Issues
Select Version
Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ
မြန်မာဘာသာ
Kathāvatthu-aṭṭhakathā
Kathāvatthu-aṭṭhakathā

3. Suttasādhanaparihānivaṇṇanā

Author: Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ @ IAPT

၂၆၅။ ဣဒါနိ၊ အရိယပုဂ္ဂလသံသန္ဒနပရိဟာနိကထာကို အားထုတ်တော်မူပြီးရာ ယခုအခါ၌။ သုတ္တသာဓနာ၊ ပါဠိတော်သုတ်ဖြင့် ပြီးစေရာ ကထာသည်။ ဟောတိ၊ ၏။ ဝါ၊ လတ္တံ့။
တတ္ထ၊ ထိုသုတ္တသာဓန ကထာ၌။ ဥစ္စာဝစာတိ၊ ကား။ ဥတ္တမ ဟီနဘေဒတော၊ မြတ်သောအကျင့်, ယုတ်သောအကျင့်တို့၏ အပြားအားဖြင့်။ ဥစ္စာစ၊ မြင့်မြတ်သည်လည်းဖြစ်ကုန်သော. အဝစာစ၊ ယုတ်ညံ့သည်လည်းဖြစ်ကုန်သော။ (ပဋိပဒါ၊ ၌စပ်။)
ပဋိပါဒါတိ၊ ကား။ ပဋိပဒါ၊ အကျင့်တို့ကို။ (ပကာသိတာ၊ ၌စပ်။)

သမဏေနပကာသိတာတိ၊ ကား။ ဗုဒ္ဓသမဏေန၊ ကိလေသာခပ်သိမ်း, အေးငြိမ်းတော်မူပြီးသော မြတ်စွာဘုရားသည်။ ဇောတိတာ၊ ထွန်းပြတော်မူအပ်ကုန်ပြီ။

[ပကာသိတာ ထင်ရှား ပြအပ်ကုန်သည်ကိုပင် ‌"ဇောတိတာ-ထွန်းပြအပ်ကုန်"ဟုဖွင့်သည်။]

ဟိ၊ ချဲ့။ သုခါပဋိပဒါ၊ လွယ်ကူသော အကျင့်ဖြစ်သော။ ခိပ္ပါဘိညာ၊ လျင်မြန်‌သော အသိဉာဏ်ရှိသောအကျင့်သည်။ ဥစ္စာ၊ မြင့်မြတ်သည်။ (ဟောတိ)၊
ဒုက္ခာပဋိပဒါ၊ ခဲယဉ်းသော အကျင့်ဖြစ်သော။ ဒန္ဓာဘိညာ၊ နုံ့နှေး လေးလံသော အသိဉာဏ်ရှိသော အကျင့်သည်။ အဝစာ၊ ယုတ်ညံ့သည်။ (ဟောတိ)၊

ဣတရာ၊ ဆိုအပ်ပြီးသောအကျင့်တို့မှ တပါးကုန်သော။ ဒွေ၊ ၂-ပါးသော အကျင့် တို့သည်။

[သုခပ္ပဋိပဒါ ဒန္ဓာဘိညာ, ဒုက္ခပ္ပဋိပဒါ ခိပ္ပါဘိညာ အကျင့်တို့သည်။] ဧကေန၊ တပါးသော။ အင်္ဂေန၊ အင်္ဂါဖြင့်။ [သုခပ္ပဋိပဒါ, သို့မဟုတ် ခိပ္ပါဘိညာ အင်္ဂါအားဖြင့်။] ဥစ္စာ၊ မြင့်မြတ်ကုန်သည်။ (ဟောန္တိ)၊ ဧကေန၊ သော။ (အင်္ဂေန၊ ဖြင့်။) [ခန္ဓာဘိညာ, သို့မဟုတ် ဒုက္ခပ္ပဋိပဒါအင်္ဂါအားဖြင့်။] အဝစာ၊ ညံကုန်သည်။ (ဟောန္တိ)၊

ဝါ၊ တနည်း။ ပဌမံ၊ စွာ။ ဝုတ္တာဧဝ၊ ဟောတော် မူအပ်သော အကျင့်သည်သာ။ ဥစ္စာ၊ သည်။ (ဟောတိ)၊

[သုခါပဋိပဒါ ခိပ္ပါဘိညာ အကျင့်ကိုဆိုသည်။] ဣတရာ၊ ပဌမ အကျင့်မှ တပါးကုန်သော။ တိဿောပိ၊ သုံးပါးသော အကျင့်တို့သည်လည်း။ အဝစာ၊ ကုန်သည်။ (ဟောန္တိ)၊

