Issues
Select Version
Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ
မြန်မာဘာသာ
(SP) Mahāvagga-aṭṭhakathā
(SP) Mahāvagga-aṭṭhakathā

Uruvelapāṭihāriyakathā

Author: Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ @ IAPT

**ပမုခေါ** တိ၊ ကား။ ပုဗ္ဗင်္ဂမော၊ ရှေ့သွားသည်။
**ပါမောက္ခော** တိ၊ ကားဥတ္တမော= အမြတ်ဆုံးသည်။ ဝိသုဒ္ဓပညော၊ အထူးသဖြင့် သန့်ရှင်စင်ကြယ်သောပညာရှိသူသည်။ (ဟောတိ)။
**အနုပဟစ္စာ** တိ၊ ကား။ အဝိနာသေတွာ၊ မပျက်စီးစေမူ၍။ (ရိုက်လျှင်ပျက်စီး၏။ မရိုက်မူ၍၊ ဟူလို။)
**တေဇသာ တေဇ** န္တိ၊ ကား။ အတ္တနော၊ ကိုယ်တော်၏။ တေဇသာ၊ တန်ခိုးဖြင့်။ နာဂဿ၊ နဂါး၏။ တေဇံ၊ ကို။ ("ယံနူန ပရိယာဒိယေယျံ" ၌ စပ်။)
**ပရိယာဒိယေယျ** န္တိ၊ ကား။ (ယံနူန) အဘိဘဝေယျံ၊ အကယ်၍လွှမ်းမိုးရပါမူကား ကောင်းလေစွ။ ဝါ၊ တစ်နည်း။ (ယံနူန) ဝိနာသေယျံ၊ အကယ်၍ ဖျက်ဆီးရပါမူကား ကောင်းလေစွ။
**မက္ခ** န္တိ၊ ကား။ ကောဓံ၊ ဒေါသကို။ (အသဟမာနော၌စပ်။)
**‌နတွေဝ စခေါ အရဟာ ယထာ အဟ** န္တိ၊ ဟူသော ဤစကားကို။ (ဝဒတိ၌ စပ်။) အတာနံ၊ မိမိကို။ အဟံ၊ ငါသည်။ အရဟာ၊ ရဟန္တာတည်း။ ဣတိ၊ သို့။ မညမာနော၊ မှတ်ထင်နေသည်။ (ဟုတွာ) ဝဒတိ၊ ပြောဆို၏။ ပရိယာဒိယေယျံ။ ။ ပရိ+ အာပုဗ္ဗ ဒါဓာတ် ဒိဝါဒိ ယပစ္စည်း၊ "ထက်ဝန်းကျင်+ ပိုင်းခြား၍+ ယူရပါမူကား" ဟု သဒ္ဒတ္ထ၊ "ကုန်ခန်းစေရပါမူကား" ဟု ဝေါဟာရတ္ထဖြစ်၏၊ အဘိဘဝေယျံ ဝိနာသေယျံတို့ကား အဓိပ္ပာယတ္ထချည်းတည်း၊ ယောဇနာ၌ကားအဘိဘဝေယျံ ဝိနာသေယျံတို့ကိုပင် "သဒ္ဒတ္ထ" ဟု ဆိုလေသည်။
**နေရဉ္ဇာယံ ဘဂဝါ** တိအာဒိကာ၊ နေရဉ္ဇာယံ ဘဂဝါအစရှိကုန်သော။ ဂါထာယော၊ တို့ကို။ ပစ္ဆာ၊ သံဂါယနာတင်ရာ နောက်အခါ၌။ ပက္ခိတ္တာ၊ ထည့်အပ်ကုန်ပြီ။
**ဝိသဇ္ဇေယျ** န္တိ၊ ကား။ သုက္ခာပနတ္ထာယ၊ ခြောက်စေခြင်းအကျိုးငှာ။ ပသာရေတွာ၊ ဖြန့်၍။ ထ‌ပေယျံ၊ ထားရပါမူကား။ (ယန္နူန၊ ကောင်းလေစွ။) ဣတိအတ္ထော၊ နက်။
ဘန္တေ, ဟတ္ထံ၊ လက်တော်ကို။ အာဟရ၊ ရှေးရှုဆောင်တော်မူပါ။ (မြှောက်တော်မူပါ။) ဣတိ ဧဝံ၊ သို့။ ဝဒန္တော ဝိယ၊ (မပြောသော်လည်း) ပြောသကဲ့သို့။ သြဏတော၊ အောက်သို့ ညွတ်ပြီး။ ဣတိ၊ ကြောင့်။ အာဟရဟတ္ထော၊ အာဟရတ္ထ မည်၏။
