၇၃၇။ ဣဒါနိ ကမ္မူပစယကထာ နာမ ဟောတိ၊
တတ္ထ၊ ၌။
ယေသံ၊ အကြင် ပရဝါဒီတို့၏။
ကမ္မူ ပစယော နာမ၊ ကံ၏ တိုးပွါးခြင်း မည်သည်။
ကမ္မတော၊ ကံမူ။
အညော၊ အခြားသော။
စိတ္တဝိပ္ပယုတ္တော၊ စိတ်နှင့်မယှဉ် သော။
အဗျာကတော၊ အဗျာကတဖြစ်သော။
အနာရမ္မဏော၊ အာရုံကို မယူတတ်သော တရားတည်း။
ဣတိလဒ္ဓိ၊
ပေ၊
သမ္မိတိယာနဉ္စ၊
တေ သန္ဓာ ယ၊
ပေ၊
ဣတရဿ၊
အထ၊ ထိုမှနောက်မှ။
နံ၊ ထိုပရဝါဒီကို။
ကမ္မတော၊ ကံမှ။
အညော၊ သော။
ကမ္မူပစယော၊ ကံ၏ တိုးပွါးခြင်းသည်။
ယဒိ (ဘဝေယျ ဧဝံသတိ၊ )
ဖဿာဒိတောပိ၊ ဖဿအစရှိသည်မှလည်း။
အညေန၊ သော။
ဖဿူစယာဒိနာ၊ ဖဿ၏ တိုးပွါးခြင်း အစရှိသည်။
သဝိတဗ္ဗံ၊ ဖြစ်ရာသလော။
ဣတိ စောဒေတုံ အညော ဖဿောတိ အာဒိံအာဟ၊
ဣ တရော၊ သကဝါဒီမှ တပါးသော ပရဝါဒီသည်။
လဒ္ဓိယာ၊ အယူ၏။
အဘာ ဝေန၊ မရှိခြင်းကြောင့်။
ပဋိက္ခိပတိ၊
[ဖဿနှင့် ဖဿူ ပစယကို တမျိုးစီဟု အယူမရှိသောကြောင့် န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေဟု ပယ်သည်။]
**၁။ကမ္မူပစယော**။ ။ ကတတ္တာ ဥပစိတတ္တာ၌ တကြိမ်တခါပြုရုံမက ထပ်ကာ ထပ်ကာ ပြုသောအားဖြင့် တိုးပွါးစေအပ်သည်ကို “ဥပစိတ”ဟု ခေါ်သကဲ့သို့ ဤ၌လည်း ထပ်ကာ ထပ်ကာ ပြုသောအားဖြင့် ကံ၏ တိုးပွါးခြင်းကို“ကမ္မူပစယ”ဟု ခေါ်သည်။၇၃၈-၇၃၉၊
ကမ္မေန သဟဇာတောတိပဉှေသု၊ အစရှိသော ပြဿနာ တို့၌။
စိတ္တဝိပ္ပယုတ္တံ၊ ကမ္မူပစယ၏ စိတ်နှင့် မယှဉ်ခြင်းကို။
သန္ဓာယ ပဋိက္ခိ ပတိ၊
စိတ္တသမ္ပယုတ္တံ၊ စိတ်နှင့်ယှဉ်သော ကမ္မူပစယကို။
သန္ဓာယ ပဋိဇာနာတိ၊
ကုသလောတိ ပဉှေသုပိ၊ တို့၌လည်း။
စိတ္တဝိပ္ပယုတ္တံ၊ စိတ်နှင့်မယှဉ်သော ကမ္မူပစယကို။
သန္ဓာယ ပဋိက္ခိပတိ၊
[အောက် မူကွဲ၌ပြသော ဋီကာပါဌ် အတိုင်း ပေးသည်။]
ပရတော၊ နောက်၌။
အကုသလောတိ ပဉှေသုပိ ဧသေဝ နယော၊
၇၄၀။ ပန၊ ကား။
သာရမ္မဏောတိ၊ ဟူ၍။
ပုဋ္ဌော(သမာနော)ဧကန္တံ၊ စင်စစ်။
အနာရမ္မဏမေဝ၊ အနာရမ္မဏကိုသာ။
ဣစ္ဆတိ၊ ၏။
တသ္မာ ပဋိပက္ခိပတိ၊
