214. Bhaṇḍāgārasammutiādikathā
343. Yo vihāro vā yo aḍḍhayogo vā hoti , so vihārādiko sammanitabboti yojanā .
‘‘ Ārāmikasāmaṇerādīhī ’’ ti padaṃ vivittatthe apādānaṃ , karaṇampi yujjati .
Paccantasenāsanaṃ pana na sammanitabbaṃ corādiupaddavattā .
Vihāramajjheyevāti bhaṇḍāgāravihāramajjheyeva .
Yassāti bhaṇḍāgārassa .
Idaṃ padaṃ ‘‘ chadanādīsū ’’ ti pade sāmī ,‘‘ natthī ’’ ti pade sampadānaṃ
V2.38 .Yassa panāti bhaṇḍāgārassa pana .
Yattha katthacīti
M0.376 yasmiṃ kasmiṃci ṭhāne .Yenāti patitahetunā .
Mūsitvā khādatīti mūsiko .
Ādisaddena godhāmaṅgusādayo saṅgaṇhāti .
Upa bhusaṃ , upaguhitvā vā cinantīti upacikā .
Tan ti ovassanādiṃ .
Hīti saccaṃ , yasmā vā .
Evan tiādi nigamanaṃ .
Cīvarapaṭiggāhakādīhīti ādisaddena cīvaranidahakabhaṇḍāgārike saṅgaṇhāti .
Tatthāti tesu .
Cīvarapaṭiggāhakena na gaṇhitabbanti sambandho .
Tāvāti cīvaranidahakabhaṇḍāgārikānaṃ , tehi vā paṭhamaṃ .
Yaṃ yan ti cīvaraṃ .
Tathevāti yathā visuṃ visuṃ katvā gaṇhati , tatheva .
Cīvaranidahakenāpīti pisaddo na kevalaṃ paṭiggāhakeneva , atha kho nidahakenapīti sampiṇḍeti .
Tathevāti yathā nidahako ācikkhati , tatheva .
Tatoti tehi cīvarehi , vibhattaapādānaṃ , tesu cīvaresu vā niddhāraṇaṃ .
Tadevāti saṅghena vuttacīvarameva .
Itītiādi nigamanaṃ .
Bhagavatā anuññātoti sambandho .
Bhaṇḍāgāran ti bhaṇḍassa ṭhapanokāsaṃ agāraṃ .
Bhaṇḍāgārikoti bhaṇḍāgāre niyutto .
Bāhullikatāyāti paccayabāhullena niyuttabhāvatthaṃ .
Evaṃ sante kimatthāya anuññātoti āha ‘‘ api cā ’’ tiādi .
Anuggahāya anuññātoti sambandho .
Hīti vitthāro .
Neva jāneyyunti yojanā .
Dve dve vā cīvareti sambandho .
Saṅgahaṃ kātun ti saṅghena saṅgahaṃ kātuṃ .
Na vuṭṭhāpetabboti ettha atthuddhāravasena aññepi avuṭṭhāpanīye dassento āha ‘‘ aññepī ’’ tiādi .
Hīti vitthāro .
Tatthāti catūsu .
Saṅgho pana detīti sambandho .
Upakāratāya cāti saṅghassa upakāratāya ca .
Ettha ca purimesu tīsu ekoyeva hetu , pacchime pana dve hetavoti daṭṭhabbaṃ .
Sammukhībhūtenāti aññamaññassa mukhe saṃvijjamāno , sannipatito vā sammukho , sammukho hutvā bhūto sammukhībhūto .
Bhūsaddayogattā akārassīkāro hoti , antoupacārasīmāyaṃ ṭhito saṅgho
M0.377 .Tamatthaṃ dassento āha ‘‘ antoupacārasīmāyaṃ ṭhitenā ’’ ti .
Kolāhalan ti bahujanehi sannipatitvā ekato kataṃ abyattasaddaṃ .
Tadākāraṃ dassento āha ‘‘ amhākan ’’ tiādi .
‘‘ Cīvarabhājakesū ’’ tiādinā agatigamanākāraṃ dasseti , taṃ suviññeyyameva .
Tulābhūtoti tulāya sadiso hutvā bhūto , tulāya sadisabhāvaṃ patto vā .
Majjhattoti majjhe ṭhito attā sabhāvo etassāti majjhatto .
Idan ti
V2.39 cīvaraṃ .Ghanan ti nirantaraṃ .
Tanukan ti viraḷaṃ .
Ettha ‘‘ uccinitvā ’’ ti iminā vatthassa pamāṇena uccinanaṃ dasseti .
‘‘ Tulayitvā ’’ ti iminā agghena tulanaṃ dasseti .
Vaṇṇāvaṇṇaṃ katvāti vaṇṇañca avaṇṇañca khuddakañca pamāṇaṃ , mahantañca pamāṇaṃ katvāti attho .
Ekaccāni cīvarāni appagghāni honti , ekaccāni mahagghānīti vuttaṃ hoti .
Dasadasaagghanakan ti dasahi dasahi kahāpaṇehi agghanakaṃ .
Yan ti cīvaraṃ , bandhitvāti navagghanakaṃ ekagghanakena , aṭṭhagghanakañca dviagghanakena bandhitvāti attho .
