။
ပန၊ ပရိဟာရပက္ခမှတစ်ပါး။ ပေ။ အံ့။ ကိံ၊ အဘယ်နည်း။ ဧဝံ၊ ဤသို့ ဩ‌ဏောဇေထဟူ၍။ ဝတ္ထုံ၊ ငှာ။ ဝဋ္ဋတိ၊ အပ်သလော။ ဣတိ၊ တည်း။ ကသ္မာ၊ ကြောင့်။ န ဝဋ္ဋတိ၊ မအပ်ဘဲရှိအံ့နည်း။
ဟိ၊ မှန်။ အယံ၊ ဤဆွမ်းသည်။ အဘိဟဋဘိက္ခာ၊ ရှေးရှု‌ဆောင်အပ်သော ဆွမ်းတည်း။ အဘိဟရိတွာ၊ ၍။ ဧကသ္မိံ၊ သော။ ဩကာသေ၊ ၌။ သံဃဿ၊ ၏။ အတ္ထာယ၊ ငှ။ ပဋိယတ္တာ၊ စီရင်အပ်သောဆွမ်းတည်း။ အဘိဟဋပဋိယတ္တေစ၊ ရှေးရှုဆောင်အပ် စီရင်အပ်သော ပစ္စည်း ၄ပါး၌လည်းကောင်း။ ဥဒ္ဒိဿ၊ မိမိဖို့ရည်စူး၍။ ထပိတဘာဂေစ၊ အိမ်ဝယ်ထားအပ်သော အဖို့၌လည်းကောင်း။ ပယုတ္တဝါစာနာမ၊ ဝိညတ်နှင့်စပ်ယှဉ်သော စကားမည်သည်။ နတ္ထိ။ [အိမ်၌ထားသော်လည်း မိမိသို့ညွတ်ပြီးဖြစ်၍တောင်းကောင်းသည်၊ ဟူလို။]
သံဃိကန္တိ၊ ကား။ သံဃဿ၊ ၏။ သန္တကံ၊ ဥစ္စာဖြစ်သော။ (လာဘံ၊ ကို)။
ဟိ၊ မှန်။ သော၊ ထိုလာဘ်သည်။ သံဃဿ၊ သံဃာ၏အထံသို့။ ပရိဏတတ္တာ၊ ညွတ်ပြီး၏အဖြစ်ကြောင့်။ ဟတ္ထံ၊ သံဃာ၏လက်သို့။ အနာရုဠှော၊ မတက်ရောက်သေးသည်။ (သမာနော)ပိ,ဧကေနပရိယာယေန၊ တစ်မျိုးသောပရိယာယ်အားဖြင့်။ (ဧကန်ရောက်တော့မည်ဖြစ်သော ပရိယာယ်အားဖြင့်။) သံဃဿ သန္တကော ဟောတိ။ ပန၊ ဆက်။ ပဒဘာဇနေ၊ ၌။ သံဃိကံ။ ပေ။ ပရိစ္စတ္တန္တိ၊ ဟူ၍။ ဧဝံ၊ သို့။ အတ္ထုဒ္ဓါရဝသေန၊ ဖြင့်။ နိပ္ပရယာယတောဝ၊ ပရိယာယ်မဟုတ် မုချအားဖြင့်သာလျှင်။ ["ဒိန္နံ ပရိစ္စတ္တံ" ဟု မိန့်တော်မူသောကြောင့် "နိပ္ပရိယာယ" ဟုဆိုသည်။] သံဃိကံ၊ ကို။ ဒဿိတံ၊ ပြီ။
လာဘန္တိ(ဣမိနာ)၊ ဖြင့်။ ပဋိလဘိတဗ္ဗဝတ္ထုံ၊ ရထိုက်သော ဝတ္ထုကို။ အာဟ။
တေနေဝ၊ ပင်။ အဿ၊ ထိုလာဘံပုဒ်၏။ နိဒ္ဒေသေ၊ အကျယ်ညွှန်ပြကြောင်း ပဒဘာဇနီ၌။ စီဝရမ္ပီတိ အာဒိ၊ ကို။ ဝုတ္တံ။ [ထိုလာဘံပုဒ်၏ ပဒဘာဇနီ ဤသိက္ခာပုဒ်နှင့် ပါတိမောက် ပရိဏာမန သိက္ခာပုဒ်တို့ဝယ် "စီဝရမ္ပိ" ဟု မပါ။ "စီဝရ။ ပေ။ ပရိက္ခရာ" ဟုသာရှိ၏။]
ပရိဏတန္တိ၊ ကား။ သံဃဿ၊ ၏ အထံသို့။ နိန္နံ၊ ညွတ်ပြီးသည်။ သံဃဿ၊ သို့။ ပေါဏံ၊ ကိုင်းပြီးသည်။ သံဃဿ၊ သို့။ ပဗ္ဘာရံ၊ ရှိုင်းပြီးသည်။ (ဟုတွာ), ဌိတံ၊ သော။ (လာဘံ၊ ကို။)
ပန၊ ဆက်။ ယေနကာရဏေန၊ ကြောင့်။ သော၊ ထိုလာဘ်သည်။ ပရိဏတော၊ သံဃာ့အထံသို့ညွတ်ပြီးသည်။ ဟောတိ။ တံ၊ ထိုအကြောင်းကို။ ဒဿေတုံ၊ ငှာ။ ဒဿာမ။ ပေ။ ဟောတီတိ၊ ဟူ၍။ ပဒဘာဇနံ ဝုတ္တံ။
ပယောဂေ ဒုက္ကဋန္တိ၊ ကား။ ပရိဏတလာဘဿ၊ သံဃာ့သို့ ညွတ်ပြီးသောလာဘ်ကို။ အတ္တနော၊ မိမိတို့၏ အထံသို့။ ပရိဏာမနပယောဂေ၊ ညွတ်စေကြောင်းပယောဂကြောင့်။ ဒုက္ကဋံ။ ပဋိလာဘေန၊ ရခြင်းကြောင့်။ တသ္မိံ၊ ထိုလာဘ်သည်။ ဟတ္ထံ၊ သို့။ အာရုဠှေ၊ တက်ရောက်လသော်။ နိသဂ္ဂိယံ။
ပန၊ ဆက်။ သံဃဿ၊ အား။ ဒိန္နံ၊ လှူအပ်ပြီးသည်။ သစေ ဟောတိ။ (ဧဝံသတိ၊ ညွတ်ရုံသာမကလှူအပ်ပြီး ဖြစ်နေလျှင် ၊ ဟူလို။) တံ၊ ထိုလှူအပ်ပြီး လာဘ်ကို။ ဂဟေတုံ၊ အပိုင်ယူခြင်းငှာ။ န ဝဋ္ဋတိ၊ မအပ်။ သံဃဿေဝ၊ အားသာ။ ဒါတဗ္ဗံ၊ ၏။
ယောပိ၊ အကြင်ရဟန်းသည်လည်း။ အာရာမိကေဟိ၊ တို့နှင့်။ သဒ္ဓိံ၊ ကွ။ ဧကတော၊ တစ်ပေါင်းတည်း။ ခါဒတိ၊ ၏။ (သော၊ ကို ) ဘဏ္ဍံ၊ ကို။ အဂ္ဃါပေတွာ၊ ၍။ ကာရေတဗ္ဗော၊ ၏။
ပန၊ ဆက်။ ပရိဏတံ၊ သံဃာ့အထံသို့ ညွတ်ပြီးသောလာဘ်ကို။ (သာမည) သဟဓမ္မိကာနံဝါ၊ တို့၏သော်လည်းကောင်း။ (သန္တကမ္ပိ၊ ၌စပ်)။ ဂိဟီနံဝါ၊ တို့၏သော်လည်းကောင်း။ အန္တမသော၊ အားဖြင့်။ မာတု၊ ၏။ သန္တကမ္ပိ၊ ဥစ္စာကိုသော်လည်း။ (ဝိသေသကံ) ဣမံ၊ ဤ ဥစ္စာကို။ မယှံ၊ အား။ ဒေဟိ၊ လော။ ဣတိ၊ သို့။ သံဃဿ၊ သံဃာ၏ အထံသို့။ ပရိဏတဘာဝံ၊ ကို။ ဉတွာ၊ ၍။ အတ္တနော၊ မိမိ၏အထံသို့။ ပရိဏာမေတွာ၊ ၍။ ဂဏှန္တဿ၊ ယူသော ရဟန်းအား။ နိသဂ္ဂိယံ၊ သော်။ ပါစိတ္တိယံ (ဟောတိ)။
ဣမဿ ဘိက္ခုနော၊ အား။ ဒေဟိ၊ လော။ ဣတိ ဧဝံ၊ သို့။ အညဿ၊ အခြားရဟန်းအထံသို့။ အရိဏာမေန္တဿ၊ ၏။ သုဒ္ဓိကပါစိတ္တိယံ၊ နိသဂ္ဂိယမဖက်သက်သက်သော ပါစိတ်အာပတ်သည်။ (ဟောတိ)။