**ဥယျေဇေတွာ** တိ၊ ကား။ ဝိသဇ္ဇေတွာ၊ လွှတ်လိုက်၍။ (ပဌမတရံ အာဂန္တွာ အဂျာဂါရေ နိသီဒိတို့၌ စပ်။)
အဂ္ဂိဘာဇနာနိ၊ မီးအိုးခင်းတို့ကို။ **မန္ဒာမုခိယော** တိ၊ မန္ဒာမုခီတို့ဟူ၍။ ဝုစ္စန္တိ၊ ကုန်၏။
**စိရပဋိကော** တိ၊ ကား။ စိရကာလ‌တော၊ ကြာမြင့်စွာသော ကာလမှ။ ပဋ္ဌယ၊ စ၍။ (အဘိပ္ပသန္နာ၌ စပ်။)
**ကေသမိဿ** န္တိ အာဒီသု၊ ပါဠိရပ်တို့၌။ ကေသာ ဧဝ၊ ဆံပင်တို့သည်ပင်။ ကေသမိဿံ၊ ကေသမိဿ မည်၏။
သဗ္ဗတ္ထ၊ အလုံးစုံသော ဇဋာမိဿံ စသောပုဒ်တို့၌။ ဧသနယော၊ ဤနည်းတည်း။
**ခါရိကာဇ** န္တိ၊ ကား။ ခါရိဘာရော၊ ရသေ့ပရိက္ခရာဟူသော ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးရှိသော ထမ်းပိုးတည်း။အာဟရဟတ္ထော စသည်။ ။ အာဟရ+ ဟတ္ထံတိ ‌ဝဒတီတိ အာဟရဟတ္ထော- လက်ကို ရှေးရှုဆောင်ပါ (လက်လှမ်းပါ) ဟု ဆိုသူ၊ အာဟရဟတ္ထော ဝိယာတိအာဟရဟတ္ထော- ထိုသူနှင့်တူသော၊ ကကုဓော- ခတက်ပင်၊ မန္ဒံ- ငယ်သော (ကျဥ်းသော)+ မုခံ ‌ယာသံ အတ္ထီတိ မန္ဒာမုခိယော၊ န္ဒ၌ ဒီဃပြု (ကျဥ်းသော မျက်နှာဝရှိသောမီးအိုးခင်းတို့၊) ကေသမိဿံ၌ ဆံပင်တို့နှင့် ရောနှောနေသော အခြားဝတ္ထုကိုယူမည်စိုး၍ "ကေသာ ဧဝ" ဟု ဖွင့်သည်၊ တစ်ယောက်၏ ဆံပင်၌ ရောထွေးနေသော အခြားတစ်ယောက်၏ ဆံပင်ကို "မိဿော+ ကေသော ကေသမိဿော" ဟု ဆိုသည်။
ခါရိကာဇ။ ။ ခါရိသဒ္ဒါသည် ရသေ့တို့၏ ပရိက္ခရာဟူသော အနက်ကိုဟော၏၊[ခါရီတိ အရဏီကမဏ္ဍလုသုဇာဒယော(ပွတ်ခုံ, ပွတ်ကျည်, ရေကယား, ယောက်မအစရှိကုန်သော) တပသပရိကာရာ၊- သီလက္ခန် အမ္ဗဋ္ဌသုတ္တဋ္ဌ။] ကာဇသဒ္ဒါသည် ထမ်းပိုးဟူသော အနက်ကို ဟော၏၊ ဘာရသဒ္ဒါကား ဝန်ထုပ်ဝန်းပိုး အနက်ကိုဟော၏၊ ထိုကြောင့် "ခါရိ+ ဘာရောယဿာတိ ခါရိဘာရော (ကာဇော)- ရသေ့ပရိက္ခရာဟူသောဝန်ထုပ်ပိုးရှိသော ထမ်းပိုး" ဟု ကြံပါ၊ ခါရိကာဇမိဿံမှ ခါရိကာဇကို ယူသောကြောင့် "ခါရိကာဇောတိ" ဟု ရှိရမည်၊ ကာဇသဒ္ဒါ ပုလ္လိင်တည်း၊ "ခါရိဘရိတော- ရသေ့ပရိက္ခရာတို့ဖြင့် ပြည့်သော+ ကာဇော ခါရိကာဇော" ဟုပြု။