Issues
Select Version
sāsanāre-သာသနာရေး
မြန်မာဘာသာ
(SN)Mahāvaggo
(SN)Mahāvaggo

2. Nālandasuttaṃ

Author: sāsanāre-သာသနာရေး @ IAPT

ဧကံ သမယံ၊ အခါတပါး၌။ ဘဂဝါ၊ သည်။ နာလန္ဒာယံ၊ နာလန္ဒမြို့၌။ ပါဝါရိကမ္ဗဝနေ၊ ပါဝါရိကသူဌေး၏ သရက်ဥယျာဉ်၌။ ဝိဟရတိ၊ ၏။
အထ ခေါ၊ ၌။ အာယသ္မာ သာရိပုတ္တော၊ သည်။ ယေန၊ ၌။ ဘဂဝါ၊ သည်။ အတ္ထိ၊ ၏။ တေန၊ သို့။ ဥပသင်္ကမိ၊ ပြီ။
ဥပသင်္ကမိတွာ၊ ၍။ ဘဂဝန္တံ၊ ကို။ အဘိဝါဒေတွာ၊ ၍။ ဧကမန္တံ၊ ၌။ နိသီဒိ၊ ပြီ။
ဧကမန္တံ၊ ၌။ နိသိန္နော ခေါ၊ သော။ အာယသ္မာ သာရိပုတ္တော၊ သည်။ ဘဂဝန္တံ၊ ကို။
"ဘန္တေ၊ မြတ်စွာဘုရား။ အဟံ၊ တပည့်တော်သည်။ ဘဂဝတိ၊ မြတ်စွာဘုရား၌။ ဧဝံ၊ ဤသို့။ ပသန္နော၊ ကြည်ညိုပါ၏။ (ပသန္နော၌ တပစ္စည်း ပစ္စုပ္ပန်၌သက်။)
ယဒိဒံ သမ္ဗောဓိယံ၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်အရာ၌။ ဝါ၊ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်အရာ၌။ ဘဂဝတာ၊ မြတ်စွာဘုရားထက်။ ဘိယျောဘိညတရော၊ အထူးသဖြင့်မြတ်သည်ဟုမှတ်သားအပ်သော။ ဝါ၊ အထူးသဖြင့် သာလွန်သော ဉာဏ်ပညာရှိသော။ ဘိယျောဘိညတရော၌ ဘိယျောတရာဘိညာတော ဟု ဆိုလိုလျက် တရပစ္စည်း အဆုံးပို့၍ တ ပစ္စည်းအကျေကြံကာ ဘိယျောဘိညတရော ဟု ပြီးသည်။ ဘိယျော သဒ္ဒါ, သေဋ္ဌဝါစက, အဘိညာတ သဒ္ဒါ အဘိလက္ခိတ ဝါစကဟု ဋီဖွင့်၏။ တနည်း- ဘိယျောတရာဘိညောဟု ဆိုလိုလျက် တရပစ္စည်း ပရဌာနသို့ပို့ကာ ဘိယျောဘိိညတရောဟု ပြီးသည်။ ဘိယျောသဒ္ဒါ- အဓိကဝါစက, အဘိညာသဒ္ဒါ ပညာဝါစက ဟုဋီ ဖွင့်၏။ အဋ္ဌကထာဖွင့်အတိုင်း ပါဠိရှိ 'ဘိယျောဘိညတရော'ပါဌ်ကို တရပစ္စည်း နေရာရွှေ့ခြင်း ကြံသည်မှတပါး ပါဠိရှိအတိုင်း သဒ္ဒါနည်းဖြင့်ကြံသော ဋီကာနည်း ကိုပြဦးအံ့။ အဘိဇာနာတီတိ အဘိညော၊ ပုဂ္ဂိုလ်ကောက်။ ဘိယျော အဘိညော ဘိယျောဘိညော၊ ပုဂ္ဂိုလ်ပင်ကောက်။ ဘိယျောဘိညသ္မာ အတိသယော ဘိယျောဘိညတရော-ဟုပြု၊ သမဏ,ဗြဟ္မဏကောက်။ အဘိဇာနာတီတိ အဘိညာ၊ ပညာကောက်။ ဘိယျော အဘိညာ ဧတဿာတိ ဘိယျောဘိညော၊ ဘိယျောဘိညသ္မာ အတိသယော ဘိယျောဘိညတရော-ဟုပြု၊ သမဏ, ဗြဟ္မဏကောက်။ ပဌမဝိကပ်ကို သမ္မာ(အနဝသေသတာ) ဗုဇ္ဈတိ ဧတေနာတိ သမ္ဗောဓိ၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကိုကောက်၍ ပဓာနနည်းအားဖြင့်မိန့်ဆို၏။ ဒုတိယဝိကပ်ကို သမ္ဗုဇ္ဈတိ ဧတာယာတိ သမ္ဗောဓိ၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် ၂-ပါးကိုကောက်၍ ပဋ္ဌာနအားဖြင့်မိန့်ဆို၏။ အညော၊ ဘုရားမှတပါးသော။ သမဏော ဝါ၊ ရဟန်းသည်၎င်း။ ဗြာဟ္မဏော ဝါ၊ ပုဏ္ဏားသည်၎င်း။ နစာဟု၊ ရှေးကလည်း မဖြစ်ပေါ်ဘူးပါ။ န စ ဘဝိဿတိ၊ နောက်လည်း ဖြစ်ပေါ်လိမ့်မည်မဟုတ်ပါ။ န စ ဧတရဟိ ဝိဇ္ဇတီတိ၊ ယခုလည်း မဖြစ်ပေါ်ပါ"ဟူ၍။
သာရိပုတ္တ၊ တြာ။ တေ၊ သင်သည်။ "ဧဝံ ပသန္နော။ပ။ သမ္ဗောဓိယန္တိ၊ သမ္ဗောဓိယံ"ဟူသော။ ဥဠာရာ၊ မြတ်သော။ အယံ အာသဘီ ဝါစာ၊ ဤနွားလားဟိန်းသကဲ့သို့ မယိမ်းမလှုပ်သောစကားကို။ ဘာသိတာ၊ ကြုံးဝါးပြောဆိုအပ်၏။ အယံ ဧကံသော၊ ဤတခုသော အဖို့ကို။ ဂဟိတော၊ ယူအပ်ပြီ။ အယံ သီဟနာဒေါ၊ ဤခြင်္သေ့ ဟောက်သကဲ့သို့ ရဲရဲတောက် မကြောက်မရှား ပြတ်သောစကားကို။ နဒိတော၊ ကြုံးဝါးမြွက်ဆိုအပ်၏။
သာရိပုတ္တ၊ တြာ။ တေ၊ သင်သည်။ အတီတမဒ္ဓါနံ၊ လွန်လေပြီးသောအခါ၌။ အရဟန္တော၊ ပူဇော်အထူးကိုခံတော်မူထိုက်ကုန်သော။ ယေ တေ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ၊ အကြင်မြတ်စွာဘုရားတို့သည်။ အဟေသုံ၊ ပွင့်တော်မူကုန်ပြီ။ သဗ္ဗေ တေ ဘဂဝန္တော၊ ထိုဘုရားရှင်တို့ကို။ စေတသာ၊ မိမိ၏ စိတ်ဖြင့်။ စေတော၊ ဘုရားရှင်တို့၏စိတ်ကို။ ပရိစ္စ၊ ပိုင်းခြား၍။
တေ ဘဂဝန္တော၊ ထိုဘုရားရှင်တို့သည်။ ဧဝံသီလာ၊ ဤသို့သော သီလရှိကုန်သည်။ အဟေသုံ ဣတိ ဝါ၊ ဖြစ်ကုန်ပြီဟူ၍၎င်း။ တေဘဂဝန္တော၊ တို့သည်။ ဧဝံဓမ္မာ၊ ဤသို့သော သမာဓိတရားရှိကုန်သည်။ အဟေသုံ ဣတိ ဝါ၊ ဟူ၍၎င်း။ "တေ ဘဂဝန္တော၊ တို့သည်။ ဧဝံပညာ၊ ဤသို့သောပညာရှိကုန်သည်။ အဟေသုံ ဣတိ ဝါ၊ ဟူ၍၎င်း။ တေ ဘဂဝန္တော၊ တို့သည်။ ဧဝံဝိဟာရိနော၊ ဤသို့သော နိရောဓသမာပတ် ဖလသမာပတ်ဝင်စား၍ နေလေ့ရှိကုန်သည်။ အဟေသုံ ဣတိ ဝါ၊ ၎င်း။ တေ ဘဂဝန္တော၊ တို့သည်။ ဧဝံဝိမုတ္တာ၊ ဤသို့သော ဝိမုတ္တိငါးပါးတို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်တော်မူကြကုန်သည်။ အဟေသုံ ဣတိ ဝါ၊ ၎င်း။" ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝိဒိတာ ကိံနု၊ သိအပ်ကုန်သနည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့မိန့်တော်မူ၏။