Same paṭivīseti samapamāṇe paṭivīse ṭhapetvā , iminā ‘‘ vaṇṇāvaṇṇan ’’ ti ettha vaṇṇa saddo pamāṇatthoti dīpeti .
Dasa dasa bhikkhūti idaṃ upalakkhaṇavasena vuttaṃ aññenākārenāpi gaṇetuṃ sakkuṇeyyattā .
Bhaṇḍikan ti cīvarabhaṇḍena niyuttaṃ puṭaṃ .
Kusoti salākadaṇḍo .
Attissarāti attanāva attānaṃ issarā .
Aññesaṃ vattapaṭipattinti sambandho .
Upaḍḍhabhāgoti bhikkhūnaṃ laddhabhāgato upaḍḍho bhāgo .
Ye panāti sāmaṇerā pana .
Samabhāgoti bhikkhūnaṃ bhāgena samo bhāgo .
Idañcāti ‘‘ upaḍḍhapaṭivīsan ’’ ti vacanañca , kathitanti sambandho .
Samakamevāti bhikkhusāmaṇerānaṃ samapamāṇameva .
Tatruppādavassāvāsikan ti tasmiṃ vihāre uppādena mūlena uppāditaṃ vassāvāsikaṃ .
Phātikamman ti vaḍḍhanakammaṃ ‘‘ yattakena vinayāgatena sammuñjanibandhanādinā hatthakammena vihārassa ūnatā na hoti , tattakaṃ katvāti attho .
Etan ti phātikammaṃ katvā gahaṇaṃ
M0.378 .Hīti saccaṃ .
Etthāti tatruppādavassāvāsikagahaṇe .
Sabbesan ti akhilānaṃ bhikkhusāmaṇerānaṃ .
Bhaṇḍāgārikacīvarepīti bhaṇḍāgāre ṭhapite akālacīvarepi .
Pisaddena tatruppādavassāvāsikamapekkhati .
Sāmaṇerā ukkuṭṭhiṃ karontīti sambandho .
Apaharitakan ti haritavirahitaṃ .
Raṅgachallin ti rajanacchaviṃ .
Etan ti ukkuṭṭhikaraṇato samabhāgadānaṃ , vuttanti sambandho .
Ye cāti sāmaṇerā ca .
Virajjhitvā karontīti kattabbakālesu akatvā yathicchitakkhaṇe karonti .
Teti sāmaṇere .
Samapaṭivīso dātabboti ‘‘ karissāmā ’’ ti paṭiññātamattena samo paṭivīso dātabbo .
‘‘ Sakaṃ bhāgaṃ dātun ’’ ti idaṃ vuttanti sambandho .
Kiṃ sandhāya vuttanti āha ‘‘ bhaṇḍāgārato … pe … sandhāyā ’’ ti .
Pahatāyāti paharitabbāya , pahanitabbāya vā .
Tasmāti yasmā sandhāya vuttaṃ , tasmā .
Anīhaṭesūti bhaṇḍāgārato anīharitesu .
Imassa bhikkhunoti uttaritukāmassa imassa bhikkhuno .
Tulāyāti mānena .
Tesūti sāṭakesu , eko sāṭakoti yojanā .
Sabbesu pātitesūti sambandho .
Ettakenāti
V2.40 dvādasagghanakena .Taṃ sutvāti bhikkhūnaṃ taṃ vacanaṃ sutvā .
Sabbatthāti sabbasmiṃ saṅghagaṇasantake .
Anuppadānena khipiyati pakkhipiyatīti anukkhepan ti dassento āha ‘‘ anukkhepaṃ nāmā ’’ tiādi .
Yattakaṃ agghanti sambandho .
Tattakena agghena agghanaketi yojanā .
Vikallakāti vikalassa bhāvo vikallaṃ , cīvarapuggalānaṃ apahonakabhāvo , tadeva vikallakā .
‘‘ Tatthā ’’ ti pāṭhaseso , tesu dvīsu vikallakesūti attho .
Atthīti saṃvijjanti , nipātoyaṃ .
Chindantehi ca dātabbānīti sambandho .
Dātabbānīti ca chinditabbāni .
Dāsaddo hi avakhaṇḍanattho .
Dātun ti avakhaṇḍituṃ .
Evan tiādi nigamanaṃ .
Etthāti etesu vikallakesu .
Tan ti cīvaraṃ
M0.379 .Athāti tositato paraṃ .
Tatthāti ekassa bhikkhuno koṭṭhāse .
Sāmaṇakan ti samaṇassa anurūpaṃ .
Yoti bhikkhu .
Tenāti parikkhārena .
Idampīti aññaṃ sāmaṇakassa parikkhārassa ṭhapanampi .
Pisaddena purimaṃ vatthachindanamapekkhati .
Vaggan ti samūhaṃ .
Aṭṭha vā nava vā bhikkhū hontīti yojanā .
Tesan ti aṭṭhannaṃ vā navannaṃ vā .
Evan tiādi nigamanaṃ .
Ayaṃ apahonakabhāvoti yojanā .
Puna cīvarasseva vikallakabhāvaṃ dassento āha ‘‘ athavā ’’ tiādi .
Ettha purimanaye cīvarassa ca puggalassa ca vikallakaṃ hoti , pacchime cīvarassevāti ayametesaṃ viseso .