Issues
Select Version
Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ
မြန်မာဘာသာ
Kathāvatthu-aṭṭhakathā
Kathāvatthu-aṭṭhakathā

2. Saḷāyatanuppattikathāvaṇṇanā

Author: Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ @ IAPT

၆၉၁-၆၉၂၊
ဣဒါနိ သဠာယတနုပ္ပတ္တိကထာ နာမ ဟောတိ၊
တတ္ထ၊ ထို သဠာယတနုပ္ပတ္တိကထာ၌။ ဥပပတ္တေသိယေန၊ ပဋိသန္ဓေကိုရှာသော။ ပဋိသန္ဓေစိတ္တေန၊ ပဋိသန္ဓေစိတ်နှင့်။ သဟေဝ၊ တပြိုင်နက် သာလျင်။ သြပပါတိကာနံ၊ ဥပပတ်ပဋိသန္ဓေနေကုန်သော သတ္တဝါတို့၏ သန္တာန်၌။ သဠာယတနံ၊ စက္ခု စသော ၆ပါးသော အာယတနသည်။ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊
ဂဗ္ဘသေယျကာနံ၊ ဂဗ္ဘသေယျသတ္တဝါတို့၏သန္တာန်၌။ အဇ္ဈတ္တိကာယတနေသု၊ အဇ္ဈတ္တိကာယတန ၆-ပါးတို့တွင်။ မနာယတန ကာယာယတနာနေဝ၊ မနာယတန ကာယာယတနတို့သည်သာ။ ပဋိသန္နိက္ခဏေ၊ ပဋိသန္ဓေခဏ၌။ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊

သေသာနိ၊ မနာယတန ကာယာယတနမှ ကြွင်းကုန်သော။ စတ္တာရိ၊ ၄-ပါးကုန်သော စက္ခာယတန, သောတာယတန, ဃာနာယတန ဇိဝှါယတန တို့သည်။ သတ္တသတ္တတိရတ္တိမှိ၊ ခုနစ်ဆယ့်ခုနစ်ညဉ့်၌။ (ခုနစ်ဆယ့်ခုနစ်ညဉ့် မြောက်မှ။ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ၊ )

[သတ္တသတ္တတိရတ္ထိမှိနှင့်စပ်၍ မှတ်ဖွယ်ကို သင်္ဂြိုဟ် ဘာသာဋီကာ ရုပ်ပိုင်း ရူပပဝတ္တိက္ကမ၌ ပြထားသည်။]