စ၊ ဆက်။ ဥစ္စာဝစာယ၊ မြင့်မြတ်သည် ယုတ်ညံ့သည် ဖြစ်သော။ တာယဧတာယပဋိပဒါယ၊ ထိုအကျင့်ဖြင့်။ ပါရံ၊ နိဗ္ဗာန်တည်းဟူသော ဟိုဘက်ကမ်းသို့။ ဒိဂုဏံ၊ ၂-ထပ်။ ဝါ၊ ၂-ခေါက်။ နယန္တိ၊ မသွားကုန်။ ဧကမဂ္ဂေန၊ တပါးတည်း‌သောမဂ်ဖြင့်။ ဒွိက္ခတ္တုံ၊ ၂-ကြိမ်။ နိဗ္ဗာနံ၊ သို့။ န ဂစ္ဆန္တိ၊ မသွားကုန်။ ဣတိအတ္ထော၊ နက်။
ကသ္မာ၊ နည်း။
ယေနမဂ္ဂေန၊ အကြင်အရိယာမဂ်ဖြင့်။ ယေကိလေသာ၊ အကြင်ကိလေသာတို့ကို။ ပဟီနာ၊ ပယ်အပ်ကုန်ပြီ။ တေန၊ ထိုအရိယာမဂ်သည်။ တေသံ၊ ထိုပယ်အပ်ပြီး ကိလေသာတို့၏။ ဝါ၊ တို့ကို။ ပုန၊ အပ္ပဟာတဗ္ဗတော၊ မပယ်ထိုက်ကုန်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်တည်း။

ဧတေန၊ ဤ နပါရံ ဒိဂုဏံ ဟူသော ပါဌ်ဖြင့်။ ပရိဟာနိဓမ္မာဘာဝံ၊ ယုတ်လျော့ကြောင်း တရားတို့၏ မရှိကုန်သည်၏အဖြစ်ကို။ ဒီပေတိ၊ ပြ၏။

[ယုတ်လျော့ကြောင်းတရားရှိလျှင် ယုတ်လျော့သောမဂ်ကို ရအောင် နောက်ထပ် အားထုတ်ရမည် ဖြစ်သောကြောင့် နိဗ္ဗာန်ကို တမဂ်တည်းဖြင့် ၂-ခေါက် သွားရလိမ့်မည်"ဟူလို။]

နယိဒံ ဧကဂုဏံမုတန္တိ၊ ကား။ တဉ္စ ဣဒံ ပါရံ၊ ထိုနိဗ္ဗာန် တည်းဟူသော ဟိုဘက်ကမ်းသည်လည်း။ ဧကဝါရံယေဝ၊ တကြိမ်သာ။ ဖုသနာရဟံ၊ တွေ့ထိခြင်းကို ထိုက်သည်။ န ဟောတိ၊ မဖြစ်။
ကသ္မာ၊ နည်း။
ဧကေန မဂ္ဂေန၊ တမဂ်တည်းဖြင့်။ သဗ္ဗကိလေသာနံ၊ တို့ကို။ အပ္ပဟာနတော၊ မပယ်နိုင်ခြင်းကြောင့်တည်း။
ဧတေန၊ ဤ နယိဒံ ဧကဂုဏံ မုတံ ဟူသောပါဌ်ဖြင့်။ ဧကမဂ္ဂေနေဝ၊ တမဂ်တည်းဖြင့်ပင်။ အရဟတ္တာဘာဝံ၊ အရဟတ္တဖိုလ်၏ မဖြစ်နိုင်ခြင်းကို။ ဒီပေတိ၊ ပြ၏။
အတ္ထိ ဆိန္နဿ ဆေဒိယန္တိ၊ ဟူသောပါဌ်ဖြင့်။ ဆိန္နဿ၊ ဖြတ်အပ်ပြီးသော။ ကိလေသဝဋ္ဋဿ၊ ကိလေသာဝဋ်ကို။ ပုန၊ တဖန်။ ဆိန္ဒိတဗ္ဗံ၊ ဖြတ်ထိုက်သော။ ကိဉ္စိ၊ တစုံတခုသော ဝဋ်သည်။ အတ္ထိ၊ ရှိသေးသလော။ ဣတိ၊ သို့။ (သကဝါဒီ)၊ ပုစ္ဆတိ၊
ဣတရော၊ သကဝါဒီမှ တပါးသော ပရဝါဒီသည်။ တိက္ခိန္ဒြိယံ၊ တိက္ခိန္ဒြိယရဟန္တာကို။ သန္ဓာယ၊ ၍။ ပဋိက္ခိပိတွာ၊ ပြီး၍။ ပုန၊ ပုဋ္ဌော၊ အပ်သည်။ (သမာနော)၊ မုဒိန္ဒြိယံ၊ မုဒိန္ဒြိယ ရဟန္တာကို။ သန္ဓာယ၊ ပဋိဇာနာတိ၊

