Issues
Select Version
Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ
မြန်မာဘာသာ
Kathāvatthu-aṭṭhakathā
Kathāvatthu-aṭṭhakathā

11. Kammahetukathāvaṇṇanā

Author: Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ @ IAPT

၅၄၆။ ဣဒါနိ ကမ္မဟေတုကထာနာမ ဟောတိ၊
တတ္ထ၊ ထို ကမ္မယေတု ကထာ၌။ ပုဗ္ဗသေလိယာနဉ္စေဝ သမ္မိတိယာနဉ္စ လဒ္ဓိ(ဟောတိ)သေယျထာပိ၊ (ဧဝံ=) ယေန အရဟတာ၊ အကြင် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ပုရိမဘဝေ၊ ရှေးဘဝ၌။ အရဟာ၊ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်ကို။ အဗ္ဘာစိက္ခိတပုဗ္ဗော၊ ရှေး၌ စွပ်စွဲအပ်ပြီ။ သော၊ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည်။ တဿ ကမ္မဿ၊ ထိုရဟန္တာတို့ကို စွပ်စွဲ ကြောင်းကံ၏။ ဟေတု၊ အကြောင်းကြောင့်။ အရဟတ္ထာ၊ ရဟန္တာ၏အဖြစ်မှ။ ပရိဟာယတိ၊ ယုတ်လျော့၏။ ဣတိ၊ သို့။ ယေသံ၊ အကြင် ပရဝါဒီတို့၏။ (လဒ္ဓိ ဟောတိ၊ )
တေ သန္ဓာယ ကမ္မဟေတူတိ ပုစ္ဆာ သကဝါဒိသာ၊ ပဋိညာ ဣတရဿ၊
သေသံ၊ ပါဏာတိပါတကမ္မဿ အစရှိသောပုဒ်မှကြွင်းသောသောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ ပရိဟာယတိ အစရှိသော ပုဒ်အပေါင်း သည်။ ပရိဟာနိကထာယံ၊ ပရိဟာနိကထာ၌။ ဝုတ္တနယမေဝ၊ သာ။
ဟန္ဒဟိ၊ ပေ၊ အဗ္ဘာစိက္ခတီတိဣဒံ၊ ဟူသော ဤစကားကို။ (ဝဒတိ၊ ၌စပ်။) ယဿ ကမ္မဿ၊ အကြင် ရဟန္တာတို့ကို စွပ်စွဲကြောင်းကံ၏။ ဟေတု= အကြောင်းကြောင့်။ (အရဟတ္တာ၊ ရဟန္တာ၏ အဖြစ်မှ။) ပရိဟာယတိ၊ ယုတ်လျော့၏။ တံ၊ ထိုရဟန္တာတို့ကို စွပ်စွဲကြောင်းကံကို။ သမ္ပဋိစ္ဆာပေတုံ၊ လက်ခံစေခြင်းငှါ။ (ပရဝါဒီ၊ သည်။) ဝဒတိ၊ ဆို၏။

အထ၊ ထိုမှနောက်၌။ နံ၊ ထိုပရဝါဒီကို။ သကဝါဒီ၊ သည်။ တံ ပက္ခံ၊ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှေးဘဝ က ရဟန္တာတို့ကို စွပ်စွဲခြင်းဟူသောအကြောင်းကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ်မှ ယုတ် လျော့၏ ဟူသောအနက်အဖို့ကို။ ပဋိဇာနာပေတွာ၊ လက်ခံစေ၍။ (အရ ဟန္တာနံ၊ ရဟန္တာတို့ကို။ အဗ္ဗာစိက္ခနကမ္မသာ၊ စွပ်စွဲကြောင်းကံ၏။ ဟေတု၊ ကြောင့်။ အရဟာ၊ သည်။ အရဟတ္တာ၊ မှ။) ယဒိ(ပရိဟာယတိ)၊ အံ့။ ဧဝံ(သတိ)၊ သော်။ ယေဟိ၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်။ အရဟန္တော၊ ရဟန္တာ တို့ကို။ အဗ္ဘာစိက္ခိတပုဗ္ဗာ၊ ရှေး၌ စွပ်စွဲအပ်ကုန်ပြီ။ ဝါ၊ စွပ်စွဲဘူးကုန်ပြီ။

သေသံ ပရိဟာနိကထာယံ။ ။ဤကထာ၌ပါဏာတိပါတဿ ဟေတု”မှ စ၍ "သံဃဘေဒဿ ဟေတု” တိုင်အောင် အနုယောဂ (မေးစိစစ်ကြောင်း) စကား ပါ၏။ ထိုစကားသည် ပရိဟာနိကထာ၌ မပါခဲ့။ ထို့ကြောင့် သေသ၏ အပါဒါန် ကို ထိုစကားရပ်ခံ၍ သေသ၏အရကိုကား ကထာ ၂ရပ်လုံး၌ပါသော"သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ ပရိဟာယတိ စသည်ကိုယူပါ။ [သေသန္တိ ပါဏာတိပါတာဒိကမ္မ ဿဟေတု။ပေ။ ဝဒတိ။ ဋီကာ။]