စိတ္တံ ဘိဇ္ဇမာနန္တိ၊ ဟူသော ပါဌ်၏။ (အတ္ထော၊ ၌ စပ်။) ယဒါ၊ အကြင်အခါ၌။ စိတ္တံ၊ သည်။ ဘိဇ္ဇမာနံ၊ ပျက်သည်။ ဟောတိ၊ တဒါ၊ ၌။ ကမ္မံ၊ ကံသည်။ ဘိဇ္ဇတိ၊ ၏။ ဣတိ အတ္ထော၊ နက်။
[“စိတ္တံ ဘိဇ္ဇမာနံ ကမ္မံ ဘိဇ္ဇတိ”ဟု တဝါကျတည်း ရှိပါလျက် ဤသို့ ယဒါ တဒါ ထည့်လျက် ဝါကျခွဲ၍ဖွင့်ရခြင်းသည် တဝါကျတည်း၌ အရတူမှ ဝိဘတ်တူရိုးရှိ၍ ဤဝါကျ၌ စိတ္တံ နှင့် ကမ္မံတို့ အရမတူသောကြောင့်တည်း။] ၀ါ၊ တနည်း။
ဘုမ္မတ္ထေ၊ သတ္တမီ ဝိဘတ်၏ အနက်၌။
ပစ္စတ္တံ၊ ပဌမာဝိဘတ်ရှိသော သဒ္ဒါသည်။
(ဟောတိ၊ )
စိတ္တေ၊ သည်။
ဘိဇ္ဇမာနေ၊ ပျက်လသော်။
ဣတိ အတ္ထော၊
ဝါ၊ တနည်း။
အယမေဝ၊ ဤစိတ္တေ ဘိဇ္ဇမာနေဟူသော ပါဌ်သည်သာ။
ပါဌော၊ ပါဠိတော်ပါဌ်ရင်းတည်း။
တတ္ထ၊ ထို စိတ္တေ ဘိဇ္ဇမာနေ ဟူသော ပါဌ်၌။
ယသ္မာ၊
သမ္ပယုတ္တော၊ သမ္ပယုတ်သည်။
(ဟုတွာ၊ )
ဘိဇ္ဇတိ၊
(စိတ်နှင့် ကံတို့ သမ္ပယုတ် ဖြစ်သောအခါ ပျက်၏။)
ဝိပ္ပယုတ္တော၊ သည်။
(ဟုတွာ၊ )
န ဘိဇ္ဇတိ၊ ပျက်သည်မဟုတ်။
တသ္မာ၊
ပဋိဇာနာတိ စေဝ ပဋိပက္ခိပတိ စ၊
[စိတ်နှင့် ကံတို့ သမ္ပယုတ်ဖြစ်ရကား စိတ်ပျက်သည်ရှိသော် ကံလည်း ပျက်သောကြောင့် “အာမန္တာ”ဟု ဝန်ခံ၏။ စိတ်နှင့် ကမ္မူပစဟတို့က ဝိပ္ပယုတ်ဖြစ်သောကြောင့် စိတ်ပျက်သည်ရှိသော် ကမ္မူပစယ၏ ပျက်ခြင်းကို “န ဟေဝံ ဝတ္ထဗ္ဗေ”ဟု ပယ်သည်။]
**၁။ ကုသလောတိပဉှေသု**။ ကုသလောဟူသော ပြဿနာအပြင်“သုခါယ။ပ။ သမ္ပယုတ္တော”စသည်ဖြင့် ပြဿနာများသောကြောင့် “ပဉှေသု”ဟု ဗဟုဝုစ်ဖြင့် ဆိုသည်။ ထို ပြဿနာတို့တွင် “ကုသလောတိ”ဟူသော ပဌမအမေး၌ “န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ”ဟု ပယ်၏။ ဒုတိယမေးသောအခါ "အာမန္တာ"ဟု ဝန်ခံ၏။ ပါဠိတော် ကြည့်ပါ။ ထို့ကြောင့် စာအုပ်တို့ဝယ် အထက်၌ရှိသော စာမူသည် ပါဠိတော်နှင့် မလျော်။ အောက်၌ ပြအပ်သော မူကွဲသာ ပါဠိတော်နှင့် လျော်သည်ဟု မှတ်ပါ။၇၄၁။ ကမ္မမှိ ကမ္မူပစယောတိ၊ ကား။
ကမ္မေ၊ သည်။