သကဝါဒီ၊ သည်။ သုတ္တံ၊ ကို။ အာဟရိတွာ၊ ဆောင်ယူ၍။ နတ္ထိဘာဝံ၊ မရှိသည်၏အဖြစ်ကို။

(မဂ်ဖြင့် ဖြတ်အပ်ပြီးသော ကိလေသာဝဋ်ကို တဖန် ဖြတ်ဘွယ် မရှိသည်၏ အဖြစ်ကို။) ဒဿေတိ၊ ပြ၏။

တတ္ထ၊ ထိုသကဝါဒီ ဆောင်ပြအပ်သောသုတ်၌။ ဩဃပါသောတိ၊ ကား။ ကိလေသောဃောစေဝ၊ ကိလေသာ ရေအယဉ်ကို၎င်း။ ကိလေသ ပါသောစ၊ ကိလေသာကျော့ကွင်းကို၎င်း။ (သမူဟတော၊ ဖျက်ဆီးအပ်ပြီ။)
၂၂၆။ ကတဿ ပဋိစယောတိ၊ ကား။ ဘာဝိတဿ၊ ပွားစေအပ်ပြီးသော။ မဂ္ဂဿ၊ အထက်မဂ်ကို။ ပုန၊ တဖန်။ ဘာဝနာ၊ ပွားစေရခြင်းသည်။ (အတ္ထိ၊ ရှိသလော။)
ဣဓာပိ၊ ဤ သကဝါဒီ ပုစ္ဆာ၌လည်း။ ပဋိက္ခေပပဋိဇာနနာနိ၊ ပယ်ခြင်းဝန်ခံခြင်းတို့ကို။ ပုရိမနယေနေဝ၊ လျှင်။ ဝေဒိတဗ္ဗာနိ၊ ကုန်၏။
၂၆၇။ ပရိဟာနာယ သံဝတ္တန္တီတိ၊ ကား။ ပရဝါဒိနာ၊ သည်။ အာဘတေ၊ ထုတ်ဆောင်အပ်သော။ သုတ္တေ၊ ၌။ ပဉ္စ၊ ကုန်သော။ ဓမ္မာ၊ ယုတ်လျော့ကြောင်း တရားတို့သည်။ အပ္ပတ္တပရိဟာနာယ စေဝ၊ မရောက်အပ်သေးသော လောကုတ္တရာ တရားတို့မှ ယုတ်လျော့ခြင်းအကျိုးငှာ၎င်း။ လောကိယသမာပတ္တိပရိဟာနာယစ၊ လောကီဈာန်သမာပတ်တို့မှ ယုတ်လျော့ခြင်းအကျိုးငှာ၎င်း။ သံဝတ္တန္တိ၊ ဖြစ်ကုန်၏။
ပန၊ ဆက်။ သော၊ ထို ပရဝါဒီသည်။ ပတ္တဿ၊ ရောက်အပ်ပြီးသော။ အရဟတ္တ ဖလဿ၊ ၏။ ပရိဟာနာယ၊ ယုတ်လျော့ခြင်းငှာ။ သလ္လက္ခေတိ၊ မှတ်ထင်၏။
တေနေဝ၊ ထိုသို့ အထင်မှားခြင်းကြောင့်ပင်။ အတ္ထိ အရဟတော ကမ္မာရာမတာတိ၊ ဟူ၍။ အာဟ၊ သကဝါဒီ ဆိုပြီ။
ဣ‌တရောပိ၊ သကဝါဒီမှ တပါးသော ပရဝါဒီသည်လည်း။ အသမယဝိမုတ္တံ၊ အသမယဝိမုတ္တ ရဟန္တာကို။ သန္ဓာယ၊ ၍။ ပဋိက္ခိပိတွာ၊ ပြီး၍။ ဣတရံ၊ အသမယဝိမုတ္တ ရဟန္တာမှ တပါးသော သမယဝိမုတ္တ ရဟန္တာကို။ သန္ဓာယ၊ ပဋိဇာနာတိ၊ ဝါ၊ တနည်း။
ကာမရာဂဝသေန၊ ကာမရာဂ၏ အစွမ်းဖြင့်။ ပဝတ္တမာနံ၊ ဖြစ်သော။ တံ၊ ထိုရဟန္တာကို။ ပဋိက္ခိပိတွာ၊ ၍။ ဣတရထာ၊ တပါးသောအခြင်းအရာအားဖြင့်။ ပဝတ္တမာနံ၊ သော။ (တံ၊ ထိုရဟန္တာကို။) ပဋိဇာနာတိ၊ ၏။
ပန၊ ကား။ ရာဂါဒီနံ၊ ရာဂ အစရှိသည်တို့၏။ အတ္ထိတံ၊ ရှိကုန်သည်၏အဖြစ်ကို။ ပုဋ္ဌော၊ မေးအပ်သော ပရဝါဒီသည်။ ပဋိဇာနိတုံ၊ ဝန်ခံခြင်းငှာ။ န သက္ကောတိ၊ မစွမ်းနိုင်တော့။
၂၆၈။ ကိံ ပရိယုဋ္ဌိတောတိ၊ ဟူသောပါဌ်၏။ ကေန၊ အဘယ် တရားသည်။ ပရိယုဋ္ဌိတော၊ ထက်ဝန်းကျင် ထကြွလုယူအပ်သည်။ အနုဗဒ္ဓေါ၊ အစဉ်ဖွဲ့အပ်သည်။ ဝါ၊ တနည်း။ အဇ္ဈောတ္ထတော၊ လွှမ်းမိုးအပ်သည်။ ဟုတွာ၊ ၍။ (ပရိဟာယတိ၊ ဆုတ်ယုတ်လျော့သနည်း။) ဣတိ အတ္ထော၊ နက်။
အနုသယပုစ္ဆာ‌ဝယပိ၊ အနုသယပုစ္ဆာ၌လည်း။ တိက္ခိန္ဒြိယ မုဒိန္ဒြိယဝသေနေဝ၊ တိက္ခိန္ဒြိယ ရဟန္တာ, မုဒိန္ဒြိယ ရဟန္တာတို့နှင့် စပ်သဖြင့်သာ။ ပဋိက္ခေပဋိဇာနနာနိ၊ တို့ကို။ ဝေဒိတဗ္ဗာနိ၊ ကုန်၏။ ဝါ၊ တနည်း။

