8. Nāvābhiruhanasikkhāpadaṃ
188. Aṭṭhame saha aññamaññaṃ thavanaṃ abhitthavanaṃ santhavo , saṅgamoti vuttaṃ hoti .
Mittabhāvena santhavo mittasanthavo , lokehi assādetabbo ca so mittasanthavo ceti lokassādamittasanthavo , tassa vaso pabhū , tena vā āyattoti lokassādamittasanthavavaso , tena .
Uddhaṃ gacchatīti uddhaṃgāminīti dassento āha ‘‘ uddhan ’’ tiādi .
Uddhan ti ca idha paṭisoto .
Tenāha
M0.57 ‘‘ nadiyā paṭisotan ’’ ti .‘‘ Uddhaṃgāminin ’’ timātikāpadaṃ ‘‘ ujjavanikāyā ’’ tipadabhājaniyā saṃsandento āha ‘‘ yasmā panā ’’ tiādi .
Yoti bhikkhu .
Uddhaṃ javanatoti paṭisotaṃ gamanato .
Tenāti tena hetunā .
Assāti ‘‘ uddhaṃgāminin ’’ tipadassa .
Anusotaṃ idha adho nāmāti āha ‘‘ anusotan ’’ ti .
Assapīti pi saddo purimāpekkho .
Tatthāti ‘‘ uddhaṃgāminiṃ vā adhogāminiṃ vā ’’ tivacane .
Yan ti nāvaṃ harantīti sambandho .
Sampaṭipādanatthan ti sammā paṭimukhaṃ pādanatthaṃ , ujupajjāpanatthanti attho .
Etthāti nāvāyaṃ .
‘‘ Ṭhapetvā ’’ tipadabhājanimapekkhitvā ‘‘ upayogatthe nissakkavacanan ’’ ti āha .
‘‘ Aññatrā ’’ ti mātikāpade apekkhite nissakkatthe nissakkavacanampi yujjateva .
189. Ekaṃ tīraṃ agāmakaṃ araññaṃ hotīti yojanā .
Addhayojanagaṇanāya pācittiyāni hontīti sambandho .
Majjhena gamanepīti pi saddo agāmakaaraññatīrapassena gamane kā nāma kathāti dasseti .
Na kevalaṃ nadiyāti kevalaṃ nadiyā eva anāpatti nāti yojanā , aññesupi samuddādīsu anāpattīti adhippāyo .
Yopi bhikkhu gacchatīti sambandho .
Hīti saccaṃ , yasmā vā .
191. Kālavisaṅketo , titthavisaṅketo , nāvāvisaṅketoti tividho visaṅketo .
Tattha kālavisaṅketena
V1.48 anāpattiṃ sandhāya ‘‘ visaṅketena abhiruhantī ’’ ti vuttaṃ .Aññena visaṅketena āpattiyeva , tamatthaṃ dassento āha ‘‘ idhāpī ’’ tiādīti .
Aṭṭhamaṃ .