၂။ ဟန္ဒဟိ။ ပေ။သမ္ပဋိစ္ဆာပေတုံ။ ။ဟန္တဟိ စသောစကားသည် ပရဝါဒီ၏ အကြောင်းပြ စကားတည်း။ ထိုအကြောင်းပြ စကားကိုပင် “ဟန္ဒ” ဟု တိုက်တွန်း ကြောင်းစကား ပါနေသောကြောင့် “ ပရဝါဒီကို လက်ခံစေခြင်းငှါ ဆို၏” ဟု အဋ္ဌကထာ မိန့်သည်။ ဟန္ဒသဒ္ဒါသည် လက်ခံဖို့ရန် တိုက်တွန်းသော စောဒနတ္ထနိပါတ် ပုဒ်ဟု ကြံပါ။ [ ပဋိစ္ဆာပေတုန္တိ ပန ။ပေ။ ပရဝါဒီ အတ္တနော လဒ္ဓိံ သကဝါဒိံ ဂါဟာပေတုန္တိအတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော-ဋီကာ။ ဤဋီကာ၌ “ပဋိစ္ဆာပေတုံ”ကို " ဂါဟာ ပေတုံ"ဟု ဖွင့်အပ်သောအနက်သည် အဓိပ္ပါယတ္ထ၊ လက်ခံစေခြင်းငှါကား သဒ္ဒတ္ထ တည်း။]

၃။ တံပက္ခံ ပဋိဇာနာပေတွာ။ ။“အရဟန္တာနံအဗ္ဗာစိက္ခနကမ္မဿ ဟေတု အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယတိ” ဟူသော အနက်အဖို့ကို “တံ ပက္ခံ” ဟု ဆို၍ ထိုအဖို့ကို “အာမန္တာ”ဟု ပရဝါဒီကို ဝန်ခံစေခြင်းကို ပဋိဇာနာပေတွာ-ဟု ဆိုသည်။ပါဠိတော်ကြည့်ပါ။

၄။ ယဒိ ဧဝံ။ ပေ။ သဗ္ဘာစိက္ခိတပုဗ္ဗာ။ ။ယဒိဖြင့် ပါဠိတော်၌ လာသော “အရဟန္တာနံ ။ပေ။ ပရိဟာယတိ”ဟူသော အနက်ကို ပြန်၍စွဲပါ။ ထိုစကားနှင့် ဆက်သွယ်၍ ကြည့်လျှင် ရှေးဘဝ၌ ရဟန္တာကို စွပ်စွဲခဲ့ဘူးသူတို့သည် ဤ ဘဝ၌ရဟန္တာဖြစ်ကြ၏”ဟု အဓိပ္ပါယ်ရနေ၏။ ထို့ကြောင့် “ယေဟိ အရဟန္တော အဗ္ဘာ စိက္ခိတ ပုဗ္ဗာ”ဟု ပါဌ်ရှိပါစေ။ ထိုသို့ ပါရှိမှ “ ယေ ကေ စိ ။ပေ။ အဗ္ဘာစိက္ခန္တိ” ဟူသောပါဠိတော်စကား, နောက်၌ လာမည့် “အရဟတ္တံ ပါပုဏေယျုံ ”– တဿ ကမ္မဿ အရဟတ္တသမ္ပာပုဏနေ နိယာမံ အပဿန္တော"ဟူသော အဋ္ဌကထာစကား တို့နှင့်လျော်မည်။ ယခုစာအုပ်တို့၌“န အဗ္ဘာစိက္ခိတ ပုဗ္ဗာ”ဟု“န”သဒ္ဒါပို့နေပါသည်။

တေ သဗ္ဗေ၊ ထိုအလုံးစုံသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်။ အရဟတ္ထံ၊ ရဟန္တာ၏ အဖြစ်သို့။ ပါပုဏေယျုံ၊ ရောက်ကုန်ရာသလော။ ဣတိ၊ သို့။ စောဒေတုံ၊ ငှါ။ **ယေကေစီ**တိအာဒိံ၊ အစရှိသောစကားကို။ အာဟ၊ ပြီ။

ဣတရော၊ သက ဝါဒီမှ တပါးသော ပရဝါဒီသည်။ တဿ ကမ္မဿ၊ ထိုရဟန္တာကိုစွပ်စွဲ ကြောင်းကံ၏။ အရဟတ္တသမ္ပာပုဏနေ၊ ရဟန္တာ၏အဖြစ်သို့ ရောက်စေခြင်း၌။

[“အရဟတ္တံ သမ္ပာပုဏနေ”ဟု စာအုပ်တို့၌ဝါကျရှိ၏။ ရှေးနိဿယ၌ သမာသ် ရှိသည်။ ဝါကျဆိုလျှင် ဆဋ္ဌီ ကံရှိရမည်။ ဆဋ္ဌီ မဟုတ်သောကြောင့် သမာသ် က သဒ္ဒါသွားကောင်း၏။] နိယာမံ၊ မြဲသောသဘောကို။ အပဿန္တော၊ မမြင်သည်။ (ဟုတွာ၊ ၍။ ဝါ၊ ကြောင့်။) ပဋိက္ခိပတိ၊ န ဟေဝံဝတ္ထဗ္ဗေ-ဟု ပယ်၏။

ကမ္မဟေတုကထာဝဏ္ဏနာ၊ သည်။ (နိဋ္ဌိတာ၊ )
အဋ္ဌမော၊ သော။ ဝဂ္ဂေါ၊ သည်။ (နိဋ္ဌိတော၊ )