ဘန္တေ၊ မြတ်စွာဘုရား။ ဧတံ၊ ဤအမေးစကား သည်။ နော ဟိ၊ မသင့်ပါ။(မသိအပ်ပါဟူလို။) (အနာဂတ်အမေး, ပစ္စုပ္ပန်အမေးတို့၌လည်း ဤနည်းမှီး၍ သမ္ဗန်။ အနာဂတမဒ္ဓါနံ၊ အနာဂတ်ကာလ၌။ ဧတရဟိ၊ ယခုအခါ၌။ ဤမျှသာ ထူး၏။)
သာရိပုတ္တ၊ တြာ။ တေ၊ သင်၏။ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နေသု၊ အတိတ်၊အနာဂတ်၊ပစ္စုပ္ပန် ဖြစ်ကုန်သော။ အရဟန္တေသု၊ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူလိုက်ကုန်သော။ ဧတ္ထစသမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေသု၊ ဤဘုရားရှင်တို့၌။ စေတောပရိယဉာဏံ၊ စိတ်ကိုပိုင်းခြား၍ သိသော ဉာဏ်သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။
သာရိပုတ္တ၊ တြာ။ အထ၊ ထိုသို့မရှိပဲလျက်။ ကိဉ္စရဟိ၊ အဘယ်သို့လျှင်။ တေ၊ သင်သည်။ "ဧဝံပသန္နော။ပ။ ယဒိဒံသမ္ဗောဓိယန္တိ၊ သမ္ဗောဓိယံ"ဟူသော။ ဥဠာရာ၊ မြတ်သော။ အယံ အာသဘီဝါစာ၊ ကို။ ဘာသိတာ၊ ဆိုအပ်သနည်း။ အယံ ဧကံသော၊ ကို။ ဂဟိတော၊ ယူအပ်သနည်း။ အယံ သီဟနာဒေါ၊ ကို။ နဒိတော၊ ကြုံးဝါးအပ်သနည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့မိန့်တော်မူ၏။
ဘန္တေ၊ ရား။ မေ၊ တပည့်တော်၏။ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နေ၊ ကုန်သော။ အရဟန္တေသု၊ ကုန်သော။ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေသု၊ တို့၌။ စေတောပရိယဉာဏ်၊ သည်။ န ခေါ အတ္ထိ၊ မရှိပါ။ အပိ စ၊ ထိုသို့မရှိသော်လည်း။ မေ၊ တပည့်တော်သည်။ ဓမ္မနုယော၊ ပစ္စက္ခဉာဏ်အားလျော်စွာ လျှောက်လိုက်တတ်သောအနုမာနဉာဏ်ကို။ ယထာသဘာဝတော ဉေယျံ ဓာရေတိ နိစ္ဆိနောတီတိ ဓမ္မော၊ ပစ္စက္ခဉာဏ်ကိုကောက်။ ဓမ္မသဒ္ဒါဉာဏ်ဟော။ အနုဧတီတိ အနွယော။ အနုမာနဉာဏ်ကိုကောက်။ ဓမ္မဿ အနွယော ဓမ္မနွယောဟုပြု၊ အနုမာနဉာဏ်ကိုပင်ကောက်။ ပစ္စက္ခ(မျက်မှောက်) အားဖြင့်ဖြစ်သောအကြောင်းသို့ အစဉ်လိုက်၍ အနုမာဉာဏ်၏ဖြစ်ပုံကို မြင်သည်ကို ထောက်ဆ၍ မမြင်သည်ကိုလည်း မှန်းဆသိခြင်းစသည်ဖြင့် သိနိုင်၏။ အနုမာန, နယဂ္ဂါဟဟု ပါဠိ၌ အသုံးပြု၏။ အကျယ် ဋ္ဌ-ဋီ ရှူ။ "ထေရဿ ဟိ နယဂ္ဂါဟော သဗ္ဗညုတဉာဏဂတိကော"။ ဋ္ဌ။ ရှင်သာရိပုတြာ၏ နယဂ္ဂါဟသည် သဗ္ဗညုတဉာဏ်နှင့်အလားတူသည် ဟူလို။ ဝိဒိတော၊ ရအပ်ပါပြီ။
ဘန္တေ၊ ရား။ သေယျထာပိ၊ ဥပမာသော်ကား။ ရညော၊ မင်း၏။ ဒဠှုဒ္ဓါပံ၊ မြဲမြံခိုင်ခံ့သောတံတိုင်းခြေရှိသော။ ဒဠပါကာရတောရဏံ၊ မြဲမြံခိုင်ခံ့သော တံတိုင်းတုရိုဏ်းရှိသော။ ဧကဒွါရံ၊ တပေါက်သော တံခါးသာရှိသော။ ပစ္စန္တိမံ၊ အစွန်အဖျား၌ဖြစ်သော။ နဂရံ၊ မြိုသည်။ အဿ၊ ရှိရာ၏။
တတြ၊ ထိုမြို့၌။ ပဏ္ဍိတော၊ ပညာရှိသော။ ဗျတ္တော၊ လိမ်မာသော။ မေဓာဝီ၊ ထက်မြက်သောပညာရှိသော။ အညာတာနံ၊ မသိသူတို့ကို။ နိဝါရေတာ၊ မဝင်ရန် တားမြစ်တတ်သော။ ဉာတာနံ၊ သိသူတို့ကို။ ပဝေသေတာ၊ ရင်စေတတ်သော။ ဒေါဝါရိကော၊ တံခါးစောင့်သည်။ အဿ၊ ရှိရာ၏။
သော၊ ထိုတံခါးစောင့် သည်။ တဿနဂရဿ၊ ထိုမြို့၏။ သမန္တာ၊ ထက်ဝန်းကျင်မှ။ အနုပရိယာယပထံ၊ အစဉ်လှည့်လည်သောလမ်းသို့။ အနုက္ကမမာနော၊ အစဉ်လျှောက်၍ ကြည့်ရှုသည်ရှိသော်။ ပါကာရသန္ဓိံဝါ၊ တံတိုင်းအစပ်အကွဲကို၎င်း။ ပါကာရဝိဝရံဝါ၊ တံတိုင်းပေါက်ကို၎င်း။ န ပသောယျ၊ မမြင်ရာ။ တဿ၊ အဆုံးစွန်အားဖြင့်။ ဗိဠာရနိက္ခမနမတ္တမ္ပိ၊ ကြောင်ထွက်ပေါက်မျှကိုလည်း။ နပဿေယျ၊ မမြင်ရာ။
တဿ၊ ထိုတံခါးစောင့်၏။
"သြဠာရိကာ၊ ကြီးမားကုန်သော။ ယေ ခေါ ကေစိ ပါဏာ၊ အကြင်သတ္တဝါတို့သည်။ ဣမံ နဂရံ၊ ဤမြို့သို့။ ပဝိသန္တိ ဝါ၊ ဝင်လည်းဝင်ကုန်၏။ နိက္ခမန္တိ ဝါ၊ ထွက်လည်းထွက်ကုန်၏။ သဗ္ဗေ၊ အလုံးစုံကုန်သော။ တေ၊ ထိုသတ္တဝါတို့သည်။ ဣမိနာဝ ဒါရေန၊ ဤတံခါးဖြင့်သာလျှင်။ ဝါ၊ ဤတခါးမှသာလျှင်။ ပဝိသန္တိ ဝါ၊ ဝင်လည်းဝင်ကုန်၏။ နိက္ခမန္တိဝါတိ၊ ထွက်လည်းထွက်ကုန်၏"ဟူ၍။ ဧဝံ၊ ဤသို့သောအကြံဉာဏ်သည်။ အဿ၊ ဖြစ်ပေရာ၏။
ဘန္တေ၊ ရား။ ဧဝမေဝ ခေါ၊ ဤအတူသာလျှင်။ မေ၊ သည်။ ဓမ္မနွယော၊ ကို။ ဝိဒိတော၊ ပြီ။