ကလျာဏာနုသယော၊ ကောင်းသော အနုသယတည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့ နှလုံးသွင်း၍။ ဝစနမတ္တသာမညေန၊ အနုသယ ဟူသော သဒ္ဒါမျှ၏ တူသည်၏ အဖြစ်ကြောင့်။ (ပရဝါဒီ)၊ ပဋိဇာနာတိ၊ ၏။

["ရဟန္တာမှာ အနုသယရှိသလော"ဟု မေးရာ၌ အနုသယ ဟူသော သဒ္ဒါအားဖြင့် တူသည်၏ အဖြစ်ကြောင့် ကောင်းသောအနုသယကို ရည်ရွယ်၍ အာမန္တာဟု ဝန်ခံသည်။]

ရာဂေါဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ၊ ဟူသောစကားရပ်ကို။ ဘာဝနာယ၊ အထက်မဂ် ဟူသော ဘာဝနာဖြင့်။ ပဟီနံ၊ ပယ်အပ်ပြီးသော ရာဂကို။ သန္ဓာယ၊ ၍။ (သကဝါဒီ)၊ အာဟ၊ ပြီ။
ပရတော၊ နောက်၌။ ဒေါသမောဟေသုပိ၊ တို့၌လည်း။ ဧသေဝ နယော၊ ပင်တည်း။
ပန၊ ဆက်။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိအာဒီနံ၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အစရှိသည်တို့ကို။ ဒဿနေန၊ သစ္စာလေးပါးကို ရှေးဦးစွာ သိမြင်တတ်သော သောတာပတ္တိမဂ်သည်။ ပဟီနတ္တာ၊ ပယ်အပ်ပြီးကုန်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်။ ဥပစယံ၊ ထပ်၍တိုးပွားခြင်းကို။ န ဣစ္ဆတိ၊ အလိုမရှိ။
သဗ္ဗတ္ထ၊ အလုံးစုံသော ဝါရတို့၌။ သေသံ၊ ကြွင်းသော ပုဒ်အပေါင်းသည်။ ဥတ္တာနတ္ထမေဝ၊ သည်သာ။ ဣတိ၊ ဤသို့ မှတ်အပ်၏။
သုတ္တသာဓနာ၊ ပါဠိတော်သုတ်ဖြင့် ပြီးစေရာ အခဏ်းသည်။
ပရိဟာနိကထာ၊ သည်။ နိဋ္ဌိတာ၊ ပြီးပြီ။