သတိ၊ ရှိလ သော်။
ကမ္မူပစယော၊ သည်။
(ဟောတိ၊ )
ဝါ၊ တနည်း။
ကမ္မေ၊ သည်။
ပတိဋ္ဌိတေ၊ တည်လသော်။
ကမ္မူပစယော (ပတိဋ္ဌာတိ)၊
ကမ္မူပစယတောဝ၊ ကံ၏ တိုးပွါးခြင်းကြောင့်သာ။
ဝိပါကော၊ အကျိုးသည်။
နိဗ္ဗတ္တတိ၊ ဖြစ်၏။
ပန၊ ဗျတိရိက်ကား။
တသ္မိံ ကမ္မေ၊ သည်။
နိရုဒ္ဓေ၊ ချုပ်လသော်။
ယာဝ အင်္ကုရုပ္ပါဒါ၊ အညွန့်ဖြစ်သည်တိုင်အောင်။
ဗီဇံ၊ မျိုးစေ့သည်။
(တိဋ္ဌတိ)ဝိယ၊ တည်သကဲ့သို့။
ယာဝ ဝိပါကုပ္ပါဒါ၊ အကျိုးဖြစ်သည်တိုင်အောင်။
ကမ္မူပစယော တိဋ္ဌတိ၊
ဣတိ အဿ၊ ထိုပရဝါဒီ၏။
လဒ္ဓိ (ဟောတိ)၊
တသ္မာ ပဋိဇာနာတိ၊
တညေဝ ကမ္မံ, သော ကမ္မူပစယော, သော ကမ္မဝိပါကောတိ၊ ဟူသော ပါဌ်ဖြင့်။
ကမ္မမှိ၊ ကံကြောင့်။
ကမ္မူပစယော၊ သည်။
(ဟောတိ၊ )
သော စ၊ ထို ကမ္မူပစယသည်လည်း။
ယာဝ ဝိပါကုပ္ပါဒါ၊ တိုင်အောင်။
တိဋ္ဌတိ၊
ဣတိ အဿ၊ ထိုပရဝါဒီ၏။
လဒ္ဓိ ဟောတိ၊
တသ္မာ နံ၊ ထိုပရဝါဒီကို။
တိဏ္ဏမ္ပိ၊ ကုန်သော။
တေသံ၊ ထိုကမ္မ, ကမ္မူပစယ, ကမ္မဝိပါကတို့၏။
ဧကတ္တံ၊ တူကုန် သည်၏ အဖြစ်ကို။
ပုစ္ဆတိ၊
ဝိပါကော သာရမ္မဏောတိ ဣဒံ၊ ကို။
ဝိပါကော၊ ဝိပါက်သည်။
(အာရမ္မဏပဋိဗဒ္ဓေါ၊ အာရုံနှင့် မစပ်သည်။
ဟောတိ) ဝိယ၊
(ဧဝံ၊ )
ဝိပါက ဓမ္မဓမ္မောပိ၊ အကျိုးကို ဖြစ်စေခြင်း သဘောရှိသော ကမ္မူပစယသည်လည်း။
အာရမ္မဏပဋိဗဒ္ဓေါယေဝ၊ သည်သာ။
(ဟောတိ၊ ဖြစ်သလော။)
ဣတိ စောဒနတ္ထံ ပုစ္ဆတိ၊
ပန၊ ကား။
ဣတရော၊
လဒ္ဓိဝသေန၊ မိမိအယူ၏အစွမ်းဖြင့်။
ဧကံ၊ တခုသော ပြဿနာကို။
(ဝိပါကောသာရမ္မဏောဟူသောပြဿနာကို။)
ပဋိဇာနာတိ၊
ဧကံ,(ကမ္မူပစယော သာရမ္မဏော၊ ဟူသော ပြဿနာကို။)
ပဋိက္ခိပတိ၊
ပဋိလောမေပိ၊ ပဋိလောမပြဿနာ၌လည်း။
ဧသေဝ နယော၊
ဧတ္ထ၊ ဤကထာ၌။
ပေ၊
နိယျာတိ၊
ဣတိ၊ အပြီးတည်း။
ကမ္မူပစယကထာဝဏ္ဏနာ၊ သည်။
(နိဋ္ဌိတာ၊ )
ပန္နရသမော၊ သော။
ဝဂ္ဂေါ၊ သည်။
(နိဋ္ဌိတော၊ )
တတိယပဏ္ဏာသကော၊ သည်။
(သမတ္တော၊ )
ပန္နရသမဝဂ် ပြီးပြီ။
တတိယပဏ္ဏာသက ပြီးပြီ။