ဧကံ၊ တစ်လုံးသော။ ပတ္တံဝါ၊ ကိုသော် လည်းကောင်း။ (ဧကံ၊ တစ်ထည်သော။) စီဝရံဝါ, အတ္တနော၊ သို့လည်းကောင်း။ ဧကံ၊ သော။ (ပတ္တံဝါ၊ ကိုသော်လည်းကောင်း။ ဧကံ စီဝရံဝါ)။ အညဿ၊ အခြား‌ရဟန်း၏ အထံသို့လည်းကောင်း။ ပရိဏာမေတိ၊ ညွတ်စေအံ့။ နိသဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံစေဝ။ (မိမိသို့ ညွတ်စေသည့်အတွက်)။ သုဒ္ဓိကပါစိတ္တိယဉ္စ။ (အခြားသူသို့ ညွတ်စေသည့်အတွက်)။ (ဟောတိ)။
ဗဟူသု၊ များစွာသောသပိတ်, သင်္ကန်းတို့၌။ ဧသေဝ နယော။
စ၊ သာဓကကား။ နိသဂ္ဂိယေန။ ပေ။ စိန္တိတာတိ၊ ဟူသော။ ဧတံ၊ ကို။ (သင်္ဂီတိကာရေဟိ)ပိ ဝုတ္တံ။ [နိသဂ္ဂိယေန၊ စွန့်ခြင်း ဝိနည်းကံနှင့်တကွ။] အာပတ္တိံ၊ ပါစိတ်အာပတ်သို့လည်းကောင်း။ သုဒ္ဓိကေန၊ နိသဂ္ဂိယမဖက် သက်သက်အားဖြင့်။ ပါစိတ္တိယံ၊ သို့လည်းကောင်း။
ဧကတော၊ တစ်ပြိုင်နက်။ အာပဇ္ဇေယျ၊ ရာ၏။
ဧသာပဉှာ ကုသလေဟိ စိန္တိတာ။ ...ဧကံ မယှံ ဧကံ ဣမဿ ဒေဟီတိ ဧဝံဧကဝါစာယ အာပဇ္ဇိတဗ္ဗတ္တာ အာပဇ္ဇေယျ ဧကတောတိ ဝုတ္တံ။ ၊ ဋီကာ။]
ဟိ၊ မှန်။ အယံ၊ ဤပြဿနာကို။ ပရိဏာမနံ၊ ကို။ သန္ဓာယ ဝုတ္တော။
ယောပိ၊ အကြင် ရဟန်းသည်လည်း။ ဝဿိကသာဋိကသမယေ၊ ၌။ မာတုဃရေပိ၊ ၌လည်း။ သံဃဿ၊ ၏ အထံသို့။ ပရိဏတံ၊ ပြီးသော။ ဝဿိကသာဋိကံ၊ ကို။ ဉတွာ၊ သိ၍။ ဝါ၊ သိလျက်။ အတ္တနော၊ သို့။ ပရိဏာ မေတိ။ (တဿ၊ ထိုရဟန်း၏။) နိသဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ။
ပရဿ၊ အခြားရဟန်း၏ အထံသို့။ ပရိဏာမေတိ။ သုဒ္ဓိကပါစိတ္တိယံ။
မနုဿာ သံဃဘတ္တံ ကရိဿာမ။ ဣတိ၊ (ဤသို့ကြံ၍။) သပ္ပိတေလာဒီနိအာဟရန္တိ။ ဂိလာနော ဘိက္ခု, သံဃဿ၊ သို့။ ပရိဏတဘာဝံ၊ ညွတ်ပြီး၏အဖြစ်ကို။ ဉတွာ, ကိဉ္စိ၊ တစ်စုံတစ်ခုကို။ စေပိ ယာစတိ၊ အံ့။ (ဧဝံသတိ)။ နိသဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယမေဝ။
ပန၊ ဆက်။ သော၊ ထိုဂိလာနရဟန်းသည်။ တုမှာကံ၊ အသင် ဒါယကာတို့၏။ အာဘတာနိ၊ ဆောင်ယူအပ်ကုန်သော။ သပ္ပိအာဒီနိ၊ တို့သည်။ အတ္ထိ၊ န်သလော။ ဣတိ ပုစ္ဆိတွာ, အာမ, အတ္ထိ၊ ရှိပါ၏။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝုတ္တေ မယှမ္ပိ ဒေထာတိ သစေ ဝဒတိ။ (ဧဝံသတိ)။ ဝဋ္ဋတိ။ [ဂိလာနဖြစ်သောကြောင့် သူပေါဒနဝိညတ္တိ အာပတ်မသင့်။]
