တတ္ထ၊ ထိုဓမ္မဋ္ဌိတတာကထာ၌။ ဋ္ဌိတာဝသာ ဓာတူတိ၊ ဋ္ဌိတာဝ သာဓာတု ဟူသော။ ဝစနံ၊ စကားတော်ကို။ နိဿာယ၊ ၍။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒသင်္ခါတာ၊ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဟု ဆိုအပ်သော။ ဓမ္မဋ္ဌိတတာ နာမ၊ ဓမ္မဋ္ဌိကတာမည်သော။ ဧကာ၊ တခုသောဓာတ်သည်။ အတ္ထိ၊ ရှိ၏။ သာ စ၊ ထို ဓမ္မဋ္ဌိတတာမည်သော တခုသော ဓာတ်သည်လည်း။ ပရိနိပ္ဖန္နာ၊ အကြောင်းတို့သည် ပြီးစေအပ်သော သဘောတည်း။

ဆက်ဦးအံ့။ ။ဆလသည် ဝါစာဆလ-သူတပါး စကားကို ပယ်ခြင်း, သာမည ဆလ-တူသည်၏ အဖြစ်အားဖြင့် မိမိမလိုအပ်သော အနက်ကို ပယ်ခြင်းဥပစာရဆလ ဥပစာရတင်စားရာဝယ် မိမိ မလိုအပ်သော ဥပစာအနက် ပယ်ခြင်း, ဤသို့ ၃-မျိုး ရှိ၏။ ဤ၌ ဧကဂ္ဂတာသည် အာဟိတဝိသေသ အနာဟိတဝိသေသ ဟု ၂-မျိုးရှိသော် လည်း ဧကဂ္ဂတာချင်း တူသောကြောင့် သာမညအားဖြင့် အာဟိတ၀ိသေသဧကဂ္ဂတာ ကို ပယ်သည်။

၁။ ဓမ္မဋ္ဌိတတာ။ ။တိဋ္ဌန္တိ ပစ္စယုပ္ပန္နာ ဧတ္ထ ဧတေနဝါတိ ဌိတော(ပစ္စယော၊) သင်္ခါရစသော အကျိုးတရားတို့၏ တည်တံ့ရာ တည်တံ့ကြောင်းဖြစ်သော အဝိဇ္ဇာ စသော အကြောင်းတရား၊ ဓမ္မော ဧဝ-အဝိဇ္ဇာစသော အကြောင်းတရားသည်ပင်၊ ဌိတော-သင်္ခါရ စသော အကျိုးတရားတို့၏ တည်တံ့ရာ တည်တံ့ကြောင်းတည်း။ ဓမ္မဋ္ဌိတော-အကြောင်း၊ ဓမ္မဋ္ဌိတောယေဝ ဓမ္မဋ္ဌိတတာ၊(တာပစ္စည်း အနက်မရှိ၊) ထို့ကြောင့်“ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒသင်္ခါတာ ဓမ္မဋ္ဌိတတာနာမ ဧကာ အတ္ထိ”ဟု ဓမ္မဋ္ဌိတတာနှင့် အဝိဇ္ဇာစသော ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားကို အရတူ ဖွင့်သည်။[ဓမ္မဋ္ဌိတတာ ဓမ္မနိယာမတာတိဣမေဟိပိ ဒွီဟိ ပစ္စယမေဝ ထထေတိ၊ ပစ္စယေန တိ ပစ္စပ္ပန္နာ ဓမ္မာတိဋ္ဌန္တိ၊ တသ္မာ ပစ္စယောဝ ဓမ္မဋ္ဌိတတာတိ ဝုစ္စတိ၊ နိဒါနဝဂ္ဂသံယုတ်,ပစ္စယသုတ်။] အဝိဇ္ဇာ စသော အကြောင်းတရားသည် သင်္ခါရ စသော အကျိုးတရားတို့၏တည်ရာ တည်ကြောင်း အဖြစ်ဖြင့် အမြဲရှိ၏။ထို့ကြောင့် အဝိဇ္ဇာ စသော အကြောင်းကို "ဓမ္မဋ္ဌိတတာ ဓမ္မနိယာမတာ"ဟု ဆိုသည်။ ဆဋ္ဌဝဂ် ၂-ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒကထာနှင့် တွဲ၍ကြည့်ပါ။

**၂။ သာ ဝ ပရိနိပ္ဖန္နာ။ ။အဝိဇ္ဇာ စသော ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တည်း ဟူသော ဓမ္မဋ္ဌိတတာသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ပွင့်သည်ဖြစ်စေ, မပွင့်သည်ဖြစ်စေ အမြဲတည်ရှိနေသောကြောင့် တစုံတခုသော အကြောင်းသည် ဖြစ်စေအပ်သော ပရိနိပ္ဖန္န မဟုတ်၊အပရိနိပ္ဖန္နတည်း၊သို့ပါလျက် ပရဝါဒီက အဝိဇ္ဇာ စသော ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားကို ပရိနိပ္ဖန္န ဟု ယူဆလေသည်။ [ပရိနိပ္ဖါဒီယတေ-တစုံတခုသော အကြောင်းသည် ဖြစ်စေအပ်ပြီးစေအပ်၏၊ ဣတိ ပရိနိပ္ဖန္နာ။]

ဣတိ၊ သို့။ အန္ဓကာနံ လဒ္ဓိ(ဟောတိ)သေယျထာပိ၊ (ဧဝံ၊ ) ယေသံ (လဒ္ဓိ ဟောတိ)၊