ဘန္တေ၊ ရား။ အတီတမဒ္ဓါနံ၊ ၌။ အရဟန္တော၊ ကုန်သော။ ယေပိ တေ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ၊ တို့သည်လည်း။ အဟေသုံ၊ ကုန်ပြီ။ သဗ္ဗေ၊ ကုန်သော။ တေ ဘဂဝန္တော၊ တို့သည်။ စေတသော‌၊ စိတ်၏။ ဥပက္ကိလေသေ၊ ညစ်ညူးကြောင်းဖြစ်ကုန်သော။ ပညာယ၊ ပညာ၏။ ဒုဗ္ဗလီကရဏေ၊ အားနည်းခြင်းကိုပြုတတ်ကုန်သော။ ပဉ္စ၊ ၅-ပါးကုန်သော။ နီဝရဏေ၊ နီဝရဏတို့ကို။ ပဟာယ၊ ပယ်၍။ စတုသူ၊ ၄-ပါးကုန်သော။ သတိပဋ္ဌာနေသု၊ သတိပဋ္ဌာန်တို့၌။ သုပ္ပတိဋ္ဌိတစိတ္တာ၊ ကောင်းစွာတည်သော စိတ်ရှိကုန်သည်ဖြစ်၍။ သတ္တ၊ ၇-ပါးကုန်သော။ ဗောဇ္ဈင်္ဂ၊ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို။ ယထာဘူတံ၊ ဟုတ်မှန်သည့်အတိုင်း။ ဘာဝေတွာ၊ ပွား၍။ အနုတ္တရံ၊ အသာမရှိ အမြတ်ဆုံးသော။ သမ္မာသမ္ဗောဓိံ၊ အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် သဗ္ဗညုတဉာဏ်ကို။ အဘိသမ္ဗုဇ္ဈိံသု၊ ထိုးထွင်း၍သိကုန်ပြီ။(ရကုန်ပြီ -ဟူလို။)
(အနာဂတ်ဝါကျ, ပစ္စုပ္ပန်ဝါကျတို့၌လည်း ဤနည်းမှီး၍ ပေးလေ။ အနာဂတမဒ္ဓါနံ၊ ၌။ ဧတရဟိ၊ ယခုအခါ၌။ ဤမျှသာထူး၏။)
အနာဂတမဒ္ဓါနံ၊ ၌။ ဧတရဟိ၊ ယခုအခါ၌။ သာရိပုတ္တ၊ တြာ။ သာဓု သာဓု၊ ကောင်းစွ ကောင်းစွ။
သာရိပုတ္တ၊ တြာ။ တသ္မာ၊ ထိုကြောင့်။ ဣဟ၊ ဤသာသနာတော်၌။ တွံ၊ သင်သည်။ ဣမံ ဓမ္မပရိယာယံ၊ ဤတရား ဒေသနာတော်ကို။ ဘိက္ခူနံ၊ ရဟန်းတို့အား၎င်း။ ဘိက္ခုနီနံ၊ ဘိက္ခုနီမတို့အား၎င်း။ ဥသကာနံ၊ ဥပါသကာတို့အား၎င်း။ ဥပါသိကာနံ၊ ဥပါသိကာမတို့အား၎င်း။ အဘိက္ခဏံ၊ မပြတ်။ ဘာသေယျာသိ၊ ဟောပါလော။
သာရိပုတ္တ၊ တြာ။ ဟိ၊ တိုက်တွန်းခြင်း အကြောင်းကား။ ယေသမ္ပိ မောဃပုရိသာနံ၊ အကြင်အချည်းနှီးသောယောက်ျားတို့၏။ တထာဂတေ၊ ဘုရားရှင်၌။ ကင်္ခါဝါ၊ ယုံမှားခြင်းသည်၎င်း။ ဝိမတိ ဝါ၊ တွေးတောခြင်းသည်၎င်း။ ဘဝိဿတိ၊ ဖြစ်လတ္တံ့။ တေသမ္ပိ၊ ထိုအချည်းနှီးသောယောက်ျားတို့၏လည်း။ ဣမံ ဓမ္မပရိယာယံ၊ ကို။ သုတွာ၊ ကြားနာ၍။ တထာဂတေ၊ ၌။ ယာ ကင်္ခါ ဝါ၊ သည်၎င်း။ ယာ ဝိမတိ ဝါ၊ သည်၎င်း။ (အတ္ထိ၊ ၏။) သာ၊ ထိုယုံမှားတွေးတောခြင်းသည်။ ပဟီယိဿတိ၊ ကင်းပျောက်ပေလတ္တံ့။ ဣတိ၊ ဤသို့ မိန့်တော်မူ၏။
ဒုတိယံ၊ နှစ်ခုမြောက်သောသုတ်တည်း။