တာနိ စ၊ ထို စက္ခာယတန စသော ၄-ပါးသော အာယတနတို့သည်လည်း။ ယေန ကမ္မုနာ၊ အကြင်ကံကြောင့်။ ပဋိသန္ဓိ၊ ကို။ ဂဟိတာ၊ ယူအပ်ပြီ။ တဿေဝ၊ ထို ပဋိသန္ဓိဇနကကံ၏ပင်။ ဝါ၊ ကိုပင်။ ကတတ္တာ၊ ပြုအပ်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်။ (ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ) ဝါ၊ တနည်း။ အညဿ၊ ပဋိသန္ဓိဇနကကံမှတပါးသော ပဝတ္တိ ဇနကကံ၏။ ဝါ၊ ကံကို။ (ကတတ္တာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ) ဣတိ အယံ၊ ဤဆိုအပ် ပြီးကား။ သကသမယေ၊ သကဝါဒီတို့၏အယူ၌။ ဝါဒေါ၊ ပြောဆိုကြောင်း စကားတည်း။
ပန၊ ကား။ ယေသံ၊ အကြင်ပရဝါဒီတို့၏။ ဧကကမ္မသမ္ဘဝတ္တာ၊ တခုသော ကံဟူသော ဖြစ်ကြောင်းရှိကုန်သည်၏အဖြစ်ကြောင့်။ (အာယတန ၆-ပါးလုံး ကို ကံတခုတည်းက ဖြစ်စေနိုင်သောကြောင့်။ ) (ပဋိသန္ဓိက္ခဏေယေဝ ဥပ္ပဇ္ဇတိ-၌ စပ်။) သမ္ပန္နသာခါဝိဋပါနံ၊ ပြည့်စုံသော အခက်အခွရှိကုန်သော။ (ပြည့်စုံသောခက်သေးခက်မ ရှိကုန်သော။) ရုက္ခာဒီနံ၊ သစ်ပင်အစရှိသည် တို့၏။ အကင်္ကုရော၊ အညွှန့်သည်။ ဗီဇမတ္တေ၊ မျိုးစေ့မျှ၌။ (မျိုးစေ့အခိုက်၌။) (ဥပ္ပဇ္ဇတိ) ဝိယ၊ သို့။ (ဧဝံ၊ ) သဠာယတနံ၊ စက္ခုစသော ၆-ပါးသော အာယတနသည်။ မာတုကုစ္ဆိသ္မိံ၊ အမိ၏ဝမ်း၌။ ပဋိသန္ဓိက္ခဏေယေဝ၊ ပဋိသန္ဓေခဏ၌ပင်။ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဣတိ လဒ္ဓိ(ဟောတိ၊ ကေသံ လဒ္ဓိဝိယ၊ နည်း)။ ပုဗ္ဗသေလိယာနံ (လဒ္ဓိ) သေယျထာပိ၊ တည်း။
တေ သန္ဓာယ၊ ပေ၊ ဣတရဿ၊
သဗ္ဗင်္ဂပစ္စင်္ဂီတိအာဒိ၊ ကို။ သဠာယတနေ၊ သည်။ သတိ၊ ရှိသော်။ ဧဝရှုပေါ၊ ဤသို့ သဗ္ဗင်္ဂပစ္စင်္ဂီအစရှိသောသဘောရှိသည်။ ဟုတွာ၊ ဩက္ကမေယျ၊ အမိဝမ်းသို့ သက်ရောက်ရသလော။ ဣတိ၊ သို့။ စောဒနတ္ထံ ဝုတ္တံ၊
မာတုကုစ္ဆိ ဂဿာတိ ပုစ္ဆာ ပရဝါဒိဿ၊
ပရတော၊ ၌။ န ဝတ္ထဗ္ဗံ မာတုကုစ္ဆိ၊ ပေ၊ ကေသာတိ ပုစ္ဆာ သကဝါဒိဿ၊
ဧတ္တ၊ ဤသဠာယတနုပ္ပတ္တိကထာ၌။ သေသံ၊ ကြွင်းသောပုဒ်အပေါင်းသည်။ ဥတ္တာနတ္တမေဝ၊ ဣတိ၊ အပြီးတည်း။

သဠာယတနုပ္ပတ္တိကထာဝဏ္ဏနာ၊ သည်။ (နိဋ္ဌိတာ၊ )

၁။ အင်္ကုရော ၀ိယ ဗီဇ ဝတ္တေ။ ။ စာအုပ်တို့၌ "ဗီဇမတ္ထံ"ဟု ပဌမန္တရှိသော် လည်း ဥပမာနနှင့် ဥပမေယျတို့သည် ဝိဘတ်တူမြဲဖြစ်သောကြောင့် “ဗီဇမတ္တေ”ဟု ရှိမှ “ပဋိသန္ဓိက္ခဏေ”တူသော ဥပမေယျနှင့် လျော်မည်။ [အင်္ကုရော-ကား သဠာယတနံ၏ ဥပမာနတည်း။] အဓိပ္ပါယ်အားဖြင့်လည်း “မျိုးစေ့အထဲ၌ အညွန့်သည် (အထင်အရှား မဟုတ်ပဲ မထင်မရှား) သတ္တိရုပ် အဖြစ်ဖြင့် ပါနေ၏။ ထို မထင်မရှား ပါနေသော အညွှန့်သည် မျိုးစေ့စိုက်သောအခါမှ အထင်အရှားပေါ်လာ၏။

"ထို့အတူ ပဋိသန္ဓေခဏ၌ အဇ္ဈတ္တိကာယတန ၆-ပါးတို့တွင် ကာယာယတနနှင့် မနာယတနတို့သာ အထင်အရှားဖြစ်ကြစေကာမူ စက္ခု, သောတ, ဃာန, ဇိဝှါယတန ၄-ပါးတို့လည်း သတ္တိရုပ်အဖြစ်ဖြင့် မထင်မရှားရှိနေကြသည်"ဟူလို။ [ လာခါ ဝိဋပ တို့သည် အညွန့်၏ ကြီးထွားလာသော အကျိုးဆက်တို့သာတည်း။ ထို ကြောင့် သာခါ ဝိဋပတို့အတွက် ဥပမေယျအထူး မရှိတော့။]