ကုက္ကစ္စာ ယန္တံ၊ သော။ နံ၊ ထိုဂိလာန ရဟန်းကို။ ဥပါသကာ အထာပိ ဝဒန္တိ။ (ကိ့)။
သံဃောပိ၊ သည်လည်း။ အမှေဟိ၊ တပည့်တော်တို့သည်။ ဒိန္နမေဝ၊ ပေးလှူအပ်သော ထောပတ် စသည်ကိုသာ။ လဘတိ၊ ရပါ၏။
ဘန္တေ၊ ရား။ ဂဏှထ။ ဣတိ အထာပိ ဝဒန္တိ။ ဧဝမ္ပိ ဝဋ္ဋတိ။
သံဃဿ။ ပေ။ အညသံဃဿာတိ၊ ကား။ ဧကသ္မိံ ဝိဟာရေ၊ တစ်ခုသောကျောင်းတိုက်၌။ သံဃဿ၊ သို့။ ပရိဏတံ၊ ညွတ်ပြီးသော လာဘ်ကို။ အညံဝိဟာရံ၊ ကို။ ဥဒ္ဒိသိတွာ၊ ညွှန်ပြ၍။ အသုကသ္မိံနာမ မဟာဝိဟာရေ သံဃဿဒေထာတိ ပရိဏာမေတိ။ (အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ)။
စေတိယဿ ဝါတိ၊ ကား။ သံဃဿ၊ အား။ ဒိန္နေန၊ ပေးလှူအပ်သောပစ္စည်းဖြင့်။ ကိံ၊ နည်း။ စေတိယဿ၊ အား။ ပူဇံ၊ ကို။ ကရောထ၊ န်လော့။ ဣတိ ဧဝံ၊ သို့။ စေတိယဿဝါ၊ စေတီ၏အထံသို့မူလည်း။ ပရိဏာမေတိ၊ အံ့။ (အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ)။
စေတိယဿ ပရိဏတန္တိ ဧတ္ထ၊ ၌။ နိယမေတွာ၊ မည်သည့် စေတီဟုသတ်မှတ်၍။ အညစေတိယဿ၊ ၏။ အတ္ထာယ၊ ငှာ။ ရောပိတမာလာဝစ္ဆတော၊ စိုက်အပ်သောပင်ပန်းငယ်မှ။ အညစေတိယမှိ၊ ၌။ ပုပ္ဖမ္ပိ၊ ကိုသော်မှလည်း။ အာရောပေတုံ၊ တင်ခြင်းငှာ။ န ဝဋ္ဋတိ။
ပန၊ ဆက်။ ဧကဿ၊ တစ်ဆူသော။ စေတိယဿ၊ ၏ အပေါ်သို့။ ဆတ္တံဝါ၊ ကိုသော်လည်းကောင်း။ ပဋာကံဝါ၊ ကုက္ကားကိုသော်လည်းကောင်း။ အာရောပေတွာ၊ တင်ပြီး၍။ ဌိတံ၊ ရပ်နေသူကို။ ဒိသွာ၊ ၍။ [ဌိတံ ဒိသွာတိ သေသကံ ဂဟေတွာ ဌိတံ ဒိသွာ၊ တချို့တစ်ဝက်ကို စေတီပေါ်သို့ တင်ပြီးနောက် ကျန်နေသော ထီးစသည်ကိုကိုင်၍ရပ်နေသူကိုမြင်လျှင် ၊ ဟူလို။] သေသံ၊ ကြွင်းသော ထီးစသည်ကို။ အညဿ၊ သော။ စေတိယဿ၊ အား။ ဒါပေတုံ၊ ငှာ။ ဝါ၊ အလှူခိုင်ခြင်းငှာ။ ဝဋ္ဋတိ၊ အပ်၏။
ပုဂ္ဂလဿပရိဏတန္တိ၊ ကား။ အန္တမသော၊ အားဖြင့်။ သုနခဿာပိ၊ ခွေး၏ အထံသို့လည်း။ ပရိဏတံ၊ ညွတ်ပြီးသော အစာကို။ ဣမဿသုနခဿ၊ ဤခွေးအား။ မာ ဒေဟိ၊ မပေးလင့်။ ဧတဿ၊ အဲဟို ခွေးအား။ ဒေဟိ၊ ပေးလော့။ ဣတိဧဝံ၊ သို့။ အညပုဂ္ဂလဿ၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်အထံသို့။ ပရိဏာမေတိ။ ဒုက္ကဋံ (ဟောတိ)။
ပန၊ ဆက်။ ဒါယကာ၊ အလှူရှင်တို့သည်။ မယံ၊ တပည့်တော်တို့သည်။ သံဃဿ၊ အား။ ဘတ္တံ၊ ကို။ ဒါတုကာမာ၊ ပေးလိုပါကုန်၏။ စေတိယဿ၊ အား။ ပူဇံ၊ ကို။ ကာတုကာမာ၊ ပြုလိုပါကုန်၏။ ဧကဿ၊ သော။ ဘိက္ခုနော၊ အား။ ပရိက္ခာရံ၊ ကို။ ဒါတုကာမာ၊ န်၏။ တုမှာကံ၊ အရှင်ဘုရားတို့၏။ ရုစိယာ၊ အလိုအားဖြင့်။ ဒဿာမ၊ လှူပါကုန်အံ့။
ဘဏထ၊ အမိန့်ရှိပါကုန်။ ကတ္ထ၊ ၌။ ဝါ၊ အား။ ဒေမ၊ လှူရပါကုန်အံ့နည်း။ ဣတိ သစေ ဝဒန္တိ။
ဧဝံ ဝုတ္တေ၊ လျှောက်အပ်သော်။ တေန ဘိက္ခုနာ၊ သည်။ ယတ္ထ၊ အကြင်အရပ်၌။ (ဒါတုံ၊ ငှာ။) ဣစ္ဆထ၊ အလိုရှိကုန်၏။ တတ္ထ၊ ထိုအလိုရှိရာအရပ်၌။ ဒေထ၊ န်။ ဣတိဝတ္တဗ္ဗာ၊ ပြောဆိုထိုက်ကုန်၏။
ကတ္ထ ဒေမာတိ၊ ဟူ၍။ သစေ ပုစ္ဆန္တိ၊ န်အံ့။ (ဧဝံသတိ) ပါဠိယံ၊ ပါဠိတော်၌။ အာဂတနယေနေဝ၊ သာလျှင်။ ဝတ္တဗ္ဗံ၊ ပြောဆိုစီမံရာ၏။ ဧတ္ထ၊ ဤသိက္ခာပုဒ်၌။
သေသံ၊ သည်။ ဥတ္တာနတ္ထမေဝ၊ သည်သာ။ (ဣဒံ သိက္ခာပဒံ၊ သည်။
တိ သမုဋ္ဌာနံ၊ ၃ ပါးသော သမုဋ္ဌာန်ရှိသော သိက္ခာပုဒ်တည်း။ ပေ။ အကုသလစိတ္တံ၊ တည်း။ ဣတိ၊ အပြီးတည်း။ သမန္တပါသာဒိကာယ၊ သော။ ဝိနယသံဝဏ္ဏနာယ၊ ၌။ ပါဠိယံ အာဂတနယေနေဝ။ ။"ကတ္ထ ဒေမာ" တိပုစ္ဆီယမာနော (အဘယ်၌လှူရပါကုန်မည်နည်းဟု လျှောက်ထားလျှင်) [ယတ္ထ တုမှာကံ ဒေယျဓမ္မော (ပေးလှူထိုက်သော သဘောရှိသောပစ္စည်းသည်) ပရိဘောဂံဝါ လဘေယျ၊ [သုံးစွဲမှုကိုသော်လည်းရရာ၏၊ သိမ်းမထားဘဲ သုံးစွဲစရာရှိ၏-ဟူလို] ပဋိသင်္ခါရံဝါ (ကျောင်းစသည်ဖြစ်လျှင် ပြုပြင် စီမံမှုကိုသော်လည်း) လဘေယျ၊ စိရဋ္ဌိတိကောဝါ (ကျောင်းစသည်ဖြစ်လျှင်ကြာမြင့်စွာ တည်သည်မူလည်း) အဿ၊ ယတ္ထ ဝါပန တုမှာကံ စိတ္တံ ပသီဒတိ၊ တတ္ထဒေထာ" တိ ဘဏတိ ("အသင် ဒါယကာတို့၏ စိတ်ကြည်ညိုရာလှူကြ" ဟုပြောလျှင်)၊ အနာပတ္တိ၊ ဤသို့ ပါဠိတော်မှာ လာ၏၊ ထိုနည်းဖြင့် ပြောရမည်-ဟူလိို။
ပရိဏတသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ၊ သည်။ နိဋ္ဌိတာ၊